MỤC LỤC
Mục lục ………………………………………………………………… 1
Lời nói đầu ………………………………………………………………… 2
Vấn đề sinh hoạt
TPHCM: Ô nhiễm không khí vượt mức cho phép …………………... 3
Ô nhiễm không khí:giảm … nhiều lần (?) …………………………… 5
Ozone mặt đất ở đô thị nguy hiểm cho sức khoẻ ……………………. 7
Kẻ sát nhân mang tên... ô nhiễm! ………………………………. 8
Bệnh vì tiếng ồn và khí thải ………………………………. 11
Lãng tai trở nên phổ biến ………………………………. 12
Biện pháp khắc phục đề nghị ………………………………………… 15
Vấn đề công nghiệp
Sơ lược về hoạt động công nghiệp tại khu vực ………………………. 15
Các nguồn ô nhiễm không khí do hoạt động công nghiệp …………… 17
Hiện trạng công nghệ xử lý không khí ………………………………. 20
Một số đề xuất với vấn đề bảo vệ môi trường không khí…………….. 27
Kết kuận ………………………………………………………………… 32
Tài liệu tham khảo ………………………………………………………….. 32
1
LỜI NÓI ĐẦU
Tình hình không khí ở nước ta nói chung và ở tp.HCM nói riêng trong
những năm gần đây có nhiều biến động, cụ thể tp.HCM đang gặp phải vấn nạn về
ô nhiễm không khí... nguyên nhân gây hiệu ứng nhà kính,do tác động trực tiếp và
gián tiếp của con người trong hoạt động sinh hoạt , công nghiệp , lượng dân nhập
cư ngày càng tăng, bùng nổ về vấn đề giao thông , các ụ , rào chắn đào đường có ở
khắp nơi,xe cộ giao thông ngày càng đông đúc hơn, các khu công nghiệp gần khu
dân cư cũng mọc lên cùng với tình trạng xả khói vô tội vạ lên bầu trời chung …
khiến cho tình trạng ô nhiễm không khí ngày càng trầm trọng hơn, dẫn đến ảnh
hưởng đặc biệt đến sức khỏe con người, gây mầm bệnh về các đường hô hấp, tạo
tác động tức thời và lâu dài, nhẹ thì giảm sút sức khỏe của người lao động, nặng thì
có nguy cơ gây ra mặt tiêu cực, gánh nặng cho gia đình xã hội …
không khí trên địa bàn thành phố đều vượt tiêu chuẩn cho phép, có những thời điểm
vượt chuẩn cho phép tới 4 đến 5 lần.
Ông Nguyễn Đinh Tuấn, Chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ môi trường TPHCM,
3
cho biết ô nhiễm bụi ở mức này có thể gây nhiều bệnh lý và các rủi ro khác cho
người trực tiếp tham gia giao thông và cư dân sống ven đường. Trong khi đó, các
hoạt động làm gia tăng hàm lượng bụi trong không khí vẫn tiếp diễn nhiều.
Theo số liệu thống kê, tổng tải lượng bụi hạt, và SO
2
, NO
2
, CO… từ các nguồn
khí thải của phương tiện giao thông, khí thải công nghiệp và khí thải do đốt cháy
nhiên liệu trong sinh hoạt trên địa bàn thành phố lên đến khoảng 60 ngàn tấn/năm;
trong đó, tải lượng khí thải giao thông là chủ yếu, chiếm khoảng 80,8%, tải lượng
khí thải công nghiệp chiếm 14,6%, còn lại là các loại khí thải khác.
Số liệu quan trắc các chất ô nhiễm như bụi, hạt chì, tiếng ồn và các khí gây ô
nhiễm khác tại các trạm quan trắc như ngã tư An Sương, ngã sáu Gò Vấp, ngã tư
Đinh Tiên Hoàng – Điện Biên Phủ cho thấy mức độ ô nhiễm vượt tiêu chuẩn nhiều
lần nhất. Nguyên nhân do mật độ xe lưu thông quá cao, chất lượng đường sá và nạn
kẹt xe liên tục tại các khu vực này.
Theo Sở Giao thông vận tải TPHCM, hiện thành phố có tổng cộng 3,6 triệu xe mô
tô, xe gắn máy và 360.000 xe ô tô. Chưa kể, mỗi ngày thành phố có thêm 700.000
lượt xe gắn máy và thêm 60.000 lượt xe ô tô từ các tỉnh khác lưu thông ở thành
phố. Trong khi đó, diện tích mặt đường chỉ đáp ứng nhu cầu lưu thông của khoảng
2,5 triệu xe.
Một kết quả nghiên cứu mới đây của ngành y tế cho thấy, không khí bị ô nhiễm là
tác nhân thúc đẩy nhanh quá trình lão hóa trong cơ thể con người; chức năng của
phổi bị suy giảm; gây bệnh hen suyễn, viêm phế quản; gây bệnh ung thư, bệnh tim
mạch và làm giảm tuổi thọ.
). Tương tự, các chỉ tiêu về bụi, nồng độ ozon, NO
2
, SO
2
, chì...
cũng có xu hướng giảm và không vượt tiêu chuẩn cho phép.
Trên thực tế, trong năm 2008 lượng phương tiện lưu thông không ngừng
tăng, số điểm đào đường và kẹt xe, công trình xây dựng cũng tăng lên nên về
nguyên tắc, lượng phát thải ô nhiễm cũng phải tăng tương ứng. Chất lượng không
khí đã thật sự được cải thiện như số liệu đo đạc? Giải thích sự tréo ngoe này,
PGS.TS Nguyễn Đinh Tuấn - hiệu trưởng Trường cao đẳng Tài nguyên và môi
trường, nguyên chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ môi trường - cho biết một trong
5
những nguyên nhân là do hầu hết các trạm quan trắc
nằm ở các vị trí không bị ảnh hưởng của đào đường,
kẹt xe nên các trọng điểm về ô nhiễm nằm “ngoài vùng
phủ sóng”.
Theo ông Tuấn, chỉ có trạm tại Bệnh viện Thống
Nhất và một trạm nữa đặt ở Bình Tân là chịu tác động
của đào đường, kẹt xe... nên số liệu đo đạc có tăng và
phản ánh được phần nào thực tế. Mặt khác, trong năm
2008 mưa nhiều và kéo dài nên cũng làm “chìm” bớt
lượng khói bụi độc hại lưu chuyển trong không khí chứ
lượng phát thải không giảm. Riêng chỉ tiêu về chì trong không khí giảm, theo ông
Tuấn, đây là điều đáng ghi nhận do từ năm 2007 nước ta đã có quy định cấm sử
dụng xăng pha chì.
Ông Tuấn cho biết thêm việc đo đạc chất lượng không khí ở TP hiện nay chỉ
thực hiện ở tầm thở - ngang lỗ mũi - của người dân, chứ lên cao 10m chất lượng
không khí thế nào thì không ai biết.
Đồng ý có nguyên nhân do khí thải phương tiện giao thông, nhưng một số cử tọa
ngay tuần sau đó số người tử vong hằng ngày tăng 0,52%, còn số ca mắc bệnh tim
và bệnh đường hô hấp tăng 0,64%. Nhóm nghiên cứu thống kê được rằng mỗi năm
có khoảng 3.800 người tử vong vì ozone tại 95 thành phố tại Mỹ. Điều đáng chú ý
là hiện tượng này xảy ra ngay cả khi nồng độ ozone tăng lên đột ngột trong vài
ngày và vẫn thấp hơn ngưỡng an toàn của WHO.
"Chúng tôi nghiên cứu tác động của việc phơi nhiễm với ozone đối với sức khoẻ
con người trong thời gian ngắn là một vài ngày. Qua số liệu tìm được, có thể thấy
tác động đó sẽ rất lớn nếu tình trạng phơi nhiễm kéo dài nhiều năm", Bell nói.
Mặc dù có nhiều nguồn cung cấp các chất tiền ozone trong tự nhiên, song các
chuyên gia cho biết lượng ozone ở mặt đất tại các thành phố ngày nay phần lớn
được tạo ra từ khói của các phương tiện giao thông và hoạt động công nghiệp. Hiệp
hội Y khoa Mỹ cho biết khi con người hít phải ozone, loại khí có hoạt tính oxy hoá
rất mạnh này sẽ gây hại cho tim, phổi và gây ra một số bệnh ở đường hô hấp,
chẳng hạn như hen suyễn.
D/ Kẻ sát nhân mang tên... ô nhiễm!
7
Bụi trên đương ở TPHCM.
(LĐCT) - Người dân TPHCM đang sống trong tình trạng ô nhiễm không khí và
tiếng ồn nghiêm trọng. Ô nhiễm không gây ra cái chết lập tức như đụng xe, điện
giật, sụp hố ga, cây đổ, mà chết từ từ do bệnh tật.
Thở là hít thuốc độc
Hội thảo "Nâng cao năng lực quản lý chất lượng không khí đô thị tại TPHCM"
được tổ chức ngày 14.4 đã đưa ra các kết quả quan trắc chất lượng không khí rất
đáng nghi ngờ. Có nhiều chỉ số tăng, nhưng lại có chỉ số giảm, nó không phản ánh
được thực tế môi trường hiện nay vì nơi ô nhiễm không đo lại đi đo nơi không ô
nhiễm. Sự né tránh thực tế và làm đẹp con số quan trắc có ý nghĩa gì khi người dân
đang chịu đựng ô nhiễm từng ngày.
TPHCM có 4 triệu chiếc xe máy và ôtô, cộng thêm 1 triệu phương tiện tương tự từ
các tỉnh đến hoạt động. 100% xe máy không được kiểm soát về khí thải. Có nhiều
loại xe khác nhau, không ít xe sản xuất từ đời tám hoánh, công nghệ lạc hậu nên
Điều rất đáng lo ngại hiện nay là cả ba nguồn nước đó đều không đảm bảo. Với
tình trạng chất thải của các nhà máy, bệnh viện xả thẳng ra môi trường và các điểm
chôn cất xử lý rác quá tải hiện nay, nguồn nước ngầm cũng như nước mặt đã bị ô
nhiễm rất nặng. Chưa kể các đơn vị hút phân hầm cầu ngày đêm lặng lẽ đổ bậy
khoảng 300m3 phân ra kênh rạch dưới sự bất lực của các cơ quan quản lý.
Những thứ đó chảy đi đây về đâu rồi cũng vào các nguồn nước, trong đó có nước
máy mà đa số người dân đang sử dụng. Nước sông Sài Gòn ô nhiễm ảnh hưởng
đến chất lượng nước, các nhà hoá học đã lên tiếng cảnh báo về vấn đề này, và nó
vẫn đang trong tình trạng được cảnh báo. Nguồn vào đầu nước quá ô nhiễm, nhưng
khi xử lý xong và chuyển đến người sử dụng, nước đi qua hệ thống đường ống lâu
10
ngày, quá cũ và hoen gỉ. Nước như vậy không thể đảm bảo an toàn cho sức khoẻ
con người. Còn nguồn nước tinh khiết thì không như tên gọi của nó như báo chí đã
phanh phui và cơ quan thanh tra y tế xác nhận.
Thực trạng trên nói lên một điều, chính quyền đã không làm hết trách nhiệm với
dân. Kẻ sát nhân thầm lặng có tên gọi "Ô nhiễm" được sinh ra từ quá trình đô thị
hoá và sự quản lý yếu kém.
E/ Bệnh vì tiếng ồn và khí thải
Người dân ở thành phố đang bị "tra tấn" bởi
tiếng ồn và khí thải.
Việt Nam đã có những tiêu chuẩn quy định về tiếng ồn và khí thải cho mô tô và xe
máy. Nhưng trên thực tế có hàng loạt xe không đảm bảo cả hai tiêu chuẩn ấy, ảnh
hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của người dân.
Khí thải vượt mức cho phép nhiều lần
Theo tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 5937(1995), giá trị giới hạn các thông số cơ
bản trong không khí trung bình 24 giờ là CO: 5mg/m3, SO2: 0,3mg/m3, bụi lơ
lửng: 0,2mg/m3... Nhưng mới đây theo khảo sát của Chi cục Bảo vệ môi trường
TPHCM, tại những điểm có lưu lượng xe qua lại nhiều, đặc biệt trong tình trạng ùn
tắc giao thông thì nồng độ những chất này cao gấp 3 đến 7 lần chuẩn cho phép.
tai, giảm hiệu quả công việc, biến đổi tâm lý... Tác hại lâu dài: gây điếc tạm thời,
điếc vĩnh viễn... Và các chấn thương này nếu không kịp thời phát hiện và điều trị
sẽ không thể phục hồi.
Theo PGS.TS Nguyễn Lê Ninh, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Thiết bị và động
lực TPHCM, tiếng ồn dọc các tuyến đuờng chính của TPHCM, ở bất kỳ một điểm
đo nào cũng vượt ngưỡng cho phép. Thế nên việc ảnh hưởng tới sức khỏe của
người dân là chuyện tất yếu.
Tại TP.HCM, lượng chì trong không khí đã tăng gấp đôi, từ 0,5μg/m
3
lên đến
trên 1μg/m
3
. Việc chì tăng bất thường như nói trên, nghi vấn là do đã có một lượng
xăng pha chì bán ra thị trường trong thời gian gần đây.
Vào cuối tháng 8-2007, tại hội thảo: “Kiểm soát khí thải mô tô, xe máy tham gia
giao thông tại các thành phố lớn” tổ chức tại TP.HCM, Chi cục Bảo vệ Môi trường
TP.HCM đã công bố một số liệu đáng ngại về tình hình ô nhiễm môi trường ở TP.
Đó là, lượng chì trong không khí đo được tại các trạm quan trắc ven đường giao
thông của TP.HCM từ đầu năm 2006 đến nay đã tăng đột biến, lên mức trên
1μg/m
3
, vượt mức cho phép của Tổ chức Y tế thế giới WHO (1μg/m
3
).
12
Chì độc như thế nào?
Ô nhiễm chì được ghi nhận nhiều nhất là chì có trong xăng ôtô, ở dạng ankyl -
chì, với vai trò là chất chống kích nổ. Khi có sự hiện diện của chì trong các loại
men tế bào khác nhau thì các loại men này không thể thực hiện được những
chức năng của chúng trong cơ thể. Khi bị nhiễm chì, cơ thể rơi vào trạng thái