Chuyên đề thực tập
Trờng đại học kinh tế quốc dân
Khoa Khoa học quản lý
Chuyên đề thực tập tốt nghiệp
Tên đề tài:"Một số giải pháp nhằm hoàn thiện quản lí thu
bảo hiểm xã hội từ các doanh nghiệp ngoài quốc doanh
trên địa bàn huyện Đại Từ ".
1
Chuyên đề thực tập
Họ tên
sinh
viên
:
Phạ
m
Thị
Hiên
Lớp
:
Quản
lý
kinh
tế
K35
Chuyê
n
ngành
:
Quản
lý
kinh
1. Một số khái niệm. ..............................................................................9
1.1. quản lí. ........................................................................... .............9
1.2. Quản lí nhà nớc về BHXH..........................................................9
1.3. quản lí thu BHXH. ......................................................................11
III. Nghiệp vụ quản lí thu BHXH từ các doanh nghiệp
ngoài quốc doanh. ..................................................................................12
1. Nhiệm vụ của các cán bộ quản lí thu BHXH. ................................12
2. Nội dung quản lí thu BHXH từ các doanh nghiệp
ngoài nhà nớc ........................................................................................13
2.1. kiểm tra chấp nhận danh sách đăng ký của đơn vị sử dụng lao
động khi thu BHXH lần đầu hoặc tăng khi lao
động .......................................................................................................13
2.2 kiểm tra đơn vị kê khai số thu BHXH hàngtháng.13
. 2.3 Cấp tờ khai sổ bảo hiểm...........................................................14
2.4 Quản lý lu trữ hồ sơ. ..............................................................14
2.5. Cấp sổ BHXH...........................................................................14
3. các yếu tố ảnh hởng đến việc quản lý thu BHXH từ
các doanh nghiệp ngoài nhà nớc..........................................................14
ChơngII:Thực trạng quản lý thu BHXH từ các doanh
nghiệp ngoài quốc doanh trên địa bàn huyện Đại Từ........................15
I. quá trình hình thành và phát triển của BHXH huyện Đại
Từ.............................................................................................................15
1.Lịch sử hình thành và phát triển của BHXH
huyện Đại Từ............................................................................................15
4
Chuyên đề thực tập
2. Cơ cấu tổ chức bộ máy BHXH huyện Đại từ...............................20
2.1. Nhiệm vụ của giám đốc, phó giám đốc và các phòng nghiệp vụ.
...........................................................................................................20
II. Thực trạng quản lý thu BHXH từ các doanh nghiệp
2. Kiến nghị với các đơn vị sử dụng lao động.......................................44
Kết luận....................................................................................................45
Tài liệu tham khảo....................................................................................46
Lời cam kết...............................................................................................475
Chuyªn ®Ò thùc tËp
6
Chuyên đề thực tập
Phần mở đầu
* Lý do chọn đề tài.
Từ khi nhà nớc ta chuyển nền kinh tế từ bao cấp sang nền kinh
tế thị trờng thì bộ mặt nớc ta có nhiều thay đổi từ một nớc nhập siêu
sang tất cả các lĩnh vực thì nay đã có mặt hàng xuất khẩu. Đời sống
nhân dân ngày càng ấm no, sản xuất ngày càng phát triển. Đảng và
Nhà nớc đặt ra mục tiêu xã hội công bằng dân chủ và văn minh.
Chính vì vậy bảo hiểm xã hội thể hiện sự quan tâm của Nhà nớc tới
ngời lao động sản xuất. Tuy nhiên trên thực tế chỉ có những ngời lao
động làm việc trong các doanh nghiệp Nhà nớc mới đợc tham gia
bảo hiểm xã hội một cách đầy đủ, còn phần lớn ngời lao động làm
việc ở khu vực ngoài quốc doanh thì không đợc chủ doanh nghiệp
đóng bảo hiểm xã hội, hoặc bằng cách này cách khác vi phạm
quyền lợi của ngời lao động. Giống nh tình hình chung trong cả nớc
bảo hiểm xã hội huyện Đại Từ gặp nhiều khó khăn trong công tác
quản lý thu bảo hiểm xã hội của khu vực ngoài quốc doanh. Chính vì
vậy em chọn đề tài ''Một số giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý
Chơng III : Hoàn thiện một số giải pháp nhằm tăng thu bảo hiểm xã
hội khu vực ngoài quốc doanh trên địa bàn huyện Đại Từ.
8
Chuyên đề thực tập
Chơng I : Cơ sở lý luận về quản lý thu bảo hiểm xã
hội từ các doanh nghiệp ngoài quốc doanh.
I - bảo hiểm x hội việt nam.ã
1. Khái niệm và sự cần thiết của bảo hiểm x hội ã
1
.
1.1. khái niệm
BHXH là sự đảm bảo thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập
cho ngời lao động hoặc mất việc làm, thông qua việc hình thành
hoặc sử dụng một quỹ tài chính do sự đóng góp của các bên tham
gia bảo hiểm, nhằm đảm bảo an toàn đời sống của ngời lao động
hay gia đình họ, đồng thời góp phần đảm bảo an toàn xã hội.
*Đặc trng của bảo hiểm x hội.ã
. Bảo hiểm cho ngời lao động trong và sau quá trình lao động.
Các rủi ro của ngời lao động liên quan đến thu nhập của họ nh : ốm
đau, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thai sản, mất sức lao
động, già yếu, chết do những rủi ro này mà ngời lao động bị mất
hoặc giảm thu nhập. Họ cần phải có khoản thu nhập khác bù vào để
ổn định cuộc sống. Đây là đặc trng rất cơ bản của bảo hiểm xã hội.
. Ngời lao động muốn hởng trợ cấp bảo hiểm xã hội phải có nghĩa
vụ đóng bảo hiểm xã hội cho ngời lao động mà mình thuê mớn.
. Các hoạt động bảo hiểm xã hội hoạt động trong khuôn khổ pháp
luật , các chế độ BHXH cũng do luật định, Nhà nớc bảo hộ các hoạt
động của bảo hiểm xã hội.
.Góp phần kích thích, khuyến khích ngời lao động hăng hái sản
xuất.
.Phát huy tiềm năng và gắn bó lợi ích.
10
Chuyên đề thực tập
II. Quản lý thu BHXH của các doanh nghiệp ngoài quốc doanh.
1. Một số khái niệm.
1.1. Quản lý
1
:
Có nhiều cách hiểu khác nhau về quản lý, nhng nhìn chung có thể
hiểu: Quản lý là sự tác động của chủ thể quản lý lên đối tợng quản lý
nhằm đạt đợc những mục tiêu nhất định trong điều kiện biến đổi của
môi trờng.Tất cả các dạng quản lý đều mang những đặc trng sau
đây- Để quản lý đợc phải tồn tại một hệ quản lý bao gồm hai phân
hệ là chủ thể quản lý và đối tợng quản lý.
. Quản lý bao giờ cũng liên quan đến việc trao đổi thông tin nhiều
chiều.
. Quản lý bao giờ cũng có khả năng thích nghi.
1.2. Quản lý Nhà nớc về bảo hiểm x hộiã .
* Nhà nớc thực hiện vai trò quản lý đối với bảo hiểm xã hội nh sau:
Nhà nớc là ngời thứ ba đứng ra can thiệp cân bằng mối quan hệ giữa
ngời lao động và chủ thể sử dụng lao động . Nhà nớc tổ chức các
công việc đó đều liên quan đến kinh tế - xã hội khác, do đó rất cần
sự quản lý của Nhà nớc.
BHXH đợc thực hiện thông qua một quy trình này bằng các công
việc sau : Việc hoạch định chính sách bảo hiểm xã hội là khâu quan
trọng nhất . Chính sách bảo hiểm xã hội phải xác định đợc đối tợng
BHXH , bao gồm các dạng lao động nào, viên chức quân nhân hay
tất cả ngời lao động.
tăng trởng quỹ, tránh những rủi ro, bất trắc, đợc những biến động
kinh tế xã hội tạo điểu kiện để chính sách bảo hiểm xã hội thực hiện
có hiệu quả . Điều này đặc biệt quan trọng đối với những nớc kinh tế
cha phát triển, lạm phát cao. Tuy nhiên sự bảo trợ của Nhà nớc là
chính sách để bảo tồn giá trị tăng trởng quỹ mà không phải là sự bảo
cấp, bù đắp thất thoát.
12
Chuyên đề thực tập
1.3.Quản lý thu bảo hiểm x hội ã
1
.
Quản lý thu bảo hiểm xã hội là sự tác đông của cán bộ quản lý bằng
các biện pháp, công cụ nhằm lam cho các cơ quan , đơn vị sử dụng
lao động tham gia bảo hiểm xã hội cho ngời lao động trong doanh
nghiệp của mình.
2. Sự cần thiết phải thực hiện BHXH cho ngời lao động làm
việc ở khu vực ngoài Nhà nớc.
Đến cuối năm 2005 Thái Nguyên có khoảng 363 đơn vị nợ bảo
hiểm xã hội trên 6 tháng với hơn 40 tỷ và hàng ngàn đơn vị trốn nộp
BHXH. Vậy nguyên nhân nào dẫn đến trốn nợ và trốn nộp BHXH và
quyền lợi của ngời lao động bị ảnh hởng ra sao
Nguyên nhân về cơ chế quản lý và nguyên nhân khách quan.
* Về cơ chế quản lý: Luật pháp về bảo hiểm xã hội cha đủ mạnh ,
đặc biệt là sử phạt vi phạm luật lao động về bảo hiểm xã hội cha
hợp lý, chủ doanh nghiệp lợi dụng kẽ hở để né tránh.
* Về nguyên nhân khách quan: là do quy mô nhỏ, sản xuất theo
mùa vụ , số lao động không ổn định, do sức ép trong tìm việc làm,
ngời lao động sợ mất việc nên không giám đấu tranh đòi quyền lợi
bảo hiểm xã hội.
nghiệp vụ thu của BHXH huyện Đại Từ
2. Nội dung quản lý thu BHXH từ các doanh nghiệp ngoài
Nhà nớc
1
.
2.1. Kiểm tra chấp nhận danh sách đăng ký của đơn vị sử
dụng lao động khi thu bảo hiểm x hội lần đầu hoặc khi tăng laoã
động.
14
Chuyên đề thực tập
Đối với các đơn vị lần đầu tham gia BHXH, căn cứ vào đối tợng diện
bắt buộc tham gia bảo hiểm xã hội theo quy định quản lý thu, yêu
cầu khai đúng, đầy đủ số lao động của doanh nghiệp, lập tờ khai
đăng ký tham gia bảo hiểm theo đúng mẫu, cung cấp hồ sơ chứng
minh tính pháp lý để thực hiện thu theo quy định bao gồm:
. Quyết định thành lập hay cho phép thành lập đơn vị.
. Giấy phép đăng ký kinh doanh.
. Quyết định tuyển dụng hay hợp đồng lao động hợp pháp của ngời
lao động, hồ sơ về thân nhân của ngời lao động, do đơn vị quản lý.
Cán bộ thu phải kiểm tra, đối chiếu danh sách lao động đăng ký
tham gia bảo hiểm xã hội của đơn vị đảm bảo đúng đối tợng, mức l-
ơng, thời điểm tham gia, đủ cơ sở pháp lý mới trình lãnh đạo ký xác
nhận.
2.2. Kiểm tra đơn vị kê khai số phải thu bảo hiểm x hội hàngã
tháng.
Hàng tháng đơn vị sử dụng lao động phải kê khai chính xác số lao
động, tổng quỹ lơng, số phải đóng bảo hiểm xã hội với cơ quan bảo
hiểm xã hội theo mẫu, cách ghi theo đúng mẫu.
1
từ các doanh nghiệp ngoài quốc doanh trên địa bàn
huyện Đại Từ.
16
Chuyên đề thực tập
I . quá trình hình thành và phát triển của BHXH
huyện Đại Từ
1. Lịch sử hình thành và phát triển bảo hiểm x hội huyệnã
Đại Từ
1
.
* Bảo hiểm x hội huyện Đại Từ:ã đợc thành lập vào ngày
15/8/1985 tại Phố trợ 2 - Thị trấn Đại Từ- huyện Đại Từ - tỉnh Thái
Nguyên. Cho tới nay cơ quan vẫn đóng tại Thị trấn Đại Từ - huyện Đại
Từ - tỉnh Thái Nguyên. BHXH huyện Đại Từ là một cơ quan hành
chinh sự nghiệp nhà nớc .Nó trực thuộc Bảo hiểm xã hội tỉnh Thái
Nguyên. Hiện nay cơ quan gồm có 16 ngời, có 10 đơn vị thành viên.
* BHXH tồn tại và phát triển chủ yếu: nguồn thu BHXH từ các cơ
quan trực thuộc UBND huyện uỷ. Các doanh nghiệp đóng trên địa bàn
huyện, UBND các xã , thị trấn và thu từ các trờng học.
Vào cuối những năm 1980 và đầu năm 1990, sự nghiệp Bảo hiểm
xã hội nớc ta gặp nhiều khó khăn, chế độ chính sách về BHXH còn
hạn chế và con nhiều chứa đựng nhiều nhựơc điểm đang kìm hãm,
gây cản trở cho sự nghiệp đổi mới trong lĩnh vực lao động - xã hội.
1
Đoạn này đợc tóm tắt từ: Quyển điều lệ của cơ quan bảo hiểm Đại Từ tại
phòng phó giám đốc 1 của bảo hiểm xã hội huyện Đại Từ.
Bảo hiểm xã hội cần đợc đổi mới là một đòi hỏi mang tính tất yếu, vì
vậy sau khi thành lập , công ty bảo hiểm xã hội đối với doanh nghiệp
quốc doanh đã đi vào nghiên cứu đổi mới chính sách . Chế độ
BHXH trong tình hình mới theo quyết định giao kế hoạch nghiên cứu
phải đợc tổ chức và hoạt động tập trung độc lập và thống nhất trong
phạm vi toàn quốc. Bảo hiểm xã hội phải đổi mới về bộ máy tổ
18
Chuyên đề thực tập
chức , cơ quan hoạt động, hình thành bảo hiểm xã hội tập trung.
Quỹ bảo hiểm xã hội độc lập với ngân sách Nhà nớc, cần có sự tách
bạch giữa chế độ bảo hiểm xã hội và các chế độ u đãi khác.
Sau khi xem xét kết quả nghiên cứu , đợc sự thoả thuận của Bộ lao
động thơng binh xã hội cùng với kiến nghị của ngành lao động thơng
binh xã hội UBND thành phố Thái Nguyên đã ký quyết định số 2654/
QĐ-UB ngày 31/7/1994 thành lập bảo hiểm xã hội Thái Nguyên trên
cơ sở công ty bảo hiểm xã hội đối với lao động ngoài quốc doanh và
phân sự nghiệp bảo hiểm xã hội thuộc ngành lao động thơng binh xã
hộiđã tập trung vào một đầu mối, một tổ chức đó là cơ sở rất quan
trọng tạo điều kiện đi vào nghiên cứu đổi mới những nội dung tiếp
theo.
Theo quyết định giao kế hoạch nghiên cứu khoa học số 1163-
QĐ/KHKT của UBND thành phố Thái Nguyên ngày 25/04/1994 sẽ
thực hiện cấp sổ bảo hiểm xã hội cho ngời lao động.
Để đáp ứng yêu cầu của tiến bộ kỹ thuật và khối lợng công việc
quản lý thì ''ứng dụng máy vi tính vào quản lý hoạt động nghiệp vụ
bảo hiểm xã hội đợc thực hiên theo quyết định giao kế hoạch nghiên
cứu khoa học số 1035/QĐ- UB ngày 15/9/1994 của UBND thành
phố Thái Nguyên.
Ngày 16/2/1995 chính phủ ban hành nghị định 19/CP về việc thành
lập bảo hiểm xã hội Việt Nam với cơ cấu 3 cấp:
. Bảo hiểm xã hội Việt Nam.
. BHXH tỉnh, thành phố trực thuộc trung ơng.
. BHXH quận, huyện, thị xã,thành phố trực thuộc tỉnh.
Thái Nguyên làđịa phơng thực hiện thống nhất sự nghiệp bảo hiểm
.
. Tiếp tục kiện toàn chức năng, nhiệm vụ tổ chức bộ máy BHXH.
. Tham gia tích cực vào việc xây dựng luật BHXH, đồng thời chủ
động triển khai, hớng dẫn thực hiện luật khi quốc hội thông qua.
. Giải quyết nhanh, kịp thời cho những ngời đợc hởng chế độ bảo
hiểm xã hội.
20