Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM
----------------------- PHẠM THÀNH KHÁNH
TỔ CHỨC
HOẠT ĐỘNG PHONG TRÀO CHO SINH VIÊN
TRƢỜNG CAO ĐẲNG SƢ PHẠM THÁI BÌNH LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

THÁI NGUYÊN – 2010
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên


Tôi xin trân trọng cảm ơn Ban giám hiệu, các bạn đồng nghiệp cùng các
đồng chí cán bộ Đoàn Thanh niên và sinh viên trƣờng Cao đẳng Sƣ phạm
Thái Bình, nơi tôi đang công tác đã quan tâm, tạo điều kiện giúp đỡ tôi hoàn
thành luận văn tốt nghiệp và khoá học.
Và cuối cùng, tôi muốn gửi lời cảm ơn đối với gia đình tôi, bạn bè,
những ngƣời đã luôn động viên, ủng hộ và giúp đỡ tôi trong quá trình tôi làm
luận văn.
Một lần nữa tôi xin chân thành cảm ơn! Thái Nguyên, tháng 9 năm 2010
Tác giả

Phạm Thành Khánh Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

BẢNG CHỮ VIẾT TẮT
Câu lạc bộ CLB
Cao đẳng CĐ
Cán bộ phong trào CBPT
Chất lƣợng giáo dục CLGD
Công nghiệp hoá CNH
Đại học ĐH
Cao đẳng sƣ phạm CĐSP
Cục xuất bản CXB
Đoàn thể ĐT
Giáo dục - đào tạo GD - ĐT
Giáo dục đại học GDĐH

1.3 HĐPT với sự phát triển nhân cách cho sinh viên trong trƣờng cao đẳng ..... 16
1.3.1 Những đặc điểm cơ bản trong sự phát triển tâm lý của sinh viên ............. 16
1.3.2 Vai trò của HĐPT đối với sự phát triển nhân cách của sinh viên ............. 29
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

1.3.3 Nhiệm vụ của HĐPT ............................................................................... 39
1.4 Các yếu tố ảnh hƣởng đến việc tổ chức HĐPT trong trƣờng đại học .......... 40
1.4.1 Yêu cầu đổi mới giáo dục đại học liên quan đến HĐPT ........................... 40
1.4.2 Nhận thức của các lực lƣợng giáo dục ..................................................... 42
1.4.3 Năng lực của ngƣời tổ chức HĐPT .......................................................... 42
1.4.4 Nội dung chƣơng trình của HĐPT ........................................................... 43
1.4.5 Hình thức tổ chức HĐPT ......................................................................... 43
1.4.6 Các tiêu chí đánh giá hiệu quả của HĐPT ................................................ 43
1.4.7 Các điều kiện để tổ chức HĐPT đạt hiệu quả ........................................... 44
Chƣơng 2. THỰC TRẠNG CÁC BIỆN PHÁP TỔ CHỨC HĐPT CHO SINH
VIÊN TRONG TRƢỜNG CAO ĐẲNG SƢ PHẠM THÁI BÌNH
2.1 Mục đích, đối tƣợng, nội dung và phƣơng pháp khảo sát ............................ 46
2.1.1 Mục đích khảo sát .................................................................................... 46
2.1.2 Đối tƣợng khảo sát .................................................................................. 46
2.1.3 Nội dung khảo sát .................................................................................... 47
2.1.4 Tiêu chí đánh giá và thang đo .................................................................. 47
2.2 Vài nét về quá trình trƣởng thành và phát triển của trƣờng CĐSP TB ........ 48
2.3 Thực trạng HĐPT cho sinh viên trƣờng CĐSPTB ...................................... 51
2.3.1 Đánh giá về mức độ tổ chức các HĐPT cho sinh viên trong trƣờng
CĐSPTB .......................................................................................................... 52
2.3.2 Đánh giá về quy mô tổ chức các HĐPT cho SV trong trƣờng CĐSPTB .. 59
2.3.3 Đánh giá về hình thức tổ chức HĐPT cho SV trong trƣờng CĐSPTB ..... 63
2.3.4 Thực trạng các lực lƣợng tổ chức HĐPT cho SV trong trƣờng CĐSPTB ....... 67
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên


3.2.7 Biện pháp 7: Phát huy tính tích cực và chủ động của sinh viên ................ 98
3.2.8 Biện pháp 8: Xã hội hoá HĐPT cho sinh viên ........................................ 99
3.2.9 Biện pháp 9: Chƣơng trình hoá, Đa dạng hoá hình thức tổ chức HĐPT .. 100
3.3 Khảo nghiệm các biện pháp tổ chức HĐPT ................................................ 106
3.3.1 Mục đích khảo nghiệm ............................................................................ 106
3.3.2 Nội dung khảo nghiệm ............................................................................ 106
3.3.3 Đối tƣợng khảo nghiệm ........................................................................... 106
3.3.4 Tiến trình khảo nghiệm ............................................................................ 106
3.3.5 Kết quả khảo nghiệm ............................................................................... 107
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
I. Kết luận ........................................................................................................ 115
II. Kiến nghị ..................................................................................................... 116
1. Đối với trƣờng Cao đẳng Sƣ phạm Thái Bình............................................... 116
2. Đối với các khoa, bộ môn ............................................................................. 116
3. Đối với các lớp, chi đoàn, chi hội ................................................................. 117
4. Đối với cán bộ phong trào ............................................................................ 117
5. Đối với giảng viên ........................................................................................ 117
6. Đối với sinh viên .......................................................................................... 117
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BẢNG VÀ BIỂU ĐỒ
Sơ đồ 2.1: Cơ cấu tổ chức của trƣờng Cao đẳng Sƣ phạm Thái Bình ............... 50
Bảng 2.1 Đánh giá về mức độ tổ chức các HĐPT ............................................. 52
Biểu đồ 2.1. Đánh giá về quy mô các HĐPT tổ chức ở cấp trƣờng ................... 59
Biểu đồ 2.2 Đánh giá về quy mô các HĐPT tổ chức ở cấp khoa ....................... 61
Biểu đồ 2.3 Đánh giá về quy mô các HĐPT tổ chức ở cấp lớp ......................... 62
Biểu đồ 2.4. Đánh giá về tính phong phú của các HĐPT .................................. 64
Biểu đồ 2.5. Đánh giá về tính đơn điệu của các HĐPT ..................................... 65
Biểu đồ 2.6. Đánh giá về thực trạng lực lƣợng tổ chức các HĐPT .................... 67
Biểu đồ 2.7 Đánh giá về mức độ tham gia của sinh viên vào HĐPT ................. 69

26/3/2009
Ảnh 13: Sự hƣởng ứng, động viên của Thầy, cô và tham gia của các em SV
trong đêm chào mừng ngày thành lập ĐTNCS HCM 26/3/2009
Ảnh 14: Đội TNXK trƣờng trong đêm liên hoan văn nghệ Lễ khai giảng năm
học 2009 - 2010
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

Ảnh 15: Lễ khai giảng năm học 2009 - 2010
Ảnh 16: Hoạt động văn nghệ chào mừng khai giảng năm học 2009 - 2010 do
ĐTN trƣờng tổ chức
Ảnh 17: Hoạt động báo cáo tổng kết công tác NCKH của nhà trƣờng năm học
2009 - 2010
Ảnh 18: Đoàn TNCS HCM trƣờng trong lễ dâng hoa Thầy Chu Văn An
18/11/2009
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

1
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Đảng và Nhà nƣớc đã xác định: "Giáo dục là quốc sách hàng đầu", là
con đƣờng cơ bản để công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nƣớc. Vai trò của
giáo dục, trong đó có giáo dục đại học là nhân tố quan trọng góp phần quyết
định tốc độ phát triển kinh tế - xã hội, giáo dục góp phần vào công tác đào tạo
nguồn nhân lực cho đất nƣớc. Để đào tạo ra đƣợc những con ngƣời có kiến
thức, có các phẩm chất, năng động, thích ứng với sự phát triển của xã hội cần
có sự đóng góp của các lực lƣợng giáo dục và phải đƣợc tiến hành thông qua
nhiều hoạt động. Một số nhà nghiên cứu đã khẳng định: "Nhà trƣờng ngày
nay là nhà trƣờng hoạt động…Phƣơng pháp giáo dục bằng hoạt động…hoạt
động cùng nhau, hoạt động hợp tác giữa thầy và trò, hoạt động hợp tác giữa
trò - trò có một tác dụng lớn”.

Thái Bình là hết sức cần thiết. Xuất phát từ những lý do trên, chúng tôi lựa
chọn đề tài: "Tổ chức hoạt động phong trào cho sinh viên trƣờng Cao đẳng Sƣ
phạm Thái Bình" để nghiên cứu.
2. Mục đích nghiên cứu
Hoàn thiện các biện pháp tổ chức HĐPT cho sinh viên trƣờng Cao đẳng Sƣ
phạm Thái Bình, góp phần nâng cao hiệu quả giáo dục - đào tạo của nhà trƣờng.
3. Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
3.1 Khách thể nghiên cứu
Lý luận và thực tiễn tổ chức các HĐPT cho sinh viên trong trƣờng Cao
đẳng sƣ phạm.
3.2. Đối tƣợng nghiên cứu
Biện pháp tổ chức HĐPT cho sinh viên trƣờng Cao đẳng Sƣ phạm Thái Bình.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

3
4. Giả thuyết khoa học
HĐPT trong trƣờng Cao đẳng Sƣ phạm bị chế ƣớc và chi phối bởi
nhiều yếu tố khách quan và chủ quan khác nhau. Nếu thiết lập đƣợc các biện
pháp tổ chức hợp lý, phát huy tốt các yếu tố tích cực, hạn chế, khắc phục
những khó khăn trở ngại thì hiệu quả hoạt động HĐPT của sinh viên trong
trƣờng Cao đẳng Sƣ phạm sẽ đƣợc nâng cao.
5. Nhiệm vụ nghiên cứu
5.1. Hệ thống hoá cơ sở lý luận của vấn đề tổ chức HĐPT cho sinh viên
trong trƣờng đại học, cao đẳng.
5.2. Khảo sát, đánh giá thực trạng các biện pháp tổ chức HĐPT cho
sinh viên trong trƣờng Cao đẳng Sƣ phạm Thái Bình.
5.3. Hoàn thiện các biện pháp tổ chức HĐPT cho sinh viên trong
trƣờng Cao đẳng Sƣ phạm Thái Bình và tiến hành khảo nghiệm tính khả thi
và mức độ phù hợp của biện pháp này.
6. Giới hạn và phạm vi nghiên cứu

- Phƣơng pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động: Nghiên cứu hiệu quả
các HĐPT do nhà trƣờng tổ chức cho sinh viên nhằm đánh giá, tổng kết kinh
nghiệm đƣa ra những đề xuất nhằm hoàn thiện các biện pháp tổ chức các
HĐPT cho sinh viên trong trƣờng Cao đẳng Sƣ phạm Thái Bình.
- Phƣơng pháp tổng kết kinh nghiệm: Trên cơ sở các báo cáo tổng kết
đánh giá hiệu quả HĐPT cho sinh viên tại trƣờng Cao đẳng Sƣ phạm Thái
Bình trong 5 năm trở lại đây; Tham khảo ý kiến của đại diện Ban giám hiệu;
Cán bộ tổ chức HĐPT; Lãnh đạo các bộ phận và giảng viên, sinh viên nhà
trƣờng trong công tác tổ chức HĐPT cho sinh viên trong trƣờng Cao đẳng Sƣ
phạm Thái Bình.
7.3. Phương pháp xử lý số liệu
Chúng tôi sử dụng phƣơng pháp xử lý số liệu bằng thống kê toán học
để xử lý số liệu điều tra làm cơ sở cho các phân tích khoa học.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

5
8. Đóng góp của luận văn
Hoàn thiện hệ thống các biện pháp tổ chức HĐPT cho sinh viên của
Đoàn thanh niên trong trƣờng Cao đẳng Sƣ phạm Thái Bình nhằm góp phần
nâng cao chất lƣợng giáo dục và đào tạo của nhà trƣờng.
9. Cấu trúc của luận văn
Mở đầu
Chƣơng 1: Cơ sở lý luận của việc tổ chức HĐPT cho sinh viên trong
trƣờng Cao đẳng.
Chƣơng 2: Thực trạng tổ chức HĐPT cho sinh viên trong trƣờng Cao
đẳng Sƣ phạm Thái Bình.
Chƣơng 3: Các biện pháp tổ chức HĐPT cho sinh viên trong trƣờng
Cao đẳng Sƣ phạm Thái Bình.
Kết luận và kiến nghị



7
Trong lịch sử giáo dục học đã từng có những lý luận và những quan
điểm thừa nhận vai trò chủ đạo của giáo dục. Nhà giáo dục Tiệp khắc vĩ đại
Jan Amôt Cômenxki (thế kỷ XVII) đã nói: "Dù cho tấm gƣơng có mờ mấy đi
chăng nữa chƣa chắc nó đã không phản chiếu đƣợc gì, dù cho cái bảng có sù
sì đến mấy chăng nữa, chƣa chắc đã không viết đƣợc gì trên đó". Muốn phát
triển một cách sáng tạo các tƣ tƣởng giáo dục trong quá khứ, tiếp cận với các
tƣ tƣởng giáo dục hiện đại, chúng ta cần kế thừa các thành tựu và kinh nghiệm
giáo dục trong lịch sử giáo dục của nhân loại:
Arixittôt là thuỷ tổ của nhiều ngành khoa học hiện nay nhƣ: Toán học, sinh
học, văn học, địa lý, thiên văn học, tâm lý học và giáo dục học. Ông để lại cho
nhân loại nhiều di sản giáo dục quý báu. Lần đầu tiên trong lịch sử nhà trƣờng
Arixittôt khẳng định: Muốn giáo dục con ngƣời có hiệu quả cần xuất phát từ
những đặc điểm tự nhiên của con ngƣời và nhu cầu phát triển của con ngƣời.
Đêmôcơrit đặc biệt coi trọng vai trò của giáo dục lao động cho học
sinh. Ông đƣa ra nguyên tắc kết hợp giáo dục với lao động trong hoạt động
giáo dục, trong cuộc sống sinh hoạt của học sinh.
Các nhà giáo dục của Hy lạp cổ đại đã để lại cho nhân loại những tƣ
tƣởng giáo dục rất tiến bộ. Đánh giá về họ, Các Mác viết: "Nếu không có chế
độ nô lệ, chƣa chắc đã có đế quốc La Mã, mà không có sự vững vàng của Hy
Lạp và đế quốc La Mã chƣa chắc đã có Châu Âu hiện nay".
J.A. Cômenxki ( 1592 - 1670) đƣợc coi là "Ông tổ của nền sƣ phạm cận
đại" đã có những đóng góp lớn lao cho nền giáo dục trên thế giới. Ông khẳng
định "Học tập không phải là lĩnh hội kiến thức trong sách vở mà con lĩnh hội
kiến thức từ bầu trời, mặt đất, từ cây sồi, cây dẻ" (14).
Quan điểm C. Mác (1818 - 1883) cho rằng: "Bản chất con ngƣời
không phải là cái gì trừu tƣợng vốn có, trong tính hiện thực của nó, bản chất
con ngƣời là tổng hoà các mối quan hệ xã hội". Ông cũng khẳng định hoạt
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên


9
động Goocki và DecZinxki", đã thử nghiệm giáo dục cải tạo trẻ em phạm
pháp trong hoạt động xã hội, hoạt động trong tập thể vì tập thể, giáo dục trong
lao động, giáo dục bằng tiền đồ, viễn cảnh.
Nhƣ vậy, tƣ tƣởng giáo dục trong nhà trƣờng kết hợp với giáo dục
ngoài nhà trƣờng, kết hợp giáo dục lao động sản xuất đã đƣợc nhiều nhà giáo
dục vĩ đại trên thế giới đề cập tới và thử nghiệm thành công. Hiện nay xu thế
phát triển giáo dục thế giới thể hiện qua tƣ tƣởng của UNESCO là: giáo dục
thƣờng xuyên, giáo dục suốt đời, giáo dục cho mọi ngƣời, giáo dục hƣớng tới
4 trụ cột: học để biết, học để làm, học để chung sống, học để tự khẳng định
mình. Tƣ tƣởng này chỉ đƣợc thực hiện qua các hoạt động. Song muốn giáo
dục giúp cho sinh viên hƣớng đến 4 trụ cột trên, đòi hỏi giáo dục phải đƣợc
thực hiện với nhiều hình thức phong phú đa dạng, trong đó đặc biệt coi trong
hình thức HĐPT.
Tóm lại, giáo dục thông qua HĐPT là bí quyết thành công của sự nghiệp
giáo dục con ngƣời, là tƣ tƣởng cốt lõi của mọi thời đại. Song xây dựng kế hoạch
và tổ chức HĐPT nhƣ thế nào có hiệu quả nhất trong trƣờng đại học, cao đẳng
góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục đại học, cao đẳng đang trở thành một đòi
hỏi cấp thiết hiện nay.
1.1.2. Các nghiên cứu trong nƣớc
Nhiều công trình nghiên cứu đã đề cập đến các khía cạnh khác nhau
của HĐPT nhƣ:
- Nghiên cứu ảnh hƣởng của HĐPT tới hiệu quả giáo dục một mặt nào đó
trong nhân cách nhƣ: giáo dục đạo đức, giáo dục nghề nghiệp, giáo dục lý
tƣởng…
- Nghiên cứu về giáo dục ngoài giờ lên lớp và sự phối kết hợp các lực
lƣợng giáo dục trong việc tổ chức HĐPT ở ngoài trƣờng.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên


Qua tổng quan một số công trình nghiên cứu trƣớc đây, cho thấy đã có
nhiều tác giả đề cập tới vấn đề HĐPT, song các tác giả hầu hết chỉ đi sâu
nghiên cứu về vai trò của các tổ chức trong công tác tổ chức HĐPT, hay ảnh
hƣởng của HĐPT đến quá trình hình thành nhân cách cho ngƣời học, sự phối
hợp các lực lƣợng giáo dục trong công tác này, mà chƣa phân tích biện pháp
cụ thể để nâng cao hiệu quả hoạt động này. Hoặc có thì chỉ tập trung nghiên
cứu ở cấp học phổ thông, chƣa có đề tài nghiên cứu làm nổi bật tầm quan
trọng, vai trò của HĐPT trong việc hình thành nhân cách sinh viên góp phần
nâng cao chất lƣợng giáo dục toàn diện tại các trƣờng ĐH, CĐ trong giai đoạn
hiện nay, đặc biệt là chƣa đi sâu nghiên cứu tìm và hoàn thiện biện pháp tổ
chức HĐPT cho đối tƣợng sinh viên trong các trƣờng đại học.
Một số các công trình nghiên cứu đã gợi mở nhiều ý tƣởng nghiên cứu
sáng tạo, cho chúng tôi những kinh nghiệm, những cách tiếp cận có ý nghĩa
đối với đề tài của riêng mình. Trên tinh thần kế thừa và phát huy tính tích cực
của những tác giả đi trƣớc, chúng tôi nhận thấy chƣa có công trình nghiên cứu
bàn về tổ chức HĐPT cho sinh viên trong các trƣờng Cao đẳng. Đặc biệt là
trong trƣờng Cao đẳng Sƣ phạm Thái Bình nơi tôi đang công tác, do tính chất
đặc thù về mục tiêu đào tạo của nhà trƣờng là đào tạo ra những cán bộ giáo
dục có trình độ, bên cạnh đó có những kỹ năng hoạt động xã hội, hoạt động
phong trào. Chính vì vậy việc làm cho sinh viên nhà trƣờng quen với các
HĐPT ngay khi còn ngồi trên ghế giảng đƣờng không những giúp họ có hứng
thú khi học các môn nội khoá, mà còn thông qua các HĐPT này chính là điều
kiện để sinh viên thực nghiệm, vận dụng những kiến thức đã học vào hoạt
động thực tiễn, giúp nâng cao kỹ năng, nghiệp vụ tổ chức phong trào sau khi
ra trƣờng, đáp ứng phƣơng hƣớng đổi mới hoạt động dạy học trong trƣờng
Cao đẳng Sƣ phạm Thái Bình hiện nay.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

12
1.2. MỘT SỐ KHÁI NIỆM CÔNG CỤ CỦA ĐỀ TÀI

giữa ngƣời với thế giới xung quanh để tạo ra sản phẩm về phía thế giới và sản
phẩm về phía con ngƣời". Trong quá trình tác động qua lại đó, có 2 chiều tác
động diễn ra đồng thời và bổ sung cho nhau: Quá trình xuất tâm (Quá trình
đối tƣợng hoá) và quá trình nhập tâm (quá trình chủ thể hoá). Trong hoạt
động, con ngƣời vừa tạo ra sản phẩm về phía thế giới, vừa tạo ra tâm lý của
chính mình. Có thể nói tâm lý của con ngƣời chỉ có thể đƣợc bộc lộ, hình
thành trong hoạt động và thông qua hoạt động.
Hoạt động là phƣơng thức tồn tại tích cực của con ngƣời với môi
trƣờng sống của mình. Hoạt động là cơ chế, là con đƣờng để hình thành phát
triển nhân cách. Trong đó có hoạt động học tập, hoạt động xã hội, HĐPT,
hoạt động lao động sản xuất…
Khái niệm Phong trào, theo từ điển tiếng Việt thông dụng Nguyễn Nhƣ
Ý chủ biên: "Là hoạt động lôi cuốn đƣợc đông đảo (nhiều) ngƣời tham gia"
[602].
Theo tác giả Nguyễn Văn Đạm: "Phong trào là hoạt động của đông đảo
quần chúng, thƣờng diễn ra trong một thời gian không dài có lãnh đạo hoặc tự
phát…" [3, tr. 648].
Từ điển tiếng Việt do Hoàng phê (chủ biên) giải thích: "phong trào là
hoạt động chính trị, văn hoá, xã hội lôi cuốn đƣợc đông đảo quần chúng tham
gia" [19, tr.756].
Theo cách hiểu này, phong trào có các đặc trƣng cơ bản sau đây:
- Là một dạng hoạt động (chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội).
- Có sự tham gia của đông đảo quần chúng.
- Có sức hấp dẫn, thu hút quần chúng (lôi cuốn).
- Do một tổ chức phát động (Đoàn thanh niên, Hội LHTN…).
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

14
Từ những khái niệm trên đã cho thấy các tác giả đều thống nhất cho
rằng HĐPT là những hoạt động chính trị, văn hoá, xã hội của một tổ chức