BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
................../..................

BỘ NỘI VỤ
......../........

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

TRẦN THỊ VÂN ANH

HOẠT ĐỘNG GIÁM SÁT VÀ PHẢN BIỆN XÃ HỘI CỦA MẶT TRẬN
TỔ QUỐC VIỆT NAM VÀ CÁC TỔ CHỨC CHÍNH TRỊ - XÃ HỘI
TỈNH PHÚ YÊN

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG

HÀ NỘI - NĂM 2018


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
................../..................

BỘ NỘI VỤ
......../........

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

TRẦN THỊ VÂN ANH

HOẠT ĐỘNG GIÁM SÁT VÀ PHẢN BIỆN XÃ HỘI CỦA MẶT TRẬN
TỔ QUỐC VIỆT NAM VÀ CÁC TỔ CHỨC CHÍNH TRỊ - XÃ HỘI

Chính, người đã hết lòng giúp đỡ và tạo mọi điều kiện tốt nhất cho tôi hoàn
thành luận văn này. Xin chân thành bày tỏ lòng biết ơn đến toàn thể quý thầy cô
của Học viện hành chính Quốc gia Hà Nội và quý thầy cô trong Phân Viện Tây
Nguyên đã tận tình truyền đạt những kiến thức quý báu cũng như tạo mọi điều
kiện thuận lợi nhất cho tôi trong suốt quá trình học tập nghiên cứu và cho đến
khi thực hiện đề tài luận văn. Xin chân thành bày tỏ lòng biết ơn đến các cơ quan
Hội Nông Dân tỉnh, Hội Liên Hiệp phụ nữ tỉnh, Hội Cựu chiến binh tỉnh, Liên
đoàn lao động tỉnh, Tỉnh đoàn đã hỗ trợ và tạo mọi điều kiện tốt nhất cho tôi
trong suốt thời gian nghiên cứu và thực hiện luận văn.
Cuối cùng, tôi xin chân thành cảm ơn đến gia đình, các anh chị và các bạn
đồng nghiệp đã hỗ trợ cho tôi rất nhiều trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu
và thực hiện đề tài luận văn thạc sĩ một cách hoàn chỉnh.

Hà Nội, ngày 20 tháng 02 năm 2018
Học viên thực hiện

Trần Thị Vân Anh


MỤC LỤC
Trang phụ bìa

Trang

Lời cam đoan
Lời cảm ơn
Mục lục
PHẦN MỞ ĐẦU
Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN HOẠT ĐỘNG GIÁM SÁT VÀ PHẢN
BIỆN XÃ HỘI CỦA MẶT TRẬN TỔ QUỐC VIỆT NAM VÀ CÁC TỔ CHỨC


34

2.3 Nhận xét thực trạng hoạt động giám sát và phản biện xã hội của Mặt Trận Tổ quốc
và các tổ chức chính trị - xã hội tỉnh Phú Yên

57

Tiểu kết chương 2

69

Chương 3: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP BẢO ĐẢM HOẠT ĐỘNG GIÁM SÁT VÀ
PHẢN BIỆN XÃ HỘI CỦA MẶT TRẬN TỔ QUỐC VÀ CÁC TỔ CHỨC CHÍNH
TRỊ - XÃ HỘI TỈNH PHÚ YÊN
3.1 Quan điểm chỉ đạo của Trung ương và tỉnh Phú Yên

70

3.2 Giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động giám sát và phản biện xã hội của Mặt
trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội tỉnh Phú Yên trong giai đoạn
hiện nay

76

Tiểu kết chương 3

100

KẾT LUẬN

quốc phòng, an ninh, đối ngoại [14, tr.246].
Ngày nay trong sự nghiệp đổi mới và phát triển nền kinh tế thị trường,
định hướng xã hội chủ nghĩa, xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa
của dân, do dân và vì dân, do một đảng duy nhất cầm quyền lãnh đạo, thì việc
1


phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội
càng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, nhất là trong hoạt động giám sát và phản
biện xã hội. Phản biện xã hội đối với dự thảo chủ trương của Đảng, chính sách,
pháp luật của Nhà nước, giám sát hoạt động của cơ quan nhà nước, đại biểu dân
cử và cán bộ, công chức nhà nước, tập hợp ý kiến, kiến nghị của nhân dân để
phản ánh, kiến nghị với Đảng và Nhà nước. Có thể nói vấn đề giám sát và phản
biện xã hội là trách nhiệm vô cùng to lớn đối với dân, với Đảng, thông qua hoạt
động giám sát, sẽ góp phần nâng cao vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và
các tổ chức chính trị - xã hội trong việc xây dựng, tập hợp khối đại đoàn kết dân
tộc, phát huy quyền làm chủ của nhân dân, nâng cao năng lực, sức chiến đấu của
Đảng, xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân
dân, vì nhân dân…
Với trọng trách to lớn ấy, trong thời gian qua, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
và các tổ chức chính trị - xã hội tỉnh đã luôn chủ động thực hiện vai trò giám sát
thông qua việc tham gia với Đoàn đại biểu Quốc hội, Thường trực Hội đồng
nhân dân, các ban của Hội đồng nhân dân tỉnh giám sát các lĩnh vực của đời
sống xã hội như: việc tuyển chọn bổ nhiệm Thẩm phán, Kiểm sát viên; giám sát
công tác xét đặc xá. Động viên nhân dân thực hiện tốt quy chế dân chủ ở cơ sở;
củng cố tổ chức, nâng cao chất lượng hoạt động Ban Thanh tra nhân dân, Ban
giám sát đầu tư của cộng đồng ở xã, phường, thị trấn; tổng hợp kiến nghị của
nhân dân để phản ánh cho các cơ quan có thẩm quyền xem xét xử lý. Giám sát
công tác bầu cử đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND các cấp; tổ chức các đoàn
giám sát việc chấp hành thực hiện pháp luật ở một số cơ quan, đơn vị; việc giải

2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Quán triệt quan điểm của Đảng về hoạt động giám sát và phản biện xã hội
của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội, cho đến nay
Nhà nước đã ban hành một số văn bản làm cơ sở pháp lý để Mặt trận Tổ quốc
3


Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội thực hiện hoạt động này. Tuy nhiên,
đến nay chưa có công trình nào nghiên cứu một cách trực tiếp, chuyên sâu và có
hệ thống về hoạt động giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
và các tổ chức chính trị - xã hội ở tỉnh Phú Yên. Có thể kể đến một số công trình
khoa học, chuyên đề nghiên cứu về vấn đề này như:
- Nguyễn Thọ Ánh, Thực hiện chức năng giám sát và phản biện xã hội
của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam hiện nay, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, năm
2012. Tác giả đã phân tích, đánh giá thực trạng hoạt động giám sát và phản biện
xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Đề xuất quan điểm và các giải pháp tổ
chức thực hiện chức năng này [1].
- Tác giả Nguyễn Trọng Cảnh Thực hiện chức năng giám sát xã hội của
Mặt trận Tổ quốc tỉnh Phú Yên hiện nay, Luận văn thạc sĩ chính trị học, năm
2012.
- Trương Quốc Chính, Xây dựng nhà nước pháp quyền Việt Nam theo
quan điểm macxit, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, năm 2013.
- Tác giả Huỳnh Đảm với bài viết Phát huy vai trò giám sát, phản biện xã
hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, góp phần thực hiện thắng lợi nghị quyết XI
của Đảng, Tạp chí Cộng sản, số 829, năm 2011. Bài viết này đã góp phần đưa ra
định hướng cho tác giả luận văn trong quá trình đưa ra các giải pháp để thực hiện
tốt hơn hoạt động giám sát của Mặt trận.
- Vũ Thị Như Hoa, Nâng cao chất lượng phản biện xã hội của Mặt trận
Tổ quốc Việt Nam ở nước ta hiện nay, Luận án tiến sĩ chính trị học, năm 2013.
Đây là công trình nghiên cứu từ cơ sở lý luận và thực tiễn của vấn đề phản biện

Vấn đề phản biện xã hội trong nền dân chủ pháp quyền ở Việt Nam nói chung và
thành phố Hồ Chí Minh nói riêng [71].

5


- Tác giả Nguyễn Văn Thanh, Thực hiện chức năng giám sát của Mặt trận
Tổ quốc đối với hoạt động của các cơ quan nhà nước ở nước ta hiện nay, Luận
văn Thạc sĩ chính trị học, năm 2003.
- Tác giả Nguyễn Đức Thành với bài Hoạt động giám sát và phản biện xã
hội của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể - nhìn từ thực tiễn tỉnh Nghệ An, tạp
chí Mặt trận, số 108, tháng 10/2012.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu
Xuất phát từ việc phân tích thực trạng hoạt động giám sát và phản biện xã
hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội tỉnh Phú
Yên, đề xuất một số giải pháp tiếp tục nâng cao chất lượng của hoạt động này ở
địa phương.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Nghiên cứu cơ sở lý luận, cơ sở pháp lý về hoạt động giám sát và phản
biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội.
- Phân tích, đánh giá thực trạng hoạt động giám sát và phản biện XH tại
tỉnh Phú Yên trong thời gian qua, làm rõ những ưu điểm, hạn chế, nguyên nhân
hạn chế
- Đề xuất một số giải pháp để thực hiện tốt hơn hoạt động giám sát và
phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã
hội tỉnh Phú Yên.
4. Đối tƣợng, phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu
Hoạt động giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam

6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

7


- Luận văn góp phần hệ thống lại một số nội dung lý luận và thực tiễn làm
cơ sở cho việc nâng cao nhận thức về vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và
các tổ chức chính trị - xã hội trong giai đoạn hiện nay.
- Có thể làm tài liệu tham khảo cho một số cơ quan hữu quan triển khai
thực hiện có hiệu quả hơn hoạt động giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận
Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội tỉnh Phú Yên.
- Luận văn có thể làm tài liệu tham khảo trong giảng dạy, học tập cho
giảng viên, học viên Học viện HCQG và những cơ sở đào tạo có chuyên ngành
gần với nội dung của luận văn.
7. Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, phụ lục, danh mục tài liệu tham khảo, luận
văn gồm 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận về hoạt động giám sát và phản biện xã hội của
Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội.
Chương 2: Thực trạng hoạt động giám sát và phản biện xã hội của Mặt
trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội tỉnh Phú Yên.
Chương 3: Quan điểm và giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động giám sát
và phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã
hội tỉnh Phú Yên

8


Chƣơng 1
NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN HOẠT ĐỘNG GIÁM SÁT VÀ PHẢN BIỆN

hiện đường lối chính trị của Đảng trong các tầng lớp nhân dân. Các tổ chức này
có nhiệm vụ, chức năng là đưa đường lối, chính sách của Đảng vào thực tiễn
hoạt động thông qua các hình thức tập hợp quần chúng đặc thù.
+ Trong mối quan hệ với Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức
chính trị - xã hội tuy không trực tiếp thực hiện quyền lực nhà nước, nhưng lại có
vai trò chi phối, tác động rất lớn đến quá trình thực hiện quyền lực nhà nước.
Đặc biệt, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội thực hiện vai trò
kiểm tra, giám sát hoạt động của cơ quan nhà nước, công chức nhà nước.
+ Đối với Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, tính chính trị được xác định rõ nét
trong quy định: Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là liên minh chính trị.
Tính chất xã hội và tính nhân dân của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức
chính trị - xã hội
+ Mặt trận Tổ quốc là tổ chức tập hợp các tổ chức quần chúng, là diễn đàn
để đoàn kết và hiệp thương ý chí của các tổ chức quần chúng nhân dân.
+ Công đoàn, Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp phụ
nữ, Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh là các tổ chức tự nguyện, tập hợp, đoàn
kết và đại diện cho tiếng nói, ý chí, lợi ích của các đoàn viên, hội viên trước
Đảng, Nhà nước và các tổ chức khác. Đồng thời, các tổ chức chính trị - xã hội
này là tổ chức bảo vệ lợi ích hợp pháp, chăm lo đời sống vật chất và tinh thần
của các đoàn viên, hội viên, vì sự phát triển của cộng đồng và xã hội.
1.1.1.2. Vị trí của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã
hội trong hệ thống chính trị nước ta
Trong sự nghiệp cách mạng của dân tộc Việt Nam, dưới sự lãnh đạo của
Đảng Cộng sản Việt Nam, các tổ chức quần chúng do Đảng ta thành lập và lãnh
10


đạo, đặc biệt là Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội luôn giữ một
vị trí, vai trò quan trọng. Ở mỗi một giai đoạn cách mạng, kể cả lúc thăng trầm
hay cao trào, lúc chưa có chính quyền và trong điều kiện giành được chính

khác cho hoạt động của hệ thống chính trị. Mặt khác, trong điều kiện hiện nay,
trước những quan hệ chính trị - xã hội phức tạp, nhạy cảm của các tổ chức, giai
cấp, dân tộc, tôn giáo, nếu chỉ đơn thuần giải quyết bằng thể chế, pháp luật của
Nhà nước mà thiếu những biện pháp vận động, thuyết phục, hoà giải, tuyên
truyền, hiệp thương của Mặt trận và các đoàn thể thì hiệu quả tập hợp lượng
nhân dân không cao. Do đó, vị trí của Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội
trong hệ thống chính trị xét dưới góc độ khoa học và quan hệ cơ cấu xã hội là
một tất yếu khách quan.
Thứ ba, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội trong hệ thống
chính trị còn là trung tâm của khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Đặc trưng cơ bản
của hệ thống chính trị ở nước ta hiện nay mang bản chất giai cấp công nhân, tính
nhân dân và tính dân tộc sâu sắc. Mọi mục tiêu, cương lĩnh, nguyên tắc hoạt
động của Mặt trận đều thể hiện đậm nét những đặc trưng này. Do đó, nếu thiếu
vắng Mặt trận thì đặc trưng của hệ thống chính trị sẽ chỉ tồn tại trên danh nghĩa,
hoặc sẽ bị méo mó.
1.1.1.3. Vai trò của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội
trong hệ thống chính trị nước ta
Với tư cách là một yếu tố cấu thành quan trọng trong hệ thống chính trị ở
nước ta hiện nay, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội tất
yếu sẽ có vai trò to lớn trong hệ thống chính trị.
Thứ nhất, vai trò của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội
tham gia xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh
Trong thực tế lãnh đạo, có lúc, có nơi do nhiều nguyên nhân khác nhau
“Đảng chưa đáp ứng được nhu cầu trong việc giải quyết nhiều vấn đề kinh tế-xã
12


hội, trong phong cách lãnh đạo và cả trong rèn luyện phẩm chất cán bộ đảng
viên” [13, tr.123]. Tăng cường sức mạnh của Đảng trên cơ sở khắc phục những
hạn chế, khiếm khuyết trong tổ chức và hoạt động của Đảng là yêu cầu cấp bách,

chức nhân dân thực hiện tốt quyền làm chủ, tham gia xây dựng bộ máy Nhà
nước trong sạch, vững mạnh.
- Tham gia tổ chức bầu cử Quốc hội và Hội đồng nhân dân góp phần nâng
cao sức mạnh của cơ quan quyền lực Nhà nước.
- Tham gia vào hoạt động tư pháp của Nhà nước phát huy sức mạnh của
cơ quan tư pháp.
- Tham gia vào hoạt động hành pháp của Nhà nước, phát huy sức mạnh
của hệ thống các cơ quan quản lý hành chính.
Thứ ba, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội vận động, tổ
chức nhân dân thực hiện quyền làm chủ, tham gia xây dựng chính sách, pháp
luật.
Mặt trận Tổ quốc phối hợp với các tổ chức chính trị - xã hội động viên các
tầng lớp nhân dân phát huy quyền làm chủ, thông qua các Hội nghị nhân dân,
tiếp xúc cá nhân, tổ chức nhân dân đóng góp ý kiến tham gia sửa đổi, bổ sung
Hiến pháp, các văn bản luật và các văn bản dưới luật các dự thảo… góp phần
xây dựng pháp luật. Thông qua các kỳ họp của Hội đồng nhân dân, phiên họp
của Uỷ ban nhân dân để kiến nghị, thảo luận đóng góp ý kiến và các chính sách,
kế hoạch của Nhà nước cũng như chính sách kế hoạch của chính quyền địa
phương phù hợp với nguyện vọng và lợi ích chính đáng của nhân dân.
Thứ tư, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội vận động, tổ
chức nhân dân thực hiện tốt quyền làm chủ, tham gia giám sát Nhà nước.
Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội phát hiện những việc làm sai trái
của các cơ quan Nhà nước như vi phạm các quyết định về quản lý, về tự do, dân
chủ của công dân để báo cáo với các cơ quan có thẩm quyền xem xét, giải quyết.
14


Các cơ quan Nhà nước có trách nhiệm tạo điều kiện cho Mặt trận Tổ quốc,
Thanh tra nhân dân giám sát việc giải quyết các khiếu nại, tố cáo của công dân.
Thứ năm, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội vận động các

1.1.2.2. Quyền và trách nhiệm của các tổ chức chính trị - xã hội
Các tổ chức chính trị - xã hội được thành lập nhằm đại diện, bảo vệ
quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động. Tham gia quản lý Nhà
nước, quản lý kinh tế- xã hội. Tham gia thanh tra, kiểm tra, giám sát hoạt động
của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp. Tham mưu đề xuất, tham gia xây dựng,
phản biện xã hội và giám sát việc thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng,
chính sách, pháp luật của Nhà nước. Tuyên truyền, vận động, giáo dục đoàn
viên, hội viên, người lao động tuân thủ các quy định, chủ trương, chính sách của
Đảng và Nhà nước
1.1.3. Nguyên tắc tổ chức và hoạt động
1.1.3.1. Nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
Điều 4, Luật Mặt trận Tổ quốc Việt Nam quy định về nguyên tắc tổ chức
và hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam như sau:
- Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tổ chức và hoạt động trong khuôn khổ Hiến
pháp, pháp luật và Điều lệ Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.
- Tổ chức và hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam được thực hiện
theo nguyên tắc tự nguyện, hiệp thương dân chủ, phối hợp và thống nhất hành
động giữa các thành viên.
- Khi phối hợp và thống nhất hành động, các tổ chức thành viên của Mặt
trận Tổ quốc Việt Nam tuân theo Điều lệ Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, đồng thời
vẫn giữ tính độc lập của tổ chức mình.
- Đảng cộng Sản Việt Nam vừa là tổ chức thành viên, vừa lãnh đạo Mặt
trận Tổ quốc Việt Nam.
1.1.3.2. Nguyên tắc tổ chức và hoạt động của các tổ chức chính trị xã hội
16


Công đoàn Việt Nam, Hội nông dân Việt Nam, Đoàn thanh niên cộng sản
Hồ Chí Minh, Hội liên hiệp phụ nữ Việt Nam, Hội cựu chiến binh Việt Nam là
các tổ chức chính trị - xã hội được thành lập trên cơ sở tự nguyện, đại diện và

nhà nước, là giám sát mang tính nhân dân với cơ chế “theo dõi, phát hiện, kiến
nghị”.
Như vậy có thể nói giám sát của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ
chức chính trị - xã hội là việc quan sát, phát hiện, xem xét, kiến nghị với cơ quan
có thẩm quyền về hoạt động của các cơ quan Đảng, Nhà nước và cán bộ, công
chức, đảng viên trong việc thực hiện các chủ trương, chính sách, pháp luật, các
chương trình, dự án, đề án và quy chế, quy định có hiệu lực của cơ quan, tổ chức
có thẩm quyền; việc thực hiện chức trách, nhiệm vụ, phẩm chất, đạo đức, lối
sống của cán bộ, công chức, đảng viên.
1.2.1.2. Phản biện của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội
Phản biện là nhận xét, đánh giá, bình luận, thẩm định công trình khoa học,
dự án, đề án trong các lĩnh vực khác nhau. Phản biện xã hội là sự phản biện nói
chung, nhưng có quy mô và lực lượng rộng rãi hơn của xã hội, của nhân dân và
các nhà khoa học về nội dung, phương hướng, chủ trương, chính sách, giải pháp
phát triển kinh tế - xã hội, khoa học – công nghệ, giáo dục, y tế, môi trường, trật
tự an ninh chung toàn xã hội… của Đảng, Nhà nước và các tổ chức liên quan.
Phản biện xã hội là một hình thức phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa và quyền
làm chủ của nhân dân, ý thức trách nhiệm của nhân dân trong việc tham gia quản
lý nhà nước, góp ý kiến với cán bộ, công chức và các cơ quan nhà nước.
Phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị xã hội là việc tham gia góp ý kiến đối với các dự thảo chủ trương, đường lối,
chính sách, quyết định lớn của Đảng; dự thảo các văn bản pháp luật của nhà
nước, một số công trình, dự án sẽ được thực thi ở địa phương. Phản biện xã hội
của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội được thực hiện
18


một cách khoa học, mang tính thuyết phục cao và được sự đồng thuận của xã hội
do ý kiến phản biện được tập hợp từ các tầng lớp nhân dân, ý kiến của các
chuyên gia, nhà khoa học, của người có chuyên môn về lĩnh vực được đưa ra
phản biện.

trong điều kiện mới.
1.2.2.2. Nguyên tắc của giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận Tổ
quốc và các tổ chức chính trị - xã hội
Theo Điều 3, Quy chế giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc
Việt Nam và các đoàn thể chính trị - xã hội quy định các nguyên tắc sau:
- Bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng, phù hợp với Hiến pháp, pháp luật, Điều
lệ Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Điều lệ các đoàn thể chính trị - xã hội.
- Có sự phối hợp chặt chẽ giữa Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đoàn
thể chính trị - xã hội với các cơ quan, tổ chức có liên quan; không làm trở ngại
các hoạt động của cơ quan, tổ chức, cá nhân được giám sát và phản biện xã hội.
- Bảo đảm dân chủ, công khai, khách quan và mang tính xây dựng.
- Tôn trọng các ý kiến khác nhau, nhưng không trái với quyền và lợi ích
hợp pháp, chính đáng của thành viên, đoàn viên, hội viên, lợi ích quốc gia, dân
tộc.
1.2.3. Nội dung, đối tượng, phạm vi giám sát và phản biện xã hội
1.2.3.1. Đối tượng, nội dung của giám sát và phản biện xã hội của Mặt
trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội
- Đối tượng giám sát là các cơ quan, tổ chức từ Trung ương đến cơ sở; cán
bộ, đảng viên, đại biểu dân cử, công chức, viên chức nhà nước.
- Nội dung giám sát bao gồm: giám sát việc xây dựng, ban hành, thi hành
pháp luật và bảo vệ pháp luật của cơ quan Nhà nước (lập pháp, hành pháp, tư
20