7 phẩm chất của nhà quản lý hiện đại?
Hội nhập kinh tế quốc tế đặt ra nhiều thách thức cho các quốc gia. Trong đó việc
xây dựng một đội ngũ các nhà quản lý hiện đại có tầm vóc quốc tế là một yêu cầu
cực kỳ quan trọng. Các doanh nghiệp có tầm hoạt động toàn cầu là nền tảng cốt lõi
của các doanh nghiệp toàn cầu. Câu hỏi đặt ra: những phẩm chất/ kỹ năng cần có ở
một nhà quản lý hiện đại? Hội nhập kinh tế quốc tế đặt ra nhiều thách thức cho các quốc gia. Trong đó việc
xây dựng một đội ngũ các nhà quản lý hiện đại có tầm vóc quốc tế là một yêu cầu
cực kỳ quan trọng. Các doanh nghiệp có tầm hoạt động toàn cầu là nền tảng cốt lõi
của các doanh nghiệp toàn cầu. Câu hỏi đặt ra: những phẩm chất/ kỹ năng cần có ở
một nhà quản lý hiện đại?
1. Quản lý
Kỹ năng này bao gồm các kỹ năng về hoạch định, tổ chức và điều hành doanh
nghiệp, và tổ chức công việc cá nhân. Hoạch định là quá trình thiết lập các mục
tiêu, xây dựng các chiến lược và kế hoạch để thực hiện các mục tiêu. Trong quá
trình này, nhà quản lý phải dự kiến được các khó khăn, trở ngại, những biến động
của môi trường kinh doanh và có những kế hoạch dự phòng.
Hoạch định có xa và gần. Xa là tầm nhìn về con đường phát triển của doanh
nghiệp trong dài hạn với câu hỏi chính: “Doanh nghiệp trong 5, 10 và 20 năm tới
sẽ như thế nào?”.
Xu thế toàn cầu hóa có ảnh hưởng rất mạnh đến câu hỏi này. Không còn có thể
giới hạn câu trả lời trong phạm vi một ngành và một quốc gia, mà đã đến lúc phải
định vị nó trong bối cảnh cạnh tranh và hợp tác toàn cầu. Hoạch định gần là những
kế hoạch ngắn hạn như từng tháng, quí, hay năm.
3. Ứng xử và giao tiếp
Kỹ năng này đòi hỏi sự tinh tế, linh hoạt và kiến thức cũng như kinh nghiệm xã
hội của nhà quản lý. Mục tiêu của kỹ năng này là nâng cao sự hiểu biết và tôn
trọng lẫn nhau trên cơ sở nhận diện và công nhận các giá trị và nhu cầu của các
đối tượng giao tiếp. Công nhận và chia sẻ các giá trị và thành tựu của người khác
hoàn toàn không phải là việc đơn giản dù giá trị đó là của cấp dưới hay đồng
nghiệp, hoặc cấp trên.
Đây là cơ sở quan trọng của giao tiếp, xử lý mâu thuẫn và thương lượng.
4. Truyền thông
Gửi và nhận thông tin rõ ràng, chính xác, đầy đủ và hiệu quả là yêu cầu của kỹ
năng này. Kỹ năng này bao gồm các kỹ năng về thông báo, nói, nghe và viết. Nhà
quản lý phải có khả năng thông báo cho các cộng sự các sự kiện, quyết định, thay
đổi một cách hiệu quả. Kỹ năng nói, thuyết phục và trình bày hiện nay được coi là
kỹ năng truyền thông quan trọng bậc nhất của một nhà quản lý. Có ý tưởng nhưng
không thuyết phục được người khác tin và làm theo thì chắc chắn sẽ thất bại. Mô
hình các nhà quản lý “lẳng lặng mà làm” không còn chỗ đứng trong kinh doanh
quốc tế. Cần ghi nhớ “im lặng là vàng nhưng lời nói đúng lúc là kim cương”.
Hiện nay vai trò của tiếng Anh là không thể phủ nhận. Các nhà quản lý quốc tế
phải là người sử dụng thành thạo tiếng Anh trong giao tiếp truyền thông. Một điểm
yếu mà nhiều nhà quản lý hay mắc phải là không biết lắng nghe. Nghe và chấp
nhận sự khác biệt là yếu tố quan trọng của phát triển. Nói khó, nghe khó, nhưng
viết còn khó hơn nữa. Viết cho đúng, thể hiện rõ ý tưởng và thuyết phục được
người đọc là kỹ năng cần luyện tập thường xuyên. Bên cạnh việc truyền thông
trong nội bộ doanh nghiệp, các nhà quản lý còn cần luyện tập các kỹ năng truyền
thông công cộng như diễn thuyết, trả lời phỏng vấn, viết báo.
Học tập không nhất thiết từ nhà trường mà có thể từ tất cả mọi nơi như tự học, học
từ bạn bè, học từ kinh nghiệm, học từ các khóa huấn luyện ngắn hạn... Hiện nay,
văn hóa học tập trong các doanh nghiệp và doanh nhân ở VN ta chưa mạnh. Một
số thì thiên về khoa cử bằng cấp, một số lớn khác thì chạy theo sự vụ hằng ngày
mà bỏ bê việc tích lũy kiến thức.
7. Xử lý thông tin và năng lực tư duy
Tiếp nhận và xử lý thông tin một cách hiệu quả để có thể đưa ra những quyết định
chính xác. Có bốn thành phần chính.
Đầu tiên là kỹ năng phân tích vấn đề và ra quyết định. Nó bao gồm nhận dạng vấn
đề, triệu chứng, nguyên nhân và xử lý các thông tin để đưa ra giải pháp chính xác
trong thời gian ngắn nhất.
Thứ hai là kỹ năng phân tích tài chính và định lượng. Các nhà quản lý phải có thể
làm việc với các con số tài chính và có khả năng phân tích các con số này để phục
vụ quá trình quản lý.
Thứ ba là nhà quản lý phải có khả năng phát triển và sáng tạo các phương pháp
giải quyết vấn đề mới cho chính mình và doanh nghiệp. Sáng tạo là phẩm chất
quan trọng, nhưng nó không tự nhiên đến mà là kết quả của một quá trình học hỏi,