BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI

----------------

VŨ THỊ HỒNG LAM

QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI
HOẠT ĐỘNG KINH DOANH XĂNG DẦU
TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH SƠN LA

LUẬN VĂN THẠC SĨ

SƠN LA- 2020


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI

----------------

VŨ THỊ HỒNG LAM

QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI
HOẠT ĐỘNG KINH DOANH XĂNG DẦU
TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH SƠN LA

Chuyên ngành: Quản lý Kinh tế
Mã ngành: 8340410

LUẬN VĂN THẠC SĨ

mại, các thầy cô giáo Khoa Sau Đại học cùng tồn thể các thầy cơ giáo giảng dạy,
các cán bộ quản lý đã tạo điều kiện để tơi hồn thành luận văn này.
Tác giả

Vũ Thị Hồng Lam


iii

MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN........................................................................................................i
LỜI CẢM ƠN.............................................................................................................ii
MỤC LỤC ......................................................................................................................... iii
DANH MỤC CÁC BẢNG………………………………………………………...vi
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT ........................................................................................vii
PHẦN MỞ ĐẦU ................................................................................................................ 1
1. Lý do chọn đề tài ........................................................................................................... 1
3. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu ............................................................................. 5
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ............................................................................. 6
5. Phương pháp nghiên cứu ............................................................................................ 6
6. Kết cấu của luận văn .................................................................................................... 7
CHƯƠNG 1. NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ NHÀ
NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG KINH DOANH XĂNG DẦU .............................. 8
1.1. Khái quát quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh xăng dầu .......... 8
1.1.1. Khái niệm và vai trò quản lý nhà nước về kinh tế ................................................ 8
1.1.2. Đặc điểm hoạt động kinh doanh xăng dầu .......................................................... 13
1.1.3. Chức năng và phân cấp quản lý đối với hoạt động kinh doanh xăng dầu .............. 19
1.2. Nội dung quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh xăng dầu .......... 31
1.2.1. Hoạch định chính sách và quy hoạch mạng lưới kinh doanh xăng dầu .................. 31
1.2.2. Quản lý thương nhân và điều kiện kinh doanh xăng dầu .................................. 33

2.2.3. Thực trạng quản lý về danh mục và chất lượng sản phẩm xăng dầu trên địa
bàn tỉnh ............................................................................................................................... 72
2.2.4. Thực trạng công tác thanh tra, giám sát và xử lý các vi phạm trong hoạt động
kinh doanh xăng dầu trên địa bàn tỉnh. ........................................................................... 75
2.3. Đánh giá chung về thực trạng quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh
doanh xăng dầu trên địa bàn tỉnh Sơn La ................................................................. 76
2.3.1. Những kết quả đạt được ......................................................................................... 76
2.3.2. Những hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế .......................................... 77
CHƯƠNG 3. GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI
HOẠT ĐỘNG KINH DOANH XĂNG DẦU TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH SƠN LA
............................................................................................................................................. 80


v

3.1. Định hướng phát triển kinh tế, xã hội của Sơn La giai đoạn đến 2025 ....... 80
3.1.1. Định hướng chung về phát triển kinh tế, xã hội của tỉnh .................................. 80
3.1.2. Định hướng về quy hoạch mạng lưới và phát triển hoạt động kinh doanh xăng
dầu của tỉnh ........................................................................................................................ 86
3.2. Giải pháp tăng cường quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh
xăng dầu trên địa bàn tỉnh Sơn La đến 2025 ............................................................ 92
3.2.1. Hồn thiện cơng tác quy hoạch mạng lưới và ban hành các chính sách quản lý
hoạt động kinh doanh xăng dầu ....................................................................................... 92
3.2.3. Tăng cường kiểm tra, giám sát về danh mục và chất lượng sản phẩm, các
hành vi gian lận thương mại........................................................................................... 113
3.2.4. Tăng cường quản lý về mơi trường và an tồn cháy nổ .................................. 114
KẾT LUẬN ..................................................................................................................... 118
TÀI LIỆU THAM KHẢO



2

CHDCND

3

CHXD

4

CNH

5

DNNN

Doanh nghiệp nhà nước

6

DNTN

Doanh nghiệp tư nhân

7

KCN

8


QLNN

Quản lý nhà nước

15

TCVN

Tiêu chuẩn Việt Nam

16

TNHH

Trách nhiệm hữu hạn

17

TT

Thị trấn

18

XD

Xăng dầu

Nghĩa tiếng Việt
Cửa hàng

tượng trong xã hội. Là mặt hàng tiêu dùng thiết yếu và cũng là nguồn vật tư đầu vào
của rất nhiều ngành và lĩnh vực sản xuất kinh doanh khác nhau, trong khi giá xăng
dầu chịu tác động rất mạnh bởi nhiều yếu tố của thị trường quốc tế. Vì vậy, hoạt
động kinh doanh xăng dầu ở hầu hết các quốc gia đều được quản lý khá chặt chẽ.
Tại Việt Nam nói chung và tại các địa phương nói riêng, hoạt động kinh
doanh xăng dầu dù đã được quản lý, song trong thực tế vẫn còn khá nhiều vấn đề
cần phải được chấn chỉnh cả về điều kiện kinh doanh, quy hoạch mạng lưới cũng
như chất lượng sản phẩm. Vẫn tồn tại khá nhiều tình trạng gian lận thương mại về
số lượng và chất lượng cũng như nguồn gốc xuất xứ sản phẩm. Vấn đề bảo vệ mơi
trường và an tồn cháy nổ ln tiềm ẩn những nguy cơ cần được kiểm soát, đặc biệt
tại các tỉnh miền núi, các địa phương ở vùng sâu, vùng xa.
Thực tế, trong những năm qua, mạng lưới cửa hàng kinh doanh xăng dầu
trên địa bàn tỉnh Sơn La đã được chú trọng phát triển và đóng góp một phần quan
trọng vào quá trình phát triển kinh tế - xã hội và cải thiện điều kiện sống của nhân


2

dân. Tuy nhiên, mạng lưới xăng dầu trên địa bàn tỉnh Sơn La hiện nay vẫn còn
nhiều bất cập, như: mạng lưới cửa hàng phân bố chưa hợp lý, chưa thực sự đáp
ứng được nhu cầu tiêu thụ xăng dầu của các ngành sản xuất và các phương tiện
vận tải trong những năm tới; trình độ kỹ thuật và thiết bị của các cửa hàng xăng
dầu thấp, không đáp ứng được yêu cầu kinh doanh… Hiện nay mạng lưới các cửa
hàng kinh doanh xăng dầu mới chỉ được xây dựng ở một số địa bàn trung tâm
huyện, thị xã, thành phố. Các cửa hàng kinh doanh xăng dầu ở vùng sâu, vùng xa
không đáp ứng các tiêu chuẩn theo quy định của Chính phủ. Nhiều cửa hàng có
mặt bằng hẹp, chưa đảm bảo khoảng cách phòng cháy chữa cháy theo tiêu chuẩn
thiết kế cửa hàng xăng dầu. Trang thiết bị cịn lạc hậu có nhiều nguy cơ mất an
tồn cháy nổ và vệ sinh môi trường, chất lượng dịch vụ bán hàng không đảm bảo.
Để đảm bảo cung ứng xăng dầu ổn định lâu dài, đảm bảo an ninh xăng dầu trong

Thứ tư, quản lý nhà nước phải dựa trên cơ sở nền tảng của một thể chế nhất
định. Cụ thể, các thể chế này phải được xây dựng dựa trên những chuẩn mực nhất
định tạo nền tảng cơ sở cho cả chủ thể quản lý và đối tượng quản lý phải tuân theo
nhằm đạt được mục tiêu quản lý đã đề ra.
Thứ năm, nhằm thúc đẩy quá trình phát triển xã hội theo chiều hướng liên tục
thì hoạt động QLNN được diễn ra thường xuyên và không bị gián đoạn.
Thứ sáu, QLNN là một hoạt động mang tính khoa học và tính kế hoạch cao.
Ngồi ra, QLNN lại tn theo những yêu cầu khách quan, xuất phát từ thực tiễn đời
sống xã hội luôn biến động và phát triển. Do đó, cơng tác QLNN cần ln chủ
động, sáng tạo để tìm ra các phương thức quản lý thích hợp nhằm thúc đẩy xã hội
phát triển.
Tóm lại, QLNN là hoạt động có vai trị quan trọng trong việc điều chỉnh và
định hướng xã hội theo mục tiêu đã đề ra. Do đó, QLNN là một q trình phức tạp,
đa dạng và là yếu tố không thể thiếu đối với bất kỳ xã hội nào. Hoạt động QLNN
được thể hiện trong tất cả mọi lĩnh vực của đời sống xã hội như: kinh tế, giáo dục,
quốc ph ng, an ninh, văn hóa... Trong đó, hoạt động QLNN về du lịch, lưu trú du
lịch thuộc lĩnh vực kinh tế và cũng giữ vai trò hết sức quan trọng trong sự phát triển
của đời sống xã hội.
Các nghiên cứu về quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh
xăng dầu:
Từ trước đến nay các tài liệu trong nước nghiên cứu về hoạt động kinh doanh
xăng dầu và quản lý nhà nước đối với lĩnh vực này không nhiều. Nguyễn Cao Vãng
(1995) đề tài Kinh doanh xăng dầu theo cơ chế thi trường ở nước ta hiện nay;
Nguyễn Phương Thúy (2005), đề tài Thực trạng và giải pháp hồn thiện chính sách
quản lý giá mặt hàng xăng dầu nhập khẩu; Hồ Đại Đức (2007) với đề tài Một số
giải pháp phát triển các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu đến năm 2015, các đề
tài này chỉ giới hạn nghiên cứu một lĩnh vực trong hoạt động kinh doanh xăng dầu,
chưa làm rõ được vai trò quản lý nhà nước trong lĩnh vực này. Trong số các nghiên
cứu về nội dung này, Nguyễn Quang Tuấn (2008) với đề tài Quản lý nhà nước
trong lĩnh vực kinh doanh Xăng dầu ở Việt Nam đã nêu được một số hạn chế về

Trong số các cơng trình nghiên cứu trong và ngồi nước đã cơng bố mà tác
giả được biết, chưa có cơng trình nào nghiên cứu về quản lý nhà nước đối với hoạt
động kinh doanh xăng dầu trên địa bàn tỉnh Sơn La. Như vậy, việc thực hiện đề tài
này đảm bảo tính kế thừa và độc lập của luận văn thạc sĩ.
3. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
Mục tiêu nghiên cứu của đề tài là đề xuất giải pháp để tăng cường nhà nước
đối với hoạt động kinh doanh xăng dầu trên địa bàn tỉnh Sơn La giai đoạn đến 2025.


6

Từ mục tiêu nghiên cứu như vậy, các nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể được xác định
như sau:
- Hệ thống những vấn đề lý luận và thực tiễn cơ bản về quản lý nhà nước đối
với kinh doanh xăng dầu trên địa bàn tỉnh.
- Phân tích thực trạng quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh xăng
dầu trên địa bàn tỉnh Sơn La, để từ đó đưa ra những đánh giá và tìm ra những
hạn chế cần khắc phục.
- Đề xuất giải pháp phù hợp đến năm 2025 để tăng cường quản lý nhà nước
đối với hoạt động kinh doanh xăng dầu trên địa bàn tỉnh Sơn La.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu: của đề tài là những vấn đề lý luận và thực tiễn về
quản lý nhà nước đối với kinh doanh doanh xăng dầu nói riêng trên địa bàn tỉnh Sơn
La.
4.2. Phạm vị nghiên cứu
- Về không gian: Đề tài nghiên cứu trên địa bàn của tỉnh Sơn La.
- Về thời gian: Đề tài phân tích thực trạng thực trạng quản lý nhà nước đối
với hoạt động kinh doanh xăng dầu trên địa bàn tỉnh Sơn La năm 2015 đến năm
2019 và đề xuất giải pháp đến năm 2025.
- Nội dung nghiên cứu: Từ những vấn đề lý luận và thực tiễn về quản lý nhà

- Chương 2: Thực trạng quản lý nhà nước về hoạt động kinh doanh xăng dầu
trên địa bàn tỉnh Sơn La.
- Chương 3: Giải pháp tăng cường quản lý nhà nước về kinh doanh xăng dầu
trên địa bàn tỉnh Sơn La.


8

CHƯƠNG 1
NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI
HOẠT ĐỘNG KINH DOANH XĂNG DẦU
1.1. Khái quát quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh xăng dầu
1.1.1. Khái niệm và vai trò quản lý nhà nước về kinh tế
1.1.1.1. Tiếp cận quản lý nhà nước về kinh tế
Quản lý nhà nước (QLNN) về kinh tế là sự tác động có tổ chức, bằng pháp luật
và thơng qua hệ thống các chính sách với các công cụ quản lý kinh tế lên nền kinh tế
nhằm đạt được mục tiêu phát triển kinh tế đất nước, trên cơ sở sử dụng có hiệu quả các
nguồn lực trong và ngoài nước trong điều kiện mở cửa và hội nhập kinh tế quốc tế.
Quản lý nhà nước về kinh tế là một dạng quản lý xã hội của Nhà nước. Nó
rất quan trọng đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, nhưng cũng rất
phức tạp. Nhà nước quản lý toàn bộ nền kinh tế quốc dân trên tất cả các ngành kinh
tế, các lãnh thổ kinh tế, các thành phần kinh tế và các chủ thể kinh tế hoạt động
trong toàn bộ nền kinh tế. Nhà nước quản lý toàn bộ nền kinh tế quốc dân không chỉ
trên phạm vi quốc gia mà còn cả một số hoạt động kinh tế đối ngoại diễn ra ở nước
ngồi, như các doanh nghiệp có vốn đầu tư ở nước ngồi, các hàng hóa xuất nhập
khẩu từ nước ngồi, thẩm định các cơng nghệ thiết bị nhập khẩu.
Quản lý nhà nước về kinh tế là quản lý ở tầm vĩ mô, giải quyết những quan
hệ vĩ mơ có liên quan đến tồn bộ nền kinh tế quốc dân, trong đó kinh tế nhà nước
đóng vai trị chủ đạo. Nhà nước khơng can thiệp, khơng giải quyết những vấn đề
quản lý sản xuất kinh doanh của các chủ thể kinh tế hoạt động trong nền kinh tế thị

Trong phạm vi nghiên cứu của đề tài, cao học viên tiếp cận khái niệm quản
lý nhà nước theo quan điểm của Thân Danh Phúc 2015 (Giáo trình Quản lý nhà
nước về thương mại). Theo đó, bản chất của quản lý nhà nước về kinh tế đó là tác
động của Nhà nước vào kinh tế thông qua việc sử dụng quyền lực nhà nước nhằm
đạt mục tiêu. Quyền lực nhà nước thể hiện ở thẩm quyền và trách nhiệm của hệ
thống quản lý (cơ quan quản lý nhà nước về kinh tế) khi sử dụng các cơng cụ,
ngun tắc, phương pháp, hình thức quản lý để tác động đến hệ thống bị quản lý
(các đối tượng quản lý - tổ chức, cá nhân và các hoạt động kinh tế của họ) nhằm
làm cho nền kinh tế vận hành theo định hướng, mục tiêu đã đặt ra.
Với các tiếp cận như vậy, trong luận văn này,“Quản lý nhà nước đối với
hoạt động kinh doanh xăng dầu có thể được hiểu là tồn bộ các hoạt động quản
lý của nhà nước từ ban hành chính sách, tổ chức thực hiện chính sách và kiểm
tra, giám sát hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu bằng
phương thức, quy trình quản lý nhằm đảm bảo hoạt động kinh doanh của doanh
nghiệp kinh doanh xăng dầu diễn ra theo mục tiêu quản lý”.
Chủ thể quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh của các doanh
nghiệp xăng dầu được thực hiện bởi các cơ quan nhà nước, được Nhà nước uỷ
quyền, trao quyền theo quy định của pháp luật; gồm cơ quan quản lý, giám sát của


10

Nhà nước, các cơ quan nhà nước có liên quan như thanh tra, quản lý thị trường, cơ
quan công an, điều tra, tố tụng,…
1.1.1.2. Vai trò quản lý nhà nước về kinh tế
Định hướng, hướng dẫn hoạt động của các chủ thể trao đổi
Nhà nước định hướng, hướng dẫn các doanh nghiệp trong các hoạt động đầu
tư và kinh doanh trên thị trường nội địa và quốc tế, nhằm khai thác có hiệu quả
tiềm năng của các doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế cho sự phát triển
thương mại. Từ đó góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, cải thiện đời sống dân cư

thông qua khai thông các quan hệ thương mại, làm thơng thống sự giao lưu hàng
hố trong nước và quốc tế, nhờ thiết lập khung khổ pháp lý đầy đủ hơn, đồng bộ
hơn, tiến bộ hơn và thuận lợi hơn trong lĩnh vực thương mại bao gồm các quy định
pháp luật, các chính sách, ký kết các hiệp định, thực hiện các cam kết mở cửa thị
trường và hội nhập quốc tế.
Nhà nước vừa ban hành các chính sách, các quy định, vừa chịu trách nhiệm tổ
chức thực hiện nhằm đưa chúng vào thực tiễn cuộc sống của các doanh nghiệp. Trong
q trình đó, nhà nước đã sử dụng quyền lực, sứ mạng và khả năng của mình để kiến
tạo mơi trường kinh doanh. Nếu mơi trường kinh doanh phù hợp, nghĩa là có sự đồng
thuận, thống nhất giữa nhà nước và doanh nghiệp, chính phủ trong trường hợp này đã
ủng hộ thị trường, tôn trọng và phát huy tính hiệu quả của thị trường.
Để tạo ra môi trường kinh doanh trong điều kiện hội nhập và cạnh tranh ở
mức độ cao hiện nay, nhất là mục tiêu của doanh nghiệp là có nhiều di động, địi hỏi
các nhà quản lý vĩ mơ cũng phải đổi mới nhận thức và tư duy về các công cụ, chính
sách quản lý, nâng cao trình độ, năng lực và phẩm chất trong việc ra quyết định
cũng như phối hợp lãnh đạo, điều hành hoạt động kinh tế, thương mại.
Hỗ trợ các doanh nghiệp và giải quyết các mâu thuẫn, tranh chấp
thương mại
Các doanh nghiệp hoạt động trong nền kinh tế đều cần những sự trợ giúp
nhất định. Nhà nước bằng quyền lực, trách nhiệm và khả năng của mình hỗ trợ cho
các doanh nghiệp phù hợp với thực tiễn của đất nước trong từng thời kỳ. Nhà nước
có thể hỗ trợ cho mọi người dân và doanh nghiệp về ý tưởng kinh doanh, hỗ trợ về
kiến thức, về vốn, cơ sở vật chất phương tiện kỹ thuật và thông tin, các hỗ trợ về
xúc tiến thương mại, các thủ tục hành chính để giúp doanh nghiệp ở những giai
đoạn, những hoàn cảnh và những trường hợp khác nhau trong quá trình hoạt động.
Đặc biệt, khi đối mặt với thách thức của môi trường kinh doanh luôn biến động.
Trong môi trường thương mại, có những vấn đề chỉ nhà nước mới có thể giải
quyết được cho nhà kinh doanh như an ninh thương mại hoặc phần lớn do nhà nước
đầu tư vào cơ sở hạ tầng kinh doanh. Nhà nước là chỗ dựa tin cậy và tốt nhất cho
các doanh nghiệp trong quá trình kinh doanh và đầu tư, cạnh tranh cùng tồn tại và

Nhà nước không chỉ điều tiết các quan hệ trao đổi để bảo đảm kinh doanh
bình đẳng và cạnh tranh lành mạnh, mà cịn điều chỉnh các quan hệ lợi ích khác của
các chủ thể tham gia thị trường như quan hệ về tiền công và tiền lương giữa chủ
doanh nghiệp và nhân viên, quan hệ về phân chia lợi tức trong doanh nghiệp, quan
hệ về nghĩa vụ doanh nghiệp đóng góp vào ngân sách nhà nước khi kinh doanh, sử
dụng tài sản công và làm ô nhiễm môi trường, …
Xu hướng nhà nước sẽ dần thoát ra khỏi hoạt động kinh doanh, nhưng vai trò
quản lý kinh tế của Nhà nước phải được tăng cường để nâng cao hiệu quả hoạt động
của thị trường, sử dụng thị trường và kinh tế thị trường phục vụ cho các mục tiêu
phát triển kinh tế - xã hội theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Đồng thời, khu vực tư
nhân khơng chỉ được khuyến khích phát triển mà còn được sử dụng nhiều hơn trong


13

các lực lượng kinh tế điều tiết thị trường, kể cả tham gia vào cung cấp các dịch vụ
hạ tầng thương mại, các dịch vụ công và các dịch vụ xã hội khác.
Giám sát, kiểm tra thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế
Quản lý nhà nước về kinh tế bao giờ cũng hướng tới các mục tiêu cụ thể phù
hợp với định hướng mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội của đất nước trong từng thời
kỳ. Do vậy, thông qua thực hiện các chức năng quản lý, Nhà nước sẽ giám sát, kiểm
tra và phát hiện những biểu hiện sai lệch, những mâu thuẫn bất hợp lý trong q
trình thực hiện mục tiêu để từ đó đưa ra các giải pháp điều chỉnh sự phát triển thị
trường, thương mại cho phù hợp. Từ đó đưa ra các giải pháp xử lý hoặc điều chỉnh
phù hợp nhằm khắc phục những hạn chế và thúc đẩy thị trường, thương mại phát
triển đạt được mục tiêu đã đặt ra.
Các mục tiêu kinh tế mang tính bền vững bao gồm mục tiêu về xã hội, về
mơi trường và văn hóa, trong đó mục tiêu kinh tế không chỉ là số lượng mà còn thể
hiện ở chất lượng của tăng trưởng thương mại. Kiểm soát và điều chỉnh việc thực
hiện mục tiêu phát triển kinh tế địi hỏi phải có sự phối hợp giữa các cấp và các

tăng tuổi thọ thiết bị. Xăng dầu dùng làm dung môi trong nhiều ngành công nghiệp
đặc biệt là công nghiệp sơn do có khả năng hịa tan nhiều chất hữu cơ.
Xăng dầu thường được phân chia thành các sản phẩm chủ yếu sau:
Xăng ô tô: Tên thương mại của các loại xăng ô tô được đặt theo trị số ốc tan,
bao gồm: Xăng RON 90, Xăng RON 92, Xăng E5 RON 92Xăng RON 95. Xăng ô
tô chủ yếu được dùng làm nhiên liệu cho các phương tiện giao thông đường bộ như
ô tô, xe máy (loại dùng động cơ xăng).
Xăng máy bay: Chủ yếu là ZA1, loại xăng này sử dụng làm nhiên liệu cho
động cơ máy bay. Đây là sản phẩm đặc chủng sử dụng cho ngành hàng không.
Dầu Điezen (DO): Dầu Điezen được phân loại theo hàm lượng lưu huỳnh,
bao gồm: DO 0,5%S (tức là hàm lượng lưu huỳnh tối đa là 0,5%) và DO 0,25%S.
Dầu Điezen được dùng vào các mục đích: Làm nhiên liệu cho các phương tiện giao
thông đường bộ, đường thuỷ, đường sắt (loại dùng động cơ Điezen); Làm nhiên liệu
đốt cho một số cơ sở sản xuất; Làm nhiên liệu cho chạy máy phát điện.
Dầu hoả (KO): Dầu hoả được sử dụng làm nhiên liệu thắp sáng hoặc nhiên
liệu đốt cho một số cơ sở sản xuất.
Dầu Mazut (FO): Dầu Mazut chủ yếu được dùng làm nhiên liệu đốt lò cho
các cơ sở sản xuất.
Đặc điểm cơ bản của sản phẩm xăng dầu:
Những đặc tính lý hố cho thấy, sản phẩm xăng dầu có những đặc điểm
quan trọng sau:
Thứ nhất, xăng dầu là chất lỏng, nguy cơ cháy nổ cao. Do đặc tính lý hóa,
xăng dầu dễ bắt lửa, thậm chí những va chạm mạnh cũng có thể gây cháy nổ. Vì
vậy, việc vận chuyển, bảo quản xăng dầu địi hỏi phải có những thiết bị chuyên
dụng, chi phí cao so với nhiều loại sản phẩm khác.


15

Thứ hai, xăng dầu là loại sản phẩm dễ bị hao hụt do khả năng bốc hơi rất

đặc biệt thông qua hoạt động xuất khẩu. Dầu mỏ xuất hiện đã làm đảo lộn trật tự
kinh tế thế giới, một số quốc gia nghèo khó bỗng chốc trở nên giàu có nhờ nguồn


16

dầu mỏ dồi dào dưới lòng đất. Mức tiêu thụ xăng dầu của mỗi nước là căn cứ đánh
giá trình độ phát triển đi lên của nền kinh tế theo chiều hướng cơng nghiệp hố.
- Vai trị đối với đời sống xã hội: Xăng dầu là loại nhiên liệu dùng cho
phương tiện đi lại hàng ngày hiện tại khó có thể thay thế được. Mặc dù đã có các
phương tiện mới ra đời ứng dụng các công nghệ sử dụng năng lượng sạch như năng
lượng mặt trời, pin nhiên liệu,... tuy nhiên số lượng các phương tiện này là không
đáng kể. Thêm vào đó, chi phí cho việc đầu tư, phát triển các cơng nghệ này thường
địi hỏi nguồn vốn rất lớn và nhiều doanh nghiệp không mặn mà với việc phát triển
theo hướng này. Hiện tại, do vai trò cực kỳ quan trọng của xăng dầu đối với kinh tế
và đời sống xã hội nên giá nhiên liệu xăng dầu ảnh hưởng đến hầu như tất cả các
loại hàng hố và từ đó tác động đến mọi khía cạnh của đời sống xã hội.
- Vai trị đối với chính trị: Xăng dầu là nguyên nhân sâu xa của nhiều cuộc
nội chiến, chiến tranh xâm lược hoặc tranh chấp giữa các quốc gia. Đặc biệt trong
hơn một thập niên trở lại đây, khi mà dầu mỏ đóng một vai trị đặc biệt quan trọng
đối với sự phát triển kinh tế và đời sống xã hội của thế giới thì kéo theo đó là các
cuộc chiến tranh giữa các quốc gia với nhau nhằm tranh giành sự kiểm soát đối với
nguồn dầu mỏ.
- Vai trò đối với an ninh quốc phòng: Xăng dầu khơng chỉ có ý nghĩa quan
trọng đối với phát triển kinh tế và đời sống của nhân dân mà nó cịn đặc biệt quan
trọng trong lĩnh vực an ninh, quốc phòng. Song song với việc trang bị các máy móc,
thiết bị, khí tài là việc cung cấp xăng dầu, nguồn nhiên liệu chính để vận hành các
phương tiện, thiết bị này. Xăng dầu là điều kiện bảo đảm phát huy sức mạnh chiến
đấu và khả năng phòng thủ bảo vệ đất nước. Trong thời chiến,phần lớn các xe tăng,
máy bay, tàu chiến,... không thể hoạt động nếu không có xăng dầu. Trong thời bình,