LỜI NÓI ĐẦU
Bảo hiểm xã hội (BHXH) là một trong những loại hình bảo hiểm ra đời sớm ở
nước ta. Đây là một loại hình bảo hiểm đặc biệt, nó ít mang tính chất kinh doanh
thương mại mà chủ yếu là tính nhân dạo và nhân văn cao cả.
Kể từ khi ra đời đến nay, nó đã góp phần làm ổn định đời sống cho cán bộ
công nhân viên chức Nhà nước, quân nhân, những người lao động làm việc trong
các thành phần kinh tế của đất nước; ổn định chính trị – xã hội, thúc đẩy quá trình
xây dựng, phát triển và bảo vệ tổ quốc.
Hiện nay, được sự quan tâm của Nhà nước mà chính sách BHXH ngày càng
được thực hiện tốt và hiệu quả hơn với các đối tượng tham gia nói trên. Để việc
thực hiện BHXH tồn tại và phát huy được tác dụng của nó cần phải có một quỹ
BHXH và quỹ đó phải hoạt động đúng mục đích tức là cơ quan BHXH phải thực
hiện tốt công tác thu – chi quỹ BHXH.
Qua thời gian thực tập tại phòng BHXH huyện Giao Thuỷ em thấy BHXH
huyện Giao Thuỷ đã đạt được những kết quả thiết thực về hoạt động thu – chi quỹ
BHXH như: Chi đúng người, đúng đối tượng, kịp thời; thu quỹ BHXH ngày càng
tăng v.v…Tuy nhiên bên cạnh dó vẫn còn một số tồn tại nhất định như: Thu BHXH
chưa dứt điểm, số nợ đọng vẫn còn, một vài cơ sở còn trốn nộp BHXH làm cho hoạt
động quỹ BHXH tại phòng BHXH huyện Giao Thuỷ chưa đạt được kết quả cao,
tăng gánh nặng cho ngân sách nhà nước. Nhận thức được tầm quan trọng của công
tác quản lý thu – chi quỹ BHXH như vậy, em đã chọn đề tài : “Thực trạng thu - chi
quỹ BHXH tại phòng BHXH huyện Giao Thuỷ (Nam Định)” với mong muốn
được góp phần nhỏ bé của mình nhằm hoàn thiện công tác quản lý thu – chi quỹ
BHXH tại phòng BHXH huyện Giao Thuỷ nói riêng và trong hệ thống BHXH Việt
Nam nói chung.
Trong quá trình hoàn thành chuyên đề, do thời gian và nhận thức còn nhiều hạn
chế nên không thể tránh khỏi những thiếu sót. Em rất mong được sự chỉ bảo của các
thầy cô giáo. Qua đây em xin gửi lời cảm ơn tới thầy giáo PGS.TS Hồ Sĩ Sà đã tận
tình giúp đỡ em hoàn thành chuyên đề này.
Hà Nội ngày 15 tháng 4 năm 2004
Trang 1
Trang 2
vật chất cho người được bảo hiểm và gia đình họ trong trường hợp bị giảm hoặc
mất thu nhập do gặp các rủi ro ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp,
hết tuổi lao động theo quy định của pháp luật hoặc tử vong…
2 - Sự cần thiết phải có hệ thống BHXH
Trong cuộc sống cũng như trong các hoạt động sản xuất hàng ngày, mặc dù
không muốn nhưng người lao động không thể tránh khỏi hết những rủi ro bất ngờ
xảy ra như: ốm đau; bệnh tật, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp…Tất cả những
nguyên nhân đó xảy ra đều ít nhiều làm ảnh hưởng đến đời sống vật chất và tinh
thần cho bản thân cũng như gia đình; người thân của họ.
Muốn khắc phục được khó khăn do các rủi ro nêu trên gây ra, người lao động
cần phải được sự bảo trợ của tập thể số đông. Đặc biệt để người lao động yên tâm
tham gia sản xuất tạo điều kiện phát triển kinh tế đất nước thì nhà nước cần phải can
thiệp vào nhằm làm giảm bớt những khó khăn cho người lao động trong các trường
hợp: ốm đau, thai sản, tai nạn lao động – bệnh nghề nghiệp, chết, mất việc làm khi
về già…Từ đó BHXH được ra đời như một tất yếu khách quan khi mà mọi thành
viên trong xã hội đều cảm thấy cần phải tham gia hệ thống BHXH này.
II . VAI TRÒ VÀ NHỮNG NGUYÊN TẮC CỦA BHXH
1 – Vai trò của BHXH
1.1) Đối với người lao động
Trong giai đoạn hiện nay khi đất nước đang ngày càng hoàn thiện quá trình
công nghiệp hoá- hiện đại hoá thì những "rủi ro" như ốm đau, tai nạn lao động- bệnh
nghề nghiệp, thai sản, mất việc làm…lại diễn ra một cách thường xuyên và ngày
càng phổ biến hơn, phức tạp hơn. Khi những rủi ro này xảy ra sẽ gây khó khăn cho
người lao động vế cả vật chất lẫn tinh thần, ảnh hưởng không tốt cho cả cộng đồng.
Với tư cách là một trong những chính sách kinh tế xã hội của Nhà nước,
BHXH sẽ góp phần trợ giúp cho cá nhân những người lao động gặp phải rủi ro, bất
hạnh bằng cách tạo ra cho họ những thu nhập thay thế, những điều kiện lao động
thuận lợi…giúp họ ổn định cuộc sống, yên tâm công tác, tạo cho họ một niềm tin
Trang 3
của mình vào việc phục hồi năng lực làm việc, khả năng sáng tạo của sức lao động.
Trang 4
Sự góp phần này tác động trực tiếp đến việc nâng cao năng suất lao động cá nhân,
đồng thời góp phần tích cực của mình vào việc nâng cao năng suất lao động xã hội.
Với sự trợ giúp của người lao động khi gặp phải rủi ro bằng cách tạo ra thu nhập
thay thế thì BHXH đã gián tiếp tác động đến chính sách tiêu dùng quốc gia làm tăng
sự tiêu dùng cho xã hội.
Thứ ba, với tư cách là một quỹ tiền tệ tập trung, BHXH tác động mạnh mẽ tới
hệ thống tài chính ngân sách Nhà nước, tới hệ thống tín dụng tiền tệ ngân hàng.
Chính vì vậy, đặt ra một yêu cầu cho quỹ BHXH phải tự bảo tồn và phát triển quỹ
bằng nhiều hình thức khác nhau, trong đó có hình thức đầu tư phát triển phần “ nhàn
rỗi” của quỹ. Phần này có tác động không nhỏ tới sự phát triển đất nước, góp phần
tạo ra những cơ sở sản xuất kinh doanh mới, việc làm mới góp phần quan trọng
trong việc tạo ra việc làm cho người lao đông. Từ đó góp phần giải quyết tình trạng
thất nghiệp của đất nước, góp phần tăng thu nhập cá nhân cho người lao động nói
riêng và tăng tổng sản phẩm quốc nội cũng như tổng sản phẩm quốc dân nói chung.
Thứ tư, BHXH góp phần vào việc thực hiện công bằng xã hội, là công cụ phân
phối lại thu nhập giữa những nguời tham gia BHXH. Sự phân phối lại thu nhập này
được tiến hành thông qua hai cách: Phân phối lại theo chiều ngang giữa người khoẻ
và người già, người đang làm việc với người đã nghỉ hưu, người trẻ tuổi với người
lớn tuổi, giữa nam với nữ, người đang hưởng trợ cấp với người chưa hưởng trợ cấp;
phân phối lại theo chiều ngang là mục tiêu quan trọng của chính sách kinh tế xã hội,
giữa những người có thu nhập cao và người có thu nhập thấp. BHXH không bao
hàm ý phân phối bình quân, cũng không hàm ý lấy của người giàu chia cho người
nghèo một cách võ đoán. Ý tưởng của BHXH nhiễu điều phủ lấy giá gương, là đoàn
kết tương trợ, phát huy tính tự thân, sống hoà nhập có tình có nghĩa giữa các nhóm,
các giới bạn trong cùng cộng đồng với nhau mà vốn là tiềm lực của dân tộc ta đã
được lịch sử chứng minh.
2 – Những nguyên tắc của BHXH
định và sản xuất kinh doanh thì ngoài việc chăm lo đầu tư để có máy móc thiết bị
hịên đại, công nghệ tiên tiến còn phải chăm lo tay nghề và đời sống của người lao
động mà mình sử dụng. Khi người lao động làm việc bình thường thì phải trả lương
(trả công) thoả đáng cho người lao động. Khi họ gặp rủi ro, ốm đau, tai nạn lao
Trang 6
động, bệnh nghề nghiệp.. trong đó có rất nhiều trường hợp gắn với quá trình lao
động, với những điều kiện lao động cụ thể của doanh nghiệp thì phải có trách
nhiệm BHXH cho họ. Chỉ có như vậy người lao động mới yên tâm tích cực lao
động sản xuất góp phần tăng năng suất lao động, tăng hiệu quả kinh tế cho doanh
nghiệp.
Đối với người lao động khi gặp những rủi ro không muốn và không phải hoàn
toàn hay trực tiếp do lỗi của người khác thì trước hết đó là rủi ro của bản thân. Vì
thế, nếu muốn được BHXH tức là muốn nhiều người khác hỗ trợ cho mình, là dàn
trải rủi ro của mình cho nhiều người khác thì tự mình phải gánh chịu trực tiếp và
trước hết đã...Điều đó có nghĩa là bản thân người lao động phải có trách nhiệm tham
gia BHXH để tự bảo hiểm cho mình.
2.3) BHXH phải dựa trên sự đóng góp của các bên tham gia để hình thành lên
quỹ BHXH
Ở nguyên tắc trên đã thấy rõ tính khách quan của trách nhiệm phải tham gia
BHXH đối với người lao động của cả ba bên (Nhà nước, người sử dụng lao động và
người lao động) trong nền kinh tế thị trường. Biểu hiện cụ thể của trách nhiệm này
là đóng phí BHXH đầu kỳ. Nhờ sự đóng góp đó mà phương thức riêng có của
BHXH là dàn trải rủi ro theo nhiều chiều, tạo điều kiện để phân phối thu nhập theo
cả chiều dọc và chiều ngang mới được thực hiện. Hơn nữa nó còn tạo ra mối quan
hệ ràng buộc chặt chẽ giữa trách nhiệm với quyền lợi góp phần phòng chống những
hiện tượng nhiễu trong hệ thống hoạt động mang lại nhiều lợi ích cho mọi người có
liên quan này.
2.4) Phải tuân theo quy luật số lớn
BHXH là một trong các nguyên tắc, các cơ chế an toàn xã hội, trước hết là sự
trợ giúp cho người lao động trong các trường hợp bị giảm hoặc bị mất thu nhập tạm
của BHXH cũng không cho phép trả trợ cấp BHXH bằng tiền lương lúc đang đi
làm. Vì trả trợ cấp bằng tiền lương thì chẳng khác gì bị rủi ro đem rủi ro của mình
dàn trải hết cho những người khác.
Như vậy, mức trợ cấp BHXH phải thấp hơn mức tiền lương lúc đang đi làm.
Tuy nhiên do mục đích, bản chất và cách làm của BHXH thì mức trợ cấp thấp nhất
cũng không thể thấp hơn mức sống tối thiểu hàng ngày. Chỉ khi đó BHXH mới có
tính nhân văn cao cả.
Trang 8
2.7) Kết hợp giữa BHXH bắt buộc với BHXH tự nguyện
Bảo hiểm xã hội áp dụng hình thức bắt buộc để đảm bảo quy luật số lớn và số
có hệ số an toàn cao nhằm đảm bảo cuộc sống của người lao động. Tuy nhiên, có
những trường hợp, người lao động muốn hưởng trợ cấp hưu trí ở mức cao hơn mức
được hưởng dưới hình thức bắt buộc, hoặc khi cân nhắc thấy họ đóng thêm vào
BHXH cũng là một hình thức gửi tiền tiết kiệm, và có khi còn lợi hơn gửi vào ngân
hàng, thì họ sẽ có nhu cầu đóng phí BHXH nhiều hơn mức quy định. Chính vì vậy,
khi đáp ứng nhu cầu đó cũng thực hiện được đảm bảo tốt hơn cuộc sống cho người
lao động đồng thời quy luật số lớn vẫn được tôn trọng.
2.8) Phải đảm bảo tính thống nhất BHXH trên phạm vi cả nước, đồng thời phải
phát huy tính đa dạng, năng động của các bộ phận cấu thành
Hệ thống BHXH của một nước thường gồm nhiều bộ phận cấu thành. Trong đó
bộ phận lớn nhất do Nhà nước tổ chức và bảo hộ đặc biệt bao trùm toàn bộ những
người hưởng lương từ Ngân sách Nhà nước và những người lao động thuộc những
khu vực kinh tế quan trọng của đất nước. Các bộ phận nhỏ hơn do các đơn vị kinh tế
và tư nhân tổ chức ra để bảo hiểm cho một số đối tượng hạn chế do pháp luật quy
định. Trong bộ phận do Nhà nước tổ chức còn có thể có một số bộ phận BHXH
chuyên ngành như: BHXH đối với công chức, BHXH đối với quân nhân hưởng
lương và một số bộ phận BHXH theo ngành kinh tế có tính chất đặc thù (đường sắt,
khai thác mỏ...). Các bộ phận BHXH đựơc tổ chức như thế nào, nhiều hay ít là do đi
ều kiện kinh tế, chính trị, xã hội và do Nhà nước quy định. Ở nước ta do những diều
kiện kinh tế xã hội chưa cho phép các tổ chức và cá nhân thực hiện BHXH mà chỉ
những đóng góp bằng tiền của những người tham gia BHXH hình thành một quỹ tài
chính độc lập, tập trung nằm ngoài Ngân sách Nhà nước để chi trả cho những người
được BHXH và gia đình họ khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do bị giảm hoặc mất
khả năng lao động, mất việc làm.
Như vậy, quỹ BHXH là một quỹ tiêu dùng đồng thời là một quỹ dự phòng, nó
vừa mang tính kinh tế, vừa mang tính xã hội rất cao và là điều kiện hay cơ sở vật
chất quan trọng đảm bảo cho toàn bộ hệ thống BHXH tồn tại và phát triển.
Quỹ BHXH hình thành và hoạt động đã tạo ra khả năng giải quyết những rủi ro
của tất cả những người tham gia với tổng dự trữ ít nhất, giúp cho việc dàn trải rủi ro
Trang 10
được thực hiện theo cả hai chiều không gian và thời gian, đồng thời giúp giảm tối
thiểu thiệt hại kinh tế cho người sử dụng lao động, tiết kiệm chi cho cả ngân sách
Nhà nước và ngân sách gia đình.
2 – Nguồn quỹ BHXH
Quỹ BHXH tập trung những đóng góp bằng tiền của những người tham gia
BHXH hình thành một quỹ tiền tệ tập trung để chi trả cho những người được hưởng
BHXH và gia đình họ khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do bị giảm, mất khả năng
lao động hoặc mất việc làm.
Như vậy quỹ BHXH là một quỹ tiêu dùng, đồng thời là một quỹ dự phòng; nó
vừa mang tính kinh tế vừa mang tính xã hội rất cao và là điều kiện hay cơ sở vật
chất quan trọng nhất đảm bảo cho toàn bộ hệ thống BHXH tồn tại và phát triển.
Quỹ BHXH hình thành và hoạt động đã tạo khả năng giải quyết những rủi ro
của tất cả những người tham gia với tổng dự trữ ít nhất, giúp cho việc giàn trải rủi
ro được thực hiện theo cả hai chiều không gian và thời gian, đồng thời giúp giảm
thiểu thiệt hại kinh tế cho người sử dụng lao động, tiết kiệm chi cho cả Ngân sách
nhà nướcvà ngân sách gia đình.
Quỹ được hình thành từ nhiều nguồn khác nhau:
- Thứ nhất, đó là phần đóng góp của người sử dụng lao động, người lao động và
Nhà nước, đây là nguồn chiếm tỉ trọng lớn nhất và cơ bản của quỹ.
- Thứ hai, là phần tăng thêm do bộ phận nhàn rỗi tương đối của quỹ được tổ chức
thọ bình quân của quốc gia, nhu cầu dinh dưỡng; xác suất tử vong…
Tuy nhiên, cơ sở để xác định điều kiện hưởng BHXH phải tính đến một loạt
các yếu tố liên quan đến toàn bộ hệ thống các chế độ cũng như từng chế độ BHXH
cụ thể. Chẳng hạn khi xác định điều kiện hưởng trợ cấp BHXH tuổi già phải dựa
vào cơ sở sinh học là tuổi đời và giới tính, của người lao động là chủ yếu. Bởi vì
tuổi già để hưởng trợ cấp hưu trí của mỗi giới, mỗi vùng, mỗi quốc gia có những
khác biệt nhất định. Do đó, co những nước quy định: Nam 60 tuổi và Nữ 55 tuổi sẽ
được nghỉ hưu. Nhưng cũng có những nước quy định: Nam 65 tuổi và Nữ 60
tuổi.v.v…Hoặc khi xác định điều kiện hưởng trợ cấp cho chê độ tai nạn lao động và
bệnh nghề nghiệp phải tính đến các yếu tố như: Điều kiện và môi trường lao động;
bảo hộ lao động v.v…Các yếu tố này thường có quan hệ và tác động qua lại với
Trang 12
nhau ít nhiều ảnh hưởng đến điều kiện BHXH của từng chế độ và toàn bộ hệ thống
các chế độ BHXH.
Thời gian hưởng trợ cấp và mức hưởng trợ cấp BHXH nói chung phụ thuộc
vào từng trường hợp cụ thể và thời gian đóng phí BHXH của người lao động trên cơ
sở tương ứng giữa đóng và hưởng. Đồng thời mức trợ cấp còn phụ thuộc vào khả
năng thanh toán chung của từng quỹ tài chính BHXH; mức sống chung của các tầng
lớp dân cư và người lao động. Nhưng về nguyên tắc, mức trợ cấp này không cao
hơn mức tiền lương hoặc tiền công khi người lao động đang làm việc và nó chỉ bằng
một tỷ lệ phần trăm nhất định so với mức tiền lương hay tiền công. Ở các nước kinh
tế phát triển do mức lương cao nên tỷ lệ này thường thấp và ngược lại ở những nước
đang phát triển do mức tiền lêong còn thấp nên phải áp dụng một tỷ lệ khá cao. Ví
dụ, ở pháp mức trợ cấp hưu trí chỉ bằng 50% mức lương cao nhất ( với điều kiện
đóng BHXH đủ 37,5 năm ), ốm đau được hưởng trợ cấp bằng 50% tiền lương, thời
gian nghỉ ốm được hưởng trợ cấp không quá 12 tháng. Sinh con được hưởng trợ cấp
BHXH bằng 90% tiền lương trong vòng 16 tuần v.v…Còn ở Philipin, mức trợ cấp
hưu trí từ 42% đến 102%, tuỳ thuộc từng nhóm lương khác nhau, ốm đau được
hưởng 65%, sinh con được nghỉ 45 ngày và được trợ cấp bằng 100% tiền lương
v.v…
BHXH huyện Giao Thuỷ có trách nhiệm thực hiện nhiệm vụ BHXH tỉnh Nam
Định giao cho gồm:
- Xây dựng chương trình, kế hoạch công tác năm trình Giám đốc BHXH tỉnh Nam
Định phê duyệt và tổ chức thực hiện;
- Theo dõi, đốc thu BHXH 20% so với tổng quỹ lương (hiện nay là 23% do y tế
nhập vào 3%) trong đó thu 15% của chủ sử dụng lao động (hiện nay là 17%) và 5%
của người lao động (hiện nay là 6%);
- Chi trả các chế độ nghỉ ốm, thai sản cho đối tượng tham gia đóng góp BHXH;
- Tổ chức việc chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH, cả việc chi pháp lệnh người có
công;
- Theo dõi tăng, giảm hàng tháng để lập danh sách chi trả lương hưu và trợ cấp theo
quy định;
- Tiếp nhận đơn thư khiếu nại, tố cáo về chế độ, chính sách BHXH để giải quyết
theo thẩm quyền hoặc báo cáo với BHXH tỉnh xem xét giải quyết;
- Tiếp nhận, báo cáo kịp thời với BHXH tỉnh Nam Định các trường hợp hưởng lạc
trợ cấp BHXH, điều chỉnh lương hưu.
- Đối chiếu tờ khai với hồ sơ gốc để triển khai cấp sổ BHXH.
Hiện nay BHXH huyện Giao Thuỷ do có sự sáp nhập của BHYT nên có một số
nhiệm vụ và quyền hạn của BHYT như: cấp thẻ BHXH, tuyên truyền, vận động,
điều hành…
Trang 15
BHXH
Nam Định
BHXH
Việt Nam
BHXH
Giao Thuỷ
II. TÌNH HÌNH THU BHXH HUYỆN GIAO THUỶ
1 - Thu BHXH
của hoạt động BHXH.
1.2) Công tác thu BHXH tại BHXH huyện Giao Thuỷ
Giao Thuỷ là một huyện có địa hình rất phức tạp: một mặt giáp với biển, một
mặt lại giáp với Sông Hồng nên ở đây tồn tại nhiều ngành nghề khác nhau như: làm
nông nghiệp (phần lớn), khu vực giáp với biển thì nhân dân lại đánh bắt và nuôi
thuỷ sản xuất khẩu (nhưng chưa có đủ quy mô lớn để trở thành công ty hay doanh
nghiệp, mà hầu hết là tư nhân tự đứng ra làm lấy với số lao động là con em trong gia
đình họ) hoặc kinh doanh du lịch; bãi tắm (Quất Lâm), làm muối…
Trên địa bàn huyện Giao Thuỷ hiện nay chưa có khu công nghiệp nào mà chỉ
có một vài xí nghiệp; công ty có quy mô đủ lớn (đi thuê lao động) ngoài các doanh
nghiệp nhà nước có trên địa bàn, đó là: Xí nghiệp muối Bạch Long, Công ty cổ phần
xây dựng đường biển Hồng Hà, Công ty cổ phần xây dựng đường biển Trường
Giang. Các xí nghiệp hay công ty này nằm rải rác trong huyện Giao Thuỷ mà không
tập trung một chỗ.
Công tác thu BHXH ở BHXH huyện Giao Thuỷ ít nhiều gặp phải khó khăn do
địa hình phức tạp và mức độ tập trung của các nhà máy; xí nghiệp này. Hơn thế nữa
trụ sở của BHXH huyện Giao Thuỷ lại đặt ở đầu huyện, nên bước đầu công tác thu
BHXH còn gặp rất nhiều khó khăn, nhất là đội ngũ cán bộ chuyên môn còn quá ít
hoặc nếu có thì trình độ chưa thực sự tốt. Tuy vậy BHXH huyện Giao Thuỷ vẫn cố
gắng hoàn thành các chỉ tiêu về thu BHXH mà BHXH tỉnh Nam Định giao phó.
BHXH huyện Giao Thuỷ đã tiến hành lập danh sách chi tiết từng đơn vị; cơ quan
tham gia BHXH, từng cá nhân. Bên cạnh đó BHXH huyện Giao Thuỷ còn lập bảng
lương chi tiết của từng cá nhân, quỹ lương của từng công ty hay xí nghiệp để làm
căn cứ thu quỹ BHXH. Tại mỗi xã trong huyện, BHXH huyện Giao Thuỷ đặt một
ban có trách nhiệm thu – chi và báo cáo các trường hợp có sự thay đổi mức đóng
góp hay mức hưởng BHXH. Gần đến mỗi kỳ báo cáo; tổng kết, BHXH huyện Giao
Thuỷ đã cử cán bộ đến các cơ sở còn nợ đong tiền BHXH hoặc dùng các biện pháp
thông tin khác như: gọi điện thoại, nhắn tin qua đài truyền thanh huyện Giao Thuỷ
để đôn đốc, thu kịp thời, tránh tình trạng nợ đọng lâu dài.
Trang 17
nói riêng và hoạt động BHXH nói chung.
Trang 18
- Thu từ lãi đầu tư của hoạt động đầu tư bảo toàn và tăng trưởng quỹ được hình
thành từ công việc đầu tư quỹ BHXH nhàn rỗi vào các chương trình kinh tế – xã
hội, những hoạt động đầu tư khác đem lại hiệu quả. Từ nguồn quỹ nhàn rỗi được
đem đầu tư, quỹ BHXH thu được phần lãi đầu tư để bổ xung vào nguồn quỹ BHXH.
- Ngoài những nguồn thu trên thì quỹ BHXH còn có một số nguồn thu khác để
bổ xung vào quỹ BHXH; nói chung, những nguồn thu này không lớn, không ổn
định. Chủ yếu là những nguồn thu từ việc nhận sự hỗ trợ của các tổ chức nước
ngoài, từ những hoạt động từ thiện, từ hoạt động thanh lý nhượng bán tài sản cố
định. Nguồn thu này thường chiếm một tỷ trọng rất nhỏ trong tổng số thu của quỹ
BHXH.
3 - Những nguyên tắc trong thu BHXH
Căn cứ pháp luật và các văn bản dưới luật thì thu BHXH phải đảm bảo theo
nguyên tắc là phải đảm bảo đúng đối tượng và đúng mức thu, đồng thời phải đảm
bảo tính công bằng giữa các đơn vị tham gia BHXH. Muốn thu đúng và thu đủ thì
cần phải quán triệt những vấn đề sau đây:
- Các cơ quan, các doanh nghiệp đóng BHXH thì phần đóng góp phải dựa trên
quỹ lương, quỹ lương này bao gồm toàn bộ là lương cứng và các khoản phụ cấp vào
lương, đồng thời quỹ lương này phải chi trả cho tất cả các đối tượng tham gia đóng
góp BHXH.
- Đối với người lao động cơ chế thu là 6% cũng bao gồm cả lương cứng và các
khoản phụ cấp ngoài lương khác.
- Quyết toán thu BHXH thường vào cuối năm nhưng trong năm đó số người
tham gia và số đơn vị tham gia BHXH luôn biến động, vì vậy khi quyết toán phải
căn cứ vào số liệu thực tế phát sinh chứ không tính vào mức bình quân.
- Thu BHXH phải mang tính trực tiếp, hạn chế tối đa hiện tượng khoán thu để
được hưởng hoa hồng.
- Về nguyên tắc cơ quan BHXH phải quyết toán từng tháng, từng quý, từng
năm nhưng đến cuối năm quyết toán, tất cả các số thu phải ăn khớp với nhau và
- Các tổ chức kinh doanh dịch vụ thuộc cơ quan hành chính sự nghiệp, cơ quan
Đảng, đoàn thể;
Trang 20
Copyright: Tài liệu đại học ©