SUY THẬN CẤP
Suy thận cấp (STC) là một hội chứng do nhiều nguyên nhân gây ra. Biểu hiện
bằng tình trạng thiểu niệu hay không thiểu niệu và sự tích tụ nhanh chóng các chất cặn
bã nitơ trong máu.
I.NGUYÊN NHÂN:
STC có thể xảy ra do nguyên nhân trước thận- tại- sau thận.
A.STC trước thận:
1.Giảm thể tích máu:
a. Mất nước qua da: đổ mồ hôi nhiều, bỏng
Mất nước qua ống tiêu hoá: ói mửa, tiêu chảy…
Mất nước qua thận: tiểu đường, đáitháo nhạt…
b. Mất máu:
Vết thương động mạch:
Xuất huyết tiêu hoá.
Xuất huyết trong sản khoa.
c. Mất dịch qua khoang thứ III:
Viêm tụy cấp.
Tắc ruột.
Viêm phúc mạc.
2.Trụy tim mạch:
a. Do tim: nhồi máu cơ tim, chèn ép tim.
b. Choáng nhiễm trùng.
c. Trong mổ: các cuộc phẩu thuật có tạm ngưng tuần hoàn thận.
3.Suy tim nặng: cũng có thể làm giảm lượng máu đến thận.
4.Suy gan:có thể có vai trò trong hội chứng gan thận.
5.Dùng các loại thuốc kháng viêm không steroide trên những bệnh nhân có lưu
lượng cầu thận thấp sẵn do tác dụng ức chế prostaglandin của chúng có thể gây co
mạch đến thận.
B.STC tại thận:
1.Hoại tử ống thận cấp:
a. Mọi trừơng hợp suy thận trước thận diễn tiến kéo dài cơ chế thiếu máu.
1. Giảm nhập các chất nitơ, nước, điện giải tuỳ theo lượng nước xuất mỗi ngày.
2. Đảm bảo nhu cầu dinh dưỡng.
3. Chỉ định điều trị nội khoa cần thiết theo tình trạng bệnh nhân.
4. Theo dõi lâm sàng: sinh hiệu, cân nặng, nước xuất nhập, các vết thương, ổ
nhiêm trùng.
5. Theo dõi CLS: BUN, Creatinin, CTM, Ion đồ.
Chỉ định lọc máu ngoài thận khi cần thiết.
B.Điều trị STC trước thận:
1. Test nước: 500-1000 ml/ 30-60 phút, theo dõi LS và CVP.
2. Furosemide 100-400 mg TM.
3. Manitol 20% 10-20 ml/ giờ.
4. Dopamin liều < 3 mcg/kg/phút.
Sau khi các biện pháp này được áp dụng mà không có hiệu quả, coi như STC tại
thận, cần ngưng ngay các lợi tiểu, bắt đầu khống chế lượng nước vào và điều trị bảo
tồn.
C.Điều trị bảo tồn STC:
1. Quân bình nước.
2. Dinh dưỡng: tối thiểu 2000 kcal/ ngày. Chủ yếu carbohydrate, cần giới hạn
đạm để không làm tăng urê thêm.
3. Điều chỉnh các rối loạn LS và CLS:
Tăng huyết áp.
Tăng K+ máu:
K+ < 6 mEq/l: hạn chế K+ trong chế độ ăn và cho uống resine.
K+ > 7,5 mEq/l hoặc > 6 mEq/l nhưng có thay đổi trên ECG và có rối loạn TK-
cơ cần điều trị cấp cứu theo các bước:
Calci gluconate 10% 5-10 ml TMC 2’, có thể lập lại liều 2 sau 5’.
NaHCO3.
Glucose ưu trương.
Resin trao đổi cation giúp loại trừ K+ ra khỏi cơ thể:
Uống: 15-30 g Kayexalate + 50-100 ml Sorbitol 20%.