Nhà nước - tư nhân bắt tay làm đường?
Hợp tác Nhà nước - tư nhân (PPP) trong phát triển, cung cấp dịch vụ công cộng và cơ sở hạ tầng trên cơ sở kết
hợp sự ưu việt của 2 khu vực là chủ đề chính của diễn đàn đối thoại do Bộ Kế hoạch và Đầu tư vừa tổ chức cuối
tuần qua.

Trong đó, lĩnh vực xây dựng đường bộ nhận được sự quan tâm, đề c
ập của các nhà quản lý, nhà đầu tư với nhiều định
hướng, dự án lớn.

Theo báo cáo chung, mạng lưới giao thông đường bộ Việt Nam hiện khá rộng, phân bổ tương đối hợp lý theo vùng với
tổng chiều dài 223.059 km, trong đó hệ thống quốc lộ có 17.020km, chiếm 7,63%, đường tỉnh có 23.137km, chiếm 10,37%,
đường giao thông nông thôn có 174.410 km, chiếm 78,19%. Mật độ đường tính trên lãnh thổ là 0,86km/km2, trên dân số là
2,65km/1.000 dân.

Theo đánh giá, mạng lưới đường bộ như nói trên là chư
a hoàn chỉnh và theo kịp sự phát triển kinh tế - xã hội. Những tồn
tại chính là chưa có mạng lưới đường cao tốc, có tính đột phá trong phát triển kinh tế, đường có tiêu chuẩn kỹ thuật cao
như đường cấp I, cấp II chiếm tỷ lệ thấp. Tính riêng quốc lộ có 4 làn xe trở lên chỉ chiếm 4%, đường 2 làn xe chiếm 36%,
còn lại là đường tiêu chuẩn thấp. Nhiều tuyến đường chưa được đưa vào cấp, một số
vùng có nhiều cầu yếu, cầu tạm.
Hành lang an toàn giao thông chưa được đảm bảo, phổ biến tình trạng lấn chiếm.

Trên trục Bắc - Nam, tuy đã có 2 tuyến nhưng giao thông vẫn chủ yếu tập trung trên tuyến Quốc lộ 1 với mật độ lớn, tuyến
đường Hồ Chí Minh nhiều điểm đi lại khó khăn, dễ hư hỏng, ùn tắc sau các đợt mưa bão. Giao thông đô thị còn nhiều
đi
ểm, đoạn bị ùn tắc, chưa hoàn chỉnh các vành đai, việc mở rộng giao thông nội đô rất khó khăn, thiếu đất dành cho giao
thông tĩnh.

Nhìn chung, đường bộ Việt Nam tồn tại điểm yếu cơ bản là dòng giao thông hỗn hợp trên nhiều tuyến, tốc độ lưu thông
khác nhau, giao cắt chủ yếu là đồng mức, đấu nối tùy tiện, bị lấn chiếm mặt đường nghiêm trọ
ng.

Trước mắt, để triển khai nguồn vốn này cần có hành lang pháp lý, giấy phép, luật pháp được thiết lập, ổn định, công bố quy
hoạch, cải cách hành chính, để tạo thuận lợi cho nhà đầu tư. Nội dung là làm sao để đối với khu vực tư nhân, các dự án
PPP mở ra cơ hội tham gia đầy đủ vào công tác phát triển cơ sở hạ tầng trọng yế
u và đưa ra các ý tưởng mới trong quá
trình thiết kế và xây dựng các công trình. Mô hình được nhiều nhà đầu tư kiến nghị là Nhà nước và tư nhân cùng hình
thành tại một hoặc một số dự án những pháp nhân kinh doanh chuyên môn.

Nhà nước cần có chính sách đảm bảo vốn vay (nếu có) hoặc vốn góp (đối với một số dự án nhiều điều kiện khó khăn). Các
tổ chức, cá nhân đảm bảo vốn góp và được đảm bảo cơ
chế trả lãi. Pháp nhân độc lập này có thể nhượng quyền các dịch
vụ hỗ trợ của công trình, phát triển hạ tầng xây dựng liên quan thuộc phạm vi dự án. Từ đó, hình thành các công ty quản lý
và khai thác, công ty bảo dưỡng khi công trình được đưa vào khai thác. Theo vneconomy