1
Khoá luận tốt nghiệp
PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN
THIỆN QUY TRÌNH KIỂM TOÁN CÁC
KHOẢN ĐẦU TƯ DÀI HẠN DO AASC
THỰC HIỆN
3.1. Tính tất yếu phải hoàn thiện quy trình kiểm toán các khoản
đầu tư dài hạn
Đã hơn một năm Việt Nam gia nhập WTO, một năm trôi qua là
khoảng thời gian đủ để các nhà quản lý, doanh nghiệp và người dân nhận
diện rõ ràng hơn, cụ thể hơn những thuận lợi và thách thức của vấn đề hội
nhập kinh tế quốc tế. Hiện nay thị trường phát triển và nhu cầu kiểm toán
ngày càng tăng cao đồng thời do yêu cầu hội nhập với các công ty nước
ngoài nên việc nâng cao chất lượng kiểm toán luôn là một vấn đề đáng quan
tâm của bất kỳ công ty kiểm toán nào. Vì thế các doanh nghiệp kiểm toán
trong nước phải tích cực hoàn thiện hơn nữa quy trình kiểm toán của công
ty mình để nâng cao chất lượng dịch vụ kiểm toán, tạo uy tín đối với không
những khách hàng trong nước mà còn đối với khách hàng Quốc tế.
Hoàn thiện quy trình kiểm toán các khoản mục sẽ làm cho một cuộc
kiểm toán được thực hiện hiệu quả hơn. Trong bối cảnh của nền kinh tế
Việt Nam hiện nay, các khoản đầu tư tài chính dài hạn luôn được xem là
các chiến lược kinh doanh quan trọng của khách hàng, vì thế rủi ro trong
khoản mục này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định phát triển kinh doanh
của nhà quản lý. Vì thế KTV cần hoàn thiện quy trình kiểm toán khoản mục
này để giúp khách hàng có thể đưa ra những quyết định đúng đắn nhất để
phát triển doanh nghiệp của mình. Nhiều năm trở về trước, các công ty hoạt
Bùi Thị Ngọc Anh - Kiểm toán 46B
1
2
Khoá luận tốt nghiệp
động với quy mô và tầm nhìn chưa thật sự rộng nên chỉ một số ít công ty

về khoản mục này và KTV không thể đưa ra ý kiến đầy đủ về khoản mục để
khách hàng có những quyết định đầu tư đúng đắn. Đối với các công ty cổ
phần và tập đoàn lớn, trưởng nhóm kiểm toán thường phụ trách công việc
kiểm toán khoản mục đầu tư tài chính dài hạn này. Việc thiếu nhân viên có
trình độ chuyên môn buộc trưởng nhóm kiểm toán vừa phải đồng thời phải
thực hiện chi tiết công việc kiểm toán vừa phải bao quát, giám sát và tổng
hợp cuộc kiểm toán nên không có thời gian kiểm tra kỹ lưỡng các bằng
chứng kiểm toán đối với khoản mục đầu tư dài hạn. Qua việc tìm hiểu quy
trình kiểm toán các khoản đầu tư dài hạn của hai khách hàng do AASC
thực hiện, em nhận thấy KTV chủ yếu sử dụng hình thức phỏng vấn BGĐ
về các khoản đầu tư chứ không kiểm tra các biên bản cuộc họp hội đồng cổ
đông hoặc các quyết định đầu tư.
Thứ hai: Chương trình kiểm toán của AASC đã chi tiết cho từng
khoản mục, tuy nhiên đối với các khoản đầu tư dài hạn, chường trình được
thiết kế chung cho các hình thức đầu tư vào công ty con, công ty liên kết,
góp vốn liên doanh, đầu tư dài hạn khác và giảm giá đầu tư dài hạn. Vì thế
khi kiểm toán đầu tư vào công ty con, các trắc nghiệm được thực hiện có thể
khác với vốn góp liên doanh tuy nhiên trong chương trình kiểm toán không
nêu ra được sự khác biệt đó. Điều này ít nhiều ảnh hưởng đến quy trình
kiểm toán đầu tư dài hạn.
Do yêu cầu hội nhập quốc tế và nâng cao uy tín cũng như thương
hiệu của mình trong lĩnh vực kiểm toán, AASC đã cố gắng hoàn thiện quy
trình kiểm toán nói chung và kiểm toán các khoản dầu tư dài hạn nói riêng.
Tuy nhiên trong quy trình kiểm toán do AASC xây dựng vẫn tồn tại một số
hạn chế nhất định. Qua thời gian tìm hiểu quy trình kiểm toán các khoản
ĐTDH do AASC thực hiện, em xin đưa ra một số giải pháp nhằm hoàn
thiện quy trình kiểm toán các khoản mục này.
Bùi Thị Ngọc Anh - Kiểm toán 46B
3
4

5
Khoá luận tốt nghiệp
đầu tư từ năm trước, và không kiểm tra xem các khoản đầu tư có bị giảm
giá và có cần thiết lập dự phòng giảm giá đầu tư dài hạn không. Nguyên
nhân của tình trạng này là do thời gian cuộc kiểm toán quá gấp rút và lịch
kiểm toán được xếp một cách dày đặc và do số lượng nhân viên có kinh
nghiệm và chuyên môn cao còn quá ít, nhân sự trong một cuộc kiểm toán
chỉ có một KTV có chứng chỉ kiểm toán viên hành nghề cấp quốc gia mà
khoản mục ĐTDH là một khoản mục tương đối phức tạp do quy mô đầu tư
và hình thức đầu tư nên cần được kiểm toán bởi người hiểu và nắm rõ các
chuẩn mực kế toán và kiểm toán. Số lượng nhân viên ít và thời gian phải
phát hành báo cáo kiểm toán không thích hợp nên KTV phải giảm thiểu đi
một số thủ tục kiểm toán các khoản ĐTDH, ảnh hưởng đến kết luận kiểm
toán của khoản mục này. Hiểu được tầm quan trọng của kiểm toán khoản
mục ĐTDH và nguyên nhân dẫn đến chất lượng kiểm toán chưa thật sự
được cao, em xin trình bày phương hướng giải quyết vấn đề còn tồn tại ở
AASC.
Số lượng nhân viên của AASC luân chuyển là tương đối lớn, vì vậy
nếu tình trạng này tiếp diễn AASC sẽ rơi vào tình trạng thiếu những đội ngũ
nhân viên giỏi chuyên môn, các khoản mục khó kiểm toán và cần kiến thức
rộng như kiểm toán các khoản đầu tư dài hạn sẽ không đảm bảo được chất
lượng nếu được thực hiện bởi một KTV hoặc trợ lý kiểm toán thiếu hiểu biết
và kinh nghiệm trong nghề. Để tránh xảy ra tình trạng này, AASC nên có
một chế độ đãi ngộ tốt hơn với nhân viên vì nguồn nhân lực luôn là yếu tố
quyết định trong nghề kiểm toán. Ngay từ khi nhân viên mới vào làm, dù là
nhân viên chưa có kinh nghiệm, AASC vẫn nên có chế độ lương thưởng
thích hợp sẽ tạo được sự gắn bó lâu dài của nhân viên mới với công ty. Theo
số liệu thống kê trên việt báo cho thấy mức lương trung bình của một KTV
là 1000USD/1người/1tháng, còn mức lương của trợ lý kiểm toán mới ra
Bùi Thị Ngọc Anh - Kiểm toán 46B

Bùi Thị Ngọc Anh - Kiểm toán 46B
6