Sáng tạo máy cắt, tách hạt điều tự
động
Lâu nay việc bóc tách vỏ hạt điều để lấy nhân xuất khẩu, hoàn
toàn b
ằng thủ công. Mỗi người một thiết bị đạp chân cắt tách
từng hạt một, năng suất không cao, tốn nhiều nhân công. Từ
thực tế đòi hỏi, ông Mai Vĩnh Thạnh- chủ Cơ sở Cơ khí Vũ
Thạnh (Quy Nhơn) sau nhiều năm nghiên cứu đã chế tạo thành
công máy c
ắt, tách hạt điều tự động. Máy thay thế được hàng
ch
ục công nhân. Đây là thành công lớn cho ngành chế biến hạt
điều, mở ra hướng đi mới, giảm nhân lực, đem lại lợi nhuận cao
cho doanh nghiệp
Chiếc máy độc đáo
Máy có cấu trúc khá đơn giản và gọn, nhẹ; kích thước (1,25 x 0,6 x
0,9m). Dùng công nghệ PLC- (công nghệ tự động dùng khí nén)
k
ết hợp cơ khí. Hoạt động theo chương trình được lập sẵn trên máy
tính. Ch
ủ yếu dùng thiết bị Tiben, để đóng mở dao cắt, đẩy hạt tới
hay khi lùi vào. Bên cạnh đó có kết hợp thiết bị cơ khí như: hệ
thống ru lô để điều chỉnh vị trí hạt, hệ thống rung để hạt rơi xuống
theo trình tự, hệ thống phân loại hạt, mô-tơ để vận hành các thiết bị
cơ khí và nhiều thiết bị phụ trợ khác.
Hạt điều sau khi hấp hoặc chao được phân loại, theo băng tải,
vào phễu đặt bên trên máy. Nhờ hệ thống rung, hạt tuần tự rơi
xuống, đi vào 4 cửa và vào khe của các cửa. Mỗi cửa đều có khe,
mỗi khe có gắn 2 trục ru lô. Khi 2 ru lô quay, hạt điều ở khe giữa
được điều chỉnh, sao cho khi đến vị trí dao cắt,
hạt phải nằm

có năng suất 180 kg hạt nguy
ên liệu/giờ (khoảng 2 tấn/ngày). Tính
ra thay th
ế được 50 lao động (mỗi công lao động cắt tách thủ công
trung bình 40kg hạt điều thô). Nếu trừ 15 công nhân vận hành cho
h
ệ thống thì vẫn giảm được 35 lao động so với làm thủ công, để cắt
tách khoảng gần 2 tấn hạt điều nguyên liệu trong một ngày. Như
vậy nhiều cơ sở sản xuất lớn hàng chục tấn/ngày, thì số công nhân
giảm là con số khổng lồ. Đó là chưa kể chi phí vận chuyển, quản
lý, tỷ lệ thất thoát khi chuyển hạt điều đến nhiều địa điểm “vệ tinh”
trong vùng để gia công cắt tách từ nh
à máy chính.
Theo s
ố liệu của Hiệp hội điều Việt Nam, cả nước có trên 300
ngàn lao động trong ngành điều (mới chiếm 60% nhu cầu nhân lực
cho chế biến) để tạo ra trên 130 ngàn tấn nhân điều thô xuất khẩu
một năm. Riêng ở Bình Định mỗi năm chế biến chừng 750 đến 980
tấn nhân điều xuất khẩu, (chủ yếu của 3 công ty lớn và vài đơn vị
gia công nhỏ lẻ) cũng cần hàng trăm lao động thủ công. Như vậy
khi máy cắt tách hạt điều ra đời sẽ giải quyết được tình trạng thiếu
lao động cho ng
ành chế biến hạt điều.
N
ếu tính nguồn nhiên liệu, năng lượng (điện, khí) để vận hành và
kh
ấu hao thiết bị so với giảm lượng nhân công thì không đáng kể.
Do đó nguồn lợi đem lại khi d
ùng hệ thống thiết bị cắt, tách hạt
điều tự động n

ũng có một số đơn vị nhập máy cắt hạt điều của Ý.
Đây
là máy thuộc dạng bán cơ giới - dùng hệ thống xích và nhét
t
ừng hạt vào mắt xích đến vị trí cắt Sau đó ở Việt Nam cũng có
một số đơn vị sản xuất thử loại máy này nhưng không thể ứng
dụng vào thực tế vì cơ cấu cắt chưa hợp lý và không hiệu quả.
Hiện nay cũng có một số loại máy cắt hạt điều, bóc nhân lụa hạt
điều của Ý nhưng giá nhập về Việt Nam rất cao, nên khó được
chấp nhận.
Máy cắt tách hạt điều của Cơ sở cơ khí Vũ Thạnh tuy còn phải tiếp
tục hoàn thiện để đạt hệ số kỹ thuật tối ưu, sẽ giảm tỷ lệ hạt vỡ còn
khoảng 8% nhưng thực tế cho thấy đây là thành công rực rỡ, mở ra
hướng mới cho ng
ành chế biến hạt điều Việt Nam, giảm lao động,
giảm giá thành, cạnh tranh được trên thị trường thế giới và đem lại
hiệu quả kinh tế cao.