Χη↑←νγ 7

β√νη σινη σ∂ν ϖ∝ σ∂ν κηοα
Ι. Ρι λο≠ν σινη σ∂ν
1. ♣νγ δχ ∪ν
− Τρι√υ χηνγ:
Νηνγ για σ⌠χ →νγ δχ ∪ν (→νγ δχ κη↔νγ ρ ρ∝νγ) τηχ ρα λ∝ νηνγ για σ⌠χ χ
χηυ κ β⋅νη τη↑νγ. Τυψ νηι♠ν, πη∂ι ρ⊇τ χη⌠  ηο∅χ πη∂ι δνγ mτ σ βι√ν πη÷π η τρ τη⋅
mι χ τη πη÷τ ηι√ν →↑χ χον ϖ⊄τ →νγ δχ.
− Νγυψ♠ν νη♥ν:
Τη↔νγ τη↑νγ, τ⋅νη τρ≠νγ χ← τη κη↔νγ ττ ηαψ κη↔νγ χ σ ηι√ν δι√ν χ〉α νηνγ για
σ⌠χ χ÷ι ηο∅χ νηνγ για σ⌠χ →χ κη÷χ τρονγ →∝ν λ∝ νηνγ ψ∏υ τ θυαν τρνγ γ♥ψ ρα ηι√ν
τ↑νγ →νγ δχ κη↔νγ ρ ρ∝νγ. ♣νγ δχ κη↔νγ ρ ρ∝νγ χ∫νγ χ τη δο τηι∏υ ηο∅χ ρι
λο≠ν →ιυ τι∏τ ηοχm↔ν τρονγ χηυ κ.
− Χη∪ν →ο÷ν:
♣ χη∪ν →ο÷ν ηι√ν τ↑νγ →νγ δχ κη↔νγ ρ ρ∝νγ πη∂ι δα ϖ∝ο η√ τηνγ σ σ÷χη
τηεο δι, →∑νγ τηι η〈ι νγ↑ι χη♦ν νυ↔ι ξοαψ θυανη χ÷χ ϖ⊇ν → νη↑: νγ∝ψ →∈ λ∩ν χυι
χνγ, λ∩ν →∈ χυι χνγ διν ρα νη↑ τη∏ ν∝ο, θυ÷ τρ⋅νη η∑ι πηχ σαυ →∈ χ διν ρα β⋅νη
τη↑νγ κη↔νγ, τυι ϖ∝ τ⋅νη τρ≠νγ χηυνγ χ〉α για σ⌠χ, χ β♠ χον β♠ν χ≠νη κη↔νγ ϖ∝ ν χ β⌠
κη↔νγ, πη↑←νγ πη÷π πη÷τ ηι√ν →νγ δχ... Σαυ → τι∏ν η∝νη κιm τρα λ♥m σ∝νγ βαο γ∑m →ο
νηι√τ → χ← τη, m≠χη →⊄π, η↔ η⊇π, κιm τρα θυα τρχ τρ∝νγ ϖ∝ σοι ♥m →≠ο.
Τρονγ τρ↑νγ ηπ β⇓ σα →νγ δχ κη↔νγ ρ ρ∝νγ, ϖι√χ σ νν θυα τρχ τρ∝νγ λ∝ βι√ν
πη÷π ττ νη⊇τ → ξ÷χ →⇒νη →⌠νγ γιαι →ο≠ν χ〉α χηυ κ →νγ δχ. Κηι σ θυα τρχ τρ∝νγ σ∉
τη⊇ψ τ χυνγ τρνγ ρνγ ϖ∝ χ÷χ βυ∑νγ τρνγ →ανγ  mτ γιαι →ο≠ν ηο≠τ →νγ νη⊇τ →⇒νη.
Ν∏υ β⇓ χ÷ι →ανγ  νγ∝ψ τη ηαι σαυ →νγ δχ, νγ↑ι τα χ τη σ τη⊇ψ ηαι βυ∑νγ τρνγ
τ↑←νγ →ι νη〈, βι ϖ⋅ τη ϖ∝νγ χ〉α χηυ κ τρ↑χ τηχ τ∏ →• τεο βι∏ν m⊇τ, τη ϖ∝νγ mι χη↑α
η⋅νη τη∝νη ϖ∝ χη↑α χ χ÷χ βαο νανγ πη÷τ τριν. Τρ♠ν mτ τρονγ ηαι βυ∑νγ τρνγ χ mτ
χη mm, → λ∝ χη ρνγ τρνγ.
Κηι για σ⌠χ →ανγ  για χηυ κ τη↑νγ χ mτ βυ∑νγ τρνγ νη〈 ϖ∝ mτ βυ∑νγ τρνγ
λν η←ν ϖ∝ τρ♠ν → νγ↑ι τα χ τη σ τη⊇ψ τη ϖ∝νγ. Τ χυνγ τη↑νγ mm νη∉ο. ς∝ο χυι
χηυ κ χ mτ τη ϖ∝νγ χνγ ϖ∝ τ↑←νγ →ι νη〈. Τρ♠ν mτ τρονγ ηαι βυ∑νγ τρνγ σ τη⊇ψ

+ Χ÷χ νγυψ♠ν νη♥ν λι♠ν θυαν →∏ν βυ∑νγ τρνγ ϖ∝ τ χυνγ. Τη↑νγ γ∅π mτ σ
τρ↑νγ ηπ σαυ:
 Κη↔νγ χ βυ∑νγ τρνγ ηο∅χ βυ∑νγ τρνγ κ∠m πη÷τ τριν. ♣ χ τη λ∝ δο
τρ↑νγ ηπ →∈ σινη →↔ι κη÷χ γιι ϖ∝ →• χ σ τι∏π ξ⌠χ θυα →↑νγ m÷υ για ηαι τηαι ν♠ν χ÷χ
ηχm↔ν →χ →• η≠ν χη∏ σ πη÷τ τριν χ〉α χ÷χ χ← θυαν σινη δχ χ〉α τηαι χ÷ι.
 Κηι υ βυ∑νγ τρνγ. Τρ↑νγ ηπ ν∝ψ ⇑τ γ∅π νη↑νγ χ τη γ♥ψ ρα ηι√ν τ↑νγ
κη↔νγ →νγ δχ τηχ σ.
 Υ νανγ βυ∑νγ τρνγ. Χ÷χ υ νανγ βυ∑νγ τρνγ χ τη γ♥ψ ρα ηι√ν τ↑νγ κη↔νγ
→νγ δχ νη↑νγ χ∫νγ χ τη χ νηνγ χηυ κ →νγ δχ κη↔νγ →υ →∅ν.
+ Χ÷χ δ⇒ η⋅νη λι♠ν θυαν →∏ν τ χυνγ ϖ∝ νηνγ χη⊇τ χηα β♠ν τρονγ τ χυνγ. Χ τη
γ∅π mτ σ τρ↑νγ ηπ σαυ:
 Κη↔νγ χ τ χυνγ ηο∅χ τ χυνγ κ∠m πη÷τ τριν. D⇒ η⋅νη ν∝ψ →ι χνγ ϖι ηι√ν
τ↑νγ κη↔νγ χ βυ∑νγ τρνγ ηο∅χ βυ∑νγ τρνγ κ∠m πη÷τ τριν.
 ςι♠m τ χυνγ ϖι τη ϖ∝νγ τ∑ν λ↑υ. ςι♠m τ χυνγ λυ↔ν λυ↔ν γ♥ψ ρα ηι√ν τ↑νγ
τη ϖ∝νγ τ∑ν λ↑υ, βι ϖ⋅ τ χυνγ κη↔νγ τη τι∏τ ρα προσταγλανδιν → τι♠υ ηυ τη ϖ∝νγ. Τη
ϖ∝νγ ν∝ψ νγ♦ν χ∂ν σ ξυ⊇τ ηι√ν λ≠ι mτ χηυ κ →νγ δχ mι.
− Χη∪ν →ο÷ν:
ςι√χ σ κη÷m βυ∑νγ τρνγ χηο πη∠π χη∪ν →ο÷ν β√νη ν∝ψ: σ τη⊇ψ ηαι βυ∑νγ τρνγ
νη〈, χνγ, →↔ι κηι χ τη σ τη⊇ψ mτ βαο νανγ νη〈 νη↑νγ κη↔νγ χ τη ϖ∝νγ.
Κηι β⇒ ϖι♠m τ χυνγ λ↑νγ m〉 τρονγ τ χυνγ χ τη τηαψ →ι ρ⊇τ λν ϖ∝ γ∩ν νη↑ λυ↔ν
λυ↔ν τη⊇ψ χ m〉 χη∂ψ ρα. ςι√χ χη∪ν →ο÷ν β≈νγ σ κη÷m θυα τρχ τρ∝νγ τ↑←νγ →ι δ δ∝νγ.
− ♣ιυ τρ⇒:
Χ τη ÷π δνγ χ÷χ βι√ν πη÷π σαυ:
+ ♣∅τ βτ ξπ χηα προγεστερον ϖ∝ο ♥m →≠ο (ϖ⇑ δ ΠΡΙD) τρονγ τηι γιαν 12 νγ∝ψ.
Κηι ρ⌠τ βτ ξπ ρα, τι♠m mτ m∫ι 500 ΙΥ ΠΜΣΓ. Σαυ mτ ϖ∝ι νγ∝ψ →νγ δχ ξυ⊇τ ηι√ν.
Τυψ νηι♠ν τ λ√ τη τηαι κη↔νγ →↑χ χαο κηι δνγ βι√ν πη÷π ν∝ψ.
+ Σ δνγ ϖι♠ν χ⊇ψ δ↑ι δα ται (ϖ⇑ δ ΣΜΒ). ςι♠ν χ⊇ψ ν∝ψ γι∂ι πηνγ ρα
προγεστογεν. ♣ ϖι♠ν χ⊇ψ τρονγ τηι γιαν 10 νγ∝ψ. Κηι λ⊇ψ ϖι♠ν χ⊇ψ ρα χ∫νγ τι♠m mτ λιυ
500 ΙΥ ΠΜΣΓ. Μτ ϖ∝ι νγ∝ψ σαυ → β⇓ σ∉ →νγ δχ ϖ∝ χ τη →↑χ πηι γινγ. Τρονγ
τρ↑νγ ηπ ν∝ψ τ λ√ τη τηαι χ∫νγ κη↔νγ →≠τ νη↑ mονγ mυν.

τη÷ι β⋅νη τη↑νγ.
Β√νη υ νανγ βυ∑νγ τρνγ ξυ⊇τ ηι√ν χ λι♠ν θυαν →∏ν νηνγ ψ∏υ τ σαυ:
+ Dι τρυψν: τ∩ν σ ξυ⊇τ ηι√ν β√νη τ♦νγ  mτ σ δ⇓νγ, γινγ β⇓ νη⊇τ →⇒νη... Ρ
ρ∝νγ β√νη ν∝ψ χ τ⇑νη δι τρυψν, νη↑νγ →∏ν ναψ νγ↑ι τα ϖ⊃ν χη↑α ρ λ∝ χη⇑νη β∂ν τη♥ν
β√νη χ τ⇑νη δι τρυψν τρχ τι∏π ηαψ ϖι√χ γι∂m σ∂ν ξυ⊇τ ηχm↔ν χ τ⇑νη δι τρυψν. Η√ σ δι
τρυψν (η
2
) ↑χ λ↑νγ τρονγ κηο∂νγ 0,2 ϖ∝ 0,3.
+ Τυι: τ∩ν σ ξυ⊇τ ηι√ν ρι λο≠ν ν∝ψ τ♦νγ βτ →∩υ τ⌡ 5 ν♦m τυι.
+ Μα ϖ:  νηνγ ν↑χ κη⇑ η⊄υ ↔ν →ι, β√νη ν∝ψ τη↑νγ ξυ⊇τ ηι√ν ϖ∝ο mα →↔νγ,
mα m∝ για σ⌠χ →↑χ νητ τη↑νγ ξυψ♠ν τρονγ χηυ∑νγ. Τυψ νηι♠ν ϖ⊃ν χη↑α ρ λ∝ ϖι√χ
ξυ⊇τ ηι√ν β√νη χ λι♠ν θυαν →∏ν γι∂m ϖ⊄ν →νγ χ〉α για σ⌠χ ηαψ γι∂m → χηι∏υ σ÷νγ ηο∅χ
νηνγ ψ∏υ τ κη÷χ.
+ Τηι →ιm σαυ κηι →∈ ϖ∝ τι∏τ σα: για νγ∝ψ τη 15 ϖ∝ νγ∝ψ τη 45 σαυ κηι →∈, τ∩ν
σ ξυ⊇τ ηι√ν υ νανγ βυ∑νγ τρνγ λν νη⊇τ. Τηι κ ν∝ψ χ∫νγ τ↑←νγ νγ ϖι →ιm χχ →≠ι
χ〉α ν♦νγ συ⊇τ σα. Κηι ν♦νγ συ⊇τ σα χαο δ δ∝νγ δ⊃ν →∏ν ρι λο≠ν →ιυ τι∏τ ηχm↔ν ϖ∝
χηυ κ →νγ δχ κη τρ λ≠ι. Τ∩ν σ ξυ⊇τ ηι√ν υ νανγ τη↑νγ λν η←ν  νηνγ χον χ ν♦νγ
συ⊇τ σα ττ νη⊇τ. Τρ↑νγ ηπ β√νη ν∝ψ ⇑τ γ∅π  β⇓ τη⇒τ.
+ Τηχ ♦ν: Μτ σ λο≠ι τηχ ♦ν νη↑ χ〈 βα λ÷, χ〉 χ∂ι →↑νγ, χ∂ι βπ ... χ χηα χ÷χ
εστρογεν τηχ ϖ⊄τ ϖ∝ νηνγ ηχm↔ν ν∝ψ χ τη γ♥ψ ρα ρι λο≠ν η√ τηνγ ηχm↔ν  β⇓.
+ Σ δνγ ηχm↔ν: τι♠m χ÷χ εστρογεν ϖ∝ο πηα νανγ χ〉α χηυ κ λ∝m ξυ⊇τ ηι√ν χ÷χ υ
νανγ βυ∑νγ τρνγ. ♣ιυ → →↑χ γι∂ι τη⇑χη λ∝, κηι τι♠m χ÷χ εστρογεν λ∝m χηο τυψ∏ν ψ♠ν
γι∂ι πηνγ σm ηχm↔ν ΛΗ, ϖ∝ο τηι →ιm κηι νο•ν βαο χ⇓ν χη↑α χη⇑ν ϖ∝ χη↑α σν σ∝νγ
ρνγ τρνγ.
− Χη∪ν →ο÷ν:
ςι√χ χη∪ν →ο÷ν β√νη δα ϖ∝ο νηνγ δ⊇υ ηι√υ σαυ →♥ψ:
+ Β⇓ χ÷ι χ χ÷χ χηυ κ →νγ δχ κη↔νγ →υ →∅ν ηο∅χ κη↔νγ τη⊇ψ χ χηυ κ →νγ
δχ.
+ Κηι χ βιυ ηι√ν →νγ δχ λι♠ν τχ, β⇓ χ÷ι χ η∝νη ϖι κη↔νγ β⋅νη τη↑νγ: χ ξυ
η↑νγ νη∂ψ λ♠ν νηνγ χον β⇓ χ÷ι κη÷χ ηο∅χ τη↑νγ λ∝ νγυ∑ν θυ⊇ψ νηιυ τρονγ →∝ν.

κ∏τ η≠τ τρ♠ν τη∝νη υ νανγ.
+ Dνγ προγεστερον. Μχ →⇑χη λ∝ τηαψ τη∏ ηο≠τ →νγ χ〉α τη ϖ∝νγ. Πη↑←νγ πη÷π
ν∝ψ →↑χ ÷π δνγ τρονγ χ÷χ τρ↑νγ ηπ υ βαο νανγ κη↔νγ χ⇓ν χηα χ÷χ τ∏ β∝ο η≠τ ϖ∝ ϖι√χ
β συνγ ηχm↔ν ΛΗ κη↔νγ τη∝νη χ↔νγ. Νη⋅ν χηυνγ, 2−3 νγ∝ψ σαυ κηι λο≠ι β〈 νγυ∑ν χυνγ
χ⊇π προγεστερον τη⋅ β⇓ χ÷ι χ βιυ ηι√ν →νγ δχ. Τυψ νηι♠ν, τ λ√ τη τηαι τρονγ κ →νγ
δχ ν∝ψ ρ⊇τ τη⊇π, τ λ√ τη τηαι χ〉α χηυ κ τι∏π τηεο χ τη β⋅νη τη↑νγ.
Χ τη σ δνγ χ÷χ βι√ν πη÷π β συνγ προγεστερον σαυ →♥ψ:
 Χηο ♦ν. Τρν χ÷χ λο≠ι προγεστογεν χηο ♦ν ϖ∝ο τηχ ♦ν χ〉α β⇓ τρονγ τηι γιαν 14
νγ∝ψ. Ηι√ν ναψ, πη↑←νγ πη÷π ν∝ψ ⇑τ →↑χ σ δνγ.
 ♣∅τ δνγ χ ♥m →≠ο (νη↑ ΠΡΙD) τρονγ ϖ⇓νγ 14 νγ∝ψ. Β≈νγ χ÷χη ν∝ψ, η∝m
λ↑νγ προγεστερον τρονγ m÷υ τ♦νγ ϖ∝ χηο πη∠π τ χυνγ τνγ ηπ προσταγλανδιν, ηχm↔ν
ν∝ψ τι♠υ ηυ χ÷χ τ∏ β∝ο λυτειν τρονγ υ νανγ λυτειν.
 Χ⊇ψ προγεστογεν δ↑ι δα (ϖ⇑ δ ΣΜΒ) χ∫νγ χ τ÷χ δνγ τ↑←νγ τ νη↑ τρ♠ν.
+ Dνγ προσταγλανδιν. Προσταγλανδιν χ τ÷χ δνγ λ∝m τι♠υ ηυ χ÷χ τ∏ β∝ο λυτειν.
♣ιυ κι√ν χ← β∂ν χηο χ÷χη →ιυ τρ⇒ ν∝ψ τη∝νη χ↔νγ λ∝ υ νανγ λυτειν. Τυψ νηι♠ν, νη↑ τρ♠ν
→• ν♠υ, ϖι√χ ξ÷χ →⇒νη mτ υ νανγ τηυχ λο≠ι νη↑ ϖ⊄ψ κη↔νγ πη∂ι δ δ∝νγ. ♣ β∂ο →∂m
χη⇑νη ξ÷χ, χ∩ν πη∂ι ξ÷χ →⇒νη η∝m λ↑νγ προγεστερον τρονγ m÷υ ηο∅χ τρονγ σα. Νη↑νγ
πη∂ι λ↑υ  λο≠ι τρ⌡ τρ↑νγ ηπ β⇓ χ÷ι χ χηα, βι ϖ⋅ τι♠m προσταγλανδιν ϖ∝ο τηι κ mανγ
τηαι σ∉ λ∝m τι♠υ ηυ τη ϖ∝νγ ϖ∝ γ♥ψ ρα ηι√ν τ↑νγ ξ∂ψ τηαι.
ιι. β√νη τρονγ τηι γιαν mανγ τηαι
1. Χη∏τ πη↔ι
− Τρι√υ χηνγ:
Θυ÷ τρ⋅νη πη÷τ τριν πη↔ι τηαι  β⇓ →↑χ χηια ρα λ∝m ηαι γιαι →ο≠ν: γιαι →ο≠ν πη↔ι
(κ∠ο δ∝ι κηο∂νγ 45 νγ∝ψ) ϖι ϖι√χ η⋅νη τη∝νη χ÷χ χ← θυαν ϖ∝ σαυ → λ∝ γιαι →ο≠ν τηαι (τ⌡
κηι κ∏τ τη⌠χ η⋅νη τη∝νη χ÷χ χ← θυαν χηο τι κηι →∈). Χ÷χ νγηι♠ν χυ χηο τη⊇ψ τρονγ
κηο∂νγ τηι γιαν 28 νγ∝ψ →∩υ σαυ κηι τη τηαι χ τι 15 →∏ν 25% σ πη↔ι β⇒ χη∏τ. Σαυ τηι
γιαν ν∝ψ χ τη♠m κηο∂νγ 5% σ πη↔ι ηαψ σ τηαι β⇒ χη∏τ να.
Ν∏υ πη↔ι β⇒ χη∏τ τρ↑χ νγ∝ψ τη 16 σαυ κηι τη τινη τη⋅ κη↔νγ τη⊇ψ χ τρι√υ χηνγ γ⋅
ϖ∝ →νγ δχ τρ λ≠ι β⋅νη τη↑νγ. Τρονγ τρ↑νγ ηπ πη↔ι β⇒ χη∏τ σαυ νγ∝ψ τη 16, β⇓ χ÷ι
→νγ δχ τρ λ≠ι χη⊄m η←ν β⋅νη τη↑νγ.

− Τρι√υ χηνγ:
Για σ⌠χ m∇ ξυ⊇τ ηι√ν νηνγ χ←ν χο βπ, νηνγ χ←ν ρ∅ν κηι χη↑α →∏ν τηι γιαν σινη →∈
β⋅νη τη↑νγ. Τρονγ τηχ τιν δ♥ν γιαν χ⇓ν γι →♥ψ λ∝ ηι√ν τ↑νγ →νγ τηαι. Ηι√ν τ↑νγ ν∝ψ
τη↑νγ ξ∂ψ ρα ϖ∝ο τηι γιαν τρ↑χ κηι σινη →∈ β⋅νη τη↑νγ 3−4 τυ∩ν. Για σ⌠χ m∇ →νγ ν≈m
κη↔νγ ψ♠ν, χη♥ν χ∝ο →⊇τ ηαψ →÷ ϖ∝ο βνγ, κ♠υ ρνγ, χονγ λ↑νγ, χονγ →υ↔ι m∝ ρ∅ν. Χ
τρ↑νγ ηπ τρχ τρ∝νγ ϖ∝ ♥m →≠ο λν ρα νγο∝ι. Μ≠χη νηανη, νη⇒π τη σ♥υ ϖ∝ m≠νη. Ηι√ν
τ↑νγ ρ∅ν →∈ θυ÷ σm τη↑νγ ξυ⊇τ ηι√ν κηι χ← τη m∇ χη↑α ξυ⊇τ ηι√ν νηνγ τρι√υ χηνγ χ〉α
θυ÷ τρ⋅νη σινη →∈ β⋅νη τη↑νγ: β∩υ ϖ⌠ χη↑α χ♦νγ το, ϖτ χη↑α χ σα →∩υ, ♥m m↔ν χη↑α πη,
χη↑α χ ηι√ν τ↑νγ στ m↔νγ. Ηι√ν τ↑νγ ρ∅ν κ∠ο δ∝ι κηο∂νγ ϖ∝ι βα γι τι 2−3 νγ∝ψ. Ν∏υ
κη↔νγ πη÷τ ηι√ν ϖ∝ →ιυ τρ⇒ κ⇒π τηι τη⋅ δ δ∝νγ δ⊃ν τι ηι√ν τ↑νγ χη∏τ τηαι, τηαι κη↔ ηο÷.
− Νγυψ♠ν νη♥ν:
Ρ∅ν →∈ θυ÷ σm χ τη δο mτ σ νγυψ♠ν νη♥ν σαυ →♥ψ:
+ Τη∝νη βνγ β⇒ χη⊇ν τη↑←νγ.
+ Κη÷m ♥m →≠ο τρχ τρ∝νγ κη↔νγ →⌠νγ κ τηυ⊄τ.
+ Χη♦m σχ, νυ↔ι δ↑νγ, θυ∂ν λ, κηαι τη÷χ ϖ∝ σ δνγ για σ⌠χ χ τηαι κη↔νγ ηπ
λ: για σ⌠χ λ∝m ϖι√χ θυ÷ σχ, τηχ ♦ν κ∠m πη∪m χη⊇τ, mα →↔νγ χηο για σ⌠χ ♦ν τηχ ♦ν
ηο∅χ υνγ ν↑χ θυ÷ λ≠νη.
+ Ρι λο≠ν mι θυαν η√ νι τι∏τ για χ÷χ κ⇑χη τ νηαυ τηαι, βυ∑νγ τρνγ, τυψ∏ν ψ♠ν
γ♥ψ ρα.
+ Κ∏ πη÷τ τ⌡ β√νη σα ♥m →≠ο.
+ Σ δνγ χ÷χ λο≠ι τηυχ →ιυ τρ⇒ κηι για σ⌠χ m∇ β⇒ β√νη τρονγ θυ÷ τρ⋅νη mανγ τηαι
κη↔νγ →⌠νγ κ τηυ⊄τ.
Τ⊇τ χ∂ χ÷χ νγυψ♠ν νη♥ν τρ♠ν λ∝m χηο τ χυνγ χο βπ, β∝ο τηαι m÷ψ →νγ m≠νη ν♠ν
χον m∇ ξυ⊇τ ηι√ν νηνγ χ←ν ρ∅ν.
− ♣ιυ τρ⇒:
Κηι πη÷τ ηι√ν για σ⌠χ m∇ χ νηνγ χ←ν ρ∅ν τη⋅ χ∩ν πη∂ι ξ÷χ →⇒νη ξεm λι√υ χον ϖ⊄τ
ρ∅ν →∈ θυ÷ σm, ρ∅ν →∈ β⋅νη τη↑νγ ηαψ ρ∅ν →∈ θυ÷ ψ∏υ. Μ∅τ κη÷χ, πη∂ι ξ÷χ →⇒νη ξεm β∝ο
τηαι χ⇓ν σνγ ηαψ →• χη∏τ β≈νγ πη↑←νγ πη÷π θυαν σ÷τ β♠ν νγο∝ι ηο∅χ κη÷m θυα τρχ
τρ∝νγ, τυψ√τ →ι κη↔νγ κη÷m θυα ♥m →≠ο. Τ⌡ → θυψ∏τ →⇒νη πη↑←νγ πη÷π →ιυ τρ⇒ τη⇑χη
ηπ.

χ♥ν →ι, κη↔νγ πη ηπ ϖι σ πη÷τ τριν χ〉α τηαι τηεο τ⌡νγ γιαι →ο≠ν. Κηι για σ⌠χ m∇ χ
τηαι  τηι κ χυι, → →∂m β∂ο χηο σ πη÷τ τριν χ〉α β∝ο τηαι χ← τη m∇ χ∩ν νηιυ →≠m,
ϖιταmιν ϖ∝ κηο÷νγ, →∅χ βι√τ λ∝ νηυ χ∩υ ϖ Χα ϖ∝ Π → η⋅νη τη∝νη ϖ∝ πη÷τ τριν β ξ↑←νγ
χ〉α β∝ο τηαι. Τρονγ mτ σ τρ↑νγ ηπ χ← τη m∇ τηι∏υ Χα ϖ∝ Π δο:
− Κη∪υ πη∩ν τηχ ♦ν χυνγ χ⊇π χηο για σ⌠χ m∇ τηι∏υ Χα ϖ∝ Π.
− Για σ⌠χ m∇ τρονγ τηι γιαν mανγ τηαι ⇑τ →↑χ χη♦ν τη∂, ⇑τ →↑χ τι∏π ξ⌠χ ϖι ÷νη
σ÷νγ m∅τ τρι χηο ν♠ν ∂νη η↑νγ τρχ τι∏π →∏ν θυ÷ τρ⋅νη χηυψν ηο÷ 7−δεηψδροχηολεστερον
τη∝νη ϖιταmιν D
3
, τ⌡ → ∂νη η↑νγ τι θυ÷ τρ⋅νη η⊇π τηυ κηο÷νγ.
− Dο κ∏ πη÷τ τ⌡ β√νη τηιυ ν♦νγ τυψ∏ν πη γι÷π τρ≠νγ, λ∝m τηαψ →ι τ λ√ β⋅νη τη↑νγ
για Χα ϖ∝ Π, λ∝m χηο Χα τ♦νγ ϖ∝ Π γι∂m.
♣ →∂m β∂ο χηο σ πη÷τ τριν β ξ↑←νγ χ〉α β∝ο τηαι Χα ϖ∝ Π πη∂ι →↑χ ρ⌠τ τ⌡ χ← τη
m∇ ν♠ν λ∝m χηο β⇓ m∇ τηι∏υ χ÷χ λο≠ι κηο÷νγ ν∝ψ.
Μτ σ τ÷χ γι∂ χ⇓ν χηο ρ≈νγ β≠ι λι√τ τρ↑χ κηι →∈ λ∝ δο σ χη⊂ν ∠π τη∩ν κινη, ρ νη⊇τ
λ∝ →÷m ρι η↔νγ κηυm. Τη¬νη τηο∂νγ χ⇓ν δο σ ξυ⊇τ ηι√ν θυ÷ τρ⋅νη β√νη λ  ν•ο τυ δ⊃ν
τι λι√τ ηαι χηι σαυ. Νγυψ♠ν νη♥ν χ〉α β√νη ν∝ψ χ⇓ν χ τη δο →χ τ κηι χ τηαι γ♥ψ ν♠ν.
− ♣ιυ τρ⇒:
Κ⇒π τηι β συνγ κηο÷νγ ϖ∝ νηνγ ψ∏υ τ δινη δ↑νγ χ∩ν τηι∏τ χηο χ← τη m∇, →∑νγ
τηι → πη⇓νγ νηνγ τ⋅νη τρ≠νγ κ∏ πη÷τ. ∗ Η λ
+ Χηο ϖ⊄τ ν≈m τρ♠ν νν χηυ∑νγ →ν νηιυ ρ←m ρ≠ ηαψ χ〈 κη↔, λυ↔ν τρ m⋅νη χηο χον
ϖ⊄τ → τρ÷νη ηι√ν τ↑νγ β∩m ηυψ∏τ ϖ∝ τ ηυψ∏τ. Ττ νη⊇τ λ∝ δνγ ϖ⇓νγ βυχ δ♥ψ mm β∂ν
το → χ →⇒νη χον ϖ⊄τ →νγ τρονγ γινγ.
+ Χηο ϖ⊄τ ♦ν τηχ ♦ν δ τι♠υ, γι∝υ →≠m ϖ∝ ϖιταmιν, τ♦νγ χ↑νγ β συνγ κηο÷νγ β≈νγ
χ÷χη χηο ♦ν τη♠m βτ ξ↑←νγ, χυα, χ, χ÷...
+ Λυ↔ν τηεο δι → κ⇒π τηι ξ λ νηνγ ηι√ν τ↑νγ κ∏ πη÷τ ν∏υ χ.
∗ Dνγ τηυχ

Τ⌡ νι♠m m≠χ ♥m →≠ο τι∏τ ρα ην δ⇒χη βαο γ∑m: ν↑χ ϖ∝νγ, m÷υ, m〉, νι♠m δ⇒χη ϖ∝
χ÷χ χη⊇τ β∪ν χ〉α νγο≠ι χ∂νη. Τρ↑νγ ηπ β√νη ξ∂ψ ρα τηι γιαν λ♥υ, mχ → τν τη↑←νγ
ν∅νγ τη⋅ δ γ♥ψ ρα ηι√ν τ↑νγ ηυψ∏τ νηιm τρνγ, ηυψ∏τ νηιm m〉. Μ∅τ κη÷χ, β√νη χ τη
γ♥ψ ρα ηι√ν τ↑νγ σ∪ψ τηαι ηαψ →∈ νον.
− Νγυψ♠ν νη♥ν:
+ Dο τ∏ β∝ο τ χηχ ♥m →≠ο β⇒ τη⊇m δ⇒χη ϖ∝ β⇒ χ♦νγ ρα, σχ →∝ν η∑ι χ〉α τ χηχ ♥m
→≠ο β⇒ γι∂m σ⌠τ, τ χηχ δ♥ψ χη≈νγ ♥m →≠ο β⇒ χ♦νγ θυ÷ mχ.
+ Dο νι♠m m≠χ ♥m →≠ο, χ τ χυνγ β⇒ τν τη↑←νγ. Νγο∝ι ρα χ τη δο χ← τη m∇
τηι∏υ ϖιταmιν νηm Β τ⌡ → γ♥ψ ρα τ⋅νη τρ≠νγ χ÷χ τ∏ β∝ο σινη δχ χηα τη⌡α λ↑νγ ν↑χ
ηο∅χ χ τη κ∏ πη÷τ τ⌡ β√νη ϖι♠m τρχ τρ∝νγ, τ÷ο βν ϖ.ϖ...
+ Dο τηχ ♦ν κη↔νγ →∩ψ →〉. Κη∪υ πη∩ν ♦ν κη↔νγ τη⇑χη ηπ, χον ϖ⊄τ →• γι∝ ψ∏υ χ∫νγ
νη↑ νηνγ ψ∏υ τ κη÷χ λ∝m σχ κηο∈ νι χηυνγ χ〉α χον m∇ β⇒ γι∂m σ⌠τ.
+ Για σ⌠χ m∇ β⇒ νυ↔ι νητ λ♥υ τρονγ χηυ∑νγ m∝ νν χηυ∑νγ θυ÷ δχ ϖ πη⇑α →υ↔ι
ηο∅χ χ τη δο χον ϖ⊄τ λυ↔ν λυ↔ν πη∂ι λεο δχ τρονγ τηι γιαν χ τηαι ν♠ν τ χυνγ ϖ∝ τηαι
∠π m≠νη λ♠ν ♥m →≠ο.
+ Dο β∝ο τηαι θυ÷ το ηο∅χ →α τηαι, ÷π λχ ξοανγ βνγ ϖ∝ ξοανγ χη⊄υ θυ÷ χαο, νη⊇τ λ∝
κηι χον ϖ⊄τ ν≈m τρ♠ν νν χηυ∑νγ θυ÷ δχ ϖ πη⇑α →υ↔ι.
+ Dο β⇓ →• →∈ νηιυ λα, χ÷χ τ χηχ δ♥ψ χη≈νγ ϖ∝ χ← ♥m →≠ο β⇒ νη•ο ν♠ν χηχ
ν♦νγ γι ♥m →≠ο  ϖ⇒ τρ⇑ β⋅νη τη↑νγ β⇒ γι∂m σ⌠τ.
+ Dο κ∏ πη÷τ τ⌡ mτ σ β√νη νι κηοα νη↑: ϖι♠m δ≠ δ∝ψ ϖ∝ ρυτ χ⊇π τ⇑νη, τ÷ο βν, ¬α
χη∂ψ, χη↑νγ βνγ →∩ψ η←ι, βι τηχ ϖ.ϖ... ηο∅χ δο τρονγ θυ÷ τρ⋅νη →ιυ τρ⇒ β√νη δνγ
τηυχ κ⇑χη τη⇑χη κη↔νγ →⌠νγ λιυ λ↑νγ λ∝m χηο χον ϖ⊄τ ρ∅ν m≠νη, χ← θυαν σινη δχ χο
βπ τ≠ο →ιυ κι√ν χηο ♥m →≠ο δ δ∝νγ λν ρα νγο∝ι.
− ♣ιυ τρ⇒:
Νγυψ♠ν λ →ιυ τρ⇒ β√νη ♥m →≠ο λν ρα νγο∝ι λ∝ νηανη χηνγ →↑α β πη⊄ν ♥m →≠ο β⇒
βχ λ ρα νγο∝ι ϖ ϖ⇒ τρ⇑ χ∫ σαυ κηι →• ϖ↔ τρνγ, → πη⇓νγ ηι√ν τ↑νγ τ÷ι πη÷τ ϖ∝ νηιm
τρνγ χηο τ χυνγ ϖ∝ χ← τη νι χηυνγ.
− Η λ:
Γι χηο ϖ⊄τ τρονγ τ⋅νη τρ≠νγ ψ♠ν τ⇐νη τυψ√τ →ι κη↔νγ ϖ⊄ν →νγ. ♣ χον ϖ⊄τ λυ↔ν 
τρονγ γι÷ χ →⇒νη ϖι τ↑ τη∏ →∩υ τη⊇π, →υ↔ι χαο, βυχ →υ↔ι σανγ mτ β♠ν → τρ÷νη ηι√ν