TRƯỜNG
ĐẠI
HỌC NGOẠI
THƯƠNG
KHOA
KINH TÊ NGOẠI
THƯƠNG
KHOA
LUẬN
TỐT
NGHIỆP
ĐỂ TÀI:
LIÊN
MINH
CHÂU
Âu MỞ RỘNG
Cơ HỘI
VÀ
THÁCH
THỨC
ĐỐI VỚI
QUAN
HỆ
THƯƠNG
MẠI
VIỆT
NAM
-
EU
Sinh

MỞ
ĐẦU
CHƯƠNG
ì:
LIÊN
MINH
CHÂU
Âu
EU
VÀ
NHỮNG THAY
ĐỔI
SAU
LẦN
MỞ RỘNG
LẦN THỨ
5
Ì
ì/
KHÁI QUÁT
VỀ
LIÊN
MINH
CHÂU
Âu VÀ
THỊ
TRƯỜNG
EU Ì
1.
Sự

5
CỦA
EU
12
1.
Tính
tất
yêu
của
việc
mở
rộng
Eu
sang
phía Đông
:
13
2.
Những
thay đổi
của
EU
sau
lần
mở
rộng lần thỘ 5:
18
2.1.
Thay
đổi

kinh tế
và
chính sách thương
mại
20
CHƯƠNG
li:
Cơ
HỘI
VÀ
THÁCH
THỨC
Đối VỚI
QUAN HỆ
THƯƠNG
MẠI
VIỆT
NAM - EU SAU
KHI
MỞ RỘNG 26
ì/
KHÁI QUÁT
QUAN
HỆ THƯỢNG MẠI
VIỆT
NAM
-
EU
15
VÀ EU

Cơ
HỘI
VÀ
THÁCH
THỨC
Đối
VỚI
QUAN
HỆ
THƯƠNG
MẠI
VIỆT
NAM
-
EU SAU KHI EU
MỞ RỘNG 45
l.Cơhội
45
2.Nhũrng
thách
thỘc
51
3.
Tác
động
của
EU mở
rộng đối
với
hoạt

gia
dụng
62
3.6.
Sản
phẩm
thủ
công
mỹ
nghệ
63
CHƯƠNG
HI:
NHỮNG
GIẢI
PHÁP THÚC ĐẨY
QUAN
HỆ THƯƠNG
MẠI
VIỆT
NAM-EU
TRONG
THỜI
GIAN
TỚI
65
V
NHŨNG
THUẬN
LỢI

LUẬN
TÀI
LIỆU
THAM KHẢO
(
/7ừ'
mẻ đầu
Ngày
16-4-2003
vừa
qua, tại
Aten,
thủ
đô Hy Lạp, Liên
minh
châu âu
cùng
với
10 nước thành viên mới đã ký
Hiệp
ước
hội
nhập.
Theo
kế
hoạch,
ngày
1-5-2004,
8 nước
Trung

kia
là thành viên của
Hội
đổng Tương
trọ kinh tế
(SEV).
Đây là sự
kiện
có
ý
nghĩa
cực kỳ
quan
trọng
không
chỉ đối với
EU mà còn tác động
tới
nhiều
nước
và khu vực trên
thế
giới.
Với sự
kiện đó,
Liên
minh
châu Âu sẽ
trải
rộng

và 35% giá
trị
xuất
khẩu
toàn
thế
giới.
Bên
cạnh
sự
biến đổi
về
lưọng,
Liên
minh
châu Âu
cũng
đã
trải
qua sự
biến đổi
sâu sắc về
chất.
Sau sự
ra đời
của đổng
tiền
chung,
Liên
minh

của
Liên
minh
châu Âu trên
thế
giới.
Điều
đó đương nhiên sẽ tác động
mạnh
mẽ
tới
cục
diện
toàn cầu và mối
quan
hệ của các
quốc
gia với
Liên
minh
Châu âu,
trong
đó có
Việt
Nam.
Việt
nam sẽ
phải
làm gì để
khai

khai
thác
những
mối
quan
hệ
truyền
thống với
các nước thành viên mới
từ Trung
và Đông Âu.
Với tầm
quan
trọng
của sự
kiện
này mà tôi đã
chọn
đề tài: " Liên
minh
châu Âu mở
rộng
- Cơ
hội
và thách
thức đối với
quan
hệ thương mại
Việt
Nam

Việt
Nam- EU.
Tôi xin chân thành cỡm ơn sự giúp đỡ
nhiệt
tình của
Tiến
sĩ Bùi Thị Lý để
tôi có
thể
hoàn thành
tốt
Khoa
luận
tốt
nghiệp
này. Tuy nhiên, do trình độ còn
hạn chế,
nên
khoa
luận
của tôi sẽ không tránh
khỏi
những
thiếu
sót.
Mong
sự
góp ý của quý
thầy
cô cùng các bạn để tôi có

quá
trình
hội
nhập
kinh tế
và
tăng
cường
hợp tác
giữa
các nước thành
viên.
Trụ sở
của
EU
đóng
tại
Brussel,
Bỉ.
Ý tưởng thống nhắt châu Âu đã xuắt hiện từ rắt sớm và bắt đầu trở
thành
hiện thực từ sau
Chiến
tranh thế
giới
thứ
2
với việc
thành
lập

viên
và
đẩy
mạnh
tiến
bộ
khoa
hoác
kỹ
thuật trong
sản
xuắt,
phân
phối
tiêu
thụ
và nâng cao năng
suắt lao
động.
Và
sau
đó,
tháng
7 năm
1957, với việc
ký
kết
hiệp
định
Rome,

năng
lượng
nguyên
tử
và
EEC
điều
hành toàn
bộ lĩnh
vực sản
xuắt
ở 6
nước
này.
Tuy
nhiên,
nhằm tránh sự
chồng
chéo
trong
hoạt
động của
3
cộng
đồng,
đến
năm
1957 các
quốc
gia

nữa liên
kết kinh tế.
Và
việc
ký
kết hiệp
ước
Maastricht
tháng
2/1992
đã
khiến
châu
Âu
thay đổi
một cách căn bẳn đồng
thời
đổi
tên Cộng
đổng
Châu
Âu
(ÉC) thành Liên
minh
Châu
Âu
(EU:
European
Union).
Nguyễn Hoàng Diệu -A10- K39C

Điển
và Bồ Đào
Nha.
Cùng
với
quá trình phát
triển
mở
rộng,
EU
cũng
đã không
ngừng
tăng
cường
liên
kết
kinh tế
về
chiều
sâu,
từ
thị
trường
chung
(a
common
market)
đến
thị

trình hình thành
và
phát triển
của EU
Năm
Sự
kiện
Số thành viên kết nạp
1951
Cộng đổng
than
và
thép
(ECSC)
Pháp,
Đức,
Italia,
Bỉ,
Hà Lan và
Lucxămbua
1957
Công đồng năng
lượng
nguyên
tử
châu Âu (EURATÓM) và Cộng
đồng
kinh
tế
châu Âu (EEC)

tiền
chung
Châu Âu được
lưu hành
trong
12/15 nước thành
viên
2004
Kết
nạp
thêm
lo
nước
thành viên
Ba Lan,
Hunggari,
Cộng hòa
Séc,
Xlovakia, Latvia,
Lítva,
Extonia,
Xlôvenia, và
hai
quốc
đảo
Síp
và
Manta
Nguồn:
www.eumnion.org

tăng thêm
khoảng
75
triệu
người,
bằng
20%
dân
số
hiện có, diện
tích lãnh
thổ
tăng thêm 23%
so
với hiện nay,
và
tổng
thu
nhẻp quốc
nội
tăng thêm chưa đầy
5%
năm
2002
(GDP
tăng
từ
8.562,6 tỷ
USD lên
8971,8

nghiệp,
an
ninh, đối
ngoại
hợp
tác tư
pháp và
nội vụ,
áp
dụng
một
chế
độ
thương mại
chung,
và
chính sách
chung
về
lao
động,
bảo
hiểm
môi
trường,
năng
lượng,
giáo
dục
và

thành một
khối kinh tế
và
thị
trường
lớn
nhất
thế
giới,
điều
đó
sẽ
tạo ra
nhiều
cơ
hội
cho các thành viên mới tăng
nhanh
tốc
độ
phát
triển
kinh tế
nói
riêng,
cả Liên
minh
châu
Âu
nói

của
EU
phát
triển
chắc
chắn,
tạo
sức
mạnh
cho
nền
kinh tế thế
giới.
Tổng
giá
trị
hàng
hóa
xuất
khẩu của
EU25
đạt
2.441,2
tỷ
USD,
trong
đó
xuất
khẩu
hàng

xuất
khẩu
hàng hóa
của
thế
giới.
Về
nhẻp khẩu
hàng
hóa,
năm
2002
EU25
đạt
2.437
tỷ
USD,
trong
đó
nhẻp
khẩu
nội khối
đạt
1.506
tỷ
USD,
ngoại
khối
đạt 931,2 tỷ
USD,

hoa,
dịch
vụ
chiếm 21,9%.
Nguyễn Hoàng Diệu
-A10-
K39C
3
ờĩẢôầ ỉrmn
/vĩ
ttg/ừê/i
Về đầu tư
trực
tiếp
nước ngoài của
EU25
(không kể đầu tư
nội khối)
năm
2002
chiếm
47%
tổng
FDI toàn
thế
giới
và EU
thu
hút 20% FDI của
thế

cả các hàng rào
thuế
quan
và
phi thuế
quan
để
tự
do
lun
thông hàng
hóa,
dịch
vẩ,
vốn và
lao
động,
điều
hòa các chính sách
kinh tế
và xã
hội
của các nước thành viên.
Để hàng hóa tự do lưu thông
trong
thị trường
chung,
các nước
thuộc
EU

tự
hạn
chế
số
lượng,
các
biện
pháp hạn chế
dưới
hình
thức
là
các quy chế và quy định về cấu thành sản phẩm, đóng gói, tiêu
chuẩn
công
nghệ
và an toàn kỹ
thuật
thông qua vận
dẩng
hai
nguyên
tắc
điều
hòa và công
nhận
lẫn
nhau;
(4)
xóa bỏ

pháp và các nguyên
tắc
quản
lý
thị
trường vốn của các thành viên;
thanh
toán
tự
do.
2.2. Chính sách thương ngoại thương
Nguyễn Hoàng Diệu -MO- K39C
4
•%/ưìá ùtân
/vĩ
Hỹ[/tiê/t
Tất
cả các thành viên EU đều cùng áp
dụng
một chính sách
ngoại
thương
đối với
các nước ngoài
khối.
ủy ban châu Âu là
người
đại diện
duy
nhất

biện
pháp được áp
dụng
phẩ
biến trong
chính sách này là
thuế
quan,
hạn
ngạch,
hàng rào kỹ
thuật,
chống
bán phá
giá
và
trợ
cấp
xuất
khẩu.
a/ Chính sách nhập khẩu
s Về thủ tục thông quan hàng hoa: tất cả mọi hàng hoa nhập vào lãnh thẩ
của
EU đều
phải
chịu
sự giám sát
của
hải
quan

loại
thuế
quan
ưu đãi (như Chứng
nhận
xuất
xứ "mẫu A" để
áp
dụng
GSP)
hoặc
để hàng hoa được
giảm
thuế
so
với thuế
cơ
bản,
và
bất
cứ
các
chứng
từ
khác
theo
quy định cụ
thể
phù hợp
với việc

thể
chấp nhận
mà không
cần thẩm
tra.
Bản
khai
hải
quan
đối với
hàng hoa
xuất
nhập khẩu
phải ghi
rõ giá
trị
thuế
quan,
xuất
xứ hàng
hoa,
và phân
loại
hàng hoa
theo Biểu thuế
quan
Thống
nhất
(TARIC) hay hệ
thống

Nguyễn
Hoàng
Diệu
-A10-
K39C
5
>'Jíft4)á ittăn fê't Htj/ùê/t
hoa
sán
xuất
từ sán phàm đó được xem là có
xuất
xứ và được hướng ưu đãi
GSP.(b)
Đối với
các sản phẩm có thành
phẩn
nhập
khẩu:
EU quy định hàm
lượng
trị
giá sản phẩm sáng
tạo
tại
nước hưởng GSP (tính
theo
giá
xuất
xưởng)

đổ
trang
trí
làm từ
kim
loại
không
dưới
30%;
giày dép
chỉ
được hưởng GSP nếu các bộ
phận
như:
mũi
giày, đế
giày,
v.v.
ở
dạng
rời
có
xuất
xứ
từ
nước
thứ
3
cũng
được hưởng

từ
nước liên
quan.
Ngoài ra còn có
những
quy định cụ thể khác về GSP của EU, như:
nguyên
tắc
tự vệ và
loại
trừ
điểu
kiện
hưởng GSP,
v.v,
cơ chế
kinh
tế
thị
trường
và nhóm có nền
kinh tế phi thị
trường.
Chế độ
quản
lý
nhập
khẩu
của
EU

thiếu
thông
tin
và không
hiểu
rõ
các quy định về
thủ tục
của EU, các nước đang
phất
triển
chỉ sử
dụng
được
48%
ưu đãi của EU
trong
GSP.
•/ Về thuế quan: Hàng năm ủy ban Châu Âu sẽ đăng trên Công báo của
Cộng đồng về
biểu thuế
quan
hưởng
theo Tối
huệ
quốc
(MFN)
đối với
tất
cả

các hàng nông sản,
mức
thuế từ
0% đến
470,8%;
đối với
hàng không
phải
nông sản có mức
thuế
từ0%
đến
36,6%.
Nguyền
Hoàng Diệu -MO- K39C
6
•
'Ẩểtsiá
luẩn
tô/
}itjf/iiê/i
Thuế
nhập
khẩu
được áp
dụng
cho
tất
cả các
sản

huệ
quốc
(MEN)
Nhóm
thứ hai
là
thuế
quan
ưu
đãi,
áp
dụng
đối với
hàng
nhập
khẩu
từ
các
nước
đang
phát
triển
được hưởng đơn
thuần
ưu
đãi
GSP
cộa
EU.
Nhóm

các
nước chậm
phát
triển
nhất.
Một
trong
những
kết quả
đáng chú ý
nhất cộa
việc
hình thành
thị
trường
chung
là
các
thộ tục
thông
quan
đồng
nhất
và
thuế
nhập
khẩu
chỉ phải thanh
toán
tại

dụng
đối với
tất
cả các sản phẩm
nhập
khẩu
vào EU.
Thuế
hải
quan
chung
cộa
EU được xây
dựng
trên
Hệ
thống
Mã mô
tả
hàng hóa
hài
hòa
(HS).
Nhìn
chung,
thuế
nhập
khẩu
không quá
cao.

chuyển
thành
thuế
quan
theo
vòng đàm phán
Uruguay.
Do
đó, thuế
quan
có
thể
vẫn cao
đối với
một số mặt hàng nông
sản
và hàng
nhạy
cảm
trong
vài năm
tới.
Tuy
nhiên,
những
mức
thuế
quan
này
cũng

thuế
quan
phố cập (GSP) và các
hiệp
đinh
thương mại mà
xuất
khẩu
từ
các nước đang phát
triển
có
thể
được
miễn
thuế
nhập khẩu hoặc chịu
một mức
thuế
thấp.
Trong
các trường hợp đặc
biệt,
hàng
hóa có
thể
được
miễn
thuế
nhập khẩu

hợp
pháp,
EU đưa
ra
các hình
thức phạt
thương mại
dưới
dạng
phữ
thuế, thuế
đặc
biệt,
thuế
chống
bán phá giá
hoặc
các quy định mức giá
tối
thiểu
cho nhà
nhập khẩu.
Một số
loại
thuế
mà EU
đưa
ra
nhằm mữc đích
bảo

thuế
thêm.
Hệ
thống
giá
này được áp
dững
với
các
loại
quả quanh
năm
như:
cà
chua,
bí xanh
và
theo
mùa như cam,
quýt,
táo,
mơ, mận,
nho.
Hệ
thống
thuế
nhập khẩu
không có
hiệu lực với rau
quả

nhiều
phần
khác
nhau,
thuế theo
mùa và dựa trên giá
thời
điểm
nhập khẩu.
Các cơ
quan
thuế
quan
thuộc
EU
quản lý nhập khẩu
và
thu thuế
trên
các mặt hàng này.
Hàng năm, ủy ban châu Âu sẽ đăng trên Công báo của Cộng đồng về
biểu
thuế
quan
hưởng
theo
quy
chế
Tối
huệ

xuất
khẩu
vào
thị
trường EU được
chia
thành 2 nhóm:
(1)
Những mặt hàng EU không
sản xuất:
Cà
phê, hạt
tiêu,
điều,
cao
su,
nguyên
liệu,
dầu dừa được
miễn
thuế
(thuế
nhập khẩu
=
0); (2)
Nhóm
những
mặt hàng
chịu
thuế

vẫn là các mặt hàng như
thịt,
sản phẩm
sữa,
ngũ cốc và
rau
quả chế
biến
và không chế
biến. Đối với
hàng nông
sản,
mức
thuế từ
0 đến
470,8%;
đối với
hàng không
phải
nông sản
có mức
thuế từ
0 đến
36,6%.
/ Thuế
chống
bán phá giá
đối với
hàng
nhập

Khu
vực
Kinh
tế
châu Âu (EEA)
trong
mởt số
lĩnh
vực
chịu
sự
chi phối trong
khuôn khổ chính sách
cạnh
tranh
của EU. Quy định này có mởt số điều
khoản
đặc
biệt
áp
dụng
cho các nền
kinh tế
chuyển
đổi,
đã được sửa
đổi
vào
tháng 10/2000 để
trao

(sau
đó thêm
Trung
Quốc và Nga,
tuy
nhiên Nga đã chính
thức
được EU công
nhận
có nền
kinh tế thị
trường).
Các nước có nền
kinh
tế
chuyển
đổi
khác sẽ
tự
đởng được hưởng quy định này
khi gia
nhập
tổ
chức
thương mại
thế
giới
WTO.
Khi
mởt mặt hàng nào đó được xác định là bán phá giá vào

trong
Cởng
đổng.
Thông thường các thành viên gây áp
lực
chính
trị
buởc
Uy ban
phải
đưa
ra
giải
pháp bảo vệ
lợi
ích cho Cởng đồng.
/ Thuế tiêu
thụ
đặc
biệt:
Thuế này áp
dụng
đối với
mởt số sản phẩm phụ
thuởc
vào
dung
lượng đồng
thời
áp

thuốc
lá,
dầu
khoáng được sử
dụng
làm nhiên
liệu.
Thuế
tiêu
thụ
đánh vào dầu và các
sản
phẩm đầu vào gồm cả một
loại
"thuế
xanh"
để gây quỹ
thực hiện
các
biện
pháp
bảo vệ
môi
trường.
Điều
này, nhận
mạnh
rằng, thuế
tiêu
thụ

tăng
(VÁT).
Nhìn
chung,
mức
thuế
áp
dụng
đối với
sản
phẩm
thiết
yếu
và mức
thuế
cao
áp
dụng
đối
vói sản phẩm xa
xỉ.
Để
có
sự
thống nhất trong chính sách thuế
VÁT,
tháng
6/2001,
Hội đồng Liên
minh

sản
phẩm phụ
thuộc
vào tác
dụng
của
sản
phẩm đó
đối với
công dân của
cộng
đồng và áp
dụng
đối với
cả các
sản
phẩm
nội
địa
và
nhập
khẩu.
Các
sản
phẩm đang
phải
đương đầu
với
các
loại

dưới
hình
thức
như một
loại
'thuế
xanh'
để gây quỹ
thực
hiện
các
biện
pháp
bảo vệ
môi
trường.
Điều
này
nhận
mạnh
rằng, thuế
tiêu
thụ
chưa được hài hoa
trong
toàn
cộng
đồng do có một số thành viên khác
lại
không áp

thể
được yêu
cầu
đối với
hàng
nhạy
cảm và hàng
chiến
lược.
Trong
số này có hàng
dệt (theo
các quy
tắc
của
Hiệp
định đa
sợi-MFA),
các sản phẩm
thép,
than
đá và
than cốc,
vũ
khí. Giậy
phép
nhập khẩu
thông thường được cập không có quá
nhiều
khó

giấy
phép
xuất
khâu
hoặc
giấy
chứng
nhận
xuất
khẩu
để nhà
nhập khẩu
xin
được
giấy
phép
nhập khẩu (hệ
thống
kiểm
tra
chéo).
•/
Về hạn
ngạch:
EU được
coi
là tương
đối tự
do
trong kinh

từ
các nưởc mà
chi
phí
sản
xuất thấp
một
cách
bất
thường sẽ
trở
thành
đối
tượng
bị áp
dụng những
hạn
chế về
số
lượng
hàng
nhập.
Theo
đó,
hàng
nhập khẩu
sẽ được áp
dụng
mức
thuế

phép
theo
những điều
kiện nhất
định.
Các
lệnh
cấm được áp
dụng chủ yếu
đối vởi việc
mua bán các
sản
phẩm
nguy
hiểm
như:
thuốc
tân
dược,
thuốc trừ
sâu,
phế
thải
hóa
chất.
Thực
phẩm sản
phẩm
điện,
cây

và hóa
chất
và Công ưởc về thương mại
quốc
tế
các
loại
hàng hóa gây
nguy
hiểm.
b/
Quy
định
và yêu
cầu của
thị
trường:
s Tiêu
chuẩn
hóa: Các tiêu
chuẩn
thường được sử
dụng
để mô
tả
chất
lượng
và tính năng
của
hàng hóa

tế thế
giởi.
Hầu
hết
các tiêu
chuẩn
này đều được xây
dựng
theo
yêu cầu
của
nền
công
nghiệp.
Tuy
nhiên,
ủy ban châu Âu
cũng
có
thể
yêu
cầu
các cơ
quan
tiêu
chuẩn
hóa xây
dựng
các
tiêu

đáp ứng các
tiêu
chuẩn
đã
trở
thành
Nguyễn
Hoàng
Diệu
-A10-
K39C
li
một
điều
kiện
quan
trọng
đế thâm
nhập
thị
trường châu Au. Hơn
nữa,
đế
thực
hiện
nguyên
tắc tự
do lưu thông
hang
hóa thì làm hòa hợp các tiêu

quốc
gia.
Nhìn
chung,
các mức độ yêu
cầu
tối thiặu
cho toàn châu Âu đang và sẽ được
đặt
ra.
Mỗi nước thành viên
đều
được phép
đặt ra
các quy định bổ
sung
cho nền công
nghiệp
trong
nước.
Tuy
nhiên,
bất
cứ sản phẩm nào phù hợp
với
các quy định
tối thiặu
đều được
phép
tự

động.
Từ tháng 5 năm
1985, Hội
đổng châu Âu đã
duyệt
phương pháp
tiếp
cận
mới
liên
quan
đến bình thường hóa và
điều
hòa
hóa.
Phương pháp
tiếp
cận mới
tiêu
chuẩn
hóa và
quản
lý
chất
lượng nhằm đảm bảo
rằng
chỉ có
những
sản
phẩm an toàn và

chi
tiết
được chấm
dứt.
Theo như phương pháp
mới
này thì nhãn CE là một nhãn bắt
buộc
đối
với nhiều
sản phẩm cóng
nghiệp.
/ Tiêu
chuẩn
môi trường:
Tại nhiều
quốc
gia
châu âu, tiêu
chuẩn
môi
trường
cũng
là Ì tiêu
chuẩn
bắt
buộc
đối với
các hàng hóa
khi

Nguyền
Hoàng
Diệu
-MO- K39C
12
•%/tsiá
luẩn
tót
ttg/úê/i
1.
Tính
tất
yếu của việc
mở
rộng
Eu
sang
phía Đông :
Như đã nêu,
việc
mở
rộng
EU
sang
phía Đông lần này có
những
đặc
điểm
khác
biệt

từ
kinh tế
kế
hoạch
sang
kinh tế thả
trường.
Xét
tổng
thể nhiều
mặt
từ kinh tế,
chính
trả,
an
ninh
đến
xã
hội
và văn hóa
thả việc kết
nạp các nước Đông Âu mà
cũng
là
lợi
ích
thiết
thân dài hạn của EU, đặc
biệt
xét trên bình

hai
bên
phải
hợp
tấc với
nhau
để
vượt
qua.
Đối với EU,
việc
mở
rộng
sang
phía Đông sẽ làm cho EU trở thành một
cộng
đồng
mạnh
hơn bao
giờ hết với
một
thả
trường
lớn
nhất
thế
giới,
tạo
khả
năng cho EU

là
vào
khoảng
23% và dân số tăng thêm 75
triệu
người
tức
là -20% và nếu tính
cả
Rumani,
Bulgary,
và Thổ Nhĩ Kỳ thì con số tương ứng là
1862.000
km2 (
tăng
58,3%)
và 174
triệu
người
(tăng
46%).
Sự
gia
tăng này sẽ
khuyến
khích
phát
triển
hoạt
động sản

rộng
lớn
này không
chỉ
làm tăng năng
lực
cạnh
tranh
của các nước EU
mà còn thúc đẩy sự chu
chuyển
luồng
hàng hóa, vốn và
chuyển
giao
công
nghệ
từ
các nước Tây Âu
sang
các nước Đông âu.
Việc mở rộng lần này kéo dài EU từ Tây sang Đông tạo ra một không
gian
châu Âu ổn
đảnh,
thình vượng và an
ninh
được đảm bảo hơn. Trước đây
Nguyễn Hoàng Diệu -A10- K39C
13

với
điều
kiện
tương đổng về hệ
thống
chính
trị,
hệ
thống
luật
pháp
và hệ
thống
kinh tế thì
chính các nước Đông
Âu
này
lại
là nhân
tố
đảm
bảo an
ninh
cho
EU và
khả năng tiêp cận gần
hơn
với
Nga,
trong khi

đảm
bảo cho
EU
dành
thắng
lợi
trong
cuộc
đấu
tranh với
Nga và
Mỹ
nhắm giành
giật
khu vực
Trung
và
Đông Âu.
Vì
vậy,
xét
về
mặt an
ninh,
quân sự
thị việc gia
nhập
EU
của các nước Đông
âu này làm

là cái được
lớn
nhất
mà EU
muốn
có.
Như vậy, mở rộng EU sang phía Đông sẽ hình thành một không gian
châu
Âu
thống
nhất,
một ngôi nhà
chung
để
tất
cả mọi
dân
tộc
châu
Âu
đều
được
hưởng
những
lợi
ích của sự
tiến
bộ và phúc
lợi
xã

làm, phát
triển
khu vực và bảo vệ môi
trường);
khẳng
định
vai
trò của châu
Âu
trên trường
quốc
tế.
Tuy
nhiên
việc gia
nhập
EU
của các nưóc Đông
Âu
cũng
đạt
EU
trước
những
thách
thức
to lớn.
Thứ
nhất,
mở

Viéc sửa
đổi
thể
chế
phải
dược
thực
hiện
theo
nguyên
tắc,
làm
thế
nào
để
các
quyết
định
của
cấc
cơ
quan
chuyên trách của
EU đưa
ra càng sát
với
nguyện
vọng
của
Nguyễn Hoàng Diệu -A10- K39C

của
EU
như Nghị
viện
Châu
Âu ( do các
quốc
gia
thành viên
bầu), Hội
đồng Châu
Âu
(bao
gồm
đại diện
chính phủ của
các
quốc
gia
thành
viên),
ủy
ban Châu
Âu
(cơ
quan
hành pháp)
và
Tòa
kiểm

thấp
hơn đáng
kể
so
với
mậc
trung
bình của EU.
GDP
tính
theo
đầu
người
của các nước này
chỉ
bằng
khoảng
30%
mậc
trung
bình của
EU15
hiện nay.
Điều
này
nói
lên
rằng
các nước thành viên mới
trở

khoảng
1,27%
GDP
của
EU).
Theo tính
toán,
trong
khoảng
thời
gian
2000-2006,
chi
phí cần
thiết
để
mở
rộng
EU
sang
phía Đông
là 80
tỷ
EURO,
ngoài
ra,
trong
8 năm
sắp
tới,

giá nông
sản.
Theo
sự
sửa đổi
này, nông dân các nước
EU
sẽ được hưởng
nhiều
khoản
trợ
cấp
trực
tiếp.
Nhưng
nay,
nếu
EU
được
mở
rộng
lên
25
nước thì hàng
triệu
nông
dân
của
các nước thành viên mới
(

phí cho
trợ
cấp
trực
tiếp
hoặc
trợ
giá cho các sản phẩm
chất
lượng
thấp
mà
các nước thành viên mới sản
xuất
ra
có
thể
lên đến cả
chục
tỷ
EURO.
Đối vói các
nước Đông
Âu,
việc
gia
nhập
EU mở ra một
thời
kỳ mới

và
phát
triển,
không
bị
chia
cắt
về sự
khác
biệt
về hệ
thống
chính
trị.
Trở
lại
ngôi nhà
chung
Châu
Âu,
các nước Đông âu không
chỉ
được
đảm bảo về an
ninh
mà còn có
nhiều
cơ
hội
để phát

hơn
hiện nay,
đồng
thời vai
trò của
EU
trên
trường
quốc
tế
trong
việc
giải
quyết
những
vấn đề
quốc
tế
cũng
được tăng
cường.
Đó
cũng
là mong
muốn
của
các nước Đông
âu.
Dưới
con mắt

trên
lục
địa châu Âu.
Việc
kết
nạp
các nước vùng Ban Câng vào EU
sẽ
hoàn thành
việc
thống nhất
châu Âu,
khẳng
định
vùng Ban Căng
là
thuộc
về
châu Âu.
Cũng như EU,
việc
các nước Đông Âu
gia
nhập
EU
cũng tạo
cho các
nước
này không
gian

chế
kinh
tế
và chính
trị
tương
đồng,
các nền
kinh
tế
Đông âu có
nhiều
cơ
hội
cất
cánh để
trong
vài ba
thập
kỷ nữa có
thể thu
hẹp căn bản
khoảng
cách
về
trình độ phát
triển
và
tiến tới
đuổi

bình của EU, hay như Hy Lạp
gia
nhập
EU năm 1981
bằng 69%,
Bồ Đào Nha năm 1986
bằng 54%.
Năm
1998,
sau 25 năm, GDP
bình quân đầu
người
của
Ailen
đã
vượt
mức bình quân của EU, Bồ Đào Nha
và
Tây
Ban
Nha
chỉ
sau 12
năm
(tờ
1986 đến
1998)
đã
đạt
70%

'J{/wá luận
tát
ttg/iw/i
chỉ
bằng
51,2% mức bình quân của EU15. Nếu như
tỷ lệ
đầu tư được
giữ
ở
mức 28% GDP,
chỉ
số
tự
do
kinh tế là
3,8 tương đương
với chỉ
số
tự
do
kinh tế
bình quân của EU15
hiện
này thì để
đạt
được mức 75% GDP bình quân của
EU,
Hungary
chỉ

nâng động cùa các nền
kinh
tế
Đông ÂU mà còn là cơ
hội
để
từ
đây các nước này
hội
nhập
toàn
cầu. Bởi
vì
sau khi trở
thành thành viên chính
thức
của EU, các nước Đông âu sẽ có
những
lợi
thế
để
tham
gia thị
trường
thế
giới
với
năng
lực
cạnh

các nên
kinh tế
Đông âu
từ
chỗ
khủng
hoảng
kéo đai đã đi dờn vào
thế
ổn định và phát
triển
hơn như CH Séc,
Estonia,
Hungary,
Ba Lan và
Slovenia với
các chỉ đố
kinh tế
vĩ mô không
ngừng
được
cải
thiện.
Quá trình hội nhập EU của các nước Đông Âu không chỉ có những
thuận
lưọi
mà có cả
những
khó khăn. Bên
cạnh

môi
trường )
thì
việc
bảo vệ các
lợi
ích
quốc
gia
dân
tộc
là vờn để
tế nhị
và
vô cùng
phức
tạp.
Người
dân Đông Âu muốn bảo vệ
đờt
đai và
bờt
động sản
trong khi
các nước EU muốn
giữ
chỗ làm
việc
cho
lao

Nguyễn Hoàng Diệu -MO- K39C
17
'M/trtá luân
úi/
Hỹ/ữéýt
Nhưng dù khó
khăn,
thách
thức
gì đi nữa thì
việc
mở
rộng
EU
sang
phía
Đông cần là
hiển
nhiên
bởi
cơ
hội,
sự
thuận
lợi
vẫn là chủ
yếu.
Do
vậy,
mở

gian
từ
7-10 năm
tới,
những
tác động của
việc
mở
rộng
EU đến
kinh tế,
thương mụi không
lớn,
vì
trong
thời
gian
này, EU còn đang
trong
quá trình
cải
cách
thể chế, tập chung cải
cách cơ cấu
kinh
tế
cho các
thành viên
mới. Khi
các thành viên mới đã hòa

Do đó,
hiện tụi việc
mở
rộng
EU
cũng
có
những
thay
đổi
trong
thị
trường này, chủ yếu là về các chính sách
kinh tế
và thương
mụi.
2.1.
Thay
đổi
về
thể
chế
chính
trị,
cơ
cấu
tổ
chức
của EU
Khi mở

ghế,
số ghế
còn
lụi
chia
cho 13 nước
theo
số dân của các nước này.
Số phiếu biểu quyết trong Hội đồng khi EU mở rộng lên 25 nước là
321,
số
phiếu
biểu
quyết
đa số
trong việc
thông qua các
quyết
định ít
nhất
phải
có 72% số
phiếu
thuận.
Số
phiếu
biểu
quyết
của 25 nước này được phân
ra

mạch, Phần Lan, Ai Len,
Lithuania
mỗi nước 7
phiếu; Latvia, Slovenia,
Estonia,
Cyrus,
Lucxambua mỗi nước 4
phiếu;
Malta
3
phiếu.
Sự phân
chia
phiếu
này
kết
hợp
với
cơ chế
ra
quyết
định
theo
nguyên
tắc
"đa số có
hiệu
lực"
hình thành nên cục
diện

rộng
lên 25 nước, số thành viên sẽ là
25,
nghĩa
là mỗi nước sẽ có Ì thành viên
trong
ủy ban Châu Âu, điều này có
thể
đáp ứng được
nguyện
vọng
của các nước nhỏ, nhưng các nước
lớn lại
muốn
giữ
nguyên số thành viên của mình.
2.2.
Về quy mô
thị
trường và
vị trí của
EU
trong
nền
kinh tế thế
giới.
Với
một dân số tăng thêm 105
triệu
người

toàn
cầu.
Liên
minh
Châu Âu
hiện
tại
đã là
thị
trường
chung
lớn
nhất
thế
giới.
Không còn đường biên
giới
nội
điạ
giữa
các
quốc
gia
thành viên và sự
hài hòa của các quy
định,
tiêu
chuẩn
bảo đảm cho hàng hóa và
dịch

và
thị
trường
lớn
nhất
thế
giới.
Cộng đổng châu
Âu
trở
thành một
trong
ba
trung
tâm
kinh tế,
thương mại
lớn
nhất
thế
giới
với
cả hai
ý
nghĩa:
vừa là
thị
trường
nhập
khẩu