Khả năng thanh toán và khả năng sinh lợi
Chức năng tài chính đảm nhận (1) việc giao dịch và ghi nhận các hoạt
động tài chính, đặc biệt là trong quản lý ngân quỹ (chức năng vận
hành). Bên cạnh đó, chức năng tài chính còn song song đảm nhận (2)
việc hỗ trợ ban quản trị phản ứng và điều chỉnh các nguồn tài chính
tuỳ theo nhu cầu, tuân thủ các đòi hỏi tài chính và cân đối mục tiêu
hoạt động của doanh nghiệp với mục tiêu của các cổ đông (chức năng hỗ trợ). Hai đòi hỏi
tài chính cơ bản là khả năng thanh toán và khả năng sinh lợi.
Mọi giao dịch kinh tế đều được thực hiện thông qua phương tiện trao đổi tiền tệ. Tuy nhiên, Việc
nắm giữ tiền sẽ sinh ra chi phí. Doanh nghiệp vừa cùng lúc phải nắm giữ tiền vừa phải đảm bảo
các khoản chi phí cho vốn cố định.
1. Khả năng thanh toán (solvency): khả năng bảo đảm trả được các khoản nợ đến hạn bất cứ
lúc nào. Khả năng thanh toán là kết quả của sự cân bằng giữa các luồng thu và chi hay giữa
nguồn vốn kinh tế (capital) và nguồn lực sẵn có (resource). Investopedia định nghĩa khả năng
thanh toán "là khả năng đáp ứng các chi tiêu cố định trong dài hạn và có đủ lượng tiền cần thiết
để mở rộng và phát triển".
a. Cân bằng tài chính (financial equilibrium) có thể được xác định từ các luồng tài chính. Mọi
luồng tài chính đều làm tăng hay giảm số tiền trong quỹ. Cân bằng tài chính đạt được tại thời
điểm tiền mặt và các tài sản có tính thanh khoản như tiền mặt (gọi tắt là tiền mặt) vẫn "dương"
sau khi đã đủ bù trả cho tất cả các khoản nợ đến hạn.
Ba luồng tài chính chủ yếu quyết định cân bằng tài chính bao gồm:
- Chi phí đầu tư, chủ yếu là chi phí tạo vốn cho sản xuất,
- Số dư từ các hoạt động tài chính (vay, cho vay, hoàn trả),
- Thặng dư từ sản xuất kinh doanh.
Ngoài ra, phải tính thêm:
- Biến đổi tài sản có (kho và các khoản phải thu) và các khoản phải trả,
- Chi phí phân bổ giá trị thặng dư cho nhà nước, cho người lao động và cho các cổ đông.
- Các khoản nợ ngắn hạn, chủ yếu là tín dụng ngân hàng khi giá trị quỹ không đủ để duy trì cân
bằng, tức là đảm bảo khả năng thanh toán các khoản chi bắt buộc.
Ngân quỹ được coi là "dương" nếu lớn hơn giá trị nợ và lớn hơn 0 (>0). Đây là một công cụ điều
chỉnh các luồng thu và chi trong ngắn hạn. Sự mất cân bằng giữa tài sản có (actifs) và nguồn lực

khi đó sẽ không đủ để duy trì cân bằng tài chính.
Cần chú ý là khả năng sinh lợi của tài sản chỉ là một phần vấn đề nảy sinh từ khả năng sinh của
các nguồn vốn thực hiện. Trên thực tế, rủi ro trong hoạt động của doanh nghiệp do các cổ đông
gánh chịu. Lợi nhuận mà họ thu được không chỉ phụ thuộc vào khả năng sinh lợi của tài sản mà
còn phụ thuộc vào chi phí đi vay. Yêu cầu về tỷ lệ sinh lợi tối thiểu phù hợp với khả năng bảo
toàn vốn cho doanh nghiệp và trả lợi nhuận đầu tư vốn sẽ kết nối trước hết chức năng tài chính
với mọi quyết định sử dụng tiền (tức là việc tạo hoặc thay đổi cấu trúc tài sản). Các kỹ thuật ước
lượng và tính toán khả năng thanh toán và khả năng sinh lợi sẽ được đề cập trong các bài viết
sắp tới.
Bản quyền 2006 | www.kiemtoan.com.vn
Theo Giấy phép sử dụng tài liệu công cộng Viet Management Group (VMPDL).
Admin (Theo
www.vietmanagment.com
)