Dị ứng thực phẩm, làm
sao tránh? Những điều chưa biết về mối nguy hiểm khi bị dị ứng thực phẩm.
Đây là nội dung được BS Tạ Thị Lan, phó trưởng khoa nghiên
cứu thực phẩm - Trung tâm Dinh dưỡng TP.HCM, trình bày.
Tất cả thực phẩm đều có thể gây dị ứng

Một khảo sát sơ bộ tình trạng dị ứng ở trẻ dưới 5 tuổi và học sinh 7-12
tuổi tại TP.HCM cho thấy tỉ lệ dị ứng thức ăn là 20,4%, trong đó
nhiều nhất là dị ứng cá biển (37%), thịt bò (22,2%), tôm (20,4%), cua
(16,7%). Ở người lớn, thực phẩm gây dị ứng thường là cá, quả hạnh
nhân, đậu phộng, tôm, cua, lúa mì

Có thể nói tất cả thực phẩm đều có thể gây dị ứng, đặc biệt là thực
phẩm giàu đạm (90% nguyên nhân). Dị ứng chéo xảy ra ở các thực
phẩm có thành phần giống nhau. Như sữa, nếu đã dị ứng với sữa bò
thì cũng có thể dị ứng với sữa dê, cừu, trâu Một số yếu tố làm tăng
nguy cơ dị ứng: di truyền (nếu cha/mẹ bị dị ứng thì 20-30% con cũng
có khả năng bị dị ứng, nếu cả cha cùng mẹ bị dị ứng thì tỉ lệ này đến
50-60%), một số điều kiện kết hợp như đang nhiễm siêu vi, tổn
thương niêm mạc ruột
Các triệu chứng thường xảy ra ở da (nổi mề đay, phát ban, nổi mẩn
đỏ, ngứa, chàm ), đường tiêu hóa (phù, ngứa môi, miệng và vùng
họng, buồn nôn, ói, đau bụng và tiêu chảy), hô hấp (nhảy mũi, chảy
mũi, khó thở, có thể làm bệnh hen suyễn nặng thêm). Sốc phản vệ
hiếm khi xảy ra nhưng khi xảy ra rất nặng, các triệu chứng tiến triển

phẩm và từng cá nhân đối với dị ứng. Trẻ dị ứng với sữa bò có tới
80% hết dị ứng khi tròn thôi nôi và hầu hết không còn dị ứng khi lên 3
tuổi.

Ở người lớn, tỉ lệ hết dị ứng với thực phẩm ít hơn, thông thường
khoảng 1/3 sẽ hết dị ứng sau 1-2 năm kiêng không ăn thực phẩm đó
nữa. Các dị ứng với sữa, trứng có thể tự hết; ngược lại với đậu phộng,
hạt điều, hải sản thường lâu dài, có khi cả đời.

Khi loại trừ thực phẩm gây dị ứng, không nên kiêng cữ một cách tràn
lan để phòng mất cân bằng dinh dưỡng. Ví dụ: bạn bị dị ứng với
protein sữa bò không cần cữ thịt bò, hoặc bị dị ứng với trứng gà vịt
cũng có thể không dị ứng với thịt gà, vịt

Làm gì để phòng tránh dị ứng thực phẩm?

Đối với trẻ có nguy cơ cao bị dị ứng thực phẩm (có bố mẹ hoặc anh
chị bị dị ứng) cần cho bú mẹ hoàn toàn trong sáu tháng đầu, bắt đầu
cho ăn dặm khi trẻ tròn sáu tháng. Tập cho trẻ làm quen với từng loại
thực phẩm, mỗi thực phẩm mới cần làm quen từ 3-5 ngày. Tránh cho
trẻ hít phải khói thuốc lá vì sẽ làm tăng nguy cơ dị ứng.

Với những người đã có phản ứng dị ứng xảy ra nhanh thì cần đặc biệt
lưu ý đến các dị nguyên ẩn trong thực phẩm. Dị nguyên ẩn có thể do
nhiễm chéo trong nấu nướng, chế biến. Chẳng hạn như dao dùng trét
phômai lại được dùng cắt thịt, chả; chảo chiên trứng xong có thể dùng
để xào rau

Khi mua thực phẩm chế biến sẵn, cần đọc kỹ thành phần trên bao bì
và lưu ý một số từ ngữ không thông dụng sử dụng trên nhãn bao bì