Xử lý cấp cứu và điều trị
di chứng tai biến mạch
máu não bằng y học cổ
truyền

Trong các chứng tai biến mạch não, việc chờ đợi người có chuyên môn cũng
như việc xê dich, di chuyển người bệnhcó thể làm trầm trọng thêm tình trạng
xuất huyết hoặc tốn kém thời gian làm cho phần não bị hoại tử không thể hồi
phục được. Do đó, việc xử lý cấp cứu kịp thời và đúng phương pháp có ý
nghĩa quan trọng trong việc điều trị và phục hồi hoàn toàn căn bệnh nầy.
Tai biến mạch não là gì?
Tai biến mạch não còn gọi là đột qụy là một thể rối loạn tuần hoàn não cấp
do việc cung cấp máu lên một phần não bị gián đoạn. Bệnh thường xảy ra
khi người bệnh trãi qua một sự thay đổi không khí đột ngột từ nóng sang
lạnh, bị gió lùa, sau một nổ lực gắng sức, sau khi uống rượu hoặc bị một xúc
động mạnh.
Tai biến não là một loại tổn thương nghiêm trọng mà nếu không được xử lý
kịp thời có thể dẫn đến tử vong hoặc gây ra những di chứng nặng nề. Việc
gián đoạn dòng máu lên não có thể do vở mạch máu não hoặc do sự hình
thành một cục máu đông hoặc do xơ vữa làm thuyên tắc mạch máu não.
Triệu chứng
Các triệu chứng thường xảy ra đột ngột. Triệu chứng thần kinh xảy ra tương
ứng với khu vực não không được cung cấp máu. Người bệnh có thể bị tê,
yếu hoặc liệt hẳn ở một bên tay hoặc chân, đột nhiên giảm thị lực hoặc nói
năng khó khăn, giảm khả năng phán đoán … Có thể nhức đầu hoặc không.
Một số người có thể có một số dấu hiệu báo trước vài giờ hoặc vài ngày
trước khi tai biến xảy ra. Dấu hiệu này có thể là buồn nôn, chóng mặt, tê bì
một bên tay hay chân hoặc một thoáng mất ý thức.

một Bác sĩ người Trung quốc. Đặc điểm của phương pháp là đơn giản, dễ
nhớ, dễ làm, không bao gồm những phương huyệt phức tạp hoặc dụng cụ
chuyên môn gì để mọi người đều có thể thực hành được ở bất cứ nơi đâu.
Theo phương pháp này, mỗi khi nhận ra một người đang có dấu hiệu đột
quỵ, dù người đó đang còn ngồi, đứng hay đã quỵ xuống, đã hôn mê hay còn
ý thức, người bên cạnh hãy bình tĩnh và thực hành lần lượt các bước sau đây
trước khi chuyển họ đến cơ sở chuyên môn cần thiết:
- Đặt bệnh nhân nằm xuống nhẹ nhàng. Tránh tối đa việc xê dịch người
bệnh để không làm trầm trọng thêm tình trạng xuất huyết.
- Tìm ngay một cây kim khâu. Hơ đầu kim vào lửa để sát trùng.
- Lần lượt chích lễ 10 đầu ngón tay của người bệnh. Dùng bàn tay trái giữ
lấy lóng cuối chỗ gần đầu ngón tay của người bệnh, dùng 3 ngón tay cái,
trỏ và giữa của bàn tay phải cầm kim chích nhanh vào chỗ cao nhất của đầu
ngón tay. Rút kim ra và nặn nhẹ từ chỗ đã chích ra một hay hai giọt máu.
Những đầu ngón tay là vị trí của Thập tuyên huyệt, nơi tập trung nhiều đầu
dây thần kinh rất nhạy cảm.
Theo thuyết phản xạ thần kinh cũng như thuyết toàn đồ, đầu ngón tay tương
ứng với phần đầu của cơ thể và đỉnh nhọn của ngón tay ứng với huyệt Bách
hội ở đỉnh đầu. Ngoài ra, động tác chích lễ lại có tính “tả” và kích thích rất
mạnh.
Do đó, có thể nói chích lể các đầu ngón tay là biện pháp đặc hiệu để kích
thích tĩnh thần và khu phong hoá ứ ở khu vực đầu cũng như nảo bộ. Động
tác nầy vừa có thể ngăn chận hoặc phục hồi não từ tình trạng hôn mê lại vừa
có thể loại bỏ tức thời yếu tố “phong”, nguyên nhân trực tiếp gây ra tai biến.
Mặt khác, tác động vào các đầu ngón tay cũng là gián tiếp tác động vào
huyệt Bách hội nên có ý nghĩa kích hoạt sự thăng giáng cúa các đường kinh
dẫn đến thông kinh hoạt lạc, tiêu trệ hoá ứ, giúp giải quyết việc ứ huyết và
điều hoà kinh khí toàn thân.
- Đợi vài phút sau người bệnh sẽ tĩnh lại.
- Nếu miệng hoặc mắt người bệnh còn méo lệch sang một bên hãy dùng

tai biến não có sử dụng Địa long.
Thần dược cứu mệnh
Toa thuốc và tên bài thuốc nầy xuất hiện từ khoảng đầu thể kỷ trước, được
in lại trong quyển sách “Hai trăm bài thuốc quý” của ông Lê văn Tình vào
năm 1940 với ghi chú là “chủ trị làm ban, ôn dịch và các bệnh nan y, công
hiệu như thần, bệnh lui sau 60 phút”. Sau nầy, bài thuốc đã được ông
Nguyển an Định, trưởng nam của cụ Nguyển an Ninh cho phổ biến lại trên
một số tờ báo.
Bài thuốc cũng đã được Bác sĩ Nguyển văn Hưởng, nguyên Bộ trưởng Bộ Y
Tế cho phổ biến để sử dụng hửu hiệu trong đợt chống dịch sốt xuất huyết tại
các tỉnh miền Bắc vào năm 1969. Cho đến nay bài thuốc đơn giản nầy đã
cứu chữa và phục hồi cho rất nhiều trường hợp hôn mê do đột quỵ dù đã
nhiều ngày trôi qua.
Trong một tài liệu được phổ biến vào năm 1997, ông Định cho biết “các
dạng hôn mê do sốt xuất huyết hoặc tai biến mạch não chưa quá 10 ngày chỉ
cần 3 thang, có khi chỉ 1 thang cũng hết bệnh”. Bài thuốc nguyên thuỷ gồm
3 vị:
- Địa long 50g (địa long phơi khô có bán sẳn ở các tiệm thuốc Bắc).
- Đậu đen 100g.
- Lá bồ ngót 200g (phơi khô, sao vàng).
Dùng khoảng 4 chén nước sắc còn độ hơn nửa chén, chia làm 2 lần cho
người bệnh uống hoặc đổ vào miệng nếu đã bất tĩnh. Trong bài thuốc nầy
ngoài Địa long còn có 2 vị đậu đen và lá bồ ngót. Đậu đen và bồ ngót là 2
loại thức ăn thông dụng nhưng lại có giá trị bổ dưỡng rất cao, đặc biệt là
những sinh tố và những acid amin thiết yếu cần thiết cho hoạt động của tế
bào thần kinh.
Bổ dương hoàn ngủ thang
Bổ dương hoàn ngủ thang là một cỗ phương chuyên trị các chứng trúng
phong, tai biến mạch não.
- Địa long 8g,