Toàn cảnh về bán phá giá
(Tiếp theo và hết)

Đây là loạt bài viết về chủ đề bán phá giá, được tổng hợp và biên soạn từ
www.wto.org, www.unctad.org, www.intracen.org, www.doc.gov.us,
www.uncitral.org, các Hiệp định thương mại đa phương trong khuôn khổ WTO và một
số tài liệu báo chí nước ngoài khác, do tác giả Trần Phương Minh, thạc
sĩ luật, viết
riêng cho Business World Portal.
Một số vụ kiện chống bán phá giá điển hình
1. Vụ kiện chống bán phá giá ngũ cốc từ Mỹ
Bên khởi kiện: Hiệp hội các sản phẩm nông nghiệp Mexico.
Bên bị kiện: Các nhà sản xuất và chế biến ngũ cốc của Mỹ.
Nội dung vụ kiện:
Tháng 1 năm 1998, cơ quan chức năng của Mexico đã quyết định áp dụng mức
thuế chống bán phá giá đối với sản phẩm ngũ cốc giàu hàm lượng đường - một sản
phẩm thường được sử dụng trong các đồ uống và một số sản phẩm khác tại thị trường
Mexico. Lý do là Mexico cho rằng những sản phẩm ngũ cốc nhập khẩu từ Mỹ có giá
rất thấp và đe doạ đến ngành công nghiệp sản xuất đường và thực phẩm của quốc gia
này.
Sau khi có phán quyết của tòa án Mexico, Mỹ đã khởi kiện lên WTO và đề nghị
cơ quan này xem xét lại tính hợp pháp của việc áp thuế chống bán phá giá.
Hiệp định chống bán phá giá của WTO cho phép áp thuế chống bán phá giá,
nếu việc phá giá là có thật và gây thiệt hại đối với ngành sản xuất trong nước. Lập luận
của phía Mỹ là các cơ quan chức năng của Mexico đã không tiến hành điều tra chống
bán phá giá theo đúng trình tự, những phân tích về khả năng gây thiệt hại cho ngành
sản xuất còn nhiều kẽ hở và chưa thực sự chính xác, các quyết định áp thuế chống bán
phá giá không dựa trên cơ sở thực tế là hàng nhập khẩu từ Mỹ đang tăng mạnh. Mỹ
đưa ra một vài số liệu cho thấy trung bình hàng năm sản lượng ngũ cốc từ Mỹ vào thị
trường Mexico chỉ tăng khoảng 10%, hoàn toàn không đủ đe dọa đến thị trường trong
nước.

Vào tháng 6 năm 2002, tập đoàn điện tử lớn nhất của Hà lan, Philips, đại diện
cho một nhóm các nhà sản xuất sản phẩm điện tử đã đệ đơn kiện lên Uỷ ban châu Âu
(EC) về việc các nhà sản xuất bóng hình TV 14-inch màu của Trung quốc có hành vi
bán phá giá sản phẩm của mình. Theo Philips thì biên độ bán phá giá lên tới 48,4%,
gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động kinh doanh các công ty Hà lan.
Công ty xuất nhập khẩu điện tử quốc gia Caihong, đại diện chính cho các công
ty Trung quốc bị kiện, đã nhanh chóng có phản ứng với vụ kiện này. Và chính những
phản ứng nhanh chóng này là một trong các nhân tố quan trọng đem lại thắng lợi cho
phía Trung quốc.
Tháng 4 năm 2003, phán quyết đầu tiên của EC đã được đưa ra. Theo đó, EC
quyết định áp mức thuế bán phá giá sơ bộ là 11% đối với sản phẩm bóng hình TV 14-
inch màu Trung quốc. Tuy nhiên, sau nhiều nỗ lực, cuối cùng Caihong đã chứng minh
được rằng tập đoàn Philips và một số công ty khác của Hà lan còn bán sản phẩm bóng
hình TV 14-inch màu với giá còn thấp hơn cả Caihong. Caihong đã đưa ra bằng chứng
cho thấy sản phẩm của mình được bán với giá 30 USD/sản phẩm tại thị trường châu
Âu, trong khi đó một số liên doanh của Philips tại Trung quốc qui định mức giá chỉ là
26 USD/sản phẩm tại cửa khẩu hải quan Trung quốc. Như vậy, bản thân mức giá của
Philips còn thấp hơn mức giá của Caihong. Hơn thế nữa, Caihong còn chứng minh
được rằng thực tế sản lượng xuất khẩu sản phẩm của hãng vào thị trường châu Âu thấp
hơn nhiều so với tuyên bố của Philips.
Theo Caihong thì bản thân Philips trong những năm 1997 đã tung ra thị trường
hai dòng sản phẩm bóng hình TV và tạo ra một đợt hạ giá thành sản phẩm rõ nét. Chỉ
vài năm sau, các sản phẩm của Philips bắt đầu lên giá. Mức giá năm 1997 của Philips
ngang bằng với giá sản phẩm của Caihong và một số công ty Trung quốc khác hiện
nay.
Trên cơ sở lập luận và chứng minh của Caihong, EC đã phải ra quyết định huỷ
bỏ mức thuế chống bán phá giá đối với các sản phẩm bóng hình TV 14-inch màu nhập
khẩu từ Trung quốc.
Sau khi biết được tin trên, tại trụ sở chính ở Xianyang, Caihong đã tuyên bố
thắng lợi trong vụ kiện chống bán phá giá với những “người khổng lồ” trong lĩnh vực