TH  C TR  NG THU HÚT FDI VÀO NGÀNH  I  N HI  N NAY
2.1.Gi  i thi  u t  ng quan v  ngành  i  n Vi t Nam và s  c  n thi t
thu hút FDI vào ngành  i  n hi n nay.
2.1.1.Ch  c n ng,nhi m v  và c  c  u t  ch  c c  a EVN .
Ngành  i  n hi n nay,    c t  ch c qu n lý theo ngành d c,c  ba khâu
phát  i  n-truy n t i-phân ph i va kinh doanh  i  n   u do m t doanh nghi p nhà
n   c qu n lý, ó là t p  oàn  i  n l c Vi t Nam(EVN).Ngoài EVN còn có B 
Công th   ng,C c  i  u ti t  i  n l c ERAV,V  n ng l   ng và d u khí là các   n
v cùng tham gia qu n lý ngành  i  n.Tuy v y,vai trò c a FDI là r t l n do t p
 oàn này s  h u ph n l n tài s n trong khâu phát  i  n và hoàn toàn   c quy n
trong hai khâu còn l i.
Tập đoàn Điện lực Việt Nam(EVN),được thành lập năm 2006 trên cơ sở
tổ chức lại Tổng công ty Điện lực Việt Nam.EVN hiện nay,hoạt động như một
tập đoàn doanh nghiệp được định nghĩa trong Luật Doanh nghiệp năm 2005 và
chu s   i  u chnh c a các qui   nh trong lu t này liên quan t i m i quan h 
gi a công ty m  và các công ty con.Trong  ó,có các yêu c u r ng:(a) các h p
  ng,giao dch và các m i quan h  khác gi a công ty m  và các công ty con
ph i    c th c hi n m t cách   c l p và (b) c n có nh ng báo cáo k  toán riêng
và báo cáo k  toán t ng h p.
Công ty m  bao g m: ba nhà máy th y  i  n l n,trung tâm chuy n t i  i  n
qu c gia,các ban qu n lý d  án  i  n,trung tâm thông tin ngành  i  n.Công ty m 
n m gi  100% c  ph n c a m t s  công ty con,trong  ó có m t vài nhà máy
 i  n,các công ty phân ph i  i  n l n nh t,công ty chuy n t i  i  n h p nh t và
công ty EVN Telecom.EVN n m gi  ít nh t 50% c  ph n trong các công ty con
khác.T p  oàn này c ng ki m soát m t s    n v chuyên môn, nh  Vi n n ng
l   ng và các c  s   ào t o.
V i v th  hiên nay,EVN là m t công ty  i n hoàn toàn h p nh t v i quy n ki m
soát toàn b  khâu phát  i n,chuy n t i phân ph i,bán l   i n.T p  oàn này c ng h p
nh t v i c  nh ng   n v bán  i u ti t nh  Vi n n ng l   ng và s  h u m t s  tài s n
trong c  khí  i n,t  v n và  ào t o.EVN c ng s  h u c  EVN Telecom,là m t   n v
n m quy n c p phép dch v  vi n thông và Ngân hàng An Bình.

d ng   gi i quy t nh ng h n ch  trên và cho phép s  d ng t i  u các ngu n
 i  n.
Bên c nh    ng dây 500KV,có h n 5000km    ng dây 220KV và g n
1100km    ng dây 110KV n m 2005.Trung tâm Chuy n t i  i  n qu c gia chu
trách nhi m v n hành toàn b  h  th ng chuy n t i  i  n t  100KV   n 500KV.
2.1.2.3.Phân ph  i và bán l   i  n.
M ng l   i phân ph i  i  n chính    c b  trí xung quanh 9 công ty phân
ph i  i  n c a các vùng,t t c    u thu c s  h u c a EVN.T i vùng nông
thôn,m t s  c ng   ng   a ph   ng s  h u và v n hành nh ng m ng l   i h 
th .Các khách hàng công nghi p l n  khu kinh t  c ng có kh  n ng nh n cung
 ng  i  n tr c ti p t  m t nhà máy IPP hay BOT.Giá bán  i  n,   i v i nh ng
tr   ng h p nh  v y    c gi i h n trong ph m vi m c 25% so v i m c bán  i  n
c a EVN.
Giá bán  i  n  ã t ng thêm 8.8% vào n m 2006 lên m c trung bình là 852
  ng/kWh và hi n nay là 1.058   ng/kWh.D  tính,giá  iên s  còn t ng.Nh ng
xét v  giá tr th c thì giá l i gi m xu ng,và giá bán  i  n c a Vi t Nam là t   ng
   ng ho c th p h n so v i các n   c láng gi ng.
2.1.3.Thu hút FDI trong khâu phát  i  n .
Lnh v c có nhi u ti m n ng thu hút FDI và thu    c l i ích t  FDI nh t
là khâu phát  i  n.Ngoài ra,chính sách c a Chính ph  là khuy n khích   u t 
trong khâu phát  i  n tr   c tiên   t o    c th tr   ng phát  i  n c nh tranh.Khâu
truy n t i v n ti p t c    c Nhà n   c   c quy n và có ít kh  n ng nhà  T NN
quan tâm   n khâu phân ph i bán l   i  n.M ng l   i phân ph i mang tính   c
quy n,do Nhà n   c xây d ng,s  d ng,b o hành,s a ch a và không có lý do kinh
t  nào nhà  T NN xây d ng m t m ng l   i th  hai.Thêm n a phân ph i bán l 
 i  n b kh ng ch  giá bán   u ra nên m c l i nhu n s  b  i  u ti t ch t ch .Vì
v y,trong bài này em ch  y u phân tích thu hút FDI trong khâu phát  i  n.
2.1.4. S  c  n thi t thu hút FDI vào ngành  i  n hi  n nay.
Vi t Nam  ã r t thành công trong vi c thu hút FDI trong khu v c s n
xu t,nh t là trong lnh v c s n xu t giành cho xu t kh u.Tuy nhiên,trong khu v c

- N m 2005: Thành l p C c  i  u ti t  i n l c tr c thu c B  Công th   ng.
Vi c c i t  ngành  i  n    c d a trên và  i  u ti t b i Lu t  i  n l c n m
2004,b t   u có hi u l c vào ngày 1/7/2005 và  ây là lu t  i  n l c   u tiên t i
Vi t Nam. Lu t  i  n l c c ng qui   nh r ng,th tr   ng  i  n s     c thành l p
b ng cách cho phép c nh tranh  ba phân khúc c a th tr   ng l n l   t theo ba
giai  o  n:phát  i  n, bán buôn  i  n,bán l   i  n.
 Giai  o  n 1: Th  tr   n g phát  i  n c  nh tranh
B   c 1: Th tr  ng phát  i n c nh tranh th  nghi m d  ki n t  n m 2009-
2010.
B   c 2: Th tr  ng phát  i n c nh tranh hoàn chnh d  ki n t  n m 2010-2015.
C nh tranh trong phát  i  n,s  d n    c   a vào giai  o  n 1 c a quá trình
chuy n   i.
M t trong nh ng y u t  c  b n nh t,trong vi c áp d ng c  ch  c nh tranh
có hi u qu  trong lnh v c phát  i  n là vi c nhanh chóng thành l p m t “   n v
mua duy nh t”.Theo c  ch  hi n nay,các nhà cung c p  i  n   c l p bán  i  n
cho EVN,là công ty h p nh t theo chi u d c.N m 2009,t t c  các công ty phát
 i  n   u  ã bán  i  n cho m t   n v mua duy nh t là EVN,   n v này sau  ó s 
cung c p  i  n cho các công ty phân ph i và ng   i dân s  d ng cu i cùng.
 Giai  o  n 2: Th  tr   n g bán buôn c  nh tranh
B   c 1: Th tr  ng bán buôn  i n c nh tranh th  nghi m d  ki n t  2016-2020
B   c 2: Th tr  ng bán buôn  i n c nh tranh hoàn chnh d  ki n t  2021-2025.
Ch c n ng   n v duy nh t s  d n    c bãi b ,EVN tr  thành m t   n v
mua buôn bình th   ng.Vi c bán  i  n s     c th c hi n trong m t khuôn kh 
c nh tranh,trong  ó,nh ng   n v mua buôn    c t  do mua  i  n tr c ti p t  các
công ty  i  n.Vi c mua bán  i  n, s     c th c hi n theo nh ng h p   ng mua
bán  i  n dài h n  ã    c  àm phán ho c th c hi n trên th tr   ng giao ngay.Các
  n v mua buôn s  g m có các công ty phân ph i  i  n,các   n v s  d ng  i  n
v i s  l   ng l n,hay nh ng   n v chuyên mua buôn.Giai  o  n 2 d  tính s  có
m t th i gian thí  i  m kho ng 3 n m.
 Giai  o  n 3: Th  tr   n g bán l   i  n c nh tranh.

chênh l ch gi a ngu n cung và c u,c  th  là s  thi u h t ngu n cung  i  n.Hình
2.2 cho th y m t s  thi u h t v  công su t hàng n m cho giai  o  n 2007-
2010.Trong ng n h n,m t ph n s  thi u h t này có th  và s     c bù   p b ng
vi c mua  i  n t  các n   c láng gi ng trong khu v c,nh t là Trung Qu c.Tuy
nhiên,trong dài h n s  thi u h t ch có th  gi i quy t b ng cách thu hút thêm
nhi u nhà   u t  bên ngoài EVN vào các d  án ngu n điện của nước
Hình 2.2 Tăng công suất và dự kiến thiếu hụt phát điện năm 2007-2010
Nguồn : Báo cáo thương niên EVN 2005-2006 và dự báo của UNCTAD
Theo nh  thông báo c a T p  oàn  i  n l c Vi t Nam EVN,hi n nay nhu
c u s  d ng  i  n trên toàn h  th ng là 197 tri u Kwh/ngày v i công su t 11.200
MW,nh ng công su t kh  d ng cao nh t ch   t 9.800MW.
EVN cho bi t s n l   ng  i  n thi u h t n m 2007 là 6,6 t  Kwh,n m 2008
là 8,6 t  Kwh,n m 2009 là 10,3 t  Kwh.
c.   ng trên góc   nhu c u v n   u t 
Theo t ng s    6,     m b o nhu c u  i  n trong giai  o  n 2006-2025
v n   u t  trong ngành  i  n là r t l n,trung bình h ng n m toàn ngành c n   n
kho ng 5 t  USD trong  ó,có kho ng 70% t c là 3,3 t  USD   u t  cho ngu n
 i  n.EVN là ng   i chu trách nhi m chính   u t  các công trình ngu n
 i  n.Hi n nay, EVN   u t  vào ngu n  i  n chi m 60% công su t,ngu n v n
này EVN ph i huy   ng t  r t nhi u ngu n trong và ngoài n   c.Ngu n v n t 
có c a EVN là r t th p còn ngu n vay thì h n ch ,nên vi c huy   ng các thành
ph n bên ngoài là r t c n thi t   c bi t t  khu v c FDI có công ngh  và ngu n
v n h p d n.
Theo quy t   nh s  110/2007Q  - TTg c a th  t   ng Chính ph  Vi t
Nam,giai  o  n 2006-2015,EVN ph i chu trách nhi m   u t  48 nhà máy v i
công su t 33.245MW.Riêng giai  o  n 2011-2015,EVN   u t  25 công trình v i
t ng công su t 27.545MW.T ng nhu c u   u t  c a EVN giai  o  n 2008-2015
c n kho ng g n 780.000 t    ng     u t  các d  án  i  n l c.
  có    c ngu n v n nh  v y,EVN   ngh Chính ph  nhi u gi i pháp
huy   ng v n nh  là:  u tiên b  trí v n ODA,tín d ng  u  ãi,yêu c u các ngân

Trong  i u ki n thi u  i  n nh  hi n nay,h u nh ,ch có nh ng nhà   u t 
ngoài n   c m i   ti m l c v  v n và công ngh    phát tri n các nhà máy ch y
than,khí v i quy mô l n.   i v i các nhà   u t  t  nhân trong n   c,do không  
v n,công ngh  c ng nh  n ng l c     u t  các nhà máy quy mô l n.Vì th ,các
doanh nghi p này,ch n các công trình v a t m ho c nh ,h u nh  là th y  i  n nh 
và v a.
2.2. Th  c tr ng thu hút FDI vào ngành  i  n th  i gian qua
2.2.1 M  t s  k  t qu  thu hút FDI vào ngành  i  n th  i gian qua
2.2.1.1 Xét theo v  n   u t 
V n   u t  các công trình th y  i  n,và nhi t  i  n    c xác   nh t  kh i
l   ng v n t  các d  án   u t  m i nh t và    c  i  u chnh v  m t b ng giá hi n
t i,còn các công trình ch a có d  án chi ti t thì,v n   u t     c xác   nh t  su t
v n   u t  tùy thu c vào quy mô công su t t ng d  án nhà máy  i  n.T ng v n   u
t  c a các d  án ngu n  i n    c tính toán t  v n   u t  chi ti t t ng lo i ngu n
 i  n theo công su t t  máy,nhà máy và ti n   xây d ng r i v n t ng n m phù h p
v i th i gian vào v n hành.     m b o    i  n cung c p cho n n kinh t  Chính
ph  ch  tr   ng xây d ng các chính sách nh m thu hút các thành ph n khác tham
gia xây d ng ngu n  i n.Tuy nhiên,EVN s  v n ti p t c là nhà   u t  ch  y u.V n
  u t  trong các công trình th y  i  n nh  th   ng trong kho ng trên d   i 1 tri u
USD,so v i ti m n ng c a nhà  T NN thì  ây là con s  bé,nh ng các công trình
th y  i  n nh  này,   u do các nhà   u t  trong n   c làm ch  nên s  v n này t   ng
  i l n.Tuy v y,t ng v n FDI so v i t ng v n   u t  trong ngành thì r t nh  do
không có nhi u d  án FDI tri n khai thêm t  n m 2005 tr  l i  ây.
Theo tính toán trong s    6,t ng v n   u t  thu n ngu n  i  n giai  o  n
2006-2010 là 269.940 t    ng,giai  o  n 2011-2015 là 244.390 t    ng,giai
 o  n 2016-2020 là 305.331 t    ng và giai  o  n 2021-2025 s  là 206.685 t 
  ng,tính giai  o  n 2006-2025 t ng v n   u t  thu n ngu n  i  n là 1.026.347
t    ng t   ng  ng 64,96 t  USD,tính h ng n m c n   u t  cho ngu n  i  n là
3,25 t  USD,n u tính c  lãi trong th i gian xây d ng thì m i n m c n 3,62 t 
USD.Trong t ng v n   u t  k  trên, ã tính c  các d  án c a EVN,c a EVN góp