Kỹ Thuật nuôi trùn quế Phạm Anh Ngữ
KỸ THUẬT NUÔI TRÙN QUẾ
(Perionyx - Excavatus)
PHÙ CÁT: 2011
1
Kỹ Thuật nuôi trùn quế Phạm Anh Ngữ
KTNT - Thức ăn: Mỗi ngày trùn (giun) quế tiêu thụ một lượng thức ăn tương đương với trọng lượng cơ thể chúng, nên
phải đảm bảo đủ lượng thức ăn cần thiết cho trùn. Thức ăn gồm: phân bò, trâu, dê, heo, gà, vịt, rơm, rạ... (phân gà, phân
heo, phân vịt phải ủ hoai).
Giống: Nên liên hệ các trại chăn nuôi để có nguồn giống khoẻ, đảm bảo chất lượng.
Chuồng trại: Nếu nuôi trùn với mục đích tăng thành phần dinh dưỡng trong khẩu phần ăn của gia súc, gia
cầm, thủy - hải sản thì chuồng có thể tận dụng chum, chậu, bể nước không còn sử dụng. Nếu nuôi với quy mô
lớn có thể làm chuồng bằng tấm bạt nylon.
Thông thường chuồng xây ngang 1,5m, cao 0,5m, dài 2m trở lên. Chuồng được che phủ bằng lá dừa là tốt
nhất vì vừa tạo được bóng mát, vừa giữ được độ ẩm. Chuồng trại phải bảo đảm thông thoáng, không khí ra
vào lưu thông.
Chất nền: Là yếu tố quan trọng cho trùn trong thời gian đầu sinh sống, là nơi trú ẩn khi trùn tiếp xúc với môi
trường mới và phải đạt các yếu tố sau: tơi xốp, sạch, giàu dinh dưỡng...
Nhiệt độ: Nhiệt độ thích hợp nhất cho trùn phát triển là từ 20 - 28 độ C. Bà con ở khu vực phía Bắc cần chú ý:
vào mùa đông nhiệt độ xuống thấp, phải che chắn kỹ, thắp đèn vào ban đêm để giữ nhiệt độ ở mức thích hợp,
tránh trường hợp trùn bị ngủ đông.
Độ ẩm: Nước là thành phần quan trọng nhất, chiếm khoảng 65 - 80% trọng lượng cơ thể trùn nên phải thường
xuyên tưới nước cho trùn (ít nhất 2 lần /ngày). Nhận biết độ ẩm thích hợp bằng cách: Lấy tay nắm phần sinh
khối trong chuồng sau đó thả ra, nếu thấy phần sinh khối còn giữ nguyên và tay ta chỉ ướt là đủ, nếu thấy nước
chảy ra hoặc phần sinh khối bị vỡ và rơi xuống là quá ướt hoặc quá khô.
Ánh sáng: Trùn rất sợ ánh sáng nên phải che chắn chuồng thật kỹ vào ban ngày để tránh tia tử ngoại lọt vào
chuồng.
Không khí: Khí CO2, H2S, SO3, NH4 là kẻ thù của trùn nên phải đảm bảo thức ăn sạch sẽ, không có các
thành phần hóa học gây bất lợi cho trùn, chuồng trại.
Cho ăn: Sau khi bỏ giống được 2 ngày, tiến hành cho trùn ăn, lượng thức ăn mỗi lần khoảng 8cm trên mặt
luống. Sau đó, tiếp tục cho trùn ăn khi thấy trên bề mặt luống đã xốp và không còn thức ăn cũ. Chú ý không
I. Sinh học trùn quế: - Trùn Quế là sinh vật lưỡng tính ( có cả cơ quan sinh dục đực và cái)
- Quá trình bắt cặp: Hai trùn Quế bám vào nhau theo chiều ngược lại để mỗi con nhận được tinh trùn của con kia. việc thụ
tinh xảy ra ở đai sinh dục và đai hình thành kén có dạng quả lê.
2
Kỹ Thuật nuôi trùn quế Phạm Anh Ngữ
- Sau 14 - 21 ngày, mỗi kén nở cho 10 - 20 trùn con. trùn con màu trắng, sau 5 - 6 ngày có màu hồng và đỏ dần.
Trưởng thành (0,8 - 1,2g/con) → sinh đẻ con(20 ngày) → Kén (12-18 ngày)
Ấp trứng (2 - 3 tuần) → Trùn con (5mg/con). Từ trưởng thành đến ra trùn con là khoảng 4 - 6 tuần
- Nhiệt độ thích hợp: 25- 30
0
C
- Độ ẩm thích hợp: 75 - 80
% ( để nhận biết độ ẩm 80%, dùng tay nắm sinh khối bóp nhẹ và buông sinh khối ra, nước còn
dính tay là vừa, nếu bóp nhẹ sinh khối nước rỉ ra kẻ tay là độ ẩm bảo hòa trùn sẽ nở ít)
- Trùn hô hấp qua da - Trùn chịu được độ pH = 4 đến 8. Tốt nhất là pH = 6.5
- Trùn sợ ánh sáng, tiếng động, hóa chất bảo vệ thực vật, muối, vôi
- Trùn Quế thường không có bệnh chúng chỉ ăn ít do môi trường sống quá chua (pH thấp). Giải quyết trường hợp này,
dùng bột CaCo
3
(vôi), pha ra nước loãng đổ vào sinh khối.
- Kẻ thù tự nhiên của trùn bao gồm họ hàng nhà chuột, côn trùng (kiến, gián, ruồi) nhện, rắn, rết, cóc, ếch, nhái, chim và
các giống gia cầm (gà , vịt) bọ gọng kềm... - Trùn Quế có thể sống trong nước từ 10 - 30 ngày
- Trùn Quế thịt mềm, màu sắc đẹp hàm lượng đạm cao (60-70% chất khô) thích hợp cho chăn nuôi tôm cá gia cầm.
II. Cách nuôi và chăm sóc
A. Vật liệu : - Dụng cụ chứa giai đoạn nhân đàn là: thúng giạ, cần xé, thau nhựa. Phải đảm bảo không làm thay đổi độ ẩm
của sinh khối, không để trùn bò đi.
- Thức ăn của trùn: Công thức tốt nhất 60% chất xơ và 40% chất đạm. Chất đạm, từ phân trâu bò, phân dê, phân thỏ, có
thể hoai hoặc tươi. Phân heo, gà vịt cần phải hoai và độn thêm 50% rơm hoai.
- Mùn cưa lót nền ( trừ mạt cưa bạch đàn có mùi cay). - Găng tay. - Bạt nylon dùng để làm bồn, thu hoạch trùn.
C. Thu hoạch trùn: Muốn thu hoạch trùn ta phải biết cách, tính số lượng trùn trong bồn.
- Vì trùn ăn phân hữu cơ bằng trọng lượng trùn trên ngày (trùn nặng 1 kg mỗi ngày trùn ăn 1g phân)
Trọng lượng phân /
Số ngày trùn ăn = Trọng lượng trùn trong bồn Thí dụ: 500kg phân/100kg trùn = 5 ngày
Có 2 cách thu hoạch trùn
1/ Cách dẫn dụ: (cách công nghiệp)
Khi bồn trùn đầy, ta vun tất cả lượng sinh khối về 1 bên bồn, chừa 1 khoảng trống 20cm, rải thức ăn trong khoảng trống
20cm, dày 3cm; đậy bồn trùn với lớp thức ăn mới, tưới ẩm lớp thức ăn từ 7 - 10 ngày trùn sẽ gom về bên lớp thức ăn mới,
ta sẽ dễ dàng thu hoạch.
2/ Thu hoạch dần: ( phương pháp gạt) - Trải tấm bạt nylon ngoài nắng
- Đổ sinh khối bằng cách vun đống hình tháp. Trùn gom lại, ta thu hoạch, phần sinh khối phân còn lại cho trở vào bồn ta
tiếp tục nở ra (do còn kén và trùn còn trong phân tiếp tục sản xuất).
D/ Chăm sóc trùn: - Cần bao lưới, hoặc che chắn kỹ bồn nuôi. Ngoài việc giữ đủ ẩm tốt còn tránh chuột bọ làm tổ hay
kiến gián xâm nhập. - Thường xuyên dọn dẹp sách bồn bắt bọ gọng kềm.
- Tưới đủ ẩm hằng ngày kiến sẽ không vào bồn qua vách bồn từ có dùng thuốc Fendona (1gói/lít nước) tha vào vách bồn
sẽ hạn chế được kiến.
- Trùn hô hấp qua da, thỉnh thoảng xới xáo bồn, dễ thoáng khí giúp trùn phát triển tốt.
- Lưu ý độ ẩm tốt, nhiệt độ tốt trùn phát triển tốt.
Kỹ Thuật nuôi giun Quế Ngày đăng: 10/03/2009 Theo Nhà Nông
Nuôi trùn đất tuy là một nghề mới phát triển nhưng rất hữu ích và phù hợp với điều kiện của mọi gia
đình. Loài trùn đất với chức năng sống tự nhiên sẽ góp phần phân hủy rác và các chất phế thải hàng
ngày trong gia đình bạn thành nguồn thức ăn mà động vật ưa thích, trùn đất có hàm lượng protein
chiếm 70% khối lượng. Đây chính là nguồn thức ăn giàu đạm tại chổ cho hầu hết các con vật nuôi
3
Kỹ Thuật nuôi trùn quế Phạm Anh Ngữ
trong gia đình chúng ta, đồng thời cũng là nguồn cung cấp phân bón hữu cơ quí báo cho cây trồng.
Muốn nuôi trùn đất trong hộ gia đình chỉ cần 02 điều kiện sau:
- Có nguồn phân động vật tại chổ như phân gà, phân heo, phân trâu bò, phân thỏ, ... đây là nguồn rất dễ kiếm
đối với những hộ nông dân, đặc biệt là những hộ kinh tế VAC, đó là thức ăn tuyệt vời của trùn đất.
để nuôi gây giống.
- Trùn đất có nhiều lòai, nhưng chúng ta thường nuôi trùn quế. Trùn quế là lọai trùn phân, nghĩa là có phân thì
nó sinh sản rất nhanh, dễ nuôi, cho năng suất cao và thích hợp với từng vùng nhiệt đới.
- Giun quế lại rất mau đẻ. Sau khi giao phối là 7 ngày là giun quế cho 1 lứa đẻ. Giun quế từn 3-4 lứa đẻ đầu
tiên, sau đó thì 7 ngày cho 1 lứa đẻ.
- Giun quế là lòai động vật lưỡng tính sốmg tại chỗ, nghĩa là 2 yếu tố đực và cái có trên cùng một cá thể. Cho
4
Kỹ Thuật nuôi trùn quế Phạm Anh Ngữ
nên sau khi giao phối thì cả hai cá thể đều đẻ, có thể nói về việc tăng số lượng giun là lòai động vật sinh sản
nhanh nhất.
4/ Mật độ: Mật độ thả quyết định năng suất thu họach. Mật độ thích hợp khoảng 0,8 - 1 kg/m2, nghĩa là vào
khoảng 8 ngàn đến 1 vạn cá thể/m2 mới đảm bảo được sau 30 ngày cho 1 lần thu họach với năng súat 12 -
15 kg/m2, tương đương với 120 - 150 tấn giun/ha. Nếu ta có đầy đủ nguồn thức ăn có thể rút ngắn chu kỳ thu
họach là 20 ngày. Ngòai ra, giun đất còn cần chất mùn làm nhà ở. Đất mùn có thể làm từ phân động vật và
rác độn đem ủ oai, thời gian ủ từ 20 - 30 ngày. Sau khi ủ, phân có màu nâu và hết mùi, lúc đó ta xổ đống phân
ra bầm nhỏ và đổ vào luống để làm nền, thường thì lớp chất mùn trên luống giun cao từ 10-15cm.
Ví dụ: Một luống giun có diện tích 2m2 cần 50% phân động vật các các lọai, cùng với 50% rác độn (không
dùng những rác thải có chất độc, rác, cay, có tinh dầu).
5/ Thức ăn và cách cho ăn : - Tất cả các loại phân như phân lợn, phân trâu bò, phân gà, phân thỏ, ... đều có
thể làm thức ăn cho trùn đất. Thức ăn sử dụng cho trùn đất ở dưới dạng tươi.
- Cách cho ăn : Khi cho ăn giở tấm phủ và bón thức ăn cho trùn. Lượng thức ăn tùy thuộc vào sức tiêu thụ
của từng luống cụ thể và tùy mùa.
Vào mùa hè từ 3 - 5 ngày cho trùn ăn 01 lần, lượng thức ăn bón trên bề mặt luống dày từ 2- 3 cm, sau khi bón
xong đậy bao tải lại và tưới ẩm. Chúng ta cũng có thể bón thành từng ụ, hoặc theo từng dãy dài để khi nhiệt
độ trong luống tăng cao trùn có khoảng trống chui lên thở.
Đến mùa đông lượng thức ăn bón nhiều hơn, dày khoảng 5 cm và bón phủ đầy luống trùn. Thời gian cho ăn
cũng thưa hơn mùa hè.
6/ Ủ phân làm thức ăn cho trùn:- 50 kg cỏ khô hay rơm lúa, thân đậu, bã mía, mạt cưa, giấy vụn, ...
- 30 kg phân gia súc (trâu, bò, heo, ...) - 20 kg thực vật tươi (rau, cỏ, vỏ chuối, ...)
Tổng cộng được 100 kg vật chất thô, ở giữa hố ủ cắm một thanh tre hay khúc gỗ dài từ đáy hố nhô lên khỏi