Thuốc chữa viêm phổi mắc
phải trong cộng đồng

Hình ảnh viêm phổi trên phim Xquang.
Viêm phổi mắc phải trong cộng đồng (VPCĐ) thường do Steptococcus
pneumoniae (chiếm đến 2/3), tiếp đến là Hemophilus influenzae..., khác với
viêm phổi mắc phải trong bệnh viện (VPBV) thường do Klebsiela
pneumoniae, Pseudomanas aeruginosa...
VPCĐ thường có các triệu chứng: ho, sốt, thở nặng nhọc nhưng những triệu
chứng này không phải lúc nào cũng xuất hiện đầy đủ và hoàn toàn đặc hiệu (có thể
gặp ở bệnh viêm phế quản cấp và mạn, các bệnh không nhiễm khuẩn khác...). Do
vậy, trong thực tế, việc điều trị VPCĐ thường dựa vào dịch tễ và sự kháng thuốc
từng vùng, lệ thuộc vào tính nhạy cảm, thói quen, kinh nghiệm thầy thuốc. Khi
điều trị không thành công có thể dựa vào các xét nghiệm (đã lấy mẫu trước đó) để
điều chỉnh hoặc dùng các kháng sinh dự phòng (đã khuyến cáo). Ở nước ta cũng
như các nước phát triển khác đều chấp nhận cách điều trị thực tế này.
Các thuốc điều trị
Có thể dùng các nhóm kháng sinh sau đây:
- Nhóm betalactam thế hệ cũ (amoxicilin hay amoxicilin + acid clavulanic,
penicilin G tiêm) và thế hệ mới (cephalothin, cefuroxim).
- Nhóm macrolid thế hệ cũ (erythromycin và mới (clarythromycin,
azithromycin).
- Nhóm fluoroquinolon có phổ rộng: ciprofloxacin, ofloxacin, norfloxacin.
- Nhóm aminozid: gentamicin.
Do tiếp xúc với nhiều thuốc, nhiều thông tin mới và do kinh nghiệm, thói
quen của thầy thuốc, người dùng ở từng vùng mà việc dùng các kháng sinh điều trị
VPCĐ có dựa vào nhưng không hoàn toàn theo sát các tài liệu trên.
Có thể kể ra dưới đây một số trường hợp:
+ Khuyến cáo của Ban tư vấn về sử dụng kháng sinh Bộ Y tế (BTVSDKS)
về thuốc uống dùng cho trẻ dưới 5 tuổi là cotrimoxazol và amoxicilin.
Cotrimoxazol bị S.pneumoniae kháng tỷ lệ 62%, hơn nữa cotrimoxazol độc với

trở thành vấn đề nhức nhối, cản trở việc điều trị thì việc lựa chọn kháng sinh phù
hợp là vô cùng cần thiết. Một gợi ý là: nên chọn một nhóm kháng sinh ưu tiên để
điều trị, khi không thành công thì mới dùng đến một nhóm kháng sinh khác. Cách
dùng này có thể được xem như "tiết kiệm" do vừa có thuốc tấn công vừa có thuốc
dự trữ.