Phần I
Những vấn đề chung về tình hình, kết quả
hoạt động ở BHXH thị xã thái bình
A. Đặc điểm tình hình chung:
I. Điều kiện tự nhiên, dân số và kinh tế - x hội ở thị x Thái bình -ã ã
tỉnh Thái Bình:
1. Điều kiện tự nhiên, dân số.
Tỉnh Thái Bình nằm ở 20
0
vĩ Bắc và 106,23
0
kinh Đông, là một tỉnh
thuộc Châu thổ đồng bằng Bắc Bộ.
Phía Đông giáp vịnh Bắc Bộ
Phía Nam giáp Nam Định
Phía Tây giáp Nam Định
Phía Bắc giáp Hng Yên và Hải Phòng
Tỉnh Thái Bình đợc thành lập vào ngày 21/3/1890 với tổng diện tích là
1.579,9 km
2
và số dân (tính đến năm 2002) là 1.904.000 ngời.
Ngày..21/3/1890. Thị xã Thái Bình chính thức đợc thành lập . Sau nhiều
thay đổi đến nay Thị xã Thái Bình với diện tích là 4618ha và dân số là
1.450.640 ngời, là Trung tâm kinh tế, chính trị, văn hoá xã hội của tỉnh Thái
Bình. Thị xã Thái bình có 8 phờng (Phờng Lê Hồng Phong) Bồ Xuyên, Đề
Thám, Phúc Khánh, Trần Lãm, Tiền Phong, Kỳ Bá, Quang Trung) và 4 xã
(Hoàng Diệu, Vũ Hội, Vũ Lạc, Phú Xuân). Thị xã Thái bình là nơi tập trung
của các cơ quan đầu não của tỉnh, hiện nay ở thị xã có tới 71 cơ quan hành
chính sự nghiệp và Thị xã Thái Bình cũng là nơi có số đối tợng chính sách tập
trung đông nhất. Cụ thể, Thị xã Thái bình có 13.026 ngời là đối tợng hởng chế
độ BHXH (chiếm gần 10% dân số), 56 vị lão thành cách mạng, 41 bà mẹ Việt
BHXH tỉnh ra quyết định xây dựng trụ sở làm việc cho BHXH Thị xã tại số 74,
2
đờng Trần Hng Đạo, phờng Đề Thám TXTB với tổng diện tích gần 1.000m
2
.
Từ khi chuyển sang làm việc ở trụ sở mới với cơ sở hạ tầng và trang thiết bị đ-
ợc nâng cấp hiệu quả làm việc của BHXHTX ngày càng nâng cao rõ rệt. Đội
ngũ cán bộ của cơ quan với sự đoàn kết nhất trí cao luôn phấn đấu nâng cao
trình độ nghiệp vụ chuyên môn của mình đẩy mạnh hoàn thiện hơn nữa kết
quả hoạt động của đơn vị mình. Đến nay BHXHTX là một trong những phòng
làm việc đạt hiệu quả cao luôn hoàn thành mục tiêu, nhiệm vụ đợc giao.
2. Hệ thống tổ chức bộ máy.
Bộ máy hoạt động của BHXH Thị xã bao gồm 16 đồng chí đợc phân công
công việc cụ thể sau:
- Giám đốc: là ngời đứng đầu, chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện nhiệm
vụ về BHXH.
- Phó Giám đốc: là ngời giúp việc và chịu sự phân công của Giám đốc.
chịu trách nhiệm thay Giám đốc khi Giám đốc đi vắng.
- Bộ phận thu: (6 cán bộ ) chịu trách nhiệm đốc thu bám sát cơ sở, giải
đáp các gút mắc trong công tác thu.
- Bộ phận chi 07 cán bộ : tổ chức chi trả các chế độ BHXH: kiểm tra,
giám sát, thẩm định việc chi trả chế độ. Báo cáo kết quả thu chi tháng.
- Bộ phận chính sách (3 cán bộ) nhiệm vụ của bộ phận chính sách là giải
thích, hớng dẫn, giải quyết các vấn đề về chính sách BHXH.
Sơ đồ hệ thống tổ chức bộ máy
3. Chức năng - nhiệm vụ chủ yếu của đơn vị.
3
Giám đốc
Phó Giám đốc
Bộ phận thu Bộ phận chi Bộ phận CS
16 đồng chí, nhìn chung còn rất trẻ, khoẻ, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn
cao, không ngừng học tập và đoàn kết. Đặc biệt, mặc dù BHXH Thị xã Thái
Bình mới đợc thành lập thành một ngành riêng nhng đội ngũ cán bộ của
BHXH Thị xã đã qua quá trình làm công tác bảo hiểm.
Trong đó:
Nam là 3/16 đồng chí chiếm tỷ lệ: 18,75%
Nữ là 13/16 đồng chí chiếm tỷ lệ: 81,25%
Tuổi đời bình quân là: 37
Ngời cao tuổi nhất là: 52 tuổi
Ngời thấp tuổi là: 30 tuổi
- Về trình độ học vấn:
Trình độ Đại học là 12/16 đồng chí chiếm tỷ lệ 75%
Trình độ Trung cấp là 4/16 đồng chí chiếm 25%
- 100% cán bộ, công chức, viên chức của BHXH có trình độ ngoại ngữ,
có khả năng sử dụng thành thạo vi tính. Đặc biệt, BHXH Thị xã có 9 đồng chí
là Đảng viên trong đó có 4 đồng chí đã đợc học qua lớp lý luận chính trị.
Bên cạnh đó, đội ngũ cán bộ công chức, viên chức của BHXH không
ngừng học tập để nâng cao trình độ chuyên môn. Ngày càng đáp ứng đợc nhu
cầu của công tác bảo hiểm.
5. Cơ sở vật chất kỹ thuật:
BHXH Thị xã Thái Bình trụ sở tại số 74, đờng Trần Hng đạo - phờng Đề
Thám - Thị xã Thái Bình. Với diện tích đất là 999m
2
, tháng 12/1998 UBND
tỉnh BHXB tỉnh, Thị uỷ, UBND đã ra quyết định xây dựng trụ sở làm việc với
diện tích sử dụng là 300m
2
. Trụ sở làm việc của BHXH Thị xã là 1 khu nhà 2
tầng với 6 phòng:
- 1 phòng Giám đốc
* Những khó khăn:
- BHXHTX là một đơn vị mới thành lập, kinh nghiệm công tác của đội
ngũ cán bộ còn ít, yêu cầu của công tác BHXH ngày càng phức tạp hơn, đa
dạng hơn.
- Mặc dù đã có trụ sở riêng nhng do Thái Bình là nơi tập trung đông đối t-
ợng chính sách, khối lợng công việc cao đòi hỏi đội ngũ cán bộ công nhân viên
chức nhiều vì vậy mà phòng làm việc còn chật chội, cha đáp ứng đợc yêu cầu
về phòng làm việc cho đội ngũ cán bộ công nhân viên. Bên cạnh đó, cơ sở vật
chất kỹ thuật của đơn vị còn nghèo nàn: chỉ có 1 maý vi tính, 3 máy điện
thoại... điều này cũng làm ảnh hởng đến kết quả hoạt động của đơn vị.
- Chính sách BHXH liên quan trực tiếp đến quyền và trách nhiệm của
nhiều tổ chức, cơ quan, đơn vị và ngời lao động, những chính sách, chế độ còn
nhiều vấn đề cha đợc thể chế hoá, đồng bộ hoá.
- Do quá trình chuyển đổi cơ chế, một số doanh nghiệp làm ăn gặp nhiều
khó khăn, thua lỗ phải giải thể, công nhân không có việc làm, không có thu
nhập hoặc thu nhập thấp ảnh hởng tới việc thu BHXH.
- Một số tổ chức, cơ sở Đảng, chính quyền, đoàn thể nhận thức cha đầy
đủ về chính sách BHXH, cha xác định đúng trách nhiệm của đơn vị trong việc
lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện chế độ BHXH.
- Công tác tuyên truyền các chính sách, chế độ BHXH tới các đơn vị và
ngời lao động còn cha sâu rộng.
- Tổ chức công đoàn cha thực sự phát huy hết vai trò của mình để ngời
lao động có điều kiện tham gia BHXH.
- Bộ Luật lao động cha có những chế tài xử phạt đối với các đơn vị, doanh
nghiệp né tránh, cha tham gia BHXH.
7
b- thực trạng tình hình, kết quả hoạt động của
BHXH txtb, tỉnh Thái Bình:
1. Đối tợng tham gia BHXH:
Điều lệ BHXH (Ban hành kèm theo NĐ 12/CP ngày 26/1/1995 của
Số đơn vị 8 51 54 71
Số lao động 196 2.104 2.324 2.579
Năm 1999 2000 2001 2002
Số đơn vị 72 72 74 78
Số lao động 2.753 2.753 2.803 2.829
Nếu 6 tháng cuối năm 1995, BHXH Thị xã mới nhận bàn giao và thực
hiện việc thu BHXH ở 7 đơn vị kinh doanh mà 1 đơn vị HCSN ngân sách
Trung ơng với số lao động là 196 ngời. Sang đến năm 1996 BHXH Thị xã đã
tổ chức quản lý thu của 51 đơn vị trong đó có 44 đơn vị HCSN, 7 đơn vị sản
xuất kinh doanh với số lao động là 2.104 ngời.
Năm 1997: BHXH Thị xã tiếp nhận thêm 3 Trờng PTTH và Chi cục thuế
Thị xã, từ đó tổng đầu mối đơn vị của Thị xã đã lên đến 54 đơn vị với 2.324
lao động.
Năm 1998: BHXH Thị xã nhận thêm 1 đơn vị sản xuất ngoài quốc
doanh, phát triển thêm 13 đơn vị phờng, xã. Do tách khối dân vận và 1 số
phòng ban của Thị xã cũng tách phòng nên số đầu mối đơn vị tăng lên 71 đơn
vị với 2.379 lao động.
Năm 2002: BHXH Thị xã đã có 78 đơn vị tham gia bảo hiểm với 2.829
lao động trong đó có 5 đơn vị ngoài quốc doanh và 1 đơn vị ngoài công lập, 44
đơn vị HCSN, 15 đơn vị sản xuất kinh doanh và 13 đơn vị xã phờng.
Chỉ sau 7 năm từ khi đợc thành lập BHXH Thị xã đã phát triển số đầu
mối của mình lên gấp hơn 9 lần, đa số lao động tham gia từ 196 lao động lên
9
đến 2.829 lao động. Mặc dù do quá trình chuyển đổi cơ chế làm cho một số
doanh nghiệp, một số đơn vị sản xuất kinh doanh do làm ăn không hiệu quả,
không tạo đợc việc làm cho lao động, có những đơn vị bị giải thể làm ảnh hởng
đến việc thu nộp BHXH nhng BHXH Thị xã vẫn phát huy thuận lợi, khắc phục
những khó khăn hoàn thành tốt việc phát triển mở rộng đối tợng tham gia
BHXH.
hồ sơ cán bộ để thất lạc, hồ sơ thiếu những căn cứ để xét duyệt thời gian và
tuổi đời của cán bộ nhng BHXH Thị xã đã tập trung cùng các đơn vị tháo gỡ,
đã hớng dẫn cho ngời lao động tìm lại các giấy tờ cũ có liên quan hoặc tới cơ
quan cũ để xác nhận thời gian công tác ... nên 100% ngời lao động tham gia
BHXH đợc cấp sổ bảo hiểm.
2.1/ Trình tự cấp sổ BHXH cho các đối tợng tham gia BHXH thuộc
phạm vi BHXH Thị xã quản lý.
- Ngời sử dụng lập 2 bảng "Danh sách lao động đề nghị cấp sổ BHXH"
gửi cho BHXH Thị xã.
- Bộ phận thu BHXH Thị xã tiếp nhận danh sách đề nghị cấp sổ BHXH
của ngời sử dụng lao động đối chiếu với danh sách lao động và quỹ lơng trích
nộp BHXH và danh sách lao động điều chỉnh tăng giảm mức lơng nộp BHXH
của ngời sử dụng lao động để xác định danh sách lao động đợc cấp sổ BHXH.
Đồng thời hớng dẫn ngời sử dụng lao động phơng pháp tiến hành lập và xét
duyệt tờ khai cấp sổ BHXH.
- Ngời lao động kê khai 03 bản tờ khai cấp sổ BHXH, ngời sử dụng lao
động căn cứ hồ sơ lý lịch và quá trình tham gia BHXH của ngời lao động
để đối chiếu xác nhận ký ghi rõ họ tên và đóng dấu lên chỗ quy định trên
tờ khai cấp sổ BHXH.
- Cán bộ thu BHXH Thị xã tiến hành thẩm định, ký duyệt tờ khai cấp sổ
BHXH của ngời lao động, sau đó ghi số sổ BHXH vào tờ khai cấp sổ BHXH
đã duyệt và danh sách đề nghị cấp sổ BHXH. Sổ BHXH sẽ đợc ghi số sổ
BHXH.
- Ngời sử dụng lao động căn cứ vào tờ khai cấp sổ BHXH đã đợc BHXH
Thị xã xét duyệt, tiến hành ghi trên sổ BHXH, ký, ghi rõ họ tên vào nơi quy định.
- Ngời lao động sau khi kiểm tra các nội dung ghi trên sổ BHXH ký và
ghi rõ họ tên vào nơi quy định.
- Ngời sử dụng lao động ký và đóng dấu xác nhận vào nơi quy định.
11
- Cơ quan BHXH Thị xã sau khi đối chiếu với tờ khai có chữ ký của ng-
ời lao động.
3.3/ Công tác tiếp dân:
12
Nhận thức rõ rằng muốn công việc đạt hiệu quả cao phù hợp với từng
đối tợng vì quyền lợi của ngời lao động, BHXH Thị xã luôn mở rộng công tác
tiếp dân để trực tiếp lắng nghe tâm t, nguyện vọng giải đáp kịp thời những v-
ớng mắc của ngời lao động. Trong suốt thời gian qua, BHXH Thị xã đã thực
hiện tốt công tác tiếp dân theo lịch cũng nh đón tiếp dân khi ngời dân có thắc
mắc khi không phải lịch tiếp dân để giải đáp ổn thỏa, đến nơi, đến chốn cho
ngời dân hiểu rõ hơn về BHXH tạo lòng tin về phía ngời dân với BHXH Thị xã
riêng và với BHXH nói chung.
4. Công tác quản lý thu, chi BHXH:
4.1/ Công tác thu BHXH:
Công tác thu BHXH là một trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu
của ngành. Xác định rõ nh vậy nên ngay từ ngày đầu mới thành lập BHXH
Thị xã đã tham mu với Thị uỷ, HĐND, UBND Thị xã tổ chức hội nghị triển
khai Nghị định 12/CP của Chính phủ, Thông t 58 của Bộ Tài chính cùng các
văn bản hớng dẫn của ngành về công tác thu BHXH 20% tổng quỹ tiền lơng
đối với ngời lao động viên chức Nhà nớc (trong đó ngời lao động đóng 5% và
ngời chủ sử dụng lao động đóng 15%). BHXH Thị xã tổ chức tiếp nhận bàn
giao của Phòng tổ chức lao động Thị xã công tác BHXH 6 tháng còn lại của
năm 1995. Từ đó đến nay công tác thu BHXH của BHXH Thị xã đã đạt đợc
những thành quả đáng kể.
6 - 12/1995 1996 1997 1998
Số đơn vị tham gia 8 51 54 71
Số đối tợng 196 2.104 2.324 2.579
Tổng số tiền 60.078.000 1.454.932.000 2.400.784.000 3.113.699.000
Tỷ lệ HTKH 109,23% 101,88% 102,09% 101,2%
1999 2000 2001 2002