Tổn thương do lạnh

Mùa đông hay những khi gặp thời tiết lạnh, cơ thể con người rất dễ bị
tổn thương do lạnh. Khả năng chịu lạnh của mỗi người rất khác nhau, nên
cùng trong thời tiết lạnh có người bị bệnh nặng, trong khi người khác vẫn
bình thường. Các yếu tố làm tăng tổn thương do nhiễm lạnh gồm: tình trạng
sức khỏe kém, tuổi cao, đang có bệnh, uống rượu hay các thuốc an thần... Gió
mạnh làm chấn thương
do lạnh càng thêm nặng.

Tổn thương ngón tay trong hiện tượng
Mề đay do lạnh
Khi gặp thời tiết
lạnh, một số người mẫn cảm với lạnh có thể nổi mề đay ở vùng da tiếp xúc với
lạnh hoặc khắp thân mình. Nếu bị ngâm nhúng cơ thể hoặc một phần chi dưới
trong nước lạnh có thể gây ra các triệu chứng toàn thân nặng hoặc bị sốc. Đối với
người mẫn cảm như vậy thì việc nhận biết rối loạn do nhiễm lạnh là rất quan trọng
vì có thể bị tử vong khi bơi trong nước lạnh. Chứng nổi mề đay do lạnh thường có
tính di truyền, khi nhiễm lạnh, bệnh nhân có cảm giác như bị bỏng trên da xảy ra
sau khi phơi nhiễm với lạnh khoảng 30 phút. Một số ít trường hợp nổi mề đay khi
gặp lạnh có liên quan đến việc đang mắc bệnh nhiễm khuẩn như bệnh tăng bạch
cầu đơn nhân nhiễm khuẩn. Đa số các trường hợp mề đay do lạnh mắc phải đều
chưa rõ nguyên nhân. Muốn thử xem có bị nổi mề đay khi nhiễm lạnh, ta dùng
một khối nước đá áp vào da cẳng tay trong 4-5 phút rồi bỏ ra, quan sát vùng da đó
trong 10 phút: khi da ấm trở lại, một vòng mề đay xuất hiện kèm theo ngứa. Sở dĩ
bị nổi mề đay và ngứa như vậy là do histamin và các chất trung gian khác được
giải phóng khi nhiễm lạnh giống như trong các phản ứng dị ứng.
Hiện tượng Raynaud
Hiện tượng Raynaud thường gặp do lạnh với biểu hiện trắng hoặc tím ngón
tay từng đợt. Lúc đầu có thể chỉ ở một hoặc hai ngón tay, sau tiến triển toàn bộ các
ngón tay lan ra lòng bàn tay, nhưng hiếm khi bị ở ngón tay cái. Giai đoạn hồi phục

trợ tim mạch, cân bằng acid base, ôxy động mạch và khối lượng tuần hoàn đầy đủ.
Cần đặt ống nội khí quản, đảm bảo cung cấp đủ ôxy cho bệnh nhân, truyền dịch
ấm và điều trị nhiễm acid chuyển hóa. Dùng kháng sinh đối với bệnh nhân là trẻ
sơ sinh, người già hoặc bệnh nhân bị suy giảm miễn dịch.
BS. Trần Thục Anh