Chương 5: Thiết bị nghịch lưu
5.1 Khái niệm chung – Phân loại
Biến đổi năng lượng điện một chiều thành năng lượng điện xoay chiều
Phân loại
• Theo số lượng pha:
-Một pha
- Ba pha
-Nhiều pha
• Theo sơ đồ
- Hình cầu
- Hình tia
• Theo đặc điểm nguồn
-Nguồn áp
-Nguồn dòng
5.2 Sơ đồ nguyên lý
Sơ đồ nguyên lý nghịch lưu cầu một pha
Sơ đồ nguyên lý nghịch lưu tia và bán cầu một pha
S1
S3
S4
S2
R
u
Z
U
S2S1 S2S1S4S3
0
u
Z
θ = ωt
S1 S2

u
Z2
u
Z3
S1
S2
S3
S4
S5
S6
π
3
U
d
2
θ = ωt
u
Z1
u
Z2
u
Z3
5.3 Nghịch lưu áp
5.3.1 Dòng công suất hữu công và phản kháng
P = U
d
I
d
P > 0 Æ I
d

d
1
2
3
p
1
Z1
p
2
Z2
p
3
Z3
5.3.2 Nghịch lưu áp cầu một pha
Ψ: Góc dự kiến đóng các bộ khóa
Ψ
S
: Góc thông dòng của các bộ khóa
Ψ
R
: Góc thông dòng của các
diode ngược
VR2
VR1
S2
S1
S3
S4
VR4
VR3

-U
d
O
U
d
/R
-U
d
/R
2
π
i
Z
i
S1
= i
S2
O
I
d
i
VR3
= i
VR4
i
S3
= i
S4
i
VR1

= U
d
i
S1
= i
d
= i
Z
… tăng theo đường cong hàm mũ
Ψ = π
•Nhịp VR2:
u
Z
= u
b
= -U
d
i
VR2
= -i
d
= i
Z
…giảm theo đường cong hàm mũ
Ngắt xung điều khiển đưa vào S1. Do ảnh hưởng của L trong tải, dòng
điện trong cuộn thứ cấp và qua đó dòng trong cuộn sơ cấp vẫn giữ
chiều cũ. Dòng trong cuộn sơ cấp chảy qua VR2 và qua nửa phải của
cuộn sơ cấp.
Nhịp VR2 kết thúc khi dòng i
VR2

= -i
d
= -i
Z
… tăng theo đường cong hàm mũ
Ngắt xung điều khiển đưa vào S2. Do ảnh hưởng của L trong tải, dòng
điện trong cuộn thứ cấp và qua đó dòng trong cuộn sơ cấp vẫn giữ
chiều cũ. Dòng trong cuộn sơ cấp chảy qua VR1 và qua nửa trái của
cuộn sơ cấp.
Nhịp VR1 kết thúc khi dòng i
VR1
tăng lên giá trị 0
5.3.4 Nghịch lưu áp cầu ba pha
π
π
≤Ψ<
3
• S1, S5, S6
1 3
2
Z
u
Z1
u
Z3
u
Z2
U
d
u

= u
Z3
= -U
d
/3
• S1, S2, S3
12
3
Z
u
Z1
u
Z2
u
Z3
U
d
u
Z1
= u
Z2
= U
d
/3
u
Z3
= -2U
d
/3
• S2, S3, S4

Z3
u
Z1
U
d
u
Z2
= u
Z3
= U
d
/3
u
Z1
= -2U
d
/3
• S4, S5, S6
3
2
1
u
Z3
u
Z2
u
Z1
U
d
u

•Tần số: … tần số phát xung vào các bộ khóa
Phát xung
u
c
Phân phối
xung
Khuyếch đại
xung
• S1, S3, S5
• S2, S4, S6
u
Z1
= u
Z2
= u
Z3
= 0
class="bi x0 y0 w1 h1"
5.4 Nghịch lưu dòng
5.4.1 Hai chức năng của bộ chuyển mạch
trong nghịch lưu dòng
• Đặt điện áp ngược
lên thyristor, đóng thyristor.
• Tham gia vào quá trình
chuyển mạch
5.4.2 Nghịch lưu dòng một pha
Giả sử V1, V2 mở, dòng điện qua tải
i
Z
= I