Táo bón và thuốc chữa
Có người gọi táo bón là căn bệnh của thời đại vì nó khá phổ biến hiện nay
và gặp ở mọi lứa tuổi.
Ở Mỹ, qua một cuộc điều tra thấy ít nhất có khoảng 4,5 triệu người Mỹ bị
ảnh hưởng dài ngày của bệnh này, trong đó hơn 2 triệu người đi khám bác sĩ và
hàng năm chi phí táo bón hết 750 triệu đô la tiền thuốc.
Ở ta, có tài liệu nên gần 30% dân số mắc bệnh táo bón. Có người nói xã hội
càng công nghiệp hóa, dùng nhiều loại thức ăn ăn liền, làm việc trí óc là chính, ít
vận động nên số người bị táo bón càng nhiều.
Thế nào được gọi là táo bón? Đây là hiện tượng cơ thể thải quá chậm trễ
các chất cặn bã qua đường tiêu hóa, với thời gian 3 ngày/1lần, lượng phân dưới
35g/ngày phân khô cứng với hàm lượng nước không đủ 78%.
Nguyên nhân gây táo bón: Có ý kiến phân thành 2 loại
Nguyên nhân thực thể
Các nguyên nhân gây táo bón ngoài ống tiêu hóa: Do các bệnh nội tiết, một
số bệnh lý thần kinh (Parkinson), tăng canxi máu, các bệnh toàn thân (suy giáp
trạng), do dùng một số thuốc có thể gây triệu chứng táo bón (thuốc ngủ, thuốc hạ
huyết áp, thuốc chống trầm cảm, thuốc chống dị ứng, thuốc chứa nhiều tanin,
thuốc ngừa opium, thuốc kháng acid có muối nhôm và Calci).
Táo bón có thể xảy ra ở các đối tượng: Phụ nữ có thai (do sự biến đổi hoóc
môn làm ảnh hưởng cơ trơn, khiến cho nhu động ruột giảm và do thai phát triển
làm cho sự lưu thông của ruột bị hạn chế), người có bệnh nằm lâu một chỗ.
Các nguyên nhân gây táo bón tại ống tiêu hóa: Gồm các bệnh lý ở đường
tiêu hóa như rối loạn co thắt đại tràng, rối loạn chức năng đại trực tràng, bệnh đại
tràng chức năng, rối loạn chức năng vận chuyển của ruột (còn gọi là hội chứng
ruột dễ kích thích).
Nguyên nhân chức năng
Sai lầm trong chế độ ăn uống: Ăn ít chất bã (chất xơ), ăn đồ cay nóng, ít
uống nước hoặc chỉ uống trà đặc, cà phê.
Mất phản xạ đi tiêu: Thói quen nhịn đi đại tiện do bận, do sợ nhà vệ sinh
sút kém, giảm cảm giác ăn ngon miệng, gây sút cân hoặc có sốt nhẹ kéo dài.
Các biện pháp xử lý
Tìm hiểu nguyên nhân gây táo bón để chữa trị (theo một bác sĩ chuyên khoa
tiêu hóa thì có tới 41% chẩn đoán không gây ra nguyên nhân).
Thay đổi chế độ ăn: Ăn nhiều chất xơ, chất bã (200g - 300g/lần/ngày). Ăn
các thứ nhuận tràng: Rau đay, rau mồng tơi, khoai lang, bí đỏ, mướp, uống nhiều
nước (từ 1 - 1,5l), đặc biệt là các loại nước hoa quả và nước khoáng có kali, chất
rất cần cho sự vận động của ống tiêu hóa. Tránh ăn gia vị nóng, uống trà hoặc cà
phê đặc.
Có chế độ tập thể dục thường xuyên, cường độ tùy theo tuổi và tình trạng
sức khỏe, luyện tập thói quen đi đại tiện vào giờ nhất định trong ngày. Hạn chế
stress...
Dùng thuốc theo chỉ dẫn của bác sĩ chuyên khoa. Chỉ nên dùng thuốc trong
thời gian ngắn vào giai đoạn bắt đầu điều trị. Giai đoạn sau là tập luyện và có chế
độ ăn uống hợp lý vì tất cả thuốc điều trị táo bón đều có ảnh hưởng không tốt, nếu
dùng kéo dài, dễ gây lệ thuộc thuốc.
Các thuốc dùng trong chữa táo bón
Đó là các loại thuốc nhuận tràng tác dụng đẩy mạnh sự đào thải phân, ngoài
việc chữa táo bón, còn dùng để tháo hết phân khỏi ruột, trước khi làm một số xét
nghiệm như nội soi, X quang hay trước khi phẫu thuật