Bài tập chuyên đề GVHD: GS Nguyễn Thị Cành
TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
Ngân hàng ra đời và phát triển gắn liền với sự ra đời và phát triển của nền kinh
tế hàng hoá nhằm giải quyết nhu cầu luân chuyển vốn, nhu cầu thanh toán của nền
kinh tế. Thông qua việc cung cấp vốn cho các cá nhân cũng như các tổ chức kinh
doanh, có thể nói hoạt động ngân hàng đã đóng góp một phần quan trọng trong việc
khơi thông các nguồn lực và thúc đẩy nền kinh tế phát triển mạnh mẽ. Chính vì vai
trò quan trọng của mình mà các hoạt động ngân hàng được xem là hết sức nhạy cảm,
nó ảnh hưởng trực tiếp cũng như gián tiếp đến tất cả mọi hoạt động trong nền kinh tế.
Tuy nhiên nó lại chứa đựng rất nhiều rủi ro tiềm ẩn, có thể là rủi ro về lãi suất, rủi ro
về tỷ giá, rủi ro thanh khoản, rủi ro tín dụng,… Trong số tất cả các loại rủi ro kể trên
thì rủi ro trong hoạt động tín dụng được xem là rủi ro lớn nhất và phức tạp nhất, đặc
biệt trong bối cảnh khủng hoảng hiện nay thì loại rủi ro này đang diễn ra ở mức đáng
báo động, đòi hỏi sự quan tâm của mọi ngân hàng.
Rủi ro tín dụng phát sinh trong trường hợp ngân hàng không thu được đầy đủ
cả gốc và lãi của khoản cho vay hoặc là việc thanh toán nợ gốc và lãi không đúng kỳ
hạn. Biểu hiện đầu tiên và dễ nhận thấy nhất của rủi ro này đó chính là tỷ lệ nợ quá
hạn. Theo Quyết định 493/2005 của NHNN: Nợ quá hạn là khoản nợ mà một phần
hoặc toàn bộ nợ gốc và/hoặc lãi đã quá hạn. Theo đó, nợ quá hạn bao gồm các khoản
nợ từ nhóm 2 (nợ cần chú ý) đến nhóm 5 (nợ có khả năng mất vốn). Tỷ lệ nợ quá hạn
càng cao thì rủi ro của ngân hàng càng lớn. Căn cứ trên tỷ lệ nợ quá hạn, các ngân
hàng sẽ thấy được rủi ro mà ngân hàng mình sẽ phải đối mặt, từ đó nhanh chóng đưa
ra các giải pháp khắc phục, điều chỉnh lại cơ cấu nợ… nhằm ngăn chặn rủi ro tín
dụng. Nếu không ngăn chặn được loại rủi ro này thì rất dễ sẽ dẫn đến rủi ro thanh
khoản, khi đó ngân hàng sẽ không thể chủ động trong các hoạt động kinh doanh của
mình và có thể bị rơi vào tình trạng kiểm soát đặc biệt.
Tín dụng vốn được coi là hoạt động sơ khai, truyền thống trong nghề kinh
doanh ngân hàng. Cùng với thời gian thì đối tượng tín dụng của ngân hàng cũng được
mở rộng, đa dạng và phong phú hơn: Từ các cá nhân, hộ gia đình đến các doanh
nghiệp vừa và nhỏ, doanh nghiệp lớn, từ các doanh nghiệp tư nhân, cổ phần đến các
doanh nghiệp nhà nước…Đặc biệt với nền kinh tế thị trường, số lượng các doanh

Việt Nam hiện nay như sau:
Nhóm 1: Nhóm các NHTMNN
Tên ngân hàng Tổng tài sản ( tỷ đồng)
Agribank 400,485
BIDV 246,494
MHB 35,241
Nhóm 2: Nhóm các NHTM cỡ lớn, bao gồm một số các Ngân hàng sau ( tổng
tài sản trên 30.000tỷ đồng)
Tên ngân hàng Tổng tài sản ( tỷ đồng)
VCB 219,91
ACB 105,306
STB 68,439
Techcombank 59,069
EIB 45,248
SCB 38,597
EAB 37,713
VIB 34,719
Nhóm 3: Nhóm các NHTM trung và vừa, bao gồm một số các Ngân hàng sau
Tên ngân hàng Tổng tài sản ( tỷ đồng)
Nhà Hà Nội 23,607
Hàng hải 21,999
Phương Nam 20,762
VP bank 18,587
Trang 2
Bài tập chuyên đề GVHD: GS Nguyễn Thị Cành
SHB 14,381
Đại Dương 14,091
AB bank 13,391
Phương Đông 10,095
HD bank 9,558

2007 2008 2007 2008
Agribank 400,485 246,188,000 284,617,000 1.7 2
BIDV 246,494 6,709,000 11,090,000 0.75 0.14
MHB 35,241 13,924,999 30,110,884 2.28 3.5
+ Khối NHTMCP lớn:
Tên ngân
hàng
Tổng tài
sản (tỷ
dồng)
Tổng dư nợ ( Triệu
đồng)
Tỷ lệ nợ quá hạn
DN(%)
2007

2008

2007

2008

VCB 219,91 97,512,000 112,793,000 3.65 4.6
Trang 3
Bài tập chuyên đề GVHD: GS Nguyễn Thị Cành
ACB 105,306 31,810,857 34,832,700 0.19 1.5
STB 68,439 35,378,147 35,008,871 0.38 0.34
Techcombank 59,069 18,215,400 26,022,000 2.43 2.89
EIB 45,248 18,452,151 21,232,198 0.88 3.53
SCB 38,597 19,477,605 23,278,256 0.15 0.45

10,095 7,557,438 8,597,488 1.34 2.56
HD bank 9,558 8,912,366 6,175,405 0.18 0.39
Miền Tây 5,891 628,415 1,364,529 0.8 0.45
1.2.1. Tình hình tỷ lệ nợ quá hạn DN trong khối NHTMNN
TỶ LỆ NỢ QUÁ HẠN DOANH NGHIỆP KHỐI NHNN 2007-2008
1.7
0.75
2.28
2
0.14
3.5
0
1
2
3
4
Agribank BIDV MHB
NGÂN HÀNG
%
2007 2008
Trang 4
Bài tập chuyên đề GVHD: GS Nguyễn Thị Cành
Từ biểu đồ trên ta có thể thấy được tình hình biến động nợ quá hạn doanh
nghiệp của khối NHNN trong hai năm trở lại đây với tỷ lệ cao khá cao. Cụ thể, tỷ lệ
nợ quá hạn của ngân hàng MHB từ 2.28% năm 2007 tăng lên 3.5% năm 2008 (với dư
nợ quá hạn tăng tương ứng từ 318,020 triệu đồng lên 1,053,880 triệu đồng ). Tiếp
theo là Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển Nông Thôn Việt Nam với 2% (tăng
0.3% so với năm 2007, tương ứng với số tuyêt đối khoảng 4,185,196 triệu đồng). Và
thấp nhất trong khối NHNN là Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam với tỷ lệ nợ
quá hạn chỉ khoảng 0.75% năm 2007 (dư nợ quá hạn 50,428 triệu đồng) đến năm

0,45
0,91
1,3
0
0,5
1
1,5
2
2,5
3
3,5
4
4,5
5
VCB ACB STB TCB EIB SCB EAB VIB
NGÂN HÀNG
%
2007
2008
Năm 2008, hầu như tất cả các ngân hàng trong khối NHTMCP lớn đều có tỷ lệ
nợ quá hạn doanh nghiệp tăng lên so với năm 2007. Theo quy định chung thì nợ quá
hạn không được vượt quá 1% tổng dư nợ cho vay nhưng trên thực tế đã có nhiều
ngân hàng vi phạm điều này. Điển hình là EIB tăng đột biến từ 0.88% lên 3.53%. Tiếp
theo phải kể đến là ACB với 0.19% năm 2007 và tăng lên 1.5% vào năm 2008. Đứng
thứ ba trong khối NHTMCP lớn có tỷ lệ nợ này lớn là VCB với tỷ lệ tăng từ 3.65%
năm 2007 lên 4.6% năm 2008. Theo như thống kê từ khối ngân hàng TMCP lớn trên
Trang 5