Giới thiệu kỹ thuật phân tích SWOT
Thứ hai, 25 Tháng 5 2009 17:52
Nhiều lần trong cuộc sống, chắc bạn từng lúng túng khi đứng trước các vấn đề đang đối
mặt. Bạn muốn hiểu rõ vấn đề, muốn có cái nhìn từ nhiều phía để thấy rõ những điểm
mạnh, điểm yếu, những nguy cơ và thách thức để có thể đưa ra những quyết định sáng suốt
nhất. Vậy bạn có thể thử sử dụng kỹ thuật phân tích SWOT!
CENTEA xin giới thiệu đến quý Thầy Cô và các bạn kỹ thuật phân tích SWOT.
I. Làm quen với SWOT
Chữ SWOT viết tắt từ các chữ cái đầu tiên của các từ sau:
Strengths: các điểm mạnh
Weaknesses: các điểm yếu
Opportunities: các cơ hội
Threats: các đe dọa, mối nguy
Khi sử dụng kỹ thuật SWOT này, chúng ta sẽ vẽ ra trên một tờ giấy hoặc trên một chiếc
bảng 4 khu vực được phân chia thành các mục S, W, O, T. Sau đó dùng kỹ thuật động não
(brainstorming) để ghi các ý kiến hoặc nhận xét chủ quan của cá nhân hay nhóm vào các
khu vực tương ứng.
Strengths - Các điểm mạnh: đây là những yếu tố có giá trị hoặc điểm mạnh của tổ chức,
cá nhân. Những yếu tố này là thuộc tính bên trong (internal) và hữu dụng (helpful) của đối
tượng đang xem xét.
- Tổ chức của chúng ta có những ưu điểm nào?
- Những thành công của lớp trong năm học vừa qua là gì?
- Chúng ta làm công việc nào có kết quả mỹ mãn nhất?
- Cá tính và nhân cách của tôi có những nổi trội gì so với người khác?
- Kiến thức nền tảng của tôi được xây dựng theo con đường nào mà người khác không có?
- Tổ Toán trường ta có những điểm mạnh gì?
...
Weaknesses - Các điểm yếu: đây là những điểm còn chưa hoàn thiện, chưa tốt, các yếu tố
yếu kém của cá nhân, tổ chức. Đây cũng là thuộc tính bên trong (internal) và có tính gây hại
(harmful) của đối tượng đang xem xét.
- Chúng ta yếu ở những điểm nào?
sử dụng nhiều trong các lĩnh vực khác như giáo dục, phát triển cá nhân, ...
SWOT có thể dùng cho cá nhân, tổ chức hay trong hoạt động nhóm. Chúng ta có thể dùng
giấy viết hoặc bảng. Một cách dùng khác là sử dụng các tờ giấy dính để phát cho các thành
viên trong nhóm. Mỗi thành viên sẽ viết các thông tin mình biết vào tờ giấy rồi đính lên
bảng.
Các giáo viên Mỹ đang cùng sử dụng SWOT
Trong việc biên soạn và hình thành Dự thảo Chiến lược Phát triển Giáo dục 2009-2020, Bộ
GD&ĐT của chúng ta cũng từng sử dụng kỹ thuật này.
Đây là một kỹ thuật đơn giản và dễ hướng dẫn, các giáo viên có thể nhanh chóng giới thiệu
cho các em học sinh của mình để các em biết cách sử dụng.
III. Tư duy linh hoạt với SWOT
Sau khi đã nắm vững kỹ thuật phân tích này, chúng ta cần quay lại để nhìn ra một tầm nhìn
mới trong kỹ thuật SWOT.
Việc phân chia các yếu tố thành điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và các mối nguy không nhất
thiết là một sự phân chia cứng nhắc. Chúng ta không nên có một cái nhìn cứng nhắc về Cơ
hội và Mối nguy. Vì "cơ hội có thể chuyển thành mối nguy", và ngược lại "mối nguy có thể
chuyển thành cơ hội" đúng như cụm từ "nguy cơ" (trong Nguy hiểm có Cơ hội).
Ví dụ:
- Trước nguy cơ học sinh của trường có kết quả thi kém, chúng ta có cơ hội nhìn lại những
lý do tồn tại và các phương hướng cải thiện cho tương lai.
- Trước cơ hội mở rộng nhà trường về mặt nhân sự, tổ chức, cơ sở vật chất, có thể chúng ta
sẽ đối mặt với các mối nguy về tài chính, bộ máy nhân sự thêm cồng kềnh, công việc phân
chia không rõ ràng và chồng chéo.
- Trong nguy cơ của cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới hiện nay, nhiều công ty đã tìm thấy
cơ hội để tổ chức lại bộ máy, tìm kiếm các thị trường mới, ...
Do đó, giữa Nguy và Cơ luôn là một quá trình, một sự chuyển biến qua lại, chúng ta hoặc
tổ chức của chúng ta phải nhìn thấy được điều đó để tìm kiếm một sự cân bằng hoặc chấp
nhận các thách thức khi đưa ra quyết định.
Cuộc sống chứa đựng một sự vận động không ngừng và con người phải vận động khéo léo
theo dòng chảy ấy với một tư duy linh hoạt và tầm nhìn sắc sảo để không rơi vào bất cứ thái