Chương 3: Mô hình Tổng Cung,
Tổng Cầu
Harvey B. King
Ở phần trước chúng ta đã thảo luận chi tiết về cách thức kết hợp của tăng trưởng
và các chu kỳ trong thất nghiệp, lạm phát và GDP thực tế. Tuy nhiên, để có thể
nghiên cứu một cách đầy đủ những yếu tố này, và có thể giải thích được điều gì
gây nên sự tăng trưởng, những chu kỳ, và lạm phát, chúng ta cần một mô hình
kinh tế vĩ mô. Chúng ta đang nói về một mô hình tổng cung, tổng cầu cơ bản, một
mô hình mà chúng ta sẽ nghiên cứu xuyên suốt trong phần còn lại của khoá học
này.
Một mô hình kinh tế vĩ mô, như chúng tôi đã đề cập trước đó, đó là một sự trừu
tượng từ thực tế.
● Chúng khác xa so với hiện thực của thế giới, và chúng ta chỉ chú tâm vào những
yếu tố quan trọng.
● Trong bất cứ một mô hình nào cũng đều tồn tại những yếu tố nội sinh và yếu tố
ngoại sinh.
● Biến nội sinh là những yếu tố mà giá trị của nó được giải thích bởi mô hình của
chúng ta.
● Biến ngoại sinh là những yếu tố mà giá trị của chúng được quyết định ở ngoài
mô hình, và chúng được đưa vào mô hình để sử dụng.
● Nhận thức được rằng chúng ta sẽ có một mô hình với rất nhiều yếu tố, và đôi khi
chúng ta phải tiếp xúc với những biến ngoại sinh ở trong mô hình này, nhưng lại là
yếu tố nội sinh trong mô hình khác.
● Một trong những mục tiêu chủ yếu của chúng ta trong việc xây dựng mô hình là
có thể sử dụng nó để giải thích được sự thay đổi của các biến ngoại sinh sẽ tác
động lên giá trị của các biến nội sinh như thế nào.
● Ví dụ như, làm thế nào mà sự suy thoái ở Hoa Kỳ (ngoại sinh) lại có thể tác
động đến GDP thực tế ở Canada (nội sinh).
Những mô hình được sử đụng để giải mô phỏng và giải thích những gì diễn ra
trong thực tế.
● Đôi khi những mô hình này lại tỏ ra không hiệu quả, trong trường hợp đó chúng


Giá cả tăng lên làm giảm tổng nhu cầu đối với hàng hoá và dịch vụ, không chỉ vì
những lý do kinh tế vĩ mô thông thường, mà là vì:
● Khi mức giá tăng lên, hàng hoá của chúng ta trở nên đắt hơn so với hàng hoá thế
giới - xuất khẩu của chúng ta giảm, nhập khẩu tăng lên, và YD giảm.
● Khi mức giá tăng lên, nó có xu hướng làm giảm giá trị của đồng tiên, và do đó
làm giảm các hoạt động chi tiêu.
● Khi mức giá tăng lên, nó làm tăng tỷ lệ lãi suất, điều này cũng làm giảm chi tiêu.
Chúng ta sẽ quay lại với vấn đề này trong Phần II dưới đây.
Sự dịch chuyển của đường tổng cầu
Hình 2 dưới đây chỉ cho chúng ta biết điều gì xảy ra khi có một sự dịch chuyển
của tổng cầu (trong trường hợp này là một sự tăng lên của tổng cầu)- một lượng
GDP thực tế tăng lên tại mỗi mức giá.
● Hãy luôn luôn xem xét một cách cẩn thận những thay đổi trong sự tăng lên của
đường cầu đối với những yếu tố khác cạnh nó! Chúng biểu hiện khác nhau trong
những thực nghiệm.

Chúng ta sẽ tìm hiểu một cách chi tiết hơn về những sự dịch chuyển đó trong phần
II, nhưng chúng ta có thể lưu ý rằng AD có thể dịch chuyển sang phải vì một trong
những lý do sau đây:
● Niềm tin của người tiêu dùng tăng lên, có thể là do giảm sự thất nghiệp, làm
tăng chi tiêu của người tiêu dùng - xem bài báo có tiêu đề "Thu nhập tăng lên khi
nền kinh tế đang tiến về phía trước," Globe and Mail ngày 1 tháng Mười hai,
1999, mà tôi đã nói đến trong phần đầu của chương trình này.
● Sự tăng lên niềm tin của khối kinh doanh về bán hàng trong tương lai sẽ làm
tăng chi phí cho nhà xưởng, v.v làm tăng các chi phí đầu tư.
● Tỷ lệ lãi suất giảm (có thể do sự tăng lên về cung ứng tiền của ngân hàng trung
ương) làm tăng tiêu dùng và việc đi vay của doanh nghiệp, và làm tăng chi tiêu.
● Thu nhập của Hoa Kỳ tăng lên làm tăng kim ngạch xuất khẩu của chúng ta.
● Chi tiêu của chính phủ tăng lên làm tăng tổng chi tiêu.

THỰC TẾ (W/P) là không đổi.
Kết quả là nếu mức lương tăng lên, thì giá các yếu tố cũng tăng lên một lượng
tương ứng.
● Hệ quả đầu tiên có nghĩa là thu nhập biên của doanh nghiệp tăng, và do đó họ
muốn sản xuất nhiều hơn.
● Hệ quả thứ hai là chi phí biên của doanh nghiệp tăng lên, điều đó có nghĩa là họ
muốn giảm sản xuất.
● Hai hệ quả này có mức độ tác động tương xứng nhau, và cân bằng với nhau, và
do đó mức giá thay đổi, và không có một sự thay đổi nào trong sản xuất thực tế
các hàng hoá và dịch vụ - chúng ta có một đường AS (tổng cầu) dài hạn theo chiều
thẳng đứng, đường này không bị ảnh hưởng bởi giá cả, những yếu tố khác được
xem là không đổi (mặc dù nó sẽ bị ảnh hưởng bởi những yếu tố khác như là thay
đổi về công nghệ hoặc sự tăng lên về tổng lượng vốn).
● Đường AS được minh hoạ trong Hình 3 dưới đây.

Y* là một giá trị đặc biệt, là điểm chuẩn của nền kinh tế, điểm cân bằng tự nhiên
dài hạn.
● Y* tương ứng với việc làm đầy đủ/tự nhiên/ của mọi đầu vào, bao gồm lao động
và vốn và đôi khi được gọi là GDP đầy đủ việc làm hoặc GDP tiềm năng hoặc tỷ
lệ tự nhiên.
● Chính xác Y* nằm ở điểm nào, thì đó là một vấn đề quan trọng cho các mục tiêu
chính sách - chúng ta sẽ quay lại vấn đề này một cách chi tiết hơn ở phần tiếp theo.
● Chúng ta sẽ thấy rằng những yếu tố nào làm dịch chuyển đường LAS sang phải
hoặc sang trái.
Tổng cung ngắn hạn
Chúng ta biểu thị tổng cung ngắn hạn là SAS (short-run aggregate supply).
● SAS là mối quan hệ giữa tổng cung ứng của các hàng hoá, dịch vụ và mức giá
khi chúng ta giữ nguyên giá của các yếu tố sản xuất (ví dụ mức lương không điều
chỉnh).
● Sự khác nhau cơ bản trong thực nghiệm lý thuyết này là trong ngắn hạn, giá yếu