TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI
BÁO CÁO THỰC TẬP XƯỞNG
MẠCH ỔN ÁP TUYẾN TÍNH SỬ DỤNG TRANSISTOR
Giáo viên hướng dẫn:
Lại quên mất
Nguyễn văn Thư
Lớp: ĐKTĐ2_K50
Đại học Bách Khoa Hà Nội
Hà nội ngày 15 tháng 9 năm 2008
1
1. Giới thiệu:
Nội dung thực tập là thiết kế mạch ổn điện áp một chiều sử dụng các linh
kiện cơ bản như transistor, điện trở, diode, tụ điện vv.
Ổn áp làm việc ở chế độ tuyến tính.
2. Sơ đồ nguyên lý:
Các khối:
1. Khối chỉnh lưu
2. Khối Darlington
3. Khối phản hồi
4. Khối bảo vệ quá dòng
2
Vai trò từng khối:
1. Khối Chỉnh lưu: bao gồm cầu diode và có thể coi là bao gồm cả tụ
C. Khối này chỉnh lưu điện áp xoay chiều đầu vào thành điện áp
một chiều, điện áp này được làm phẳng bởi tụ lọc C. Như vậy khối
chỉnh lưu cấp nguồn điện áp một chiều tương đối phẳng cho mạch.
2. Khối Darlinton: bao gồm 3 transistor mắc kiểu darlinton. Khối này
khuếch đại tín hiệu điều khiển đưa vào chân B của T1.
3. Khối phản hồi đầu ra: gồm transistor T4, các điện trở phân áp cho
T4, Rc của T4, và diode zener. Khối này có tác dụng phản hồi sai
lệch đầu ra về để điều khiển khối Darlinton.
tăng.
Điện áp rơi trên CE của T3 tăng, việc này làm giảm điện áp ra.
Ngược lại, khi điện áp ra giảm, V
BE T4
giảm, làm V
CE T4
tăng, dẫn đến
V
B T1
tăng, làm T1, do đó T2, và T3 thông hơn, dẫn đến V
CE T3
giảm.
Điện áp rơi trên CE của T3 giảm làm tăng điện áp đầu ra.
3
Như vậy bằng việc thay đổi V
CE
của T3 ngược với thay đổi của điện
áp ra, điện áp ra được giữ ổn định.
Tính toán các giá trị điện trở:
Các điện trở R3, R4 và VR phân áp cho cực
B của T4. T4 phải làm việc ở chế độ khuếch
đại, do đó V
BE
của T4 nhỏ, trong khoảng
0,5-0,65. V
E
của T4 bằng V
DZ
bằng 6 V
V
quá sẽ làm giảm điện áp của zener, nhỏ quá sẽ làm dòng qua Zener
quá lớn. Em chọn R2= 4.7 kΩ
Như vậy các giá trị linh kiện
1 1 C1 1000U
2 1 DZ 6V
3 1 D5 DIOD
4 1 D16 DB101
5 1 J1 Vin
6 2 R1,R4 2.5K
7 1 R2 4.7K
8 2 R3,VR 1k
9 1 R5 0.33
10 4 T1,T2,T4,T5 C828
11 1 T3 H1061
4
T 4
C 8 2 8
R 3
1 k
2
1
V R
1 k
R 4
2 . 5 K
2
1
4. Sơ đồ mạch lắp ráp:
Sơ đồ lắp ráp: mạch ổn áp tuyến tính
5
0,5-
0,65
4,5 1.5 x 9 x x
x: không quan trọng
Về mạch bảo vệ:
V
CE T5
= 10,54 V
V
BE T5
= 0,16 V
Như vậy có nghĩa là T5 chưa thông, mạch chưa quá tải
6. Kết luận:
Mạch ổn áp tuyến tính sử dụng các linh kiện cơ bản như transistor, điện trở
vv là một mạch khá đơn giản, nhưng nó giúp ta hiểu được cơ chế ổn áp,
cũng như nắm được cách sử dụng transistor cho các ứng dụng cụ thể.
Cuối cùng, em xin cám ơn các cô ở phòng thực tập đã giúp đỡ em làm được
bài thực hành này. Tớ cũng muốn cám ơn các bạn ở cùng nhóm cũng như
các bạn khác vì những trao đổi giúp tớ làm việc hiệu quả hơn.
6