I - PHẦN MỞ ĐẦU
Đối với mọi quốc gia, khu vực kinh tế tư nhân có vai trò hết sức quá trình
trong phát triển kinh tế của đất nước. Đối với nước ta, mặc dù trong quá trình
phát triển trải qua nhiều thăng trầm song bước vào thời kỳ đổi mới kinh tế tư
nhân đã khẳng định là một bộ hận cấu thành, có vị trí quá trình lâu dài của nền
kinh tế thị trường định hướng XHCN.
Nền kinh tế của nước ta đang trong quá trình đổi mới mạnh mẽ để vươn
tới nền kinh tế thị trường có sự quản lý của Nhà nước. Trong sự đổi mới đó,
kinh tế Nhà nước vẫn đóng vai trò chủ đạo, nhưng đóng góp cho quá trình phát
triển đó có sự tham gia tích cực của kinh tế tư nhân. Kinh tế tư nhân với các loại
hình đa dạng, hoạt động linh hoạt góp phần giải quyết nhiều vấn đề bức xúc của
xã hội, trong đó nổi cộm là giải quyết việc làm cho người lao động mà kinh tế
Nhà nước chỉ giải quyết được hạn hẹp. Kinh tế tư nhân làm đa dạng hóa nền
kinh tế, đáp ứng các nhu cầu vốn rất lớn cả về phía người tiêu dùng lẫn chủ sở
hữu, tính đa dạng đó là ưu thế rất lớn để đưa nền kinh tế từ sản xuất nhỏ đi lên
sản xuất hàng hóa lớn như nước ta. Kinh tế tư nhân vốn phạm vi hoạt động rộng
lớn trong các lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp, giao thông vận tải.... cần có sự
giúp đỡ, tạo điều kiện của Nhà nước. Nhận định vai trò của kinh tế tư nhân Nhà
nước đã đổi mới cơ chế chính sách để phát triển thành phàn kinh tế này. Trong
những năm gần đây, nhờ quan điểm đổi mới tích cực với cơ chế tác động rõ
ràng, dứt khoát đã thúc đẩy kinh tế tư nhân ngày càng phát triển.
Với những hiểu biết còn nhiều hạn chế, trong phạm vi đề tài cho phép em
rất mong nhận được sự giúp đỡ, chỉ dẫn của thầy cô giáo về những sai sót trong
quá trình làm bài.
Em xin chân thành cảm ơn!
1
II - PHẦN THÂN BÀI
1. Định nghĩa kinh tế tư nhân và vai trò của kinh tế tư nhân
Kinh tế tư nhân là loại hình kinh tế dựa trên sở hữu tư nhân về tư liệu sản
xuất với lao động của bản thân người chủ sản xuất và lao động làm thuê hoặc
hoàn toàn thuê lao động, có các quy mô khác nhau về vốn, lao động, công nghệ

nước ta là một nguồn nội lực quá trình đẩy mạnh CNH - HĐH đất nước. Kinh tế
tư nhân có sự tăng trưởng đáng kể về số lượng, phát triển rộng khắp trong cả
nước và trong các ngành cá thể đến năm 2000 là 9,8 triệu hộ với 20,1 triệu lao
động. Trong đó có 7,7 triệu hộ nông nghiệp ngoài HTX (với 16,3 triệu lao động)
và 2,1 triệu hộ kinh doanh phi nông nghiệp. Số hộ kinh doanh cá thể phân bố
rộng khắp trong các ngành nghề đặc biệt trong nông nghiệp, tiểu thủ công
nghiệp, ngư nghiệp. Trong công nghiệp với mô hình VAC, kinh tế trang trại góp
phần giải quyết việc làm, tăng thu nhập đáng kể, các trang trại thu hút được
363.048 lao động, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế từ thuần nông, phá thế
độc canh, đặc biệt tạo ra mô hình cây công nghiệp, chuyên phục vụ cho xuất
khẩu. Trong tiểu thủ công nghiệp với ngành nghề truyền thống được khơi dậy
đặc biệt là ngành mây tre xuất khẩu, đồ gỗ mỹ nghệ - đã xuất khẩu đi nhiều
nước. Ngành nuôi trồng thủy sản với mô hình nuôi tôm của các hộ gia đình thực
sự tạo hiệu quả kinh tế cao phục vụ cho xuất khẩu. Nghị quyết Đại hội Đảng IX
đã khẳng định "Kinh tế cá thể, tiểu chủ cả ở nông thôn và thành thị có vị trí quá
3
trình lâu dài. Nhà nước tạo điều kiện và giúp đỡ phát triển, khuyến khích các
hình thức tổ chức hợp tác tự nguyện, làm vệ tinh cho các doanh nghiệp hoặc
phát triển lớn hơn". Ở khu vực thành thị, kinh tế cá thể thực sự đóng vai trò rất
quá trình, loại hình kinh doanh dịch vụ và sản xuất hàng hóa nhỏ rất phù hợp
với môi trường linh hoạt sôi động tạo thu nhập cho nhiều hộ gia đình. Nhà nước
tạo điều kiện bằng cách hỗ trợ vốn.
Về số lượng doanh nghiệp tư nhân cũng tăng rất nhanh, đặc biệt từ khi
thực hiện Luật doanh nghiệp. Tính từ đầu năm 2000 đến nay có trên 36.000
doanh nghiệp tư nhân vừa và nhỏ được đăng ký, so với 6000 doanh nghiệp được
đăng ký trong hai năm trước đó. Trong đó có khoảng 92% thuộc lĩnh vực phi
nông nghiệp. Điều đáng chú ý là có gần 70% doanh nghiệp vừa và nhỏ mới đăng
ký là những tổ chức mới điều đó cho thấy số đầu tư mới là đáng kể. Dự đoán
trong vài năm tới các hoạt động của khu vực tư nhân còn tăng hơn nữa. Điều
này cho thấy lòng tin của các nhà đầu tư vào hệ thống chính thức đã được tăng

pháp ổn định đã là sự đổi đời. Thực tế đó chứng tỏ người lao động nước ta rất
năng động cần cù, nhẫn nại. Đồng thời cũng nói lên chính sách và môi trường xã
hội chưa đủ sức tăng cầu lao động với tốc độ cao và hợp lý. Hiện nay do rất
thiếu khả năng, nên Hiến pháp chưa thể đặt nhiệm vụ Nhà nước và xã hội bảo
đảm quyền có việc làm của công dân, càng chưa thế bảo hiểm thất nghiệp với
mọi người lao động. Gánh nặng này đang buộc các gia đình tự lo. Chiến lược
phát triển kinh tế xã hội năm 2000 - 2010 được Đại hội IX thông qua mỗi năm
cần tạo ra trên 1 triệu việc làm mới cho số lao động mới tăng thêm, chưa kể việc
giảm thất nghiệp. Hơn nữa còn có nhu cầu rất bức bách rút bớt lao động từ nông
nghiệp sang các lĩnh vực ngoài nông nghiệp - trong 10 năm tới phải phấn đầu rút
trên 10 triệu lao động chỉ như vậy đời sống nông dân mới có thể cải thiện.
Chính trên con đường đó, nước ta càng sớm càng tốt phải đi tới trình độ
phát triển đến mức cầu lao động lớn hơn cung, tức là khan hiếm lao động nhất là
lao động với chất lượng cao. Chỉ đến lúc ấy, thu nhập lao động mới chắc chắn
đạt mức cao, thất nghiệp được bảo hiểm trên toàn xã hội. Như vậy, phát triển
mạnh mẽ nền kinh tế thị trường nhiều thành phần theo định hướng chính sách
của Đảng và pháp luật Nhà nước là con đường xây dựng và toàn dụng lao động
5
với trình độ và chất lượng ngày càng cao nhằm mưu cầu tự do, hạnh phúc và
phát triển toàn diện con người và cộng đồng lao động.
Sự phát triển kinh tế tư nhân ở Việt Nam đã thực sự góp phần vào việc
xóa đói giảm nghèo, cải thiện đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân, huy
động ngày càng nhiều nguồn lực cho phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.
Chỉ tính riêng năm 2000 vốn đăng ký kinh doanh của các doanh nghiệp khu vực
này tăng hơn 4,5 lần so với năm 1996, đạt mức 13831 tỷ đồng, vốn đầu tư phát
triển kinh tế tư nhân tăng 13% so với năm 1999, chiếm một tỷ trọng đáng kể
trong tổng nguồn vốn đầu tư toàn xã hội. Kinh tế tư nhân đầu tư cổ phần hóa.
Trên bình diện chung toàn xã hội, sự phát triển kinh tế tư nhân những năm vừa
qua đã trực tiếp góp phần vào việc tăng ngân sách Nhà nước, đóng góp đáng kể
vào sự gia tăng GDP toàn xã hội chiếm 42,26% GDP toàn xã hội. Trong đó, hộ

giới, giúp cho việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế diễn ra mạnh mẽ hơn. quá trình
hội nhập tác động rất lớn vào chuyển dịch cơ cấu kinh tế, làm tăng các ngành có
hàm lượng kỹ thuật cao, đặc biệt ngành công nghệ thông tin, ngành công nghệ
sinh học trong tương lai sẽ rất phát triển, các ngành phục vụ cho xuất khẩu cũng
tăng mạnh, các Công ty tư nhân hoàn toàn với nước ngoài có xu hướng tăng.
Những ngành sản phẩm có khả năng cạnh tranh khai thác được lợi thế so sánh ở
các vùng, miền được chú trọng phát triển, nhờ đó khả năng cạnh tranh của nền
kinh tế nói chung cũng được nâng lên, các nguồn lực đầu tư cho phát triển được
khai thác có hiệu quả hơn. Vùng đồng bằng sông Cửu Long ngoài lợi thế trồng
lúa còn phát triển trồng cây ăn trái có giá trị trong nước và xuất khẩu, riêng vùng
ven biển ngập mặn còn phát triển nuôi trồng thủy sản, vùng trồng cây ăn quả đặc
sản như vải, mận... được khai thác ở khu vực thành phố lớn các cơ sở sản xuất
các mặt hàng truyền thống tạo ra các sản phẩm đặc trưng chất lượng cao. Từ đó
xuất hiện các cơ sở kinh doanh điển hình làm ăn giỏi, đời sống người lao động
ngày càng được nâng lên, giải quyết nhiều chỗ làm cho xã hội.
3. Phương hướng hoàn thiện cơ chế chính sách đối với kinh tế tư
nhân.
7