I HC QUC GIA HÀ NI
I HC KHOA HC T NHIÊN
KHOA NG THHC
Nguyn Th Thu Huyn NG DNG MÔ HÌNH NAM
MÔ PHNG DÒNG CH
C SÔNG V, TRM AN CH
Ngành: Th
I HC QUC GIA HÀ NI
I HC KHOA HC T NHIÊN
KHOA NG THHC
Nguyn Th Thu Huyn NG DNG MÔ HÌNH NAM
MÔ PHNG DÒNG CH
C SÔNG V, TRM AN CH
Ngành: Th
Em xin chân thành c
Nguyn Th Thu Huyn
T V 1
CHNG 1. TNG QUAN 3
3
lý 3
4
5
5
6
7
a 12
a 12
mô hình ma 13
a 17
CHNG 2. C 20
2.1. S l 20
23
M
tình hình
.
công
Hin nay trên th gi Vit Nam xut hin rt nhiu
lo dòng chy khác nhau.
, Nguyn Th Hoan [3] in
hành xây dng mt mô hình NAM bng ngôn ng lp trình FORTRAN
các thut toán t ca mô hình, các
ch nh ca tham s trong mô
hình d khôi phc s liu
dòng chy ti mt s trc sông Ba. Kt qu nghiên cu cho thy mô
hình NAM vit bng ngôn ng lp trình FORTRAN cho kt qu
mô hình MIKE NAM ca DHI. Tuy nhiên nghiên c xut
cn tip tc thc hin áp dng mô hình NAM - FORTRAN và so sánh vi mô hình
2
MIKE NAM cho nhi kh n ca mô
hình.
Vì vy, khóa lu tài: ng dng mô hình NAM mô phng
Bc, 108
0
trí trm An Ch có to
14
0
c và 108
0
Sông V ch
-m
gn trong tnh Qung Ngãi). n trm An Ch, sông V
u dài chy trong vùng núi cao 100 - 1000mc 841
km
2
2
c và phía Tây giáp vi sông Trà Khúc, phía Nam giáp
tn. Sông có 5 ph p I, 2 ph p 2.
Các ph n, là:
Sông Liên: bt ngun t vùng núi tây nam huyn , chng tây
nam - c, hc vi sông Tô th tr
Sông Tà Nô hay sông Tô: chy t cao trên 200m, theo
ng tây - hp vi sông chính cách huyn l 18km v phía h
Sông M: chy t vùng núi Mum, phn tip giáp gia 2 huyn và Minh
Long ng tây bc - i kho
dài kho n ch ng tây nam - c, dc
huyn n ht xã Hành Thin thì sông thoát khi núi, chy trên vùng
ng bng. Tm này có trng st, sông chy
gia hai huyn - M c. Trên sông V t nhiu gung
c. Cui ngun, sông V ra ca L và ci C
hình sau:
- -
-
-
a cht, th ng
-
1.1.4. Thm ph thc vt
6
0
C - 22
0
0
C - 26
0
- 26,5
0
C, chênh
7
- 7
0
C.
-
- 28
- 22,5 mb.
-
m th
a) Dòng ch
- 80 l/s/km
2
0,46
0,92
312
243
180
128
91,6
2706
81-2001
64,9
0,55
1,10
113
84,1
58,6
38,9
25,4
854
-
-
3
2
-
3
2
)
M
max
M
bq
M
max
M
min
C
vy
2706
77- 01
71,3
148,1
99
34,8
82
2,08
4,25
0,46
6,76
0,55
-
-
3
2
b) Dòng ch
9 Hình 2: Mi sông và phân b các trng thc sông
V - trm An Ch
/s)
Qmax
Qmin
4.290
1987
1,18
3.636
3
.
Tên
Tên sông
%
lên (h)
(h)
19/XI/87
371
39
60
60
4/XII/99
375
12
105
-
2
-
3
854
4.290
5,02
19 - 11 - 1987
--
3
3
12
W
1max
(10
6
m
3
)
323,8
Max
289,4
19/XI/87
695,5
3-5/XII/99
946,1
3-
7/XII/99
Min
25,1
29/XI/89
56,9
28-
30/XI/89
70,2
3-7/XI/82
-
- -1983.
-
Gi s phát trin ca máy tính. Khi kt qu không hoàn toàn
chc ch dòng chy s c phát trin chi tit
c t tip cn h thu vào ca s liu
và hin th kt qu.
dòng chy có th c phân loi v
m, thi gian và c ng dng cùng các
i quyc s dng. V
phân bi p cn cht ca các thut
n (thc nghim, khái nin ), xét xem là cách tip
cn ngu nhiên hay tc s d thc hii vu vào hoc
tham s k thut, xét xem các yu t v mc tp trung hay phân
b.
14
phân bit các mô hình khi các mô hình
c thc hin da trên mt thun gia các biu vào và các bin
u ra c bao gm c các mô tn hóa
n s hình thành và phát trin dòng chy. Nói chung, khi
các quan tr thì vic áp dng mô hình thng kê và mô
hình tham s là rn. Bao gm t các mô hình hn các
mô hình phc tng thn kinh nhân to. Nhng mô hình này
ph thuc mnh m vào các d li hiu ch là tính phi
tuyn c tin ct v. Chính vì lý do
này mà các mô hình khái ni a chn (Michaud và
Sorooshian, 1994; Refsgaard, 1994). , các khái nim thut ng
biu th cho mô hình vt lý phân ph bi vì chúng s dng
các thông s c tính vt lý cc tin hành
trong mt phm vi phân b, chúng phi s dng các bin trung bình và thông s
i nhia s bii cc mô phng
tin cy ca d báo dn kt qu không phù hp vi d án.
- Khác vi mô hình tp trung thì mô hình phân b ng rõ ràng
s bin thiên v mt không gian ca các quá trình, d liu kin biên,
và/ho rng nhng
mô hình mc gi là mô hình phân phi vì
thiu d liu luôn là m n vic tc mt công thc
chung cho mô hình phân phi, do nhng hy thì mô hình không
th xem xét m phân phi, nhc gi là mô hình bán
phân phi tc là mt mô hình có c m ca mô hình tm ca
mô hình tham s phân phc bit trong các mô hình bán phân ph tính toán
c trên mi phn không gian khác nhau thì ni ta tic thành
các tii vi mi ti duy
nh ng nht v m c tính toán riêng l (Boyle, 2001;
i th hin tính cht
ca mt mô hình phân phng nht v mt không gian
v phân gii tùy thui s dng. Còn ti các tic
duy nhng nht v mt không gian
u ngun, d liu vào, các quá trình và thm chí c u
kic gp tp trung li s th hin tính cht
ca mô hình tp trung. S ph bin rng rãi ca các d liu s a hình và ý
a hình cho thy s la chc và kiu ca các phn t ng
c quynh ba hình chi phi. Bi vn nay hình thc ph
bin nht ca xây dng mô hình là da trên các phn t phc bit cho các ng
dng thi gian thc mà yêu cu v d liu và máy tính là không quá cao.
16 Hình 3. Cây phân lo dòng chy
Ngoài ra, n dòng chc mô hình hóa
dòng chc tip tng s kin,
Mô hình HEC HMS là mc nâng cp t mô hình HEC 1
công b HMS s dng tài li
rào dòng chy trên mc c th. Chg ca các thành phn mô hình
da trên các mi quan h toán hn mà các mi quan h ng
biu th ng, thm c thy lc cùng vi quá trình
dòng chy. Nh ng,
thm, chuyu qu thành dòng chy cc, cung cc cho
dòng chn và dit qu c dùng cho d c
u vào cho các mô hình thy lc. Mô hình HEC HMS là mt mô hình có ít
tham s và d s dng, không yêu cu cao v tài li chính xác
cc kim nghim vi mt s c t 15 1500km
2
.
lý thuyt ca mô hình HEC HMS bao gm:
- Các mô hình tích hp dòng chy
Y X P
Y : Chiu cao lp dòng chy
P : Tn tht
- ng dòng chy mt
- ng dòng ngm
18
- Các mô hình truy
Mô hình TANK
i trung tâm quc gia phòng ch
lt Nht, tác gi M. Sugawar. T c hoàn thin dc
ng dng rng rãi nhi gii.
t dòng chy theo cu trúc kinh nghim.
Cu trúc cc xây dng trên nguyên tc xp 5 b cha
theo chiu thng và hai b cha tuyn tính nm ngang.
Vi c tinh lt tng dòng
chy thành phn:
- Dòng chy mt
- Dòng chy sát mt
- c ngm cung cp cho b cha ngm
- ng m ct
- Din toán dòng chy
dòng chy t n nay hu ht là mô hình
i nên khó kt hp chúng thành mt mô hình tng th, kh
nhy ca mô hình và phân tích tính bnh ca tham s
c chú trng và không thc hic nu không có các si phù hp
mã ngun. Vì v khc phc hn ch n tip tc tìm hiu, nghiên cu
và tin hành xây dng mt mô hình NAM bng ngôn ng lp trình FORTRAN
i dùng sau này có th t toán t
dò tìm thông s, các ch a mô hình, ho n
di mô hình có cht mô hình bán phân phi. 20
- B cha mt
ng m tr trên b mt ca thc v mt
c trong tng sát mng tr m b mt.
Gii hn tr c t chc ký hiu bng Umax.
Lc U trong b cha mt s gim dn do bt thoát theo
m ngang (dòng chy sát m ng
Umax thì mt phn cng Pn này s chy vào sui dng
chy tràn trên b mt, phn còn li s thm xung b ngm.
c b cha mt bao gp ph thc vt
chn lng li trong các ch c trong tng sát mt.