1. PHẦN MỞ ĐẦU
1. 1. Lí do chọn đề tài:
Nhận thức đóng vai trị rất quan trọng trong cuộc sống của con người, trong hoạt
động, trong giao tiếp... Nhận thức là cơ sở ban đầu, là tiền đề trẻ tiếp tục tiếp thu
kiến thức khó hơn ở bậc học trên. Để thực hiện tốt chương trình giáo dục mầm non
mới đòi hỏi người giáo viên mầm non phải giáo dục trẻ Phát triển toàn diện các lĩnh
vực: Phát triển nhận thức, phát triển thể chất, phát triển ngôn ngữ, phát triển tình
cảm xã hội, phát triển thẩm mỹ cho trẻ. Lĩnh vực phát triển nhận thức đặc biệt quan
trọng trong đó mơn Làm quen với tốn nhằm hình thành cho trẻ những biểu tượng
ban đầu về tốn học là vơ cùng quan trọng cho trẻ mầm non.
Đối với giáo dục mầm non việc hình thành biểu tượng tốn sơ đẳng cho trẻ thì
chúng ta phải xây dựng một hệ thống các khái niệm về kiến thức toán học phải đảm
bảo tính hệ thống, tính khoa học, tính vừa sức, tính phát huy tích cực cho trẻ và
nguyên tắc đồng tâm phát triển từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, từ trực
quan đến trừu tượng, đảm bảo tính liên thông giữa các độ tuổi. Phải chỉ ra mối quan
hệ tương ứng nhằm giúp trẻ hiểu và có khả năng vận dụng vào cuộc sống hiện thực,
gắn với cuộc sống và kinh nghiệm của trẻ. Đặt nền tảng cho việc học ở các cấp học
tiếp theo và cho việc học tập suốt đời.
Ở trường mầm non, trẻ được phát triển tồn diện thơng qua q trình giao tiếp
giữa cơ và trẻ, giữa trẻ và trẻ. Các quá trình giao tiếp đó được thực hiện thơng qua
các hoạt động vui chơi, học tập, sinh hoạt. Trong đó tốn học khơng đơn giản chỉ
học cách để đếm, làm quen các con số, để biết đo lường, nhận biết hình học mà trẻ
cịn có khả năng tư duy logic sau này. Đặc biệt đối với những trẻ có tư duy logic sẽ
thơng minh hơn những trẻ khác.
Giáo viên mầm non với công việc vừa chăm sóc vừa giáo dục trẻ, thơng qua
mọi hoạt động và trên từng tiết dạy tôi nhận ra việc dạy trẻ làm quen với toán là
một hoạt động đóng vai trị rất quan trọng trong việc hình thành và phát triển nhân
cách cho trẻ. Đặc biệt nó có tầm quan trọng rất lớn đối với việc phát triển trí tuệ sau
1





tượng tốn mà trẻ hứng thú thơng qua các giờ học với những điểm mới đó là cơng
tác bồi dưỡng chuyên môn; xây dựng môi trường cho trẻ hoạt động. Các phong trào
“Xây dựng trường học thân thiện- học sinh tích cực”, với yêu cầu tăng cường sự
tham gia một cách hứng thú của trẻ trong các hoạt động giáo dục trong nhà trường,
lớp và tại cộng đồng với thái độ tự giác, chủ động và ý thức sáng tạo. Trong những
nội dung thực hiện có nội dung nâng cao chất lượng cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi
làm quen với biểu tượng toán.
1. 3. Phạm vi áp dụng đề tài, sáng kiến:
Đề tài “Một số biện pháp nâng cao chất lượng cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi làm
quen với biểu tượng toán” được áp dụng cho các lớp thực hiện chương trình 3-4
tuổi trong nhà trường, sau đó áp dụng rộng rãi cho các đơn vị có điều kiện, đặc
điểm tình hình giống trường mầm non chúng tôi
- Hệ thống các giải pháp tôi đưa ra sau đây nó mang tính thực thi cao, phù hợp với
điều kiện cơ sở vật chất, đặc thù vùng miền, phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý của
trẻ 3-4 tuổi, phù hợp với nội dung chương trình giáo dục trẻ trong giai đoạn hiện
nay.
2. PHẦN NỘI DUNG
2. 1. Thực trạng của vấn đề mà đề tài, sáng kiến, giải pháp cần giải quyết
Năm học 2019 -2020 tôi được nhà trường phân công dạy lớp mẫu giáo 3- 4 tuổi,
với số trẻ trong lớp là 32 cháu. Với chuyên đề nâng cao chất lượng cho trẻ mẫu
giáo 3 - 4 tuổi làm quen với biểu tượng toán đã được Tổ mầm non Phòng giáo dục
huyện Lệ Thủy triển khai tập huấn rộng rãi; được nhà trường tổ chức tập huấn về
chương trình giáo dục mầm non; các hoạt động thao giảng đến từng giáo viên với
nhiều giải pháp để thực hiện có hiệu quả. Tuy nhiên việc nâng cao chất lượng cho
trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi làm quen với biểu tượng tốn cịn gặp phải những thuận lợi
và khó khăn sau.
a.Thuận lợi:
- Được sự chỉ đạo sát sao về chun mơn của Phịng Giáo Dục Huyện và sự quan

nhóm

Đạt

Khơng đạt

Số lượng

Tỉ lệ(%)

Số lượng

Tỉ lệ(%)

26/32

81,3%

6/32

18,7%

25/32

78,1%

7/32

21,9%


có thể gặp khó khăn trong phát âm, diễn đạt bằng lời nói. Trẻ cần được người lớn
chú ý nghe và nói lại rõ ràng hơn những gì trẻ nói. Học tốt nhất trong những tình
huống cụ thể có ý nghĩa với bản thân chúng và khi có sự tin tưởng, khích lệ của
người lớn. Có thể nói đây là giai đoạn khủng hoảng của trẻ lên 3, giai đoạn mà cả
gia đình và nhà trường cần quan tâm hơn tới trẻ 3tuổi vì ở độ tuổi này trẻ rất nhạy
cảm với những hành động, lời nói mà người lớn nói vói mình.
* Ví dụ: Đang ở chủ đề Thế giới động vật, khi chưa vào tiết học cơ và trẻ trị
chuyện với nhau một cách vui vẻ, thoải mái. Khi cô chỉ lên bức tranh và hỏi các
con đếm xem trong tranh có bao nhiêu con chim đang bay và bao nhiêu con chim
đang đậu ở cành thì trẻ vui vẻ trả lời cơ và rất chính xác. Nhưng khi vào tiết học
5


chính cũng như câu hỏi tương tự cơ gọi trẻ đứng lên thì trẻ chi đứng im và khơng
trả lời. Lúc này cơ sẽ động viên, khích lệ trẻ để trẻ trả lời. Điều này giúp trẻ tự tin,
hứng thú hơn và thể hiện rõ năng lực của bản thân trẻ. Thậm chí khi trẻ hứng thú
trả lời có thể khiến tư duy trẻ phát triển tốt hơn. Khi trẻ chơi hoạt động một mình,
trong lớp học có bao nhiêu trẻ thì có bấy nhiêu sự khác biệt về cá nhân. Những sự
khác biệt này bao gồm cả về thể chất, năng lực, hứng thú. Và tất cả các trẻTrẻ chơi
hoạt động một mình, trong lớp học có bao nhiêu trẻ thì có bấy nhiêu sự khác biệt về
cá nhân. Những sự khác biệt này bao gồm cả về thể chất, năng lực, hứng thú. Và tất
cả các trẻ chơi hoạt động một mình, trong lớp học có bao nhiêu trẻ thì có bấy nhiêu
sự khác biệt về cá nhân. Những sự khác biệt này bao gồm cả về thể chất, năng lực,
hứng thú. Và tất cả các trẻ đều có quyền địi hỏi được quan tâm, đáp ứng nhu cầu
bản thân. Khi trẻ đến lớp, mỗi trẻ là một cá thể duy nhất, do đó trẻ sẽ hành động
trong một mơi trường theo cách riêng của mình. Chính vì vậy cô giáo cần tạo ra
một tâm thế tốt khi ở lớp, một khơng khí tình cảm u thương tơn trọng trẻ.
2.2.2. Biện pháp 2.Tạo môi trường cho trẻ hoạt động.
Mơi trường giáo dục có ảnh hưởng đến sự thành công trong học tập của trẻ và
ảnh hưởng đến nội dụng và kết quả mong đợi có đạt được hay khơng. Mơi trường

Sử dụng tốt đồ dùng dạy học, đồ chơi, đồ vật đẹp, rõ ràng phù hợp nội dung bài
là một trong những biện pháp hổ trợ rất lớn cho việc giúp trẻ phát triển nhận thức.
Đặc biệt là môn làm quen với tốn. Vì nó phù hợp với đặc điểm tư duy của trẻ, là tư
duy trực quan hình tượng trên tiết học để giúp trẻ hiểu được nội dung, biết đếm, đo
lườn, so sánh, nhận biết, xác định vị trí, phân biệt hình khối, con số một cách nhanh
hơn. Qua tranh ảnh trực quan gây được hứng thú cho trẻ, giúp trẻ trẻ có thể nhận
biết nhanh hơn, nhớ lâu hơn và nói được kết quả chính xác hơn. Đồ dùng trực quan
là chỗ dựa để hiểu sâu sắc bản chất kiến thức, là phương tiện có hiệu lực để hình
thành các khái niệm, giúp trẻ nắm vững các quy luật của sự phát triển xã hội. Đồ
dùng trực quan có vai trò rất lớn trong việc giúp trẻ nhớ kĩ, hiểu sâu những hình
ảnh, những kiến thức đang học. Hình ảnh được giữ lại đặc biệt vững chắc trong trí
nhớ là hình ảnh chúng ta thu nhận được bằng trực quan. Vì vậy, cùng với việc góp
phần tạo biểu tượng và hình thành khái niệm, đồ dùng trực quan cịn phát triển khả
năng quan sát, trí tưởng tượng, tư duy và ngôn ngữ của trẻ.
7


Sử dụng mơ hình, sa bàn hoặc một câu chuyện, bài thơ, một trò chơi để dẫn
dắt trẻ tham gia vào hoạt động làm quen với biểu tượng tốn.
* Ví dụ: Chủ đề: “Thế giới thực vật”. Tôi đọc cho trẻ nghe bài thơ “Củ cà rốt”. Sau
đó tơi hỏi trẻ trong bài thơ nói về gì? (Trẻ trả lời: Nói về củ cà rốt), tơi đã chuẩn bị
sẵn đồ dùng trực quan của mình. Vậy chúng mình xếp tương ứng củ cà rốt và lá để
tạo nhóm mới.
Trong các tiết học tôi thường sử dụng các câu hỏi: Tại sao? Làm thế nào? Và
cịn có những cách tạo nhóm nào?... Qua đó kích thích được tính tị mị, sáng tạo,
thơng minh, nhanh nhẹn trong phán đốn, giúp trẻ giải quyết vấn đề bằng nhiều
cách khác nhau và những cơ hội để phát triển khả năng đặc biệt.
Việc gây hứng thú ngay từ đầu tiết học bằng đồ dùng trực quan không những
tạo được sự chú ý cho trẻ ngày từ đầu, mà còn tạo cho trẻ một tâm lý thoải mái để
trẻ dễ dàng tiếp thu nội dung trọng tâm của tiết học. Trong q trình dạy trẻ tơi

vững.
2.2.4. Biện pháp 4. Nâng cao khả năng ứng dụng công nghệ thông tin của bản
thân.
Phương pháp dạy học bằng Công nghệ thông tin trong giáo dục mầm non tạo ra
một môi trường dạy học tương tác cao, sống động, hứng thú và đạt hiệu quả cao
của quá trình dạy học đa giác quan cho trẻ.
- Nội dung, tư liệu bài giảng giới thiệu cho trẻ mang tính chân thực, phong phú.
Trong bài giảng điện tử trẻ có thể làm quen với những hiện tượng tự nhiên, xã hội
mà trẻ khó có thể tự bắt gặp trong thực tế.
- Giáo viên có thể chủ động khai thác tìm kiếm nguồn tài nguyên giáo dục qua
mạng thông tin truyền thơng, Internet,...Nguồn tài ngun vơ cùng phong phú với
hình ảnh, âm thanh, văn bản, phim...sống động tự nhiên tác động tích cực đến sự
phát triển trí tuệ của trẻ cũng như ảnh hưởng đến q trình hình thành nhân cách
tồn diện ở trẻ. Xác định vai trò của việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng
dạy, trong những năm qua tôi đã chủ động từng bước: Từ học hỏi đồng nghiệp,
tham gia học các lớp đào tạo, bồi dưỡng về tin học. Bản thân khơng ngừng tìm tịi
học hỏi, khai thác thông tin. Từ chỗ không biết, soạn giáo án cũng phải soạn đi
soạn lại; từng ngày, từng tháng và từng năm tôi đã vun đắp kiến thức của mình.
9


Đến nay tôi đã biết khai thác thông tin, soạn thảo giáo án điện tử. Không những vậy
bản thân tôi cịn có vai trị nịng cốt chi viện, hỗ trợ nhiều đồng nghiệp khác trên
lĩnh vực ứng dụng công nghệ thơng tin.
* Ví dụ: Khi học 1 tiết bài ”Đếm đến 3, nhận biết nhóm có 3 đối tượng’’ thường thì
trẻ được xem vật mẫu bằng các thủ thuật của cô đưa ra, nhưng hầu hết các môn học
khác đều có thủ thuật như vậy nên làm cho trẻ nhàm chán và ít chú ý. Nhưng khi
tơi sử dụng thủ thuật trong bài soạn trên màn hình Powe point như: hình ảnh 2 con
gà và 3 con bị cùng với tiếng kêu của chúng thì trẻ rất chú ý và quan sát . Khi trẻ
quan sát trên màn hình đã giúp trẻ phát triển khả năng quan sát mà tôi sẽ lồng tiếng

mở ra và bên trong ô cửa có các hình ảnh, con vật hoặc bơng hoa,… trẻ sẽ nêu đúng
tên và nói đúng số lượng
*Trị chơi: Chia nhóm đồ vật thành hai phần
*Trị chơi: Nối đúng nhóm số lượng có chữ số tương ứng
*Trị chơi: Chọn khối đúng với đặc điểm của cơ u cầu
*Trị chơi: Điền số cịn thiếu vào ơ trống
* Các trị chơi trên kidsmart
Như vậy qua trò chơi nhằm giúp trẻ củng cố được kiến thức về chữ số,
nhóm số lượng, chia nhóm, nối tương ứng phát huy tính sáng tạo, nhanh nhẹn,
thông minh tạo hứng thú cho trẻ tham gia vào học tập. Chơi đáp ứng được nhu cầu
tự nhiên của trẻ như: Vận động, tình cảm, giao tiếp, nhận thức, ngôn ngữ, khám
phá, sáng tạo. Chơi giúp trẻ làm được những điều mà trẻ không làm được trong
cuộc sống thực, thoát khỏi sức ép căng thẳng của việc học.
2.2.6. Biện pháp 6. Các hoạt hoạt động hàng ngày:
Giáo viên không những dạy trẻ trên tiết học toán mà phải dạy trẻ mọi lúc mọi
nơi.Thường xuyên lồng ghép vào mọi hoạt động trong ngày của trẻ. Chẳng hạn:
Mỗi buổi sáng vào lớp cô điểm danh và báo sỉ số: Cô hỏi trẻ tổ con hơm nay vắng
ai? có mấy bạn vắng? Vậy tổ con đi đủ thì bao nhiêu bạn?
Nhằm để củng cố số lượng cho trẻ và trẻ biết tổ nào đi học nhiều hơn, tổ nào ít
bạn hơn.
11


* Hoạt động chơi ở các góc: Mỗi khi trẻ tham gia chơi, khi cô dẫn dắt vào hoạt
động thỏa thuận chơi, cơ hỏi trẻ: Hơm nay lớp mình có những góc chơi gì?
( Trẻ kể 5 góc) hoặc khi tham gia chơi cùng trẻ cô hỏi trẻ: Anh chị làm được những
sản phẩm nào? Và bao nhiêu một ký lơ?
* Cho trẻ xác định vị trí phía trên, phía dưới, phía trước, phía sau, phía phải phía
tráicủa bản thân qua trị chơi. Cho trẻ xác định trên cơ mình, treo một số đồ dùng
đồ chơi bên trên như bóng, lồng đèn.

đi mua sắm, học tốn khi đi tham quan… Để thực hiện tốt cơng tác phối hợp với
các bậc phụ huynh thì trước hết giáo viên cần phải :
+ Nhiệt tình, yêu nghề, mến trẻ, có tâm huyết với nghề.
+ Ln tìm tịi, sáng tạo để có những hình thức và nội dung tun truyền phù hợp
với các bậc phụ huynh.
+ Tạo mối quan hệ giữa phụ huynh và giáo viên.
+ Thường xuyên trao đổi với phụ huynh về tình hình thực tế của trẻ khi ở trường để
kịp thời có biện pháp giáo dục trẻ sao cho hiệu quả nhất.
* Những kết quả đạt được:
Sau một năm áp dụng các biện pháp nâng cao chất lượng cho trẻ mẫu giáo 3 - 4
tuổi làm quen với biểu tượng tốn, tơi thấy khả năng học toán của trẻ được nâng lên
rõ rệt, cụ thể như sau :
Kết quả đó được thể hiện qua khảo sát như sau: Tổng số: 32trẻ
Nội dung khảo sát
Khả năng nhận biết về các
biểu tượng toán
Khả năng so sánh
Khả năng chia tách
phân nhóm

Đạt

Khơng đạt

Số lượng

Tỉ lệ(%)

Số lượng


3-


Với việc áp dụng một số biện pháp cải tiến trong q trình cho trẻ làm quen với
tốn, tơi thấy kết quả trên trẻ được nâng lên rõ rệt Tôi thấy biện pháp cải tiến của
mình đã đạt được những kết quả đáng khích lệ.
- Đối với giáo viên biết cách áp dụng một cách linh hoạt và phù hợp hơn các
phương pháp, biện pháp, hình thức tổ chức tiết dạy để tạo thêm hứng thú cho trẻ
nhằm giúp trẻ tiếp thu tốt bài dạy của cô.
- Lựa chọn các bài dạy theo chủ đề, chủ điểm hợp lý dễ hiểu, dễ nhớ, gần gũi với
trẻ.
Đối với trẻ trong giờ học đa số các con nhớ được tên gọi của bài học, hiểu được bài
giảng của cô, biết trả lời các câu hỏi của cô và tham gia hào hứng các trò chơi.
- Kiến thức của trẻ được nâng cao hơn, kỹ năng trả lời câu hỏi, kỹ năng chơi các trò
chơi của trẻ cũng được nâng lên rõ rệt.
- Qua giờ học ngôn ngữ của trẻ cũng phong phú hơn, trẻ biết thêm được một số từ
mới áp dụng trong toán học.
3.PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
1.Ý nghĩa của sáng kiến kinh nghiệm:
Trẻ em là nguồn hạnh phúc của mỗi gia đình, mỗi dân tộc, mỗi quốc gia. Muốn
tồn tại và phát triển xã hội văn minh, phồn vinh thì phải chăm sóc giáo dục trẻ. Đó
là nhiệm vụ khơng chỉ đối với gia đình, nhà trường mà cịn của tồn xã hội.
Đối với chương trình giáo dục trẻ mầm non, hoạt động “Làm quen với toán” là
một trong những nội dung quan trọng, cần thiết không thể thiếu được. Thơng qua
hoạt động “Làm quen với tốn” cơ giáo giúp trẻ hình thành và lĩnh hội những kiến
thức cũng như biểu tượng toán sơ đẳng ban đầu, là hành trang cho trẻ bước tiếp trên
những chặng đường mới. Với những ý nghĩ như vậy và với yêu cầu giáo dục ngày
càng cao địi hỏi
người giáo viên mầm non phải có nhận thức đúng đắn về việc dạy trẻ “Làm quen
với tốn” để có kỹ năng, kỹ xảo trong từng tiết dạy nhằm nâng cao hiệu quả giờ

* Đối với lãnh đạo địa phương:.
- Tăng trưởng thêm về cơ sở vật chất cho nhà trường đảm bảo cho trẻ hoạt động.
- Phối hợp với nhà trường và gia đình để làm tốt cơng tác xã hội hoá giáo dục.
* Đối với nhà trường:
15


- Bổ sung cơ sở vật chất, trang thiết bị tạo điều kiện tốt nhất để giáo viên cho trẻ
hoạt động.
- Mua sắm thêm các nguồn tài liệu, sách báo, tạp chí để giáo viên có thể tham khảo,
học tập, trau dồi thêm kiến thức và áp dụng.
- Tăng cường tổ chức các buổi sinh hoạt chuyên môn hay dự giờ góp ý để giáo viên
đúc rút kinh nghiệm.
* Đối với phụ huynh:
- Cần quan tâm hơn nữa việc bồi dưỡng về lĩnh vực phát triển nhận thức cho
con em mình. Phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc giáo dục
trẻ. Phụ huynh đưa đón con em đi học đúng giờ và chuyên cần để đảm bảo trẻ được
tiếp thu kiến thức một cách có hệ thống, liên tục.
- Phụ huynh cần tạo điều kiện giúp đỡ cho giáo viên trong việc sưu tầm các
nguyên vật liệu sẵn có ở địa phương để phục vụ cho việc làm đồ dùng đồ chơi phục
vụ cho việc dạy và học của cô và trẻ.
Trên đây là sáng kiến kinh nghiệm của tôi về đề tài “Một số biện pháp nâng cao
chất lượng cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi làm quen với biểu tượng toán” của bản
thân tơi. Tuy đã có nhiều cố gắng và cũng đạt được kết quả đáng mừng nhưng trong
quá trình nghiên cứu đề tài khơng tránh khỏi thiếu sót. Tơi mạnh dạn đưa ra để các
cấp lãnh đạo, bạn bè đồng nghiệp xem xét góp ý cho bản kinh nghiệm của tơi được
hồn thiện hơn.
Tơi xin chân thành cảm ơn!

16