Thiếu vitamin C gây nhiều bệnh
Vai trò của vitamin C trong cơ thể
Bình thường, vitamin C thực hiện hai chức năng
chính trong cơ thể. Nó là đồng yếu tố (cofactor) của
các men thúc đẩy các phản ứng sinh hoá trong cơ
thể. Nó tồn tại hai dạng trong tự nhiên: dạng quay
trái, có tác dụng xúc tác men và dạng quay phải có
tác dụng chống ôxy hoá. Dạng quay trái có tác dụng
trong sự trưởng thành của các sợi collagen bởi quá
trình hydroxyl hoá lisin và prolin. Hydroxyprolin tạo
thành sẽ có tác dụng ổn định chuỗi xoắn ba (triple
helice) của sợi collagen. Thiếu vitamin C làm ảnh
hưởng đến quá trình tạo sợi collagen, đặc biệt trong
các mao mạch, mô liên kết, mô xương. Dạng quay
phải ức chế nhanh các gốc tự do, được sản sinh
trong quá trình dị hoá của tế bào.
Những đối tượng có nguy cơ thiếu vitamin C là những
người nghiện rượu mạn tính, suy dinh dưỡng, bị ung
thư, có chế độ ăn mất cân bằng, suy thận phải lọc
máu chu kỳ. Tuy nhiên đa số là không có triệu chứng
lâm sàng, như là những người sống trong các trại
dưỡng lão, những người cao tuổi. Có tới một nửa
những người sống trong các trại dưỡng lão thiếu
vitamin C nhưng không có các biểu hiện lâm sàng.
Triệu chứng thiếu vitamin C
Tình trạng thiếu vitamin C là đáng kể. Tuy nhiên,
thiếu vitamin C ở mức độ trầm trọng và gây triệu
chứng thì tương đối hiếm gặp, mặc dù cũng có các
trường hợp triệu chứng khớp lại là dấu hiệu gợi ý
thiếu vitamin C. Thiếu vitamin C sau 1-3 tháng bắt
đầu có biểu hiện lâm sàng và tiến triển thành 3 giai
đoạn. Giai đoạn đầu có đau cơ, đau khớp chi dưới và
mệt mỏi. Giai đoạn toàn phát có triệu chứng xuất
huyết dưới da và nếu không được điều trị thì sẽ đến
giai đoạn nặng hơn gây tổn thương, suy kiệt và tử
vong. Biểu hiện khớp có thể gợi ý. Đau khớp thường
hay phối hợp với đau cơ, hay gặp là đau các khớp