Nguyễn Thế Huy
Nguyễn Văn Lượm
Quy trình thu hồi ñất tại Phòng Tài nguyên và
Môi trường huyện Long Hồ
viiiMỤC LỤC
ðỀ MỤC TRANG
Trang Bìa i
Trang phụ bìa ii
Phiếu ðánh Giá Của Cơ Quan iii,iv
Nhận Xét Của Giáo Viên v
Lời Cảm Ơn v
Chữ Viết Tắt vi
Mục Lục vii
Tóm tắt 1
CHƯƠNG 1 : TỔNG QUAN 2
2.2.1 Vấn ñề liên quan 18
2.2.2 Trình tự thủ tục thu hồi ñất theo từng trường hợp ñược quy ñịnh
theo nghị ñịnh số 181/2004/Nð-CP 19
2.2.3 Sơ ñồ thể hiện qui trình thu hồi ñất thưc tế tại phòng Tài nguyên
và Môi truờng huyện Long Hồ 23
2.3 TRÌNH TỰ THU HỒI ðẤT THỰC TẾ ðỐI VỚI CÔNG TRÌNH XÂY
DỰNG ðƯỜNG TÂN HẠNH TẠI 3 ẤP: ẤP TÂN AN, ẤP TÂN
THUẬN, ẤP TÂN NHƠN XÃ TÂN HẠNH, HUYỆN LONG HỒ,
TỈNH VĨNH LONG 24
2.3.1 Quyết ñịnh thu hồi của UBND tỉnh. 24
2.3.2 trình tự thu hồi 25
2.3.3 Diện tích thu hồi chi tiết 27
CHƯƠNG 3 : KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN 30
3.1. KẾT QUẢ ðẠT ðƯỢC 30
3.2. THUẬN LỢI VÀ KHÓ KHĂN 30
3.2.1.Thuận lợi 30
3.3.2 Khó khăn 31
3.3 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 32
3.3.1 Kết luận 32
3.3.2 Kiến nghị 32
PHỤ CHƯƠNG 34
TÀI LIỆU THAM KHẢO 34
TÀI LIỆU THAM KHẢO KÈM THEO 34x vii
DANH SÁCH CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nội dung
QSDð
Quyền sử dụng ñất
TNMT
Tài nguyên Môi trường
CTð
Chương trình ñất
UBND
Huyện có nhiều xã bị chia cắt và có nhiều xã cù lao. Chính vì vậy vấn ñề thu hồi ñất
ñể thực hiện các công trình như: nâng cấp quốc lộ, xây dựng cầu, xây dựng khu
chung cư… ñược ủy ban tỉnh và uỷ ban huyện, quan tâm hàng ñầu.
Công tác thu hồi ñất trên ñịa bàn tỉnh Vĩnh Long nói chung và huyện Long
Hồ nói riêng, ñã và ñang thực hiện là một nhiệm vụ hết sức quan trọng. Trong quá
trình thực hiện, công tác thu hồi ñất ñã ñạt kết quả nhất ñịnh, tuy nhiên bên cạnh
những kết quả ñạt ñược, công tác thu hồi ñất vẫn còn gặp nhiều khó khăn vướng
mắc từ phía nhân dân, do nhân dân không ñồng tình với việc thu hồi ñất vì lợi ít của
họ, vẫn còn nhiều tình trạng tranh chấp về ranh ñất,… ñây là một trong những vẫn
ñề khó khăn cho công tác thu hồi ñất.
ðược sự phân công của nhà trường em có cơ hội ñi thực tế tìm hiểu công tác
thu hồi ñất và hoàn thành ñược báo cáo thực tập tốt nghiệp “quy trình thu hồi ñất”.
ðịa ñiểm thực tập: Phòng tài nguyên và môi trường huyện Long Hồ.
Thời gian thực tập: 8 tuần từ 27 tháng 04 ñến 20 tháng 06 năm 2009.
2
CHƯƠNG 1
TỔNG QUAN
1.1 ðỊA ðIỂM THỰC TẬP
1.1.1. Sơ lược về cơ quan
Long hồ một huyện thuộc tỉnh Vĩnh Long có tổng diện tích tự nhiên là:192,98
3
Hình 1: ñiạ giới hành chính huyện long hồ và các huyện lân cận
5
Bảng kết quả ño ñạc BððC theo ranh giới hành chính 12 xã, thị trấn
tính ñến ngày 01/01/2005:
Bảng 3: diện tích ño ñạc tính ñến ngày 01/01/2005
STT
Tên xã
Diện tích
tự nhiên
(ha)
Diện tích
ño ñạc
(ha)
Tăng(+)
Giảm (-)
Tỷ lệ
% ño
ñạc
Văn phòng ðăng ký QSDð ñược thành lập căn cứ vào quyết ñịnh của UBND huyện
Long Hồ. ðược hoạt ñộng chính thức ngày 01/01/2009
6
+ Phòng TNMT và văn phòng ðăng ký QSDð huyện Long Hồ là cơ quan
trực thuộc của Ủy ban nhân dân huyện Long Hồ, nằm trên ñịa bàn khóm 5 thị trấn
Long Hồ. Là cơ quan chuyên môn giúp Ủy ban nhân nhân huyện Long Hồ quản lý
nhà nước về TNMT trên ñịa bàn. Tổ chức thực hiện các thủ tục hành chính và các
quyền của người sử dụng ñất là hộ gia ñình, cá nhân, cộng ñồng dân cư, người Việt
Nam ñịnh cư ở nước ngoài ñược mua nhà ở gắn liền với quyền sử dụng ñất ở theo
quy ñịnh của luật ñất ñai 2003.
+ Phòng và văn phòng làm việc 8 giờ; ngày thứ bảy làm việc buổi sáng.
1.1.2. Sơ ñồ thể hiện cơ cấu nhân sự:
(chuyên
viên )
Phan
Thị
Minh
Thảo
( Kế toán
- TH )
Nguyễn Văn Mười
( Phó giám ñốc )
Nguyễn Thị Tuyết
Trang
( chuyên viên )
Nguyễn Ngọc Quí
( chuyên viên
TNKS )
Ngô Thị Hồng Chi
(
chuyên viên- KT)
Võ Minh
Trung
(chuyên
viên
MT )
7
1.1.3. Chức năng nhiệm vụ
- Chức năng:
Phòng TNMT và văn phòng ðăng ký QSDð huyện Long Hồ là cơ quan
1.2.1 ðặt vấn ñề
Thu hồi ñất là một trong các bước quan trọng trong việc thực hiện công tác
quy hoạch các dự án phát triển kinh tế, khu dân cư, khu ñô thị và hiện nay ñã xảy
ra rất nhiều trường hợp các cấp có thẩm quyền phải ban hành quyết ñịnh thu hồi lại
ñất và giấy chứng nhận quyền sử dụng ñất cho các trường hợp sau ñây: ñối tượng ñã
ñược giao cấp ñất không ñúng thẩm quyền, ñối tượng sử dụng ñất cố ý hũy hoại ñất
hoặc ñã hết thời hạn sử dụng mà không ñăng ký gia hạn, sử dụng ñất không ñúng
mục ñích và không có hiệu quả.
Ngày nay trong công cuộc ñổi mới xây dựng ñất nước, ðảng và Nhà nước ta
rất chú trọng ñến việc phát triển kinh tế công nghiệp hóa hiện ñại hóa ñất nước.
ðược sự chấp thuận của thủ tướng Chính phủ, tỉnh ta ñã lập nhiều dự án phát triển
khu công nghiệp, khu ñô thị, dịch vụ thương mại các khu chợ tập trung phục vụ
ñời sống và nhu cầu thiết yếu của xã hội.
Huyện Long Hồ có một vị trí khá thuận lợi nằm bao quanh trung tâm thị xã
Vĩnh long, do ñó các ban ngành ñã nắm bắt ñược nhu cầu của người dân và làm
tham mưu cho cấp trên. ðược sự chỉ ñạo theo quy hoạch và kế hoạch sử dụng ñất,
Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Long ñã ban hành quyết ñịnh thu hồi tổng diện tích ñất
ñược quy ñịnh trong dự án ñầu tư sử dụng ñất công trình ñường Tân Hạnh, xã Tân
Hạnh, thuộc huyện Long Hồ, bên cạnh ñó còn ban hành quyết ñịnh thu hồi diện tích
ñất của tổ chức sử dụng ñất tại xã Tân Hạnh. Ủy ban nhân dân huyện Long Hồ ñã
dựa theo quyết ñịnh thu hồi ñất của Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Long và xét Tờ trình
của Phòng Tài nguyên và Môi trường ñã ban hành quyết ñịnh cho hộ gia ñình, cá
nhân và cộng ñồng dân cư tại xã Tân Hạnh có ñất bị thu hồi; Sau ñây là trình tự, thủ
9
tục thu hồi ñất cụ thể là công tác thu hồi ñất ñể xây dựng ñường Tân Hạnh, xã Tân
Hạnh thuộc ñịa bàn huyện Long Hồ, tỉnh Vĩnh Long.
1.2.2 Thu hồi ñất
Nghị ñịnh 17/2006/Nð-CP và nghị ñịnh 84/2007/Nð-CP ñã quy ñịnh cụ thể và chi
tiết các trường hợp Nhà nước thu hồi ñất. Việc bồi thường cho người có ñất bị thu
hồi và việc quản lý ñất thu hồi và giao ñất ñã thu hồi cho tổ chức, cá nhân thực hiện
dự án ñầu tư.
11
CHƯƠNG 2
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
- Thu hồi ñất ñối với trường hợp sử dụng ñất do Ban quản lý khu công nghệ
cao, khu kinh tế giao lại hoặc cho thuê;
- Thu hồi ñất trong trường hợp ñất nông nghiệp thuộc quỹ ñất công ích của
xã, phường, thị trấn;
- Thu hồi ñất trong trường hợp người ñang sử dụng ñất không có các quyền
chuyển nhượng, cho thuê quyền sử dụng ñất, thế chấp, bảo lãnh, góp vốn bằng
quyền sử dụng ñất;
- Thu hồi ñất trong trường hợp ñất thuộc diện Nhà nước thu hồi mà nhà ñầu
tư ñã chủ ñộng ñề nghị và ñược phép thỏa thuận của người sử dụng ñất.
2.1.3 Các trường hợp thu hồi ñất
Theo ñiều 38 Luật ñất ñai thì Nhà nước thu hồi ñất trong các trường hợp sau
ñây:
- Nhà nước sử dụng ñất vào mục ñích quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia,
lợi ích công cộng, phát triển kinh tế;
- Tổ chức ñược Nhà nước không thu tiền sử dụng ñất, ñược nhà nước giao ñất
có thu tiền sử dụng ñất mà số tiền ñó có nguồn gốc từ ngân sách nhà nước hoặc cho
thuê ñất thu tiền thuế ñất hàng năm bị giải thể, phá sản, chuyển ñi nơi khác, giảm
hoặc không còn nhu cầu sử dụng ñất;
- Sử dụng ñất không ñúng mục ñích và không có hiệu quả;
- Người sử dụng ñất cố ý hũy hoại ñất;
- ðất ñược giao không ñúng ñối tượng hoặc không ñúng thẩm quyền;
- ðất bị lấn chiếm trong các trường hợp sau ñây:
+ ðất chưa sử dụng bị lấn chiếm;
+ ðất không ñược chuyển quyền sử dụng ñất theo quy ñịnh của Luật này mà
người sử dụng ñất do thiếu trách nhiệm ñể bị lấn chiếm;
13
- Cá nhân người sử dụng ñất chết mà không có người thừa kế;
2007 của Chính phủ.
ðiều 49.Xác ñịnh và công bố chủ trương thu hồi ñất
1.Việc xác ñịnh chủ trương thu hồi ñất (ñối với trường hợp thu hồi ñất theo
quy hoạch) hoặc ra văn bản chap thuận ñịa ñiểm ñầu tư (ñối với trường hợp thu hồi
ñất theo dự án) ñược thực hiện dựa vào các văn bản sau ñây:
- Quy hoạch,kế hoạch sử dụng ñất hoặc quy hoạch xây dựng ñô thị hoặc quy
hoặc xây dựng ñiểm dân cư nông thôn ñã ñược cơ quan nhà nước có thẩm quyền xét
duyệt theo quy ñịnh của pháp luật;
- Nhu cầu sử dụng ñất thể hiện trong hồ sơ dự án ñầu tư theo quy ñịnh của
pháp luật về ñầu tư và pháp luật về xây dựng;
ðối với dự án ñầu tư sửu dụng nguồn vốn từ ngân sách nhà nước thì nhu cầu sử
dụng ñất ñược xác ñịnh theo quyết ñịnh phê duyệt dự án của cơ quan có thẩm
quyền;ñối với dự án ñầu tư sử dụng nguồn vốn từ ngân sách nhà nước thì nhu cầu
sử dụng ñất ñược xác ñịnh theo văn bản thẩm ñịnh nhu cầu sử dụng ñất của sở tài
nguyên và môi trường theo quy ñịnh tại ñiểm b khoản 1 ðiều 30 Nghị ñịnh
soos/10004/Nð-CP;ñối với dự án xây dựng cơ sở tôn giáo thì nhu cầu sử dụng ñất
ñược xác ñịnh theo quyết ñịnh của Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh.
- Các trường hợp thu hồi ñất theo quy ñịnh tại các ñiểm a,b,c,d,e,g và h khoản
1 và các ñiểm a,c và d khoản 2 ðiều 36 Nghị ñịnh số 181/2004/Nð-CP,khoản 3
ðiều 2 Nghị ñịnh số 17/2006/Nð-CP,ðiều 34 và ñiều 35 Nghị ñịnh này.
2. Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh hoặc Uỷ ban nhân dân cấp huyện ban hành văn
bản về chủ trương thu hồi ñất hoặc văn bản chấp thuận ñịa ñiểm ñầu tư theo quy
ñịnh tại khoản 1 ðiều này.
3. Uỷ ban nhân dân cáp huyện nơi có ñất bị thu hồi có trách nhiệm chỉ ñạo
phổ biến rộng rãi chủ trương thu hồi ñất,các quy ñịnh về thu hồi ñất,về bồi
thường,hỗ trợ và tái ñịnh cư khi thu hồi sử dụng vào mục ñích quốc phòng,an
ninh,lợi ích quốc gia,lợi ích công cộng và phát triển kinh tế;Uỷ ban nhân dân cấp xã
15
Tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường, giải phóng mặt bằng (có sự tham gia của
ñại diện chủ ñầu tư) lập phương án tổng thể về bồi thường,hỗ trợ và tái ñịnh cư (sau
ñây gọi là phương án tổng thể) trên cơ sở số liệu,tài liệu hiện có do cơ quan Tài
nguyên và Môi trường cung cấp và nộp một (01) tại sở tài chính hoặc phòng tài
chính ( gọi chung là cơ quan tài chính ) ñể thẩm ñịnh.Phương án tổng thể có nội
dung chính sau:
Các căn cứ ñể lập phương án;
Số liệu tổng hợp về diện tích các loại ñất,hạng ñất ñối với ñất nông nghiệp,
số tờ bản ñồ, số thửa; giá trị ước tính của tài sản hiện có trên ñất;
Số liệu tổng hợp về số hộ, số nhân khẩu,số lao ñộng trong khu vực thu hồi
ñất,trong ñó nêu rõ số lao ñộng phải chuyển ñổi nghề nghiệp, số hộ phải tái ñịnh cư;
Dự kiến mức bồi thường,hỗ tợ và dự kiến ñịa ñiểm,diện tích khu tái ñịnh cư
hoặc nhà ở tái ñịnh cư,phương thức tái ñịnh cư;
Dự kiến biện pháp trợ giúp giải quyết việc làm và kế hoặc ñào tạo chuyển
ñổi nghành nghề;
Danh mục các công trình và quy mô các công trình của nhà nước,của tổ chức,
của cơ sở tôn giáo, của cộng ñồng dân cư phải di dời và dự kiến ñịa ñiểm ñể di dời;
Số lượng mồ mã phải di dời và dự kiến ñịa ñiểm ñể di dời;
Dự toán kinh phí thực hiện phương án;
Nguồn kinh phí thực hiện phương án;
Tiến ñộ thực hiện phương án.
Trong thời hạn không quá mười lăm (15) ngày, kể từ ngày nhận ñược phương
án tổng thể, cơ quan tài chính chủ trì phối hợp với cơ quan tài nguyên và môi
trường,các cơ quan có liên quan tiến hành thẩm ñịnh phương án và trình Uỷ ban
nhân dân cùng cấp xét duyệt.
17
Trong thời hạn không quá bảy (07) ngày, kể từ ngày nhận ñược tờ trình của
cơ quan tài chính, Uỷ ban nhân dân ñã có chủ trương thu hồi ñất hoặc chấp thuận về
ñịa ñiểm ñầu tư có trách nhiệm xem xét,ký quyết ñịnh xét duyệt phương án tổng thể.
Quyết ñịnh của Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh ban hành về việc thu hồi chung ñối
với toàn bộ các thửa ñất của khu ñất có nội dung bao gồm tổng diện tích ñất thu hồi,
tên, ñịa chỉ của người sử dụng ñất và danh sách các thửa ñất bị thu hồi;
Quyết ñịnh của Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh hoặc Uỷ ban nhân dân cấp huyện
theo thẩm quyền ban hành về việc thu hồi ñất ñối với từng thửa ñât có nội dung bao
gồm tên, ñịa chỉ người bị thu hồi ñất; số tờ bản ñồ hoặc sooscuar bản trích ño ñịa
chính,số thửa loại ñất,diện tích (tính theo hồ sơ ñịa chính hoặc số liệu diện tích
chính thức ñược xác ñịnh lại trong quá trình lập phương án bồi thường,giải phóng
mặt bằng ).
Quyết ñịnh thu hồi ñất phải ñược gửi ñến người có ñất bị thu hồi và ñược
niêm yết tại trụ sở Uỷ ban nhân dân cấp xã nơi có ñất bị thu hồi trong suốt thời gian
kể từ ngày Uỷ ban nhân dân cấp xã nhận ñược quyết ñịnh ñến thời ñiểm kết thúc
việc thu hồi.
2.2 CÔNG VIỆC TẠI CƠ QUAN
2.2.1 Vấn ñề liên quan ðất ñai không phải là nguồn tài nguyên vô tận cho nên nhà nước ta ñã giao
cho các cơ quan quản lý về ñất ñai tiến hành công tác thu hồi ñất.
Là một cán bộ thay mặt nhà nước làm nhiệm vụ thu hồi ñất ñể thực hiện các
dự án phát triển kinh tế phục vụ ñời sống xã hội làm giàu ñất nước.
Qua chuyến ñi thực tế này giúp em tìm hiểu ñược công tác này tại Phòng Tài
nguyên và Môi trường huyện Long hồ.
19
2.2.2 Trình tự thủ tục thu hồi ñất theo từng trường hợp ñược quy ñịnh theo
20
hồi ñất. Quyết ñịnh thu hồi ñất phải bao gồm nội dung thu hồi diện tích ñất cụ thể
ñối với từng thửa ñất do tổ chức, cơ sở tôn giáo, người Việt Nam ñịnh cư ở nước
ngoài, tổ chức cá nhân nước ngoài sử dụng và nội dung thu hồi ñất chung cho tất cả
các diện tích ñất cho hộ gia ñình ,cá nhân, cộng ñồng dân cư sử dụng.
+ Trường hợp trên khu ñất thu hồi có diện tích ñất do hộ gia ñình cá nhân
ñang sử dụng thì trong thời hạn không quá mười (10) ngày làm việc kể từ ngày
nhận ñược quyết ñịnh về thu hồi ñất của Ủy ban nhân dân tỉnh; Ủy ban nhân dân
huyện, quận , thị xã quyết ñịnh thu hồi diện tích ñất cụ thể ñối với hộ gia ñình, cá
nhân, cộng ñồng dân cư sử dụng.
+ Sau khi có quyết ñịnh thu hồi ñất của Ủy ban nhân dân tỉnh, tổ chức phát
triển quỹ ñất hoặc Ủy ban nhân dân cấp Huyện có trách nhiệm lập và trình phương
án bồi thường giải phóng mặt bằng.
+ Tổ chức phát triển quỹ ñất có trách nhiệm thực hiện việc bồi thường, giải
phóng mặt bằng ñối với trường hợp thu hồi ñất sau khi quy họach, kế họach sử
dụng ñất ñược công bố mà chưa có dự án ñầu tư. Ủy ban nhân dân huyện, thị xã có
trách nhiệm tổ chức thực hiện việc bồi thường giải phóng mặt bằng ñối với trường
hợp thu hồi ñất ñể giao, cho thuê thực hiện các dự án ñấu tư.
+ Sau khi hoàn thành việc bồi thường, giải phóng mặt bằng. Ủy ban nhân dân
Tỉnh quyết ñịnh giao ñất cho tổ chức phát triển quỹ ñất ñể quản lý hoặc giao ñất, cho
thuê ñất cho nhà ñầu tư ñể thực hiện dự án.
2.2.2.2Trình tự thu hồi ñất ñối với tổ chức chuyển ñi nơi khác, giảm hoặc
không còn nhu cầu sử dụng ñất; hoặc người sử dụng ñất tự nguyện trả lại
ñất:
Việc thu hồi ñất của tổ chức ñược nhà nước giao ñất không thu tiền sử
dụng ñất hoặc thu tiền sử dụng ñất mà tiền sử dụng ñất ñã nộp có nguồn gốc từ
ngân sách nhà nước hoặc cho thuê trả tiền thuê ñất hàng năm nay chuyển ñi nơi
khác, giảm hoặc không còn nhu cầu sử dụng ñất người sử dụng ñất tự nguyện trả