Giáo án: Ngữ văn 8 Giáo viên: Trần Thị Vinh

Tiết 61:

KIỂM TRA TIẾNG VIỆT (45 Phút)
A/ Mục đích yêu cầu: Giúp học sinh nắm:
1. Kiến thức:
- Nắm vững kiến thức đã học về phân môn Tiếng Việt như: Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ; trường từ
vựng; từ tượng hình, từ tượng thanh; trợ từ; thán từ, tính thái từ; nói quá; nói giảm nói tránh, ba dấu câu (:, ,
“”)
2. Kĩ năng:
- Vận dụng các kiến thức trên để viết đoạn văn.
3. Giáo dục:
- Giáo dục học sinh tính trung thực, thật thà, cẩn thận khi kiểm tra.
B/ Chuẩn bị:
- Giáo viên: đề kiểm tra, đáp án.
- Học sinh: ôn tập tất cả các kiến thức Tiếng Việt từ tiết một đến nay.
C/ Tiến trình tổ chức cc hoạt động dạy và học:
Hoạt động 1 : Khởi động:
1. Ổn định lớp :
2. Kiểm tra bi cũ : ( Không)
3. Bài mới: Giáo viên phát đề( đề A + B)
( Đề và đáp án kèm theo)
Hoạt động 2: Hướng dẫn và theo dõi HS làm bài.
- Lưu ý Hs đọc kỹ đề.
- Phần trắc nghiệm cần xác định rõ hãy khoanh .(mỗi phần đúng 0,25 điểm) tổng trắc nghiệm là 2 điểm .
- Phần tự luận cần suy nghĩ rồi hãy làm bài. Phần Tự luận 8 điểm
Hoạt động 3: Quan sát học sinh làm bài .
Hs :- Đọc kỹ đề và làm bài nghiêm túc.
Gv: Quan sát , theo dõi và nhắc nhở Hs làm bài trong cả 45 phút .
Hoạt động 4: Thu bài.

- Giáo viên: Nghiên cứu SGK, SGV, chuẩn kiến thức và tài liệu có liên quan, bảng phụ, phiếu học tập.
Hướng dẫn học sinh chuẩn bị bài
- Học sinh: Đọc SGK, soạn bài theo đinh hướng SGK và sự hướng dẫn của GV.
C/ Tiến trình tổ chức cc hoạt động dạy và học:
* Hoạt động 1: Khởi động:
1. Ổn định lớp :
2. Kiểm tra bài cũ : ( Không)
3. Bài mới:
Ta tìm hiểu cách thức để thuyết minh cho một thể loại văn học.
Hoạt động của thầy và trị Nội dung cần đạt
* Hoạt động 2: Đọc đề và tìm hiểu đề.
? Đọc thuộc lòng 2 bài thơ vừa học ở tuần trước:
“VNNQĐCT” và “ĐĐƠCL”?
? Hãy quan sát 2 bài thơ rồi trả lời các câu hỏi ở bên dưới?
(GV treo bảng phụ có ghi 2 bài thơ lên bảng).
* Hoạt động 3: Hướng dẫn học sinh nhận diện luật thơ:
? Cho biết mỗi bài thơ có mấy dòng? Số chữ (tiếng) trong 1
dòng? Có thể thêm, bớt số dòng, số tiếng được không? Vì sao?
? Hãy kể tên các thanh trong Tiếng Việt?
- Ngang, dấu huyền: Gọi là tiếng bằng; kí hiệu (B)
- Sắc, nặng, hỏi, ngã: Gọi là tiếng trắc; kí hiệu (T)
? Ghi các kí hiệu (B), (T) cho 2 bài thơ?
- Gọi 2 em lên bảng làm.
- Giáo viên theo dõi, quan sát  Gọi HS nhận xét.
I. Từ quan sát đến mô tả, thuyết minh,
đặc điểm 1 thể loại văn học:
Đề bài: “Thuyết minh đặc điểm thể thơ
thất ngôn bát cú”.
1. Quan sát
a. Số câu (dòng, số tiếng):

? Hãy nêu nhận xét về ưu và nhược điểm của thể thơ?
- Ưu: Hài hòa, cân đối, nhịp nhàng, giàu nhạc điệu.
- Nhược: Gò bó vì có nhiều ràng buộc.
* Tuy nhiên trong bài “Muốn làm thằng cuội” của Tản Đà
(tiết 62) vẫn tuân thủ các quy tắc về vần, luật nhưng không gò
bó mà lời lẽ giản dị, trong sáng, không gọt rủa cầu kì mà mượt
mà ý nhị, giàu cảm xúc.
? Trình bày phần kết bài?
? Vị trí và vai trò của thể thơ này được đánh giá như thế nào?
(Nhấn mạnh thể thơ vẫn được ưa chuộng).
? Muốn thuyết minh đặc điểm 1 thể loại văn học (thể thơ hay
văn bản cụ thể) ta phải làm gì?
GV: Khái quát bài học  Gọi học sinh đọc ghi nhớ.
* Hoạt động 5: Hướng dẫn luyện tập.
-Gv chọn văn bản “Lão Hạc”  để Hs thuyết minh
-Gv hướng dẫn Hs :Thực hiện theo các bước như sau : - Thuyết
minh truyện ngắn “Lão Hạc” của Nam Cao.
Gv hướng dẫn HS làm phần luyện tập
- Đối
- Niêm
- Vần: Những tiếng cuối của các câu 1, 2,
4, 6,8.
- Nhịp: Bài “VNN QĐ CT”: 4/3 bài:
“ĐĐOCL” 2/2/3
2. Lập dàn bài:
a.MB: Nêu định nghĩa chung về thể thơ.
- Thất ngôn bát cú là 1 thể thơ thông
dụng trong các thể thơ Đường luật.
- Nhiều nhà thơ VN vận dụng thể thơ này
khi sáng tác.

2. Miêu tả, biểu cảm, đánh giá .
- Là yếu tố bổ trợ giúp cho truyện ngắn sinh động hấp dẫn
- Thường đan xen vào các yếu tố tự sự.
3. Bố cục, lời văn, chi tiết.
+ Bố cục chặt chẽ, hợp lí
+ Lời văn trong sáng, giàu hình ảnh
+ Chi tiết bất ngờ, độc đáo
c. Kết bài: Khẳng định về vị trí truyện ngắn.
? Bố cục một bài thuyết minh gồm có mấy phần ?
-Nhiệm vụ của các phần như thế nào ?
-Bây giờ, các em hãy lập dàn ý theo yêu cầu của bài tập .-->
cho nhóm hoạt động  Đại diện nhóm lên trình bày .
Bài 2 : Gv hướng dẫn cho Hs về thực hiện ở nhà .
- Dựa vào dàn ý văn bản “Lão Hạc” trên, tìm các ý chính nói
về “truyện ngắn”
- Về nhà cần tìm các khái niệm để nói về “truyện ngắn”, tra
cứu từ điển tiếng Việt.
Bước 2: Giới thiệu các yếu tố của truyện
ngắn.
1. Tự sự:
- Là yếu tố chính quyết định cho sự tồn
tại của một truyện ngắn.
- Gồm : sự việc chính và nhân vật chính .
+ Ngoài ra còn có các sự việc nhân vật
phụ .
2. Miêu tả, biểu cảm, đánh giá .
- Là yếu tố bổ trợ giúp cho truyện ngắn
sinh động hấp dẫn
- Thường đan xen vào các yếu tố tự sư .
3. Bố cục, lời văn, chi tiết.

3. Thái độ:
- Giáo dục tình cảm
B/ Chuẩn bị:
- Giáo viên: Nghiên cứu SGK, SGV, chuẩn kiến thức và tài liệu có liên quan, bảng phụ, phiếu học tập, tranh
ảnh. Hướng dẫn học sinh chuẩn bị bài
- Học sinh: Đọc SGK, soạn bài theo đinh hướng SGK và sự hướng dẫn của GV.
C/ Tiến trình tổ chức cc hoạt động dạy và học:
* Hoạt động 1: Khởi động:
1. Ổn định lớp :
2. Kiểm tra bài cũ :
? Đọc thuộc lòng và diễn cảm bài thơ “Đập đá ở Côn Lôn” – Phan Châu Trinh
? Hãy phân tích giá trị nghệ thuật và giá trị nội dung của bài thơ ?
? Nêu cảm nhận về hình ảnh cụ Phan Châu Trinh ?
3. Bi mới:
Gv giới thiệu bài:
Truyện cổ tích của người Việt có kể về sự tích thằng Cuội giỏi lừa người rồi lên trăng ở . Ca dao Việt Nam
cũng có câu nói về thằng Cuội :
“Chú Cuội ngồi gốc cây đa ,
Để trâu ăn lúa, gọi cha ời ời !”
Còn Tản Đà nhà thơ lãng mạn tài danh có lối sống rất tài hoa, ngông nghênh, phóng khoáng ở nước ta. Đầu
thế kỷ XX, Tản Đà lại cũng rất muốn lên trăng, ngồi dưới gốc cây đa, làm thằng Cuội. Tâm sự nào đã khiến
nhà thơ nảy ý ngông như vậy, chúng ta hãy đi vào tìm hiểu bài thơ “muốn làm thằng Cuội” thì sẽ rõ .
Năm học: 2010 - 2011