ĐỀ TÀI
Biến Đổi Khí Hậu : Tác Động Và Các Biện
Pháp Thích Ứng

Giáo viên hướng dẫn :
Sinh viên thực hiện :


I .TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG TRÊN THẾ
GIỚI VÀ Ở VIỆT NAM.
BĐKH đã trở thành vấn đề của sự phát triển các thay đổi diễn ra trong hệ
thống vật lí, hệ sinh hoạc và hệ thống kinh tế xã hội, đe dọa sự phát triển, đe
dọa cuộc sống của tất cả các loài, các hệ sinh thái → con người đang phải đối
mặt với nhiều vấn đề trong đó có BĐKH.
1.Biến đổi khí hậu là gì?
BĐKH là sự thay đổi trạng thái của khí hậu so với trung bình trong một
khoảng thời gian dài, thường là vài thập kỉ hoặc dài hơn. BĐKH có thể là do quá
trình tự nhiên bên trong hoặc các tác động bên ngoài hoặc do các hoạt động của
con người làm thay đổi thành phần khí quyển hay trong khai thác và sử dụng đất.
- Theo ban liên chính phủ về BĐKH(IPCC) “BĐKH” là bất cứ thay đổi
nào của khí hậu so với thời gian, do đa dạng tự nhiên hay nguyên nhân từ con
người.
-Theo công ước khung của thế giới (UNFCCC) về BĐKH “Sự thay đổi khí
hậu trực tiếp hay gián tiếp từ hoạt động của con người làm thay đổi cấu thành của
khí quyển trái đất mà cùng với BĐKH tự nhiên đã quan sát trong một thời kì nhất
định
2.Những thách thức của con người đối với sự biến đổi khí hậu.
- An ninh lương thực: với tốc độ biến đổi khí hậu như hiện nay thì sản
lượng cây lương thực sẽ giảm khoảng 15%
- An ninh năng lượng : Vấn đề có thể ảnh hưởng lâu dài tới sự phát triển bền
vững của các quốc gia.

cao hơn CO2 đến 23lần.
4.Kịch bản về BĐKH
Bảng 1: Kịch bản của biến đổi khí hậu toàn cầu theo IPCC năm 2007 đưa ra 6
kịch bản về biến đổi khí hậu.
Thay đổi nhiệt độ thời kì năm 2090-
2099
So với thời kì 1980-1999
Dâng cao mực nước biển (m) vào thời
kì 2090-2099 so với thời kì 1980-1999
Các kịch bản Có khả năng cao nhất khoảngbiến
thiên
khoảng biến thiên chưa tính đến biến
đổi của băng hà.
kịch bản B
1
1,8 1,1-2,9 0,18-0,38
kịch bản A
1
T 2,4 1,4-3,8 0,2-0,45
kịch bản B
2
2,4 1,4-3,8 0,2-0,43
kịch bản A
1
B 2,8 1,7-4,4 0,21-0,48
kịch bản A
2
3,4 2,0-5,4 0,23-0,51
kịch bản A
1

0
C , phần lớn khu vực lục địa của các châu lục có thể tăng từ 4,0-4,5
o
C , các
quốc gia của Đông Nam Á có thể tăng lên tới 2-2,5
o
C

5. BĐKH trên thế giới.
- BĐKH mà trước hết là sự nóng lên toàn cầu và mực nước biển dâng ( do
nồng độ khí nhà kính tăng lên đáng kể) là một trong những thách thức lớn nhất đối
với nhân loại trong thế kỉ 21. .Thiên tai và các hiện tượng khí hậu cực đoan khác
đang gia tăng ở hầu hết các nơi trên thế giới, nhiệt độ và mực nước biển trung bình
toàn cầu tiếp tục tăng nhanh chưa từng thấy và đang là mối lo ngại của nhiều quốc
gia trên thế giới.
- BĐKH sẽ tác động nghiêm trọng đến sản xuất, đời sống và môi trường
trên toàn thế giới: đến năm 2080 sản lượng ngũ cốc có thể giảm 2-4% , giá sẽ tăng
13-45% số người bị ảnh hưởng của nạn đói 36- 50%; mực nước biển dâng cao gây
ngập lụt, gây nhiễm mặn nguồn nước, ảnh hưởng đến nông nghiệp và gây rủi ro
lớn đối với hệ thống kinh tế - xã hội trong tương lai . Các công trình hạ tầng được
thiết kế theo tiêu chuẩn hiện tại sẽ khó an toàn và cung cấp đầy đủ các dịch vụ
trong tương lai.
- Dự tính đến năm 2030 ở các vùng Trung , Đông, Nam, Đông Nam Á đặc
biệt là ở khu vực sông lớn bắt đầu thiếu hụt vùng bờ đặc biệt là ở các châu thổ
sông lớn đông dân của Đông, Nam và Đông Nam Á chịu rủi ro cực lớn do gia tăng
ngập lụt vùng ven bờ, ở một số vùng châu thổ sông lớn còn kèm theo cả lũ sông.
- Nhiều thành phố của các quốc gia ven biển đang đứng trước nguy cơ bị
nước biển nhấn chìm hậu quả trực tiếp của sự tan băng ở Bắc Cực và Nam Cực.
Trong số 33 thành phố có quy mô dân số 8 triệu người vào năm 2015 ít nhất có 21
thành phố có nguy cơ cao bị nước biển nhấn chìm hoặc 1 phần .

1960). Nhiệt độ trung bình năm của thập kỉ 1991-2000 ở Hà Nội, Đà Nẵng,
TPHCM đều cao hơn trung bình của thập kỉ số-1940 lần lượt là 0,8; 0,4: 0,6
o
C .
Năm 2007 nhiệt độ trung bình năm của cả 3 nơi đều cao hơn.
- Lượng mưa : trên từng địa điểm , xu thế biến đổi của lượng mưa trung
bình năm trong 9 thập kỉ qua ( 1911-2000) không rõ rệt theo các thời kì và trên các
vùng khác nhau: có giai đoạn tăng lên và có giai đoạn giảm xuống. Trên lãnh thổ
Việt Nam xu thế biến đổi của lượng mưa cũng rất khác nhau giữa các khu vực.
- Mực nước biển : Theo số liệu quan trắc trong khoảng 50 năm qua ở các
trạm Cửa Ông và Hòn Dấu cho thấy mực nước biển trung bình hang năm tăng lên
20cm phù hợp với xu thế chung của toàn cầu trong hai thập kỉ gần đây ( cuối XX
đầu XXI).Năm 1994 và năm 2007 chỉ có 15-16 đợt không khí lạnh bằng 56%
trung bình nhiều năm . Một số biểu hiện dị thường của biến đổi khí hậu diễn ra
gần đây nhất là KKL rét đậm rét hại kéo dài 38 ngày trong tháng 1 và tháng 2 năm
2008 gây thiệt hại lớn cho sản xuất nông nghiệp.
- Bão: Vào những năm gần đây số cơn bão có cường độ mạnh nhiều hơn ,
quỹ đạo bão gần dịch chuyển về hướng các vĩ độ phía Nam và mùa báo kết thúc
muộn hơn, nhiều cơn bão có quỹ đạo chuyển hướng dị thường hơn.
- Số ngày mưa phùn : TBN ở Hà Nội giảm dần trong thập kỉ qua và chỉ còn
gần một nửa ( 15 ngày/ năm) trong những năm gần đây.
b.Nhận định về xu thế biến đổi khí hậu ở Việt Nam.
- Nhiệt độ trung bình năm có thể tăng lên 3
0
C vào năm 2100.
- Lượng mưa có xu thế biến đổi không đều giữa các vùng , có thể tưng từ
( 0%- 10%) vào mùa mưa và giảm (từ 0%-5%) vào mùa khô. Tính biến động
của mùa mưa tăng lên.
-Mực nước trung bình trên toàn dải bờ biển Việt Nam có thể dâng lên
100cm vào năm 2100.

Áp dụng các biện pháp nhằm hạn chế rủi ro, đặc biệt những khu công
nghiệp có rác thải là hóa chất độc hại được xây dựng trên vùng đất thấp.
BĐKH làm tăng khó khăn trong việc cung cấp nước cho các ngành công
nghiệp và xây dựng như dệt may chế tạo, khai thác và chế biến khoáng sản, nông,
lâm, thủy hải sản, xây dựng công nghiệp và dân dụng, điện hạt nhân….
Các điều kiện khí hậu cực đoan cùng với thiên tai làm giảm tuổi thọ của các
vật liệu, linh kiện, máy móc, thiết bị và các công trình giảm đi, đòi hỏi chi phí tăng
lên để khắc phục.
BĐKH đòi hỏi các ngành này phải xem xét lại quy hoạch, các tiêu chuẩn kĩ
thuật, tiêu chuẩn ngành nhằm thích ứng với BĐKH .
3.Tác động của BĐKH đến nông nghiệp và an ninh lương thực.
BĐKH có ảnh hưởng lớn đến năng suất cây trồng, thời vụ gieo trồng, làm
tăng nguy cơ lây lan sâu bệnh cho cây trồng, ảnh hưởng đến sinh trưởng, sinh sản
của gia súc, gia cầm, làm tăng khả năng sinh bệnh, truyền dịch của gia súc, gia
cầm
Ngành nông nghiệp phải đối mặt lớn với nhu lớn về phát triển giống cây
trồng và vật nuôi nhằm giảm thiểu rủi ro do BĐKH và các hiện tượng khí hậu cực
đoan.
BĐKH có khả năng làm tăng tần số, cường độ, tính biến động và tính cực
đoan của các hiện tượng thời tiết nguy hiểm như bão, tố, lốc các thiên tai liên quan
đến nhiệt độ và mưa như thời tiết khô, nóng, lũ, ngập úng hay hạn hán, rét hại,
xâm nhập mặn, sâu bệnh làm giảm năng suất của cây trồng, vật nuôi.
BĐKH làm tăng nguy cơ thu hẹp diện tích đất nông nghiệp. Một phần đáng
kể diện tích đất nông nghiệp ở vùng đất thấp đồng bằng ven biển, đồng bằng sông
Hồng, đồng bằng sông Cửu Long bị ngập mặn do nước biển dâng nếu không có
biện pháp ứng phó thích hợp
4.Tác động của BĐKH đến lâm nghiệp.
Do ảnh hưởng của BDKH hệ sinh thái rừng biến đổi theo các chiều hướng
khác nhau.
Nước biển dâng làm giảm diện tích rừng hiện có, tác động xấu đến rừng

đới có giá trị cao bị giảm hoặc mất hẳn. cá ở các rạn san hô đa phần bị mất
hẳn
- Nác loài thực vật nổi mắt xích đầu tiên của chuỗi thức ăn cho động vật nổi
bị hủy diệt làm giảm mạnh động vật nổi do đó làm giảm nguồn thức ăn chủ
yếu cho của các động vật tầng giữa và tầng trên.
6.Tác động của BĐKH đến năng lượng
☺Nước biển dâng gây các hậu quả sau đây
- Ảnh hưởng đến các dàn khoan được xây dựng trên biển, hệ thống dẫn khí
và các nhà máy điện chạy khí được xây dựng trên biển làm tăng chi phí bảo
dưỡng, duy tu, vận hành máy móc…
- Các trạm phân phối điện trên các vùng ven biển phải tăng thêm năng lượng
tiêu hao cho việc bơm tiêu nước ở các vùng ven biển, mặt khác dòng chảy
của các sông lớn có các công trình thủy điện cũng bị ảnh hưởng
☺Ảnh hưởng của nhiệt độ tăng:
- Tăng chi phí thông gió, làm mát các hầm lò và làm giảm hiệu suất, sản
lượng của các nhà máy điện
- Tiêu thụ điện sinh hoạt tăng, và chi phí làm mát cho các ngành công
nghiệp, giao thông, thương mại và các lĩnh vực khác cũng gia tăng đáng kể
- Ảnh hưởng đến lượng nước của các hồ thủy điện
7.Tác động của BĐKH đến giao thông vận tải
Có ảnh hưởng tiêu cực đến giao thông vận tải, một ngành tiêu thụ nhiều
năng lượng và phát thải khí nhà kính không ngừng tăng lên trong tương lai
nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế xã hội trong thời kì CNH – HDH, việc
kiểm soát và hạn chế phát thải khí nhà kính đòi hỏi ngành phải đổi mới và áp
dụng các công nghệ ít chất thải và công nghệ sạch.
Để ứng phó với BĐKH và nước biển dâng và các thiên tai gia tăng ngành
GTVT cần quy hoạch và thiết kế lại các hệ thống GTVT trên đất liền, trên
biển, ven biển, bến cảng, kho bãi, luồng lạch… xây dựng các tiêu chuẩn quy
phạm phù hợp với BĐKH.
Nhiệt độ tăng làm tiêu hao năng lượng động cơ trong đó có yêu cầu làm

thất về năng suất lương thực tới 42 tỷ USD.
- Liên hợp quốc cho hay năm 2008, khoảng 1 tỷ 100 triệu người trên thế
giới bị đói tăng hơn 100 triệu so năm 2007 do cơn khủng hoảng tài chính toàn cầu.
Cơ quan lương thực Liên hợp quốc (FAO) cho rằng con số này lớn đến mức kỷ lục
+Khí hậu nóng lên làm gia tăng sự phát triển của các loài vi sinh vật gây
bệnh.Một số loài biến đổi tạo nên các chủng mới thích ứng với điều kiện khí hậu
ấm nên nhanh chóng lây lan trên toàn cầu .Một số khác biến đổi chuyển từ động
vật sang người( vi rut cúm gia cầm,e.coli,thương hàn…….)
+Biến đổi khí hậu là môi trường để một số bệnh gia tăng.
Mặc dù bệnh sốt rét, các bệnh liên quan đến côn trùng hiện đã được khống
chế ở các nước nhiệt đới. Nhưng nếu nhiệt độ tăng lên, muỗi mang mầm bệnh sốt
rét sẽ phát triển, sống lâu hơn. Theo một báo cáo của Trung tâm Dịch tễ học và
Sức khỏe của Australia, sẽ có khoảng 20 đến 80 triệu người sống trong những
vùng dịch sốt rét đến năm 2080
+Theo thống kê nếu mực nước biển dâng cao 1m thì 322 triệu người trên
thế giới mất nhà cửa, chủ yếu là dân cư sống ở những vùn đất trũng ven
biển(Riêng tại việt nam việc nước biển dâng cao có thể khiến22 triệu người mất
nhà. Một phần lớn diện tích của đồng bằng sông Hồng và sông Cửu Long có thể bị
ngập lụt do nước biển dâng, theo các chuyên gia cảnh báo. )
+Vấn đề lương thực lại đặt ra khi biến đổi khí hậu năng suất nông nghiệp
giảm,nhiều loài sinh vật bị tiệt chủng,hệ sinh thái rừng và biển suy thoái đây là
nguồn cung cấp thức ăn lớn cho khu vực dân nghèo()
+Khi các nguồn tài nguyên đặc biệt là nước và đất bị thiếu hụt sẽ gây ra
những biến động lớn trong xà hội loài đó là chiến tranh.Chiến tranh giành nguồn
nước giữa các cộng đồng người trong điều kiện nguồn tài nguyên này cạn kiệt,hạn
hán.Còn về đất khi mực nước biển dâng lên một phần lớn diện tích đất đai ven
biển bị nhán chìm những cộng đòng người này sẽ phải đi tìm nguồn đất mới dãn
tới những xung đột(Điều này đã được bàn luận trong cuộc hội thảo ở Caen (1999))
+Thiên tai thường xuyên xảy ra dãn đến người nghèo ngày càng nghèo
hơn.Sa mạc hóa,hạn hán,bão…… khiến nhiều vùng đất trở thành đất chết,con

- Không chỉ có các loài động vật bị tác động mạnh của biến đổi khí hậu mà
các loài thực vật còn bị ảnh hưởng mạnh hơn.Do các cơ chế thích ứng với sự thay
đổi khí hậu chậm muốn xây dựng phải qua hàng trăm năm,còn động vật thì có thể
thích ứng nhanh hơn do chúng có thể di chuyển,di trú khi gặp điều kiện bất
lợi.Theo ước tính dưới ảnh hưởng của biến đổi khí hậu trong vài chục năm tới 9%
các loài thực vật sẽ bị tuyệt chủng.
- Theo báo cáo của hơn 1395 nhà khoa học đến từ 95 quốc gia trong báo
cáo đánh giá thiên niên kỷ về hệ sinh thái thì chúng ta đang phải chứng kiến một
làn sóng tiệt chủng lớn nhất kể từ khi loài khủng long trên trái đất biến mất.Mức
độ tiệt chủng tăng lên theo con số gấp 1000 lần tỷ lệ tuyệt chủng cơ sở.Cứ mỗi
ngày có 150 loài bị mất đi,cứ mỗi năm có khoảng 18000-55000 loài bị tuyệt chủng
trên thế giới
-Theo báo cáo của ủy ban bảo vệ động thực vật hoang dã thì với tốc độ tan
băng như hiện nay thì loài gấu Bắc Cực nói riêng và các sinh vật sống ở khu vực
này này như chim cánh cụt,hải cẩu……nói chung sẽ bị tuyệt chủng trong vài chục
năm nữa.Nguyên nhân là do mất nơi cư trú và kiếm ăn.
+ Nhiều loài đã phải thay đổi vùng phân bố và chu kỳ sống của chúng để
thích ứng với biến đổi khí hậu.Do các đới khí hậu bị chuyển dich về 2 cực
+Vùng phân bố của nhiều loài chim,cây,cá,côn trùng bị di chuyển lên phía
bắc và các vùng cao hơn.Nhiều loài thực vật nở hoa sớm hơn,nhiều loài chim bắt
đầu mùa di cư sớm hơn.Nhiều loài côn trùng xuất hiện nhiều hơn ở Bắc bán cầu
Việt Nam được coi là một trong 15 trung tâm đa dạng sinh học cao của thế
giới.Có sự đa dạng về thành phần loài,kiểu gen,các cảnh quan sinh thái.Có nhiều
loài quý hiếm có tên trong sách đỏ như sếu đầu đỏ ,bò tót,vooc trắng,đồi mồi.Vì
vậy vấn đề suy giảm đa dạng sinh học ở Việt Nam sẽ rất nghiêm trọng dưới tác
động của biến đổi khí hậu
+Nhiều loài sinh vật thích nghi với khí hậu ấm hơn sẽ phát triển một cách
rầm rộ thì sẽ không có cách nào kìm hãm nổi gây ra sự mất cân bằng trong hệ sinh
thái.Nhất là các loài vi khuẩn virut gây bệnh sẽ tạo ra các dịch bệnh lớn ở quy mô
toàn cầu.Các loài động vật chịu nóng tốt sẽ phát triển và ngày càng mở rộng phạm

+Giảm phát thải CH
4
từ hoạt động chăn nuôi và trồng trọt (nhất là trồng lúa
nước) có thể xây dựng các hầm biogas để thu CH
4
từ phân động vật và phế phụ
phẩm nông nghiệp. Dùng CH
4
để nhiên liệu sưởi ấm hoặc tạo điện
-Ước tính lượng khí nhà kính mà nông nghiệp toàn cầu tạo ra hàng năm
bằng 20% tổng lượng khí nhà kính do loài người phát thải ra
+Tìm ra những giải pháp mới hấp thụ CO
2
ví dụ biện pháp chôn CO
2
xuống
đáy biển,hấp thụ CO2 bằng vật liệu mới.
Tuy nhiên nếu biện pháp cắt giảm này không hiệu quả chúng ta phải tính
đến những giải pháp cuối cùng mang tính sống còn đối với tương lai của cả hành
tinh.Các nhà khoa học đã nghĩ đến biện pháp Geoengineering .đây là biện pháp
làm mát trái đất.
+Biện pháp Geoengineering : đây là biện pháp làm mát trái đất bao gồm
2 kỹ thuật(SRM) và (CDR)
Theo báo cáo mới (do Viện hàn lâm khoa học Vương quốc Anh, Royal
Society, công bố ngày 1 tháng 9 vừa qua) đã chỉ ra rằng trừ khi các nỗ lực giảm
thiểu lượng khí nhà kính thải ra thành công vượt bậc so với hiện tại,nếu không
con người sẽ cần tiến hành nhiều biện pháp geoengineering để làm mát Trái đất.
Tuy nhiên, báo cáo đã xác định những rủi ro tiềm tàng liên quan tới hiệu quả, chi
phí kinh tế và tác động môi trường của những biện pháp này.
Do giáo sư John Shepherd, người đứng đầu nghiên cứu về geoengineering

cho tương lai. Dovậy ngay từ bây giờ cũng cần nghiên cứu và phát triển một cách
nghiêmtúc các biện pháp khác nhau, các tác động của chúng đối với môi trườngvà
các vấn đề quản lí liên quan. Nếu sử dụng các biện phápgeoengineering một cách
vô trách nhiệm hoặc không lưu tâm tới tác động bên lề, rất có thể loài người sẽ lại
phải đối mặt với những hậu quả thảm khốc tương tự như biến đổi khí hậu. Chúng
ta cần có sẵn một khungquản lý rõ ràng để phòng ngừa điều này xảy ra.”
+Trong số các kĩ thuật CDR được đưa ra, những biện pháp sau được xem
tiềm năng hơn cả:
• Tách khí CO2 trong không khí và lưu trữ chúng - đây là một biện pháp
geoengineering rất được quan tâm do nó làm thayđổi trực tiếp nguyên nhân của
biến đổi khí hậu.
• Tăng cường phong hóa - đây là biện pháp tận dụng các phản ứng tự nhiên của
CO2 trong không khí với đá và các chất khoáng, và được xem như một lựachọn
dài hạn khả quan.
• Sử dụng đất và trồng rừng – báo cáo chỉ ra rằng quản lý việc sửdụng đất đóng
vai trò tuy nhỏ nhưng quan trọng trong việc giảm mức tăngCO2 trong khí quyển.
+Khi nhiệt độ tăng tới mức báo động và cần đến những biện pháp nhanh
chóng hơn, các kĩ thuật SRM sau đây tỏ ra khả quan hơn cả:
• Phun sulfur vào tầng bình lưu để tạo ra các đám mây bức xạ ánhsáng mặt trời –
đây là một biện pháp khả thi, các đợt phun trào núi lửatrong quá khứ chính là
những cuộc thử nghiệm sơ bộ ngắn hạn cho mức độhiệu quả của biện pháp này.
Chi phí được đánh giá là tương đối thấp vàthời gian thực hiện ngắn. Tuy nhiên,
vẫn có nhiều câu hỏi lớn xung quanh tác động phụ cần được trả lời, đặc biệt là
việc phá hủy tầng bình lưu.
• Các biện pháp liên quan thông số suất phản chiếu (albedo) của mây,tăng lượng
mây
• Các biện pháp liên quan thông số suất phản chiếu của mặt đất (cáckỹ thuật SRM,
bao gồm sơn trắng mái nhà, trồng cây có khả năng phảnchiếu ánh sáng và đặt
gương phản quang trên sa mạc) – đây là những biệnpháp tỏ ra không mấy hiệu
quả, chi phí đắt đỏ và, trong một số trườnghợp, có thể gây ra những tác động

nông nghiệp.Thu hoạch trước bão,lũ tránh tổn thất
+ Công nghiệp thì sử dụng vật liệu chống ăn mòn axit.Kh xây dựng cần
tính đến tác động của biến đổi khí hậu