Chần đoán và các phương pháp
điều trị u não (Kỳ 2)
Tính toán liều lượng tia bức xạ để chiếu vào u não
B. CHUẨN BỊ CHO ĐIỀU TRỊ
Bác sĩ có thể mô tả các chọn lựa trong điều trị và thảo luận về các kết quả
hy vọng sẽ đạt được cho mỗi phương pháp. Bác sĩ và bệnh nhân có thể cùng hợp
tác với nhau để hoạch định ra một phương án điều trị phù hợp với yêu cầu của
người bệnh.
Điều trị tuỳ thuộc nhiều yếu tố, bao gồm loại u, vị trí, kích thước, và giai
đoạn của khối u. Đối với một vài typ u não, bác sĩ cũng cần biết xem tế bào ung
thư có hiện diện trong dịch não tuỷ hay không.
Sau đây là một số câu hỏi mà bệnh nhân có thể hỏi bác sĩ trước khi
điều trị
- Tôi bị loại u não nào? U lành tính hay ác tính?
- Giai đoạn của khối u?
- Chọn lựa điều trị của tôi ra sao? Bác sĩ khuyên tôi điều gì? Tại sao?
- Lợi ích của từng phương pháp điều trị ? Nguy cơ và tác dụng phụ của
từng phương pháp?
- Chi phí điều trị?
- Việc điều trị sẽ ảnh hưởng đến công việc hàng ngày của tôi ra sao?
- Có thử nghiệm nghiên cứu lâm sàng nào có thể thích hợp đối với trường
hợp của tôi?
Bệnh nhân không cần phải hỏi tất cả các câu hỏi và hiểu rõ tất cả các câu
trả lời của bác sĩ. Trong quá trình điều trị, những điều chưa rõ sẽ được giải thích
và bác sĩ sẽ bổ sung thêm nhiều thông tin khác.
C. CÁC PHƯƠNG PHÁP ĐIỀU TRỊ
Bệnh nhân u não có nhiều chọn lựa trong điều trị. Tuỳ theo typ của khối u
và giai đoạn và bịnh nhân có thể được điều trị bằng phẫu thuật, xạ trị hoặc hoá trị.
Một số bệnh nhân được điều trị phối hợp.
Ngoài ra, ở bất cứ giai đoạn nào của bệnh, bệnh nhân cũng cần được điều
liều bức xạ nhỏ ngày 2 hay 3 lần thay vì dùng liều cao ngày 1 lần.
- Xạ trị lập thể (Stereotactic radiation therapy): Sử dụng những chùm tia
xạ rất hẹp chiếu vào khối u ở nhiều góc độ khác nhau. Khi dùng phương pháp này
, bịnh nhân sẽ phải đội một khung cứng trên đầu. Chụp MRI hoặc CT scan để tạo
hình ảnh chính xác và vị trí của khối u. Bác sĩ sẽ tính toán chính xác liều bức xạ
cần thiết cùng kích thước và góc chiếu của các chùm tia. Có thể xạ trị một lần
hoặc vài lần.
- Xạ trị theo không gian 3 chiều (3-dimension conformal radiotherapy):
Máy tính vẽ ra hình ảnh không gian 3 chiều của khối u và mô lành chung quanh.
Bác sĩ chiếu nhiều chùm tia vào hình dáng chính xác của khối u. Việc chiếu tia tập
trung chính xác vào khối u sẽ giúp bảo vệ các mô lành chung quanh.
- Xạ trị bằng chùm tia Proton (Proton beam radiation therapy): Nguồn
bức xạ là protons thay cho XQuang. Bác sĩ nhắm chùm tia protons vào khối u.
Protons có thể đi xuyên qua mô lành mà không gây tổn thương gì đáng kể.
Sau đây là một số điều mà bệnh nhân có thể hỏi bác sĩ trước khi xạ trị:
- Tại sao tôi cần xạ trị?
- Khi nào thì bắt đầu? Khi nào thì chấm dứt điều trị?
- Có tác dụng phụ gì?
- Tôi sẽ tự chăm sóc ra sao trong khi xạ trị?
- Làm thế nào để biết là xạ trị có hiệu quả?
- Tôi có thể tiếp tục những hoạt động hàng ngày khi xạ trị?
Tập trung chùm tia xạ để tiêu diệt khối u
Thiết kế phương án tối ưu để chiếu tia xạ vào tiêu diệt khối u
mà ít gây ảnh hưởng đến mô lành chung quanh
3. Hoá trị liệu (Chemotherapy), dùng thuốc để tiêu diệt tế bào ung thư,
đôi khi cần thiết trong điều trị u não. Thuốc có thể dùng đường uống hoặc tiêm.
Dù đường nào thì thuốc cũng vào máu và di chuyển khắp cơ thể. Thuốc này được
sử dụng từng đợt để cơ thể có thời gian hồi phục sau mỗi đợt điều trị.