TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
KHOA KỸ THUẬT ĐÔ THỊ

THAM LUẬN
BÀI HỌC KINH NGHIỆM
TRONG VIỆC NGẦM HÓA ĐIỆN VÀ THÔNG TIN
TRÊN ĐƯỜNG TRẦN HƯNG ĐẠO (TP.HCM)
- Ngành điện lực đi trước: bắt đầu từ những năm 1996-2000, ngành điện tp.HCM đã bắt
đầu tiến hành ngầm hóa các công trình xây dựng mới lưới điện trung thế các tuyến
đường chính khu vực nội thành (LR trạm Bến Thành, LR trạm Tao Đàn, LR trạm Sở
Thú, …);
- Ngầm hóa chỉnh trang đô thị: Trong những năm 2003-2005, Thành phố bắt đầu xây
dựng một số dự án chỉnh trang đô thị, điển hình các tuyến đường Lê Duẩn, Nguyễn
Huệ, NKKN;
- Năm 2005, thực hiện chỉ đạo của Thủ Tướng CP, Thành ủy Tp,HCM, ngành điện bắt
đầu xây dựng kế hoạch ngầm hóa chỉnh trang đô thị. Nhưng đến ngày 16/6/2011 mới
hiện thực hóa bằng ĐỀ ÁN NGẦM HÓA được UBND/TP thông qua và được ngành
điện TP công bố chính thức. Chương trình của đề án tóm tắt như sau:
+ Giai đoạn 2011-2015: tập trung ngầm hóa lưới điện trung, hạ thế cùng với dây thông
tin trên các tuyến đường và hẻm đã được xây dựng ổn định theo qui hoạch trên địa
bàn của khu vực trung tâm Thành phố (toàn bộ quận 1 và quận 3). Các quận nội
thành khác, thực hiện từ 3-5 công trình trọng điểm.
Đối với lưới điện cao thế 110KV thực hiện ngầm hóa một số tuyến dây xuyên
tâm thành phố theo tiêu chí đảm bảo mỹ quan đô thị kết hợp xử lý các điểm vi phạm
hành lang an toàn lưới điện, ưu tiên ngầm hóa tại các khu vực trung tâm.
+ Giai đoạn 2016-2020: hoàn tất ngầm hóa lưới điện trung, hạ thế và dây thông tin cho
khu vực nội thành Thành phố gồm các quận trung tâm và các quận lân cận (quận 4,
5,6, 7, 8, 10, 11, Gò Vấp, Bình Thạnh, Phú Nhuận, Tân Bình). Đối với các quận,
huyện còn lại thực hiện ngầm hóa tại các khu trung tâm hành chính, thương mại.
Cao thế 110KV, thực hiện ngầm hóa các tuyến dây tại các khu vực các quận nội
thành, ưu tiên thực hiện đồng bộ với các dự án xây dựng mới, mở rộng đường.
+ Giai đoạn 2021-2025: cơ bản hoàn tất ngầm hóa lưới điện kết hợp với dây thông tin
tại các quận, các trung tâm hành chính huyện, các khu đô thị mới, khu công nghiệp
trên phạm vi toàn thành phố. 2

- Mỗi bên đường gồm:
+ 4 tuyến cáp điện trung thế;
+ 3 tuyến cáp điện hạ thế chính;
+ 12 tuyến ống đặt cáp thông tin chính;
+ Khoảng 6 ống dẫn cáp mắc điện và 10 ống dẫn cáp phối thông tin.
- Tổng mức đầu tư trên 50 tỷ đồng (trong đó phần hào kỹ thuật chiếm 15 tỷ đồng).
2.2. Một số khó khăn trong việc chuẩn bị đầu tư:
Mặc dù được sự quan tâm của UBND/TP, sự ủng hộ của một số sở ngành nhưng
công tác chuẩn bị đầu tư cũng bị kéo dài trên 1 năm do một số khó khăn chính như sau:
2.2.1. Quan điểm khác nhau về giải pháp:
Không thống nhất GIẢI PHÁP ngầm hóa giữa các cơ quan quản lý với đơn vị
vận hành là nguyên nhân chính dẫn đến kéo dài thời gian chuẩn bị đầu tư của dự án.
Có 3 ý kiến khác nhau:
- Ngầm theo giải pháp cổ điển: phần đơn vị vận hành nào thì đơn vị đó
ngầm theo khả năng tài chính của từng đơn vị;
- Xây dựng tuynen tập trung tất cả các công trình ngầm;
- Và xây dựng mương bê tông đặt tất cả các công trình điện và thông tin. 3

Ưu và khuyết điểm của từng giải pháp được tư vấn nghiên cứu và chủ đầu tư
trình bày trong rất nhiều buổi hội thảo, báo cáo nhưng do quan điểm, lợi ích của
từng cơ quan, đơn vị khác nhau nên dẫn đến kéo dài thời gian.
2.2.2. Số lượng đơn vị quản lý công trình kỹ thuật quá nhiều:
Bao gồm điện lực, chiếu sáng và trên 10 đơn vị cáp thông tin liên lạc (điện
thoại, truyền hình cáp, internet, cáp an ninh, …). Việc này dẫn đến khó khăn trong
các việc phối hợp để:
- Thống nhất giải pháp
- Điều tra công trình hiện hữu

3.1. Sơ lược quá trình thi công: Theo kế hoạch dự kiến thi công trong vòng 4 tháng. Tuy
nhiên thực tế thi công 14 tháng
- Khởi công ngày 07/10/2009, thi công hoàn tất 30/12/2010.
+ Tháng 10/2009 đến 7/2010 thi công hệ thống mương, ống ngầm;
+ Tháng 7/2010 đến 12/2010 thi công kéo cáp điện, thông tin và thu hồi công trình
nổi.
- Một số hình ảnh mô tả quá trình thi công: 4
- Lễ Khánh thành được tổ chức vào ngày 17/1/2011. 53.2. Một số khó khăn trong quá trình thi công:
3.2.1. Sự phối hợp giữa các đơn vị vận hành:
Đơn vị vận hành gồm 13 đơn vị, mỗi đơn vị quản lý vận hành một hệ thống
riêng biệt. Quá nhiều đầu mối quản lý dẫn đến khó khăn trong khâu điều tra thu
thập thông tin, việc phối hợp các đơn vị thường thiếu đồng bộ, mỗi đơn vị mỗi quan
điểm, mỗi ý kiến khác nhau nên việc thống nhất rất khó khăn. Đôi khi không xác
định được công trình ngầm hiện của đơn vị nào, đến khi sự cố mới có đơn vị quản
lý xuất hiện.

7
8B. BÀI HỌC KINH NGHIỆM
1. Mục tiêu và định hướng: Việc ngầm hóa công trình hạ tầng kỹ thuật hướng đến mục
tiêu chính như sau:
- Qui hoạch quản lý tập trung hệ thống công trình hạ tầng ngầm kỹ thuật đô thị tránh
chồng chéo và có thể định vị các công trình ngầm để hướng tới quản lý đô thị bằng
công nghệ số GIS.
- Từng bước xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật theo hướng hiện đại hóa, góp phần nâng
cao mỹ quan đô thị…
- Xã hội hóa việc đầu tư công trình hạ tầng kỹ thuật ngầm nhằm thu hút các nguồn vốn
đầu tư, đặc biệt các nguồn vốn nước ngoài.
- Đối với khu đô thị hiện tại: từng bước ngầm hoá công trình hạ tần kỹ thuật đồng bộ
với kế hoạch chỉnh trang, mở rộng các tuyến phố chính nội thành TP.
- Với khu đô thị mới: Thực hiện đúng qui chuẩn, tiêu chuẩn trong việc xây dựng công
trình hạ tầng kỹ thuật cho các khu đô thị mới, các khu qui hoạch mới dân cư, khu

quận Bình Thạnh), Phan Xích Long (khu Rạch Miễu), … Một số hình ảnh minh
họa:

102.1.2. Tuy nen:
11Ưu điểm:
- Vận hành sửa chữa công trình ngầm dễ dàng;
- Quản lý tập trung tất cả các công trình ngầm (cấp nước, điện, thông tin, …), vì
vậy dễ dàng quản lý, phát triển, thay đổi, cũng như cập nhật thông tin thuận lợi;
Khuyết điểm:
- Đầu tư quá đắt, chỉ thích hợp qui hoạch trung tâm thành phố lớn khi có xây dựng
kèm theo xây dựng mới hệ thống giao thông;
- Yêu cầu công nghệ cao trong việc xây dựng, quản lý, vận hành. Hệ thống cần
phải xử lý thông gió, thoát nước, các vị trí giếng cho người quản lý vận hành có
thể lên xuống;
- Chiếm một không gian nhất định trong lòng đất mà các công trình ngầm khác
không thê giao chéo ở cùng cao độ;
- Người quản lý vận hành cũng yêu cầu phải có kinh nghiệm, kiến thức chuyên
môn;


14

2.2. Giải pháp ngầm trên đường Trần hưng Đạo:
Công trình ngầm hóa đường Trần hưng Đạo sử dụng giải pháp mương bê tông kết
hợp cổ điển. Mương đặt được khoảng 5-6 sợi cáp trung thế, 2-4 sợi cáp hạ thế và 12
tuyến ống cáp viễn thông (khoảng 20-30 sợi cáp viễn thông tùy theo kích cỡ)
Hình minh họa một số chi tiết
15Ưu điểm:
- Có đầy đủ các ưu điểm của phương án mương bằng vật liệu tái chế ngoại trừ bảo
vệ môi trường;
- Vốn đầu tư có cao hơn giải pháp cổ điển nhưng thấp hơn nhiều so với các giải
pháp khác và trong tầm phần lớn các đơn vị vận hành có thể chấp nhận được;
Khuyết điểm:
- Khó thi công khu vực có lề đường chật hẹp và nhiều công trình ngầm hiện hữu.
3. Tham khảo một chương trình ngầm hóa nội đô tại Nhật Bản
16
Hiện nay, ngoài các tuynen được xây dựng theo một số tuyến đường lớn và các

2. Quản lý không gian ngầm:
Với tình trạng các đơn vị tự quản lý công trình kỹ thuật do mình vận hành như
trong thời gian qua dẫn đến quá nhiều đơn vị quản lý. Gây ra nhiều khó khăn trong việc
qui hoạch phát triển, thiết kế và thi công như đã gặp trong công trình Trần Hưng Đạo
nêu trên.
Ngoài ra, việc quản lý như hiện nay còn nhiều khó khăn khác mà các nhà quản lý
đã đề cập trong các hội thảo khoa học trước đây (như khó quản lý tình trạng xuất hiện 18

lún, sụp, hàm ếch sau khi công trình đã thi công xong; Thiếu định chế về qui hoạch,
thiết kế, thi công, …).
Ngày 07/4/2010, Chính Phủ đã ban hành Nghị định 39/2010/NĐ-CP và Bộ Xây
Dựng cũng đã ban hành Thông tư 11/2010/TT-BXD ngày 17/8/2010 qui định về quản lý
không gian xây dựng ngầm đô thị. Tuy nhiên, việc triển khai công tác chấn chỉnh, quản
lý không gian ngầm đến nay vẫn chưa tiến triển và còn nhiều bất cập. Từng đơn vị vận
hành vẫn quản lý công trình do đơn vị vận hành, thông tin về không gian ngầm vẫn rời
rạc.
Vì vậy, thống nhất giao cho một đơn vị (hoặc một số đơn vị trong đó mỗi đơn vị
một khu vực) quản lý chung không gian ngầm của Thành phố là điều cần thiết. Đơn
vị này sẽ có trách nhiệm quản lý không gian ngầm, cập nhật và quản lý dữ liệu công
trình hạ tầng kỹ thuật ngầm, thỏa thuận qui hoạch, cấp phép thi công, giám sát thực hiện
theo qui hoạch và có quyền thu phí cung cấp tài liệu quản lý cũng như các phí khác liên
quan đến hoạt động của đơn vị như lời của một cán bộ ngành giao thông đã đề xuất
trong hội thảo “Quản lý công trình ngầm tại Tp.HCM – thực trạng và giải pháp” trước
đây.
Việc quản lý tập trung ngoài dần khắc phục được các khó khăn trở ngại như đã
nêu, còn định hướng quản lý bằng công nghệ hiện đại như quản lý bằng GIS sẽ kết hợp
không chỉ công trình ngầm kỹ thuật mà tất cả các loại hạ tầng kỹ thuật khác như metro,

1. Cần sự hỗ trợ của các đơn vị viễn thông: Phương án này được xây dựng trên cơ
sở các qui định, tiêu chuẩn của ngành điện. Trong một số trường hợp, cần được xem xét
sự phù hợp với tiêu chuẩn ngành viễn thông;
2. Sở (…) làm đầu mối yêu cầu các đơn vị viễn thông sớm xây dựng phương án
ngầm hoá lưới nổi do đơn vị mình quản lý và nhu cầu phát triển phụ tải trong tương lai
trên cơ sở phương án xây dựng hào kỹ thuật mà chúng tôi sẽ cung cấp; định vị các vị trí
tủ viễn thông sẽ xây dựng khi ngầm hoá để chúng tôi chừa sẵn bệ tủ và phối hợp thoả
thuận vị trí với chính quyền địa phương.
3. Cần sự hỗ trợ của các cơ quan quản lý cấp thoát nước trong quá trình thiết
kế và thi công: Qua khảo sát sơ bộ, không gian đường Trần Hưng Đạo đủ để lắp đặt
mương kỹ thuật trên lề đường. Tuy nhiên, có thể có một số vị trí vướng công trình cấp
thoát nước cần phải xử lý khi thiết kế và thi công. Do vậy, cần sự hỗ trợ của các cơ quan
quản lý cấp, thoát nước sớm cung cấp hoạ đồ các công trình ngầm hiện hữu để xử lý khi
thiết kế và thi công công trình.
4. Cần sự hỗ trợ trong việc thỏa thuận và cấp phép thi công: Vị trí xây dựng
mương cáp, đặt các tủ điện hạ thế phân phối, tủ viễn thông, tủ trung thế RMU và trạm
biến thế cần được thoả thuận của các sở ngành và địa phương mà không đặt vấn đề cam
kết bồi thường khi mở đường.
Ngoài ra, được biết lề đường Trần Hưng Đạo đang có kế hoạch cải tạo lát lại vỉa hè và
dự kiến thi công trong tháng 5/2009. Do đó, đề nghị UBND quận 1 giản tiến độ triển
khai thi công lát lại vỉa đến cuối tháng 9/2009.
5. Vốn đầu tư: Đây là dự án ngầm hoá thí điểm nhằm tạo mỹ quan đô thị và cũng là
lĩnh vực kinh doanh còn quá mới nên chưa thể lường hết những rủi ro trong quá trình
khai thác sử dụng. Do đó đề xuất Thành phố xem xét có chính sách hỗ trợ vay vốn các dự
án ngầm hóa như sau:
- Cho vay vốn kích cầu với tỷ trọng 20% và vay ưu đãi không lãi với tỷ trọng 50%
so với vốn đầu tư xây dựng.
- Miễm giảm thuế thu nhập doanh nghiệp sau khi dự án đưa vào khai thác sử
dụng.
6. Có biện pháp cưỡng chế đối với các đơn vị sử dụng mương hào kỹ thuật sau