- 52 -
CHƯƠNG 5
CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG SUẤT
Qua phân tích dữ liệu trong chương 4, chúng ta đã nhận ra được các yếu tố
chính, phụ và mối liên hệ giữa các yếu tố ảnh hưởng đến năng suất. Vấn đề đặt
ra cho các nhà quản lý là làm cách nào để tăng năng suất và các giải pháp nào
nên áp dụng trong giai đoạn hiện nay. Chương 5 sẽ trình bày 3 nội dung chính:
1) Giới thiệu các giải pháp tăng năng suất hiện nay đang được các nước áp
dụng. 2) Đề nghò 5 giải pháp về quản lý và nội dung chi tiết của từng giải pháp
này. 3) Đánh giá các giải pháp theo chuyên gia.
5.1. GIỚI THIỆU CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG SUẤT.
Trong thực hành nâng cao năng suất và chất lượng, các nước đã áp dụng nhiều
kỹ thuật và công cụ. Một số trong đó khá quen thuộc với chúng ta như: ISO
9000, ISO 14000, Quản lý Chất lượng toàn diện (TQM), bảy công cụ quản lý
chất lượng truyền thống, bảy công cụ quản lý chất lượng mới, kiểm soát chất
lượng bằng thống kê (SQC), nhóm chất lượng, 5S, Kaizen, hợp lý hoá thao tác...
Còn một số khác thì ít được chúng ta biết đến và áp dụng như: Lean Production,
triển khai chức năng chất lượng (QFD), tái lập quá trình kinh doanh (Business
Process Re- Engineering - BPR), sản xuất đúng lúc (JIT), Benchmarking, hoạch
đònh nguồn lực DN (Enterprise Resource Planning - ERP), phân tích và đo lường
năng suất, bảo trì năng suất toàn diện (Total Productive Maintenance - TPM),
quản lý chuyền cung ứng (Supply Chain Management - SCM), sáu Sigma...
5.2. ĐỀ NGHỊ CÁC GIẢI PHÁP VỀ QUẢN LÝ ĐỂ NÂNG CAO NĂNG
SUẤT TRONG CÁC DN MAY.
Trong phạm vi nghiên cứu của đề tài, các giải pháp về đổi mới kỹ thuật, công
nghệ, trang bò máy móc, thiết bò không được đề cập đến, thực tế phương thức
này cũng mang lại nhiều lợi ích cho DN nhưng đòi hỏi một lượng vốn đầu tư
khá lớn, chỉ áp dụng ở một vài DN, không phù hợp với khả năng của đa số DN
vừa & nhỏ trong ngành hiện nay.
Đề tài chỉ đưa ra những giải pháp về quản lý, điều hành sản xuất trong DN.
đến sự thay đổi của yếu tố: sự phối hợp giữa các phòng ban chức năng trong DN
(tác động vào nhân tố 7: khả năng của quản lý cấp cao).
Chương trình quản lý theo 5S nhằm tác động vào hai yếu tố chính 1 & 4: thu
nhập của công nhân; sự quan tâm hỗ trợ và quyết tâm của quản lý cấp cao (tác
động vào nhân tố 2: sự quan tâm của quản lý cấp cao). Thực hiện tốt 5S làm nền
tảng tiếp cận với Kaizen. Kaizen tác động vào yếu tố chính thứ 6: cải tiến liên
tục quy trình sản xuất, khi tác động vào yếu tố này sẽ dẫn đến sự thay đổi của
CHƯƠNG 5
- 54 -
yếu tố phụ thứ 2: cải tiến liên tục sản phẩm (tác động vào nhân tố 6: cải tiến
liên tục).
TQM đề nghò là giải pháp thực hiện sau cùng, nó đòi hỏi một sự nỗ lực liên tục,
lâu dài và không có điểm dừng. TQM tác động trực tiếp vào yếu tố phụ thứ 3:
thỏa mãn khách hàng (tác động vào nhân tố 3: quản lý chất lượng toàn diện).
TQM được xem như một chiến lược trợ giúp DN nâng cao năng lực cạnh tranh
thông qua cải tiến tất cả các khía cạnh hoạt động sản xuất.
GIẢI PHÁP
1
CẤP THỰC HIỆN TÁC ĐỘNG
2
3
4
5
CHƯƠNG 5
Tổng Cty dệt may
Hội dệt may
Các doanh nghiệp
Các doanh nghiệp
Các doanh nghiệp
Phần sau đây sẽ trình bày chi tiết về: tính cần thiết; nội dung; các bước thực
hiện; thời gian, chi phí của từng giải pháp trên.
5.2.1. ĐÀO TẠO NGUỒN NHÂN LỰC CHO NGÀNH MAY.
5.2.1.1. Tính cần thiết của việc đào tạo nguồn nhân lực.
Đội ngũ nhân lực và công tác đào tạo nhân lực trong ngành may hiện nay còn
bất cập quá lớn so với nhu cầu phát triển của ngành. Đào tạo nguồn nhân lực
cần được coi là vấn đề vừa cơ bản, vừa cấp thiết nhằm phát triển ngành may với
tốc độ nhanh. Trong giai đoạn hiện nay, việc thiết lập quan hệ liên kết giữa các
DN với các cơ sở đào tạo cần được coi là những giải pháp trọng tâm.
5.2.1.2. Nội dung đào tạo.
Đào tạo, bồi dưỡng giám đốc.
Mục đích: Cung cấp các kiến thức về quản lý điều hành sản xuất, các kỹ thuật,
giải pháp nâng cao năng suất và chất lượng trong DN may.
Chương trình đào tạo, bồi dưỡng giám đốc (phụ lục C1- phần phụ lục).
Đào tạo, bồi dưỡng chuyền trưởng.
Mục đích: Cung cấp cho các chuyền trưởng những kiến thức cơ bản trong việc
điều hành chuyền và phương thức hoàn thiện sản xuất nhằm nâng cao năng suất
và chất lượng trong chuyền may.
Để có được một chương trình đào tạo, bồi dưỡng chuyền trưởng may thích hợp
không thể chỉ dùng những cuốn sách giáo khoa của các trường, mà còn phải kết
hợp nghiên cứu thực tế tổ chức sản xuất của ngành may, vai trò nhiệm vụ của
người chuyền trưởng. Một khi đã xác đònh được những kiến thức và kỹ năng cần
có của một chuyền trưởng ta mới có thể lập ra một chương trình đào tạo, bồi
dưỡng thích hợp với họ, tùy theo quỹ thời gian cho phép.
Với vai trò và trách nhiệm của chuyền trưởng như đã phân tích ở phần 4.3, thì
người chuyền trưởng trước hết phải là một thợ giỏi, nhưng không chỉ giỏi về
thao tác may, mà còn cần biết về thiết kế sản phẩm và quy trình công nghệ sản
CHƯƠNG 5
- 56 -
/người.
Đào tạo công nhân may.
Mỗi công nhân cần phải đảm bảo tay nghề cũng như kỹ năng thực hành, điều
này vốn rất khó tìm đối với các đơn vò dạy nghề hiện nay. Vì thế, các DN cần
có bộ phận đào tạo riêng của mình, có các hướng dẫn viên được đào tạo để dạy
CHƯƠNG 5
- 57 -
về tay nghề cũng như kỹ năng may cho những công nhân mới. Do sự thay đổi
mẫu mã và các yêu cầu về chất lượng trong các sản phẩm may rất lớn, nên các
khoá đào tạo thực hành tại DN phải tập trung vào các yêu cầu cụ thể của các
khách hàng của DN.
Trong thời gian học nghề từ 1 đến 3 tháng, mỗi công nhân mới sẽ được DN hỗ
trợ tiền ăn 5.000 đồng/ ngày và phụ cấp 150.000 đồng / tháng.
Hiện nay, hình thức thành lập trung tâm đào tạo tại DN đã được nhiều công ty
áp dụng như công ty dệt may Thành Công, công ty may Việt Tiến, công ty may
Đồng tiến...
5.2.2. LEAN PRODUCTION.
5.2.2.1. Sự cần thiết của việc áp dụng Lean Production trong ngành may.
Trong ngành may còn tồn tại nhiều loại lãng phí trong sản xuất nhưng chưa được
nhận ra và có các biện pháp khắc phục. Chi phí sản xuất cao do phải chòu nhiều
lãng phí: lãng phí do đang sử dụng năng lượng không hợp lý; lãng phí do sử
dụng thời gian không hiệu quả, do thao tác không hợp lý; lãng phí nguyên phụ
liệu và thời gian do phải tái chế... Việc lập kế hoạch không đúng có thể phát
sinh nhiều chi phí, nhất là chi phí lao động. Theo đònh nghóa về năng suất trong
chương 2, có một mối liên hệ giữa chi phí và năng suất. Muốn tăng năng suất
chúng ta phải giảm lãng phí trong quá trình sản xuất tức là giảm chi phí phải bỏ
ra nhưng vẫn đạt được tổng giá trò thu vào.
Theo nghiên cứu của nhiều công ty ứng dụng Lean Production thì chỉ số năng
suất toàn bộ có thể tăng đến 25% mỗi năm. Đây là một giá trò lớn đối với các
9) Do năng lượng (Power Utilization): sử dụng không hợp lý năng lượng cung
cấp, đèn, động cơ, hệ thống ủi...
Mục đích của Lean Production là tìm cách giảm các loại lãng phí trên, xây dựng
hệ thống sản xuất hoàn chỉnh để nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.
Trong ngành may, có thể thực hiện việc cắt giảm các loại lãng phí trên như sau:
1) Sản xuất dư thừa: tăng cường kiểm soát kế hoạch sản xuất, tăng độ tin cậy
của thông tin dự báo, phối hợp chặt chẽ giữa các công đoạn trong sản xuất
và các phòng ban chức năng trong DN, kiểm tra lệnh sản xuất, mở rộng mối
quan hệ với nhiều đối tác.
2) Thời gian chờ đợi: ghi nhận và đánh giá tất cả các loại chậm trễ xảy ra trong
quá trình sản xuất, tái lập quy trình thực hiện các đơn hàng, phối hợp giữa
CHƯƠNG 5
- 59 -
các cụm sản xuất. Đối với chuyền may, xem xét cân đối chuyền; bố trí, luân
chuyển công nhân hợp lý; giải quyết các điểm ứ đọng trên chuyền...
3) Vận chuyển: xem xét việc vận chuyển các bó hàng trong quá trình sản xuất
giữa các cụm và giữa các công nhân trong chuyền, vẽ lại và đánh giá đường
đi bán thành phẩm trong quá trình sản xuất.
4) Quy trình sản xuất: đánh giá lại quy trình sản xuất, xem xét lại các sản phẩm
không đạt yêu cầu, đào tạo, cơ khí hóa, tự động hóa thiết bò...
5) Tồn kho: kiểm tra sự phối hợp giữa các bộ phận, kiểm tra số lượng trong quá
trình sản xuất giữa các cụm và giữa các công nhân trong chuyền, tổng sản
phẩm tồn kho, lãi suất ngân hàng (nếu có)...
6) Do thao tác: cải tiến cách bố trí nơi làm việc, dùng đồ gá hỗ trợ, giảm thời
gian di chuyển của công nhân, hợp lý hoá thao tác, dùng công nhân phụ hỗ
trợ.
7) Sản xuất sản phẩm kém chất lượng: xác đònh nguyên nhân và hướng khắc
phục, cải tiến quy trình giám sát và kiểm tra chất lượng sản phẩm, thực hiện
kiểm soát chất lượng quá trình.