Tình hình ngời dân không có đất tại Cămpuchia và đề xuất
một số giải pháp hỗ trợ vấn đề này
Land-less and methods of the land use planning in Cambodian
Kao Madilenn
1
, Nguyễn Thị Vòng
2

SUMMARY

Cambodian country with the population of over 13 millions in the year 2000, among these
approximately 14.4% of household are land-less which living in land owned by private
sector or government. So, the land use planner must have suitable method for all of
Cambodian citizens. In this paper, we are to put forward many ideas to improve the style of
work: Investigative form household in the area, Investigative form populations in the area
and some leader responsibility.
Keyword: Land-less; Home-less

1. Mở đầu
Đất đai là yếu tố quan trọng nhất đối với cuộc sống của con ngời. Từ nơi ăn ở,
sinh sống cho đến sản xuất ra sản phẩm. Một đất nớc có xu hớng phát triển nông nghiệp
nh Cămpuchia, đất là một nhu cầu cần thiết không thế thiếu đợc đối với hơn 3/4 ngời
dân ở nông thôn để sản xuất ra sản phẩm nông sản nuôi sống gia đình và bảo đảm về an
toàn lơng thực trong toàn quốc. Điều tra năm 2000 cho thấy, hộ gia đình ở nông thôn
Cămpuchia có nguy cơ mất đất (14,4% trong toàn quốc) và ngời vô gia c đã lên đến mức
báo động.
[4]
Tình trạng này gây áp lực rất lớn đến đời sống của ngời dân nghèo ở Cămpuchia.
Bởi vì, đất đai đã rơi vào các hộ gia đình giàu có và có chức quyền. Quan tâm đến vấn đề
này Bộ trởng Bộ Quy hoạch và Xây dựng trong Hội thảo về Ngời dân không có đất đã
xác định tầm quan trọng của chính phủ: tìm hiểu và nghiên cứu tình trạng không có đất ở,

- Phơng pháp mô tả thông tin.
- Phơng pháp giải thích thông tin.
2.3. Phơng pháp lịch sử
Phơng pháp lịch sử là phơng pháp đi tìm nguồn gốc phát sinh, quá trình phát triển
và biến đổi của đối tợng, để phát hiện bản chất và quy luật của đối tợng.

3. kết quả nghiên cứu và thảo luận
3.1. Vấn đề ngời dân không có đất tại Cămpuchia
* Hiện trạng
Bắt đầu từ năm 1985, hiện tợng bán đất lên thành phố làm ăn là rất phố biến, trong
đó phần lớn là ngời nghèo. Hiện nay, hiện tợng này vẫn còn tiếp diễn và ảnh hởng xấu
đến sự phát triển kinh tế của toàn xã hội.
Năm 2000, Cămpuchia có 13,1 triệu dân với tổng diện
tích 181.035 km
2
trong đó khoảng 82% sống ở vùng nông
thôn. Theo điều tra của Bộ Quy hoạch và Xây dựng
Cămpuchia, năm 2000 có khoảng 14,4% tổng số hộ trong
toàn quốc đang đứng trớc nguy cơ mất đất.

WB, 2000. Ngời vô gia c
ở Căm
p
uchia
Cho đến nay Chính phủ vẫn cha thống kê đợc một
cách chính xác số ngời dân vô gia c cả nớc là bao nhiêu.
Tính riêng tại Phnom Pênh năm 2002 là 48.745 ngời (chiếm
6,2% toàn thành phố vào khoảng 8.124 hộ)
[5]. ở thị xã Ô
Chrov tỉnh Banteay Meanchey có 1998 hộ không có đất với tổng số khẩu là 12.281 ngời,

[3]
Hiện nay, có hiện tợng mới và rất nghiêm trọng gây nên việc mất đất của ngời
dân Cămpuchia là ngời dân phải trả tiền vay của tổ chức phát triển nông nghiệp bằng giá
trị của đất. Các nghiên cứu cho thấy có 130 hoạt động cho vay vốn không lãi hoặc lãi xuất
thấp để phát triển kinh tế nông thôn, nhng không định hớng cho họ cách làm ăn, vì vậy
ngời dân đã sử dụng tiền vay không đúng mục đích và không thu lại đợc lợi nhuận, do đó
khi đến kỳ hạn trả nợ họ phải bán đất. Theo điều tra, trờng hợp này có khoảng 20,8% tổng
số ngời dân mất đất toàn quốc.[1]
Chính phủ đã có nhiều nỗ lực cố gắng nhằm chấm dứt tình trạng này nhng việc
thực hiện còn chậm và cha thống nhất do đó số ngời không có nhà ở ngày càng tăng.
Theo điều tra của UBND tỉnh Battombong vào năm 2000 tại trung tâm tỉnh có khoảng
4.350 hộ không có đất, nhng cho đến tháng 2 năm 2004, con số này đã lên tới 6.500
hộ.
[2]
Đây là một trong các vấn đề quan trọng mà Chính phủ đang phải đơng đầu. Vì thế
để chấm dứt hiện tợng nói trên, nhà quy hoạch đất phải nắm bắt đợc các con số chính
xác về tổng số hộ và diện tích đất có khả năng cung ứng trên địa bàn. Để thực hiện công
việc này đòi hỏi phải có sự phối hợp giữa nhà n
ớc và ngời dân. Vậy, chúng tôi xin đề
xuất bớc đầu một số giải pháp hỗ trợ nh sau:
3.2. Một số giải pháp hỗ trợ cho nhà quy hoạch và ngời lãnh đạo trong vùng quy hoạch

1. Đối với nhà quy hoạch
Phải nắm vững thông tin hiện trạng về tình hình ngời dân không có đất trong vùng,
bằng cách điều tra trong khu vực có bao nhiêu nhân khẩu, bao nhiêu hộ không có đất chính
thức theo các phiếu điều tra nh sau:
a. Bảng tổng hợp số hộ điều tra.
b. Bảng thông tin cơ bản của các hộ gia đình không có đất.
c. Bảng xác nhận khu vực hoặc nơi ở ngày xa của các hộ.
d. Bảng số hộ đủ và không đủ điều kiện cấp đất.


4. kết luận
- Thực tế tại Cămpuchia, số lợng ngời bị mất đất tập trung ở nông thôn chiếm
99% trong tổng số ngời mất đất trên toàn quốc. Hiện tợng này ngày càng tăng, các hộ
mất đất phần lớn đến tập trung các thành phố lớn và vùng kinh tế hoặc nơi đánh bắt cá. Đó
thật sự là một vấn đề nóng bỏng có ảnh hởng rất mạnh đến sự phát triển của toàn xã hội.
- Các biểu mẫu và một số giải pháp hỗ trợ đề xuất trên có thể giúp nhà quy hoạch và
ngời chức trách làm giảm bớt gánh nặng vấn đề này đối với đất nớc Cămpuchia. Những
biểu mẫu đó tạo điều kiện cho nhà quy hoạch nắm bắt những thông tin chính xác về tổng số
hộ, nhu cầu cần đất, làm cơ sở bố trí hợp lý thửa đất hoặc vùng đất phù hợp với điều kiện
kinh tế và tập quán của từng hộ.
Tài liệu tham khảo
1. Oxfam GB land Study Project, 1999, Phnom penh.
Tiếng Cămpuchia
2. Bộ Quy hoạch và Xây dựng Cămpuchia, Chơng trình nghiên cứu về ngời dân không có
đất đai. Phnom Penh 2002.
3. Chơng trình nghiên cứu đất đai Cămpuchia, Sự không có đất và sự phát triển năm 1999-
2000, năm 2000.
4. Tạp chí Bộ Quy hoạch và Xây dung Cămpuchia năm 2000. Bài phát biểu của Ngài Bộ
trởng Bộ Quy hoạch và Xây dựng.
5. UBND thành phố Phnom phenh, Quy hoạch đô thị mới cho ngời không có đất đai ở
Phnom Penh năm 2002, Phnom Penh 2002.

4