1

Quan h i Vit Nam  Campuchia sau
khi Vit Nam gia nhp WTO
The trade relation Cambodia-Vietnam after Vietnam joined the WTO
NXB KT, 2012 88 tr. +
Bùi Hng i hc Kinh t
LuKinh t th gii và Quan h kinh t quc t;
Mã s: 60 31 07
ng dn: PGS.TS.Nguyn Xuân Thiên
o v: 2012

Abstract:  lý lun và thc tin quan h i Vit Nam-Campuchia.
Phân tích thc trng quan h i Vit Nam-ng mt thành
công và hn ch ca quan h  khoa h  xut mt s
gii pháp nhm phát trii Vit Nam- Campuchia lên mt tm cao mi.

Keywords: Quan h i; T chi th gii; Vit Nam; Campuchia

Content
1. Tính cấp thiết của đề tài
Trong tin trình phát trin kinh t quc t, liên kt kinh t khu vc là quá trình tt yu nhm
phát huy ti th ca mi quc gia, góp phng kinh ti vi nhng
c có v a lý gên kt kinh t quc t c th hii nhiu hình thc vi
nhii phát trin.
Vit Nam và Campuchia là 2 quc gia g ma lý v1000 km biên ging
b và có rt nhiu ca khu thun li cho vic buôn bán gic nói chung  các tnh
vùng biên nói riêng. Cùng vi s g ma lý, Vit Nam - Campuchia có mi quan h

nhập của doanh nghiệp Việt Nam tại Campuchia” c t chc vào ngày 25/9/2009 ti TP H
Chí Minh. Các v v thc trng quan h c và các gi
i hai chic bàn bc khá k.
Trong s các bài vit nghiên cu v quan h i Vit Nam  Campuchia, có th k
n mt s bài vit ni b“Quan hệ thương mại Việt Nam – Campuchia” ca PGS.TS.
Nguyn Xuân Thiên và PGS.TS. Tri Tp chí nhng v Kinh t và Chính
tr th gi“Xuất nhập khẩu hàng hoá giữa Việt Nam và Campuchia, thực trạng và
giải pháp” ca T Thanh Thu i Tp chí Nhng v kinh t th gii s 9; “Hợp tác
kinh tế giữa Việt Nam và Campuchia những năm qua, triển vọng phát triển” cn
 K hoch -  p
i gia Vi có cái nhìn tng
quan v c trong thi gian qua và trin vng trong thi gian ti.
Bên c s cu cn mt vài v  tài này có
th k n là: Nguyn Trn Qu (2007), “Hợp tác phát triển tiểu vùng Mê Công mở rộng hiện tại
và tương lai”, Nhà xut bn Khoa hc xã hi; Phc Thành (2007), “Liên kết ASEAN trong
những thập niên đầu thế kỷ XXI”, Vin Nghiên c n H2009),
“Cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC): Nội dung và lộ trình”, NXB KHXH; Nguy  
(2012), “Việt Nam - Lào - Campuchia: Hợp tác hữu nghị và phát triển”, NXB Thông tin &
Truyn thông.
Các bài vit, tham lun hi tho, di c s 
giá mt cách h thng toàn din, sâu rng, chi tit v  tài cn nghiên cu, hou
3

v v  này trong bi cnh mi.    u v quan h  i Vit Nam -
Campuchia vn là cn thic tin và tm quan trc bit trong bi cnh hin
nay. t trong nhng nguu tham kho ht sc quan
trng cho vic thc hin lu
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu
- c trng quan h i Vit Nam - Campuchia hin nay.

4

c trng quan h i Vit Nam - Campuchia.
ng 3 : Trin vng và mt s gi  y phát tri  i Vit Nam -
Campuchia.

CHƢƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA
QUAN HỆ THƢƠNG MẠI VIỆT NAM - CAMPUCHIA
1.1. Cơ sở lý luận của quan hệ thƣơng mại Việt Nam - Campuchia
1.1.1. Thương mại quốc tế và một số lý thuyết cơ bản về thương mại quốc tế
n nht là s i hàng hoá và dch v gia các bên.
i quc t hình thành khi vii hàng hoá và dch v c thc hin qua biên gii
các quc gia. Ngày nay, các hình thi quc t có th k n là xut nhp khu hàng
hoá và dch vc ngoài gia công, tái xut khu và chuyn
khu, xut khu ti ch.
Mt s lý thuyn v i Quc t: Ch nt li th
tuyi ca A. Smith, Lý thuyt li th so sánh ca D. Ricardo, Lý thuyi ca
Haberler, Lý thuyt H-O; Lý thuyt ca P. Krugman. Nhìn chung, các lý thuyi quc
t u ch ra rng các c hoàn toàn có li quc t, v
quan tr ngun lc c vào nhng li th ca qu  tin
hành xut khu, nhp khu mt hàng, nhóm hàng nào có li nht.
1.1.2. Lợi ích của các quốc gia khi tham gia thương mại quốc tế
i quc t góp phng và phát trin kinh t; phát huy tt li th,
ng hiu qu; to ving nhu cu
c.
1.2. Cơ sở thực tiễn của quan hệ thƣơng mại Việt Nam - Campuchia
1.2.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của Campuchia
Campuchia là mt quD1000 km
biên gii vi Vit Nam. Hin ti Campuchia có khong 14 triu dân, c Khmer













, 















.
Trong nhch xut nhp gia Vit Nam và Campchia không ng

yu t c và quc t ng kinh t; ch  chính tr, lut pháp; 
hóa xã hi

CHƢƠNG 2
THỰC TRẠNG QUAN HỆ THƢƠNG MẠI VIỆT NAM – CAMPUCHIA

2.1. Chính sách thƣơng mại giữa Việt Nam - Campuchia và các yếu tố ảnh hƣởng đến
quan hệ thƣơng mại Việt Nam - Campuchia
2.1.1. Một số chính sách thương mại giữa Việt Nam và Campuchia
Vip y ban hn hp v kinh tc k thut
c bit quan tâm. Nhm c th hóa
ch o cc, rt nhiu hinh, tha thuc ký kt gia B
t Nam và B p Campuchia. V n, chính ph c rt
quan tâm và ng h i ci m, tu kin tt nhi hàng hóa,
dch v gic.
2.1.2. Các yếu tố ảnh hưởng chính sách thương mại Việt Nam - Campuchia
Có rt nhiu yu t chi phi ca Vi
k n các yu t quan trng là th ch chính tri ngoi, ngun lc ca hai quc gia.
Ngoài ra, i vi quan h i Vit Nam - Campuchia thì s g ng v
 n vic hoi gic.
2.2. Thực trạng quan hệ thƣơng mại Việt Nam - Campuchia
2.2.1. Xuất khẩu hàng hoá từ Việt Nam sang Campuchia
Kim ngch xut khu ca Vin 2000 - 2007,
t gc bit là bu t t lot các chuyn o hai
 c ci thin rõ rt, th hin  t ch xut
khu hàng hóa t n 2007. Có s t ng trong kim ngch xut khu ca Vit
u kim ngch xut khu ca Vit Nam lên gn 1,5 t
nng ca cuc khng hong kinh t th gii nên kim
ngch xut khm xung còn 1,147 t USD, tng kim ngch kim ngch xut nhp khu
Vit Nam - Campuchia lu tiên trong lch s t giá tr âm (-




 t Nam.  2010 

 ch
nhp khu t t 277 tri 48,5% so vi cùng k i
khi ASEAN, kim ngch nhp kh



  Campuchia xp th 
nhp khu t Myamar và Brunei) và chim 1,7% 

 giá nhp khu hàng hoá t 






t Nam. Tt hàng nhp khu chính c

t
Nam t  : 126,8 triu USD, 68,3% 






́
ng tăng
Nhìn chung trong g lut khu hàng hóa ca Vit Nam nói riêng và quan
h i gic Vit Nam - c nhc tin
     n t 2001 - 2005 kim ngch xut khu ca Vit Nam sang
i nhanh (kim ngch xut khu hàng hóa Vi
5 l
c bin t n 2011, kim ngch xut kht trên 1 t USD,
khi quan trng ca nhau. Vit Nam luôn xut siêu
 l  2009, do ng ca cuc khng
hong kinh t th gii, xut khu ca Vit Nam sang Campuchia có phn hn ch . Tuy nhiên
n kinh t th gii dn phc hi thì Vic gia xut
khu ln nht qua c Thái Lan và Trung Qut tín hi
mng th hin tim li cc và cc phát huy trong thi gian ti.
c bin t n 2011, kim ngch xut khn trên 1 t
USD, khi quan trng ca nhau. Vit Nam luôn
xu l ng ca cuc
khng hong kinh t th gii nên xut khu ca Vit Nam sang Campuchia có phn hn ch . Tuy
n kinh t th gii dn phc hi thì Vic gia
xut khu ln nht qua c Thái Lan và Trung Qut tín hiu
ng th hin tim li cc và cc phát huy trong thi gian ti.
i gic mang tính cht b sung cho nhau. Xét trong
u kin t cung t cp, mc t sn xut hai m c. Nhng mt
hàng mt hàng lâm sn - c bit là mt hàng cao su là mt hàng li th ct
c Campuchia có din tích rng rng và khí hu rt thun li cho ngành lâm nghip. Ngoài ra,
p vì th các mt hàng trên có giá thành d chp nhn. Tuy nhiên, nhng
mt hàng này s dn bin mu nhp khng chung ca nn sn xut hin
i là ngày càng ph thun phm t  hoàn toàn là mt hàng mà
Vit Nam có th t ng. Hin ti, Vit Nam vn nhp khu mt s ng ln hàng nông sn
8

a hai nươ
́
c
Vic mt ch i vng chng vi th và lc ca ta
và ti  a th ng Campuchia. Kim ngch xut khu hàng hóa ca Vit Nam sang
Campuchia còn nh  t gn 3 t i tng kim ngch xut khu ca Vit
Nam là 203,6 t USD thì còn rt khim tn. Bên ct khu ca Vit Nam sang th
ng Campuchia mi ch   c nhu cu cho tng lp có thu nhp trung bình ca
Campuchia, trong khi sc mua ca tng lt ln thì Vit Nam lp cc.
V mt hàng xut khu gia Vit Nam và Campuchia còn có hn ch v chng, giá c,
u, qun lý xut nhp khu. Vit Nam không chú ý xây du ti th ng
i Campuchia rn v mu và hàng hoá ca
i nh
trình qung bá sn phm rm r. Nhiu doanh nghip Vit N   n th ng
9

 theo dõi vic phân phng tiêu th nào. Bên
ct s mt hàng ca Vit Nam vn còn i nhãn hiu ca các nhà sn xut
   c li, nhiu hàng gi gn mác Vit Nam bán     nh
n sn phm ca Vit Nam.
2.3.2.2. Cở hạ tầng dành cho thương mại hai nước còn thiếu và yếu
-  vt cht dành cho xut nhp khu ca kh vt cht k
thui nhìn chung còn thp kém, lc hu. Ti nhiu ca khn
i, kho ngoi quan, h thng ca hàng gii thiu mua bán hàng hoá và
khu dch v xut nhp khc xây dng. H thng giao thông, thông tin liên lc, h thng
thanh toán còn thiu và yu, các ch biên gii nu có thì vn còn rm b
- Quy mô hoi ti các ca khu nh bé, t ng xut nhp
khu hàng hóa và dch v không nh.
- V hình thc xut khu: hong ca h thn bán buôn  Campuchia còn hn ch, hàng
hoá nhp khu trên th ng này ch yu vc phân phi trong phm vi hp. Ch yu là

a Vit -pu-chia vn còn hn ch c v s ng doanh nghi
và quy mô v chính sách ca Campuchia còn thiu minh bch và các doanh
nghip Vit Nam nhìn chung còn thiu ch c ma các
doanh nghip Vit Nam sang Campuchia.
Cùng vi s hoi qua các ca khu, nn buôn lu gian l
din ra ht sc nghiêm trng trong toàn tuyn biên gii Tây Nam.

CHƢƠNG 3
TRIỂN VỌNG VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP THÚC ĐẨY PHÁT TRIỂN
QUAN HỆ THƢƠNG MẠI VIỆT NAM – CAMPUCHIA

3.1. Triển vọng thƣơng mại Việt Nam - Campuchia trong thời gian tới
3.1.1 Triển vọng thị trƣờng Campuchia
Theo báo cáo Trin vng kinh t th gii tháng 10/2012, IMF d báo Campuchia s là mt
trong nhng nn kinh t phát trin nhanh nht trong s các nn kinh t n trong khu
vc châu Á - i. Kinh t Campuchia d kin s phát tring
th hai trong s các nn kinh t ASEAN so vi cùng k t khu phc hi, du lch
nh và bng sn phc hi mnh m tip tc h tr nn kinh t ca Campuchia bt chp
s suy thoái kinh t toàn cu." IMF k vng lm phát ca Campuchia duy trì thi
i v tình hình rui ro cu này
bt ngun ch yu t bt n th ng tiu kin thi tit khc nghit, và m
rng tín dng nhanh chóng n sc khe ca các ngân hàng.
Hin nay, Campuchia thc hin chính sách m ca nn kinh t, không phân bit doanh nghip
 i dành cho các doanh nghip Vit
 m rng và phát trin th ng  Campuchia. Trong thi gian t phát huy ti
y phát trin kinh t n kinh
t  khu vc biên gii, Vit Nam và Campuchia s tip t sn có và ký mi các
tha thun hp tác nhp khu hàng hóa có xut x t mgin hóa các
th tc hi quan, m chi nhánh ngân hàng  khu vc biên gi i thông tin;
tích cc trin khai ni dung hinh, tho thun chung gic.

dch Vit Nam - n, thun tin, tu kin phát trin hong
i, du lch gic:
- H tr o u kin cho các doanh nghip Vit Nam tham gia vào hong
i vi Campuchia: vay vn hoá th tc hành
chính, hi quan, tu kin thun li v th tc xut nhp khu hàng hoá qua biên gii.
- ng trin khai ký kt các hinh, tho thun ginh, b ngành
gic, giúp via Vit Nam và Campuchia d 
- Thit lp và áp dng các chính sách c th, riêng bit cho ti
quc t (xut nhp khu, tái xut khu, chuyn khu ).
- c cn ci tin hoá quy trình th tc cp phép m 
i din, khuyn khích doanh nghic ngoài mt s n xut nhm
12

tránh thu nhp khu ca bng thng kh p th ng, ví d n
xut thuc, vt liu xây dng
- Xây dng h th tu kin thun li cho doanh nghip tham
gia sn xut kinh doanh tc bn. Trong thi gian ti cn m rng chi nhánh ra các tnh, thành
phi cm b phát trii mt cách
toàn din, hn ch ri ro. T chc sp xp li các lng kinh doanh ngoi hi thuc các thành
phn kinh t ti khu vc ca khu. Các hong này phi thông qua cp giy phép và chu s ch
o cht ch cc.
3.2.2. Xúc tiến công tác đầu tư, nâng cao chất lượng, đa dạng hoá các mặt hàng xuất nhập
khẩu của hai nước
 xúc tic nên tu kin tìm hiu th ng cho doanh nghip
thông qua các bui hi tho, hi ch, kho sát th ng, tri 
nghip tìm thp tác, ký kt các hi gic. Bên c,
chính ph n có chính sách gn lin tr cho Campuchia vi
n giao công ngh, xut khu hàng hoá và dch v cho doanh nghip Vi tn
dng ngun lc. Ngoài ra, h tr n, cp nhp thông tin v th ng Campuchia
cho các doanh nghip Vic bit là các th tc pháp lý, chính sách v i và hot


KẾT LUẬN
Vic láng ging, hu ngh vng tt
p, hu ngh truyn thng, hp tác toàn din, bn vng lâu dài". Trong su, quan h
cc ci thin và phát trin v nhiu mt, th hin qua s liên kt v kinh
t, chính tr, qut nhiu hinh hp tác lâu dài vi
nhau. Trong khi Asean, Vii ln ca Campuchia, sau Thái Lan và
Singapore. Kim ngch xut nhp khu hàng hoá gic không ngc bit là sau
khi Vit Nam gia nhp WTO t 1,193 t n gp 2,5 ln 2,836 t USD

Tuy nhiên, vi nhng li th sn có ca hai quc gia g ng v 
xã hi hai chiu vng tm vi tia Vit Nam và Campuchia.
Hàng hóa xut nhp khu gic ch yu v cao v u, hàng
nguyên liu thô vn chim t trng ln. Các hoi gic vn còn gp
nhi  h tng, các th tc thanh toán, h tr xut nhp nhc
cn phi n la nhm phát tri h tng, hoàn thin khung pháp lý, ci cách th tc
     c c    y quan h  i Vit Nam -
Campuchia lên tm cao mi.

References
Tài liệu tiếng Việt
1. Koy, C.V. (2011), "Thc trng và giy quan h i gia Vit Nam và
i gian ti",KLTN, Đại học kinh tế quốc dân, Hà Nội.
2. B : 05/2012/TT-BCT v vic nh vic
nhp khu theo hn ngch thu i
3. n, (2009), "Hp tác Kinh t gia Vit Nam và Campuchia nhn vng
phát trin", Tạp chí chuyên đề Kế hoạch- Đầu tư (7).
14

4. NguyViệt Nam-Lào-Campuchia Hợp tác hữu nghị và phát triển, Nxb

London.
20.WB (2000), Violent Conflict and the Transformation of Social Capital, Lessons from
Cambodia, RWanda, Guantemala and Somalia.
21.WB (2008), Cambodia Economic Watch, Hanoi.
22.Cambodia Development Resources Instutite (2003), Flash Report on the Cambodian
Economy, Ho Chi Minh city.
15

Website
22. http://www.mofahcm.gov.vn/vi
23. http://www.vietrade.gov.vn
24. http://www.worldbank.org
25. http://www.adb.org
26. http://www.imf.org
27. http://www.vietnamembassy-cambodia.org/vi/
28. http://www.customs.gov.vn
29. http://www.gso.gov.vn
30. http://data.worldbank.org
31. www.moit.gov.vn/
32. http://www.bbb.vn/data/
33. http://www.gfmag.com
34. http://www.mofa.gov.vn
35. http://nhansuvietnam.vn
36. http://vneconomy.vn/