Đề tài nghiên cứu khoa học
LỜI MỞ ĐẦU
Báo cáo tài chính (BCTC) là một công cụ trình bày và thể hiện về
tình hình thực trạng tài chính của doanh nghiệp, nó cung cấp những thông
tin tổng quát nhất về tình hình tài chính của doanh nghiệp cho những người
quan tâm, phục vụ cho quản lý, đầu tư và ra quyết định cũng như quản lý
vỹ mô nền kinh tế của nhà nước. Chính vì thế, việc lập và trình bày các
thông tin trên BCTC cần được quy định cụ thể và thống nhất trên các văn
bản pháp quy của lĩnh vực quản lý tài chính nói chung và kế toán nói
riêng.Trong xu thế hội nhập nền kinh tế thế giới, việc hoàn thiện các chuẩn
mực kế toán Việt Nam sao cho phù hợp với các chuẩn mực được công nhận
rộng rãi trên thế giới về BCTC được đặt ra ngày càng cấp thiết.
Trong quá trình học tập và nghiên cứu, nhận thức được những bất
cập của BCTC, chúng em đã mạnh dạn lựa chọn đề tài: “ Bàn về vấn đề áp
dụng chuẩn mực kế toán quốc tế về BCTC vào Việt Nam” làm đề tài
nghiên cứu khoa học của mình.
Chúng em mong muốn làm rõ những vấn đề lý luận cơ bản về chuẩn
mực kế toán quốc tế về BCTC. Trên cơ sở đó, nghiên cứu rõ thêm những
vấn đề có liên quan đến chế độ kế toán Việt Nam hiện nay. Từ đó, đưa ra
những giải pháp và kiến nghị nhằm góp phần hoàn thiện chuẩn mực kế toán
về BCTC ở Việt Nam.
Ngoài phần mở đầu và kết luận, đề tài gồm 3 phần:
Phần I: Chuẩn mực kế toán quốc tế về BCTC
Phần II: Chuẩn mực kế toán Việt Nam về BCTC
1
Đề tài nghiên cứu khoa học
Phần III: Thực trạng và một số đề xuất nhằm hoàn thiện vận dụng
chuẩn mực kế toán quốc tế về BCTC vào Việt Nam.
2
Đề tài nghiên cứu khoa học
PHẦN I: CHUẨN MỰC KẾ TOÁN QUỐC TẾ VỀ BCTC
gia có thể tự đưa ra quyết định về việc áp dụng. Mặt khác, IAS là kinh
nghiệm thực tế đúc kết của các hệ thống kế toán phát triển trên thế giới
(Mỹ và Châu Âu). Vì vậy, việc áp dụng máy móc có thể dẫn đến những kết
quả xấu đối với hệ thống kế toán quốc gia. Nguyên tắc chung khi chuyển
sang chuẩn mực kế toán quốc tế trước hết là cần khẳng định những Nguyên
tắc chung về việc tạo lập các BCTC ( Famework for the Preparation and
Presentation Statements). Nguyên tắc này được ghi rõ trong một văn bản cụ
thể, nó không phải là chuẩn mực và không có yêu cầu hay hướng dẫn cụ
thể. Nếu như có chuẩn mực nào đó trái với Nguyên tắc thì sẽ áp dụng theo
Chuẩn mực.
Trong đó, hệ thống chuẩn mực kế toán quốc tế có quy định về việc
lập các BCTC trong các chuẩn mực:
• Chuẩn mực chung cho việc lập và trình bày BCTC:
• IAS 1: Trình bày BCTC
• IAS 3: BCTC hợp nhất (Ban hành lần đầu năm 1976, thay thế bởi
IAS 27 và IAS 28 vào năm 1989)
• IAS 5: Thông tin trình bày trên BCTC (Ban hành năm 1976, thay thế
bởi IAS 1 năm 1997)
• IAS 7: Báo cáo Lưu chuyển tiền tệ
• IAS 13: Trình bày các khoản Tài sản lưu động và Nợ ngắn hạn
• IAS 27: BCTC riêng và BCTC hợp nhất
4
Đề tài nghiên cứu khoa học
• IAS 30: Trình bày bổ sung BCTC của các ngân hàng và các tổ chức
tài chính tương tự
• IAS 34: BCTC giữa niên độ.
Theo IAS 1, hệ thống đầy đủ các BCTC bao gồm:
1. Bảng cân đối kế toán
2. Báo cáo thu nhập
3. Báo cáo thay đổi vốn chủ sở hữu
bộ Tài chính ban hành được Hiệp hội kế toán và kiểm toán Việ Nam đánh
giá là đã tuânt hủ khoảng 95% chuẩn mực kế toán quốc tế. Tuy nhiên, hệ
thống kế toán áp dụng đối với các tổ chức tín dụng Việt Nam mới chỉ tuân
thủ khoảng 50% chuẩn mực kế toán quốc tế do Bộ Tài chính vẫn chưa ban
hành các chuẩn mực kế toán về trình bày, ghi nhận và đo lường công cụ tài
chính. Do hệ thống kế toán áp dụng đối với các tổ chức tín dụng Việt Nam
mới chỉ tuân thủ khoảng 50% chuẩn mực kế toán quốc tế nên công tác hạch
toán theo chuẩn mực kế toán Việt nam (VAS) và chuẩn mực kế toán quốc
tế (IAS) có sự khác biệt về một số chỉ tiêu.
2.2. Điểm khác biệt
6
Đề tài nghiên cứu khoa học
So sánh IAS 1 và VAS 1 : Chuẩn mực chung về BCTC
7
Đề tài nghiên cứu khoa học
Tiêu thức IAS 1 VAS 1
Mục đích
của BCTC
Nhằm cung cấp các thông tin
về tình hình tài chính, kết quả
hoạt động kinh doanh và các
thay đổi trong tình hình tài
chính của doanh nghiệp, giúp
cho những người đọc báo cáo
tài chính đưa ra các quyết định
phù hợp.
Không đề cập
Thu nhập và
chi phí
Việc đánh giá lại và trình bày