DUY TRÌ VÀ MỞ RỘNG THỊ TRƯỜNG TIÊU THỤ SẢN PHẨM CỦA
DOANH NGHIỆP CÔNG NGHIỆP TRONG CƠ CHẾ THỊ TRƯỜNG
I-/ CÁC QUAN ĐIỂM CƠ BẢN VỀ THỊ TRƯỜNG
1. Khái niệm về thị trường.
Thị trường ra đời và phát triển gắn liền với lịch sử phát triển của nền sản xuất
hàng hoá. Từ khi xuất hiện thị trường đến nay, nền sản xuất hàng hoá đã phát triển
và trải qua nhiều thế kỉ. Nên khái niệm về thị trường được hiểu theo nhiều cách.
Thị trường theo cách cổ điển: là nơi diễn ra các quá trình trao đổi và buôn
bán.Trong thuật ngữ kinh tế hiện đạI, thị trường còn bapo gồm cả các hội chợ,
cũng như các địa dư hoặc các khu vực tiêu thụ, theo mặt hàng hoặc ngành hàng.
Thị trường theo quan điểm kinh tế: là lĩnh vực trao đổi mua bán mà ở đó các
chủ thể kinh tế cạnh tranh với nhau để xác định giá cả hàng hoá, dịch vụ và thị
phần.
Theo quan điểm của Marketing: Thị trường là tổng hợp nhu cầu hoặc tập
hợp nhu cầu về một loại hàng hoá, dịch vụ nào đó, là nơi diễn ra các hành vi mua
bán, trao đổi bằng tiền tệ.
Như vậy thị trường có thể ở bất kì chỗ nào, khi có một hoặc nhiều người
mua, người bán trở lên. Thị trường là một phạm trù riêng của nến sản xuất hàng
hoá.Hoạt động cơ bản của thị trường được thể hiện qua ba nhân tố có mối quan hệ
hữu cơ mật thiết với nhau: nhu cầu về hàng hoá và dịch vụ, cung ứng hàng hoá và
dịch vụ, giá cả hàng hoá và dịch vụ. Qua thị trường chúng ta có thể xác định được
mối quan hệ giữa cung và cầu về hàng hoá dịch vụ, Hiểu được phạm vi và qui mô
của việc thực hiện cung cầu dưới hình thức mua bán hàng hoá dịch vụ trên thị
trường. Thấy rõ thị trường còn là nơi kiểm nghiệm giá trị của hàng hoá dịch vụ và
ngược lại hàng hoá dịch vụ phải đáp ứng được nhu câù của thị trường ( thị trường
chấp nhận ). Do vậy các yếu tố liên quan đến hàng hoá dịch vụ đều phải tham gia
vào thị trường.Với nội dung trên, điều quan tâm của doanh nghiệp ( DN) là phải
tìm ra thị trường, tìm ra nhu cầu và khả năng tính toán của hàng hoá dịch vụ mà
nhà sản xuất định cung ứng.Ngược lại đối với người tiêu dùng họ lại phải quan tâm
đến việc so sánh những sản phẩm mà nhà sản xuất cung ứng ra trên thị trường có
thoả mãn với nhu cầu và khả năng thanh toán của họ đến đâu.
d, Chức năng thông tin của thị trường: thị trường chỉ ra cho người ssản xuất
biết họ nên sản xuất cái gì với khối lượng bao nhiêu, bán ở đâu,vào thời điểm nào
và với giá là bao nhiêu là thích hợp nhất và có lợi nhất. Thị trường cũng chỉ cho
người tiêu dùng nên mua những gì và ở đâu là phù hợp và tin tưởng nhất.
Chức năng này rất quan trọng nó chứa đựng những thông tin về: tổng số
cung, tổng số cầu, cơ cấu của cung và cầu, quan hệ giữa chúng đối với từng
loại.hàng hoá dịch vụ, chất lượng sản phẩm hàng hoá dịch vụ, các điều kiệnb tìm
kiếm hàng hoá dịch vụ.
2.2 Vai trò của thị trường đối sự phát triển của DN
Thị trường giữ vai trò quan trọng trong nền kinh tế hàng hoá. ở nước ta, trong
điều kiện hiện nay “ thị trường vừa là mục tiêu, vừa là căn cứ của kế hoạch hoá “.
Đối với các DN, thị trường là bộ phận chủ yếu trong môi trường kinh tế, xã hội.
Hoạt động hướng ra bên ngoài của các DN dược tiến hành trong môi môi trường
phức tạp, bao gồm nhiều bộ phận khác nhau như: môi trường dân cư, môi trường
chính trị, môi trường văn hoá, thể chế chính trị, môi trường công nghệ. Thị trường
chính là nơi hình thành và thực hiện các mối quan hệ kinh tế giữa DN với môi
trường bên ngoài. Thị trường như một cầu nối nhờ đó mà DN mới thực hiện được
các mối quan hệ với dân cư, với các đơn vị kinh tế khác, vơí hệ thống kinh tế quốc
dâncũng như các bộ phận, các tổ chức khác của xã hội.
Thị trường còn đảm bảo các hoạt động bình thường của quá trình sản xuất và
tái sản xuất của DN. Trao đổi là một khâu quan trọng và phức tạp của quá trình tái
sản xuất diễn ra trên thị trường. Hoạt động của các DN trên thị trường tốt giúp cho
việc trao đổi hàng hoá dịch vụ được tiến hành nhanh chóng, đều đặn, làm cho quá
trình tái sản xuất được tiến hành tốt hơn.
Ngược lại khi thị trường không ổn định, hoạt động trao đổi bị trì trệ hoặc
không thực hiện được sẽ ảnh hưởng xấu đến sản xuất và tái sản xuất của DN.
3. Các đặc trưng của cơ chế thị trường :
Cơ chế thị trường được hình thành với sự tác động tổng hợp của của các qui
luật sản xuất và lưu thông hàng hoá trên thị trường. Đó là các qui luật giá trị, qui
luật cung - cầu, qui luật giá trị giá trị thặng dư, qui luật cạnh tranh, qui luật tỉ suất
mình sắp đưa ra hay không, nếu có thể thì bán được bao nhiêu, ở mức giá nào, có
vấp phải sự cạnh tranh của hàng hoá cùng loại hay hàng hoá thay thế không.
Cũng qua nghiên cứu thị trường mà DN sẽ xác định được đâu là thị trường
chính, đâu là thị trường tiềm năng. Và loại sản phẩm của DN mình và thế mạnh
của DN trên thương trường.
Việc nghiên cứu thị trường không thể không biết đến các qui luật của cơ chế
thị trường. Các qui luật này là không thể phá vỡ:
Qui luật giá trị: Là qui luật cơ bản của nền sản xuất hàng hoá, căn cứ vào đó
mà hàng hoá được trao đổi theo số lượng lao động xã hội cần thiết để hao phí
sản,xuất ra hàng hoá. Qui luật này kích thích các nhà sản xuất phải chú ý tới hao
phí lao động cần thiết và ra sức giảm hao phí lao động cá biệt xuống càng thấp
càng tốt. Qui luật này còn điều tiết sự phân phối lao động xã hội và tư liệu sản xuất
giữa các ngành thông qua cơ cấu giá cả thị trường.
Qui luật cung- cầu: Biểu hiện quan hệ kinh tế lớn nhất của thị trường.
Cầu là một lượng mặt hàng mà người mua muốn mua tại mỗi mức giá. Nừu
các yếu tố khác giữ nguyên, khi giá càng thấp thì lư ợng câpù càng lớn và ngược
lại.
Cung là lượng của một mặt hàng mà người bán muốn bán ở mỗi mức giá.
Nừu các yếu tố khác giữ nguyên khi giá càng cao thì cung càng nhiều.
Với người mua ( lượng cầu ) họ chỉ châp nhận mua khi thực sự cần thiết hoặc
khi giá cả của loại hàng hoá đó phù hợp với khả năng thanh toán.
Với người bán thì số tiền thu được từ việc bán sản phẩm hàng hoá phải bù đắp
được chi phí đã bỏ ra và cộng thêm khoản lợi nhuận.
Với một mức giá không thay đổi thì khi người mua không còn mua thêm nữa
đó là sản lượng cân bằng của sản phẩm nếu nhiều hơn số đó tứcc là cung thừa,
ngược lại sẽ là cầu về hàng hoá đó thiếu. Do vậy các DN muốn tung ra thị trường
loại hàng hoá gì với giá cả và khối lượng bao nhiêu cần phải nghiên cứu thị trường
này thật kĩ về mặt cung cầu.
Qui luật cạnh tranh: là cơ chế vận động của thị trường, có thể nói “ thị
trường là vũ đàI của cạnh tranh”, “Thương trường là chiến trường ”, là nơi gặp gỡ