LI CM N Trc khi trình bày ni dung nghiên cu ca lun vn, chúng em xin dành
nhng dòng đu tiên đ gi li cm n chân thành đn:
Cô Hunh Thy Bo Trân, ngi đã tn tình hng dn và to mi điu kin
tt nht cho chúng em trong sut thi gian thc hin lun vn.
Chúng em xin gi li cm n chân thành đn quý Thy Cô trong Khoa Công
ngh thông tin, trng i hc Khoa hc T
nhiên Thành ph H Chí Minh đã
ging dy, hng dn và giúp đ chúng em thc hin tt lun vn này.
Chúng con cng xin gi li cm n sâu sc đn ba m và gia đình đã luôn
chm sóc và đng viên trong sut quá trình hc tp, nghiên cu đ chúng con có th
đt đc kt qu nh ngày hôm nay.
Và cng xin chân thành cm n s giúp đ ht sc nhit tình ca các bn H
Ph
m Thái Vinh, Chu Hoàng Nam, ng Xuân Hu và Nguyn Quc Bo đã h tr
thit b giúp chúng tôi hoàn thành tt đ tài này.
Tp.H Chí Minh, ngày 12 tháng 6 nm 2005
Nhóm sinh viên thc hin:
Nguyn Thanh Phong - Nguyn Ngc Phng Vi

- 1 -
MC LC

LI NÓI U ...........................................................................................................9
PHN I.
TÌM HIU CÔNG NGH WAP ...........................................................................12
Chng 1. TNG QUAN V WAP...................................................................13

2.6.1. S khác nhau gia XHTML và HTML ..............................................49
2.6.2. S khác nhau gia XHTML và WML 1.x..........................................51
2.7. Các giao thc chuyn ti WML và XHTML ................................................55
2.8. Cuc cách mng ca trình duyt WAP .........................................................57
PHN II.
CÔNG C TÌM KIM...........................................................................................60
SEARCH ENGINE .................................................................................................60
Chng 3. TNG QUAN V MÁY TÌM KIM..............................................61

- 2 -
3.1. S lc v máy tìm kim ..............................................................................61
3.2. Phân loi máy tìm kim ................................................................................61
3.2.1. Máy tìm kim meta .............................................................................62
3.2.2. Máy tìm kim thông thng ...............................................................65
3.2.2.1. Nguyên lý hot đng ca mt máy tìm kim ..............................65
3.2.2.2. H thng thu thp d liu (robot, spider,crawler…) ...................66
3.2.2.3. H thng phân tích và lp ch mc d liu..................................66
3.2.2.4. H thng tìm kim (truy vn d liu)..........................................67
Chng 4. MÁY TÌM KIM H TR THIT B DI NG .......................68
4.1. Tìm hiu các dch v tìm kim h tr thit b di đng hin có.....................68
4.1.1. Google Mobile Search ........................................................................68
4.1.2. Các máy tìm kim trên WAP hin nay ...............................................71
4.2. Chuyn đi các tài liu sn có t chun web sang WAP..............................71
4.2.1. Nhu cu chuyn đi ............................................................................71
4.2.2. Hot đng ca các b chuyn đi .......................................................73
4.2.3. iu kin quyt đnh kh nng chuyn đi ni dung mt tài liu ......74
4.2.4. Các u đim ........................................................................................75
4.2.5. Các nhc đim ..................................................................................76
PHN III.
NG DNG MINH HA ......................................................................................77

5.8. Module chuyn đi trang web.....................................................................101
5.8.1. Mô hình hot đng............................................................................101
5.8.2. Mô t .................................................................................................101
5.8.3. Mô hình sequence .............................................................................102
Chng 6. CÀI T..........................................................................................104
6.1. H thng c s d liu ch mc ..................................................................104
6.2. Module chuyn đi trang HTML sang trang WAP ....................................105
6.2.1. Các lp cài đt chính.........................................................................105
6.2.2. Phn chuyn đi WAP 1.x – Servlet Html2Wml .............................105
6.2.3. Phn chuyn đi WAP 2.0 – Servlet Html2Xhml ............................106
6.3. Module nhn và phân tích query t ngi dùng.........................................106
6.3.1. Các lp cài đt chính.........................................................................106
6.3.2. Phn x lý detect trình duyt ............................................................107
6.3.3. Phn x lý query ...............................................................................108
6.3.4. Phn truy vn c s d liu tìm kim kt qu ..................................108
6.3.5. Giao din tìm kim trên thit b di đng...........................................109
6.3.5.1. Giao din cho trình duyt h tr WAP 2.0................................109
6.3.5.2. Giao din cho trình duyt h tr WAP 1.x................................111
Chng 7. TH NGHIM ...............................................................................112
7.1. Th nghim trên các b gi lp...................................................................112
7.2. Th nghim trên môi trng thc t...........................................................112
Chng 8. TNG KT .....................................................................................114
8.1. Kt qu đt đc .........................................................................................114
8.2. Hn ch........................................................................................................115
PHN IV.
ÁNH GIÁ – HNG PHÁT TRIN ...............................................................116
TÀI LIU THAM KHO ....................................................................................118
PH LC A
HNG TRIN KHAI H THNG .................................................................119
1. C s d liu ............................................................................................120

2. Áp dng các kiu đnh dng.....................................................................157
a. Các bng đnh dng bên ngoài..........................................................158
b. Phn t style trong đu đ tài liu.....................................................158
c. Phn t style trong thân tài liu ........................................................158
d. Lut thác nc cho các phn t mu ................................................158
e. S dng các thuc tính ca XHTML................................................159
3. Nhng điu cn tránh ...............................................................................162
PH LC E
CÁC NGUYÊN TC THIT K........................................................................164
1. Trc khi thit k mt wapsite.................................................................165
2. Các nguyên tc chung cho mt thit k tt ..............................................165
3. Cn chú ý đn mô hình liên kt................................................................166
4. Thit k h thng phân cp trong liên kt................................................167
5. Nguyên tc thit k cho màn hình nh.....................................................167
6. m bo các tài liu phi có kích thc nh ...........................................169
7. To các ng dng trên đin thoi di đng................................................170
8. m bo các tác v tin hành trôi chy và s dng hp lý các hình nh 170
9. m bo cu trúc wapsite d dùng đi vi ngi mi s dng...............171
10. Cung cp va đ thông tin trên mt trang............................................171
11. Phn ánh đc hành đng ca ngi dùng...........................................172
12. Hn ch s lng và kích thc ca màn hình.....................................173
13. Thit lp các thuc tính chiu cao và chiu rng màn hình .................174
14. S dng bng mt cách cn thn..........................................................174
15. Cn cân nhc các tu chn ...................................................................175
16. Loi b các khong trng và các ghi chú trong phn code...................175

- 5 -
17. S dng các ch dn trong phn tiêu đ HTTP trong vic lu trang....175
18. S dng mã Unicode cho các ni dung XHTML.................................176
19. S dng chính xác các kiu MIME và mã XHTML ............................176

Hình 1.4-2: Mô hình giao tip trên WAP..................................................................35
Hình 1.4-3: Giao thc s dng trên Tng Vn Chuyn ca WAP 2.0......................37
Hình 2.1-1: Mi quan h gia các ngôn ng đánh du.............................................45
Hình 2.5-1: Minh ha tham chiu bng đnh dng bên ngoài tài liu.......................48
Hình 2.7-1: S truyn ti ni dung WML.................................................................56
Hình 2.7-2: S truyn ti ni dung XHTML ............................................................56
Hình 2.7-3: S truyn ti phi hp WML và XHTML.............................................57
Hình 3.2-1: Mô hình hot đng ca máy tìm kim...................................................66
Hình 4.1-1: Google Mobile Search...........................................................................68
Hình 4.1-2: Chc nng tìm kim trang web ca Google Mobile Search..................69
Hình 4.1-3: Chc nng tìm kim hình nh ca Google Mobile Search....................70
Hình 4.2-1: Lc đ mô t quá trình chuyn đi......................................................73
Hình 5.3-1: Mô hình hot đng chung......................................................................81
Hình 5.3-2: Mô hình hot đng chi tit.....................................................................82
Hình 5.4-1: Mô hình Use-case ..................................................................................83
Hình 5.6-1: Lu đ x lý qui trình thu thp thông tin ..............................................87
Hình 5.6-2: Lu đ x lý qui trình duy trì thông tin cho máy tìm kim...................88
Hình 5.6-3: Lu đ x lý qui trình lp ch mc........................................................90
Hình 5.7-1: Mô hình hot đng module nhn và phân tích query t ngi dùng ....97

- 7 -
Hình 5.7-2: Mô hình x lý quá trình nhn và phân tích query ngi dùng..............98
Hình 5.7-3: Quá trình nhn và phân tích query t ngi dùng.................................99
Hình 5.7-4: Mô hình sequence................................................................................100
Hình 5.8-1: Mô hình hot đng ca b chuyn đi ................................................101
Hình 5.8-2: Quá trình chuyn đi trang web ..........................................................102
Hình 5.8-3: Mô hình sequence ca module chuyn đi trang web.........................103
Hình 6.2-1: Các bc chuyn đi WAP 1.x ...........................................................105
Hình 6.2-2: Các bc chuyn đi WAP 2.0 ...........................................................106
Hình 8.2-1: Mô hình hot đng quá trình cung cp IP thông qua đng ADSL (selt-


- 9 -
LI NÓI U

S phát trin ca h thng mng toàn cu – Internet đã đa vic tip cn
thông tin tr nên d dàng hn bao gi ht. Vi nhng tin b vt bc ca các thit
b phn cng cng nh các chun mng di đng hin nay, vic truy cp thông tin t
Internet thông qua các thit b di đng ngày càng ph bin hn. ó là nh vào h
thng các wapsite đ
ã và đang đc phát trin trên nn tng ca công ngh WAP.
Thm chí các trang web truyn thng cng đã có th đc truy cp t các đin thoi
di đng thông minh có h tr chun HTTP hoc các chun WAP mi nht hin nay.
Nhng vi lng thông tin khng l t Internet, hin nay vn cha có nhiu
dch v tìm kim h tr cho ngi dùng truy cp t thit b c
m tay – vn có nhng
hn ch v kh nng x lý, hin th đ ha và bng thông mng thp. n tháng
6/2005, Google chính thc tham gia th trng dch v tìm kim h tr cho các thit
b di đng có tích hp thêm chc nng tìm kim hình nh và các trang web, dy lên
s cnh tranh vi mt s ít các dch v tìm kim khác hin có.
Mt thc trng khác cng đt ra nhi
u khó khn đó là phn ln thông tin, tài
liu lu hành trên Internet ch có th hin th bng máy tính desktop. Và vn đ là
làm sao tn dng đc nhng thông tin có sn di dng các trang web truyn
thng đ có th hin th trên đin thoi di đng, nhng thit b vn rt hn ch v b
nh, kh nng x lý và đc bit là kh nng hi
n th đ ha.
Xut phát t nhng vn đ trên chúng em đã thc hin đ tài “TÌM HIU
WAP VÀ CÔNG C TÌM KIM H TR THIT B DI NG”. Mc tiêu
ca đ tài là tìm hiu v công ngh WAP và các công ngh b tr, tìm hiu cu trúc
ca máy tìm kim và xây dng th nghim mt h thng tìm kim h tr cho thit

PHN IV. ÁNH GIÁ – HNG PHÁT TRIN

- 11 -
Thc hin đánh giá nhng kt qu mà đ tài đã đt đc, đng thi đa ra
hng phát trin trong tng lai cho đ tài và ng dng.

- 12 - PHN I.
TÌM HIU CÔNG NGH WAP

- 13 -
Chng 1. TNG QUAN V WAP

1.1. Gii thiu
Trong nhng nm gn đây, khái nim v thông tin di đng rt đc mi
ngi u chung, ngi ta quan tâm ngày càng nhiu hn đn các thit b nh gn
vi tc đ x lý nhanh.
 th bên di đây đc trích t bài báo có tên WAP Market Strategies ca
Ovum (
http://www.ovum.com)[7]. Bài báo này đã so sánh và d đoán s phát
trin ca các th h đin thoi di đng nói chung, các th h đin thoai di đng h
tr Internet, và các loi đin thoi di đng h tr Internet hin đang đc dùng đ

Các giao thc WAP đc thit k trên nn ca các giao thc web. Mc đích
ca WAP là s dng li cu trúc c s ca web, đ t đó nâng cao quá trình giao
tip gia nhà cung cp và các thit b di đng, giúp quá trình này tr nên hiu qu
và tn ít thi gian hn là s dng chính các giao thc web.
Do kin trúc ca WAP đc thit k gn ging vi Web, nên nó cng k
tha mô hình client-server đc dùng trên Internet c
a Web. im khác nhau chính
đó là s có mt ca WAP gateway dùng cho vic chuyn đi gia HTTP và WAP.

- 15 -

Hình 1.2-1: Kin trúc trên Internet Hình 1.2-2: WAP đc dùng truy cp internet Hình 1.2-3: WAP đc dùng truy cp intranet - 16 -
 truy cp vào mt ng dng trên server, client khi to mt ni kt vi
WAP gateway và gi đi yêu cu ca mình. Gateway s chuyn đi nhng yêu cu
này sang đnh dng đc dùng trên Internet (HTTP), và sau đó chuyn chúng đn
server cung cp dch v. Ni dung tr v đc gi t server đn gateway, ti đây nó
s đc chuyn sang đnh dng WAP, đ sau đó gi v cho thi
t b di đng. Nh
vy, gateway đã giúp Internet có th giao tip vi môi trng mng không dây [9].
1.2.1. WAP Client
Các đc t WAP cho phép nhng nhà sn xut di đng có nhiu la chn cho

cng khác nhau:
̇ Server ni dung/gc/ng dng: đây là phn t trong mng cha thông tin
hoc các ng dng web/WAP.
̇ Proxy: là mt phn t trung gian, hot đng c nh client ln server trên
mng. Nó nm gia các client và các server gc (origin server); các client
gi yêu cu
đn cho proxy, nó s truy xut và lu tr thông tin cn thit
bng cách giao tip vi trình duyt gc.
̇ Gateway: đây là mt thành phn trung gian thng đc dùng đ ni kt
hai loi mng khác nhau. Nó nhn yêu cu trc tip t các client nh th

- 18 -
nó chính là mt server gc mà client mun truy xut thông tin. Các client
này thông thng không nhn ra rng mình đang giao tip vi gateway.
Ba thut ng này đc minh ha trong các hình v sau đây: Hình 1.2-5: Server gc kt ni trc tip vi Internet

Hình 1.2-6: Truy cp Internet thông qua proxy server
- 19 - Hình 1.2-7: Gateway server nm gia hai loi mng khác nhau


Hình 1.2-10 mô t quá trình biên dch ti gateway chuyn đi giao thc các
yêu cu đc gi và nhn v gia thit b di đng và mng Internet.
Chc nng mã hoá/gii mã (CODEC) bên trong gateway đc dùng đ
chuyn đi ni dung dng WML và WML Script thành mt dng phù hp vi các
mng có bng thông thp (thng  dng nh phân). Quá trình này đc mô t trong
Hình 1.2-11 di
đây.

Hình 1.2-12: Mô t chc nng mã hoá/gii mã ca WAP gateway

Mt dch v khác mà chc nng CODEC có th cung cp là biên dch HTML
hay vn bn thành WML/XTHML. Tuy nhiên, vic s dng gateway nh th này
còn rt nhiu gii hn. Mc dù HTML và WML/XHTML đu đc xây dng da
trên các nhng HTML li cho phép hin th các ni dung đng cng nh các dng
d liu đa truyn thông (multimedia) nh hình nh, âm thanh, đ ha, hay các cu
trúc phc tp nh các khung, các bng lng nhau...do đ
ó vi nhng gii hn ca

- 23 -
thit b di đng (b nh nh, bng thông thp, đ tr cao) thì vic chuyn đi đn
thun s gây không ít khó khn cho vic hin th.
1.3. Ngn xp giao thc WAP – WAP Protocol stack
Có hai phiên bn WAP đang đc s dng hin nay đó là WAP 1.x và WAP 2.0
[8]. Hình 1.3-1: Ngn xp WAP 1.x