Lưu ý khi dùng thuốc sắc Ðông y Trong Đông y, sắc thuốc đã là một công việc khá phức tạp và công phu, nhưng
khi sắc xong rồi, uống như thế nào cho đúng cũng là một vấn đề rất quan
trọng.
Nên uống nóng, uống ấm hay uống lạnh?
Thường thì khi sắc thuốc xong, chắt nước thuốc ra bát, đợi một lát để thuốc nguội
đến độ vừa phải, không nóng không lạnh rồi uống như vậy gọi là uống ấm. Cách
uống này hay được sử dụng hơn cả vì rất hợp sinh lý. Nhưng với những bệnh nhân
bị chứng hàn như cảm mạo phong hàn, đau bụng đi ngoài do lạnh… muốn nâng
cao tác dụng tán hàn của thuốc thì phải uống nóng. Ngược lại, với những bệnh
nhân bị chứng nhiệt như sốt sao, môi khô họng khát, miệng lưỡi lở loét, đại tiện
táo, tiểu tiện sẻn đỏ… thì phải đợi cho thuốc thật nguội mới uống nhằm mục đích
tăng cường hiệu quả thanh nhiệt của dược liệu. Các vị thuốc cần phải uống ấm
thường có dược tính tương đối ôn hòa lấy công dụng tư bổ điều lý làm trọng, khi
sắc hay dùng lửa nhỏ (văn hỏa). Các vị thuốc cần phải uống nóng thường có dược
tính ôn nhiệt, khi sắc phải dùng lửa to (vũ hỏa), sắc nhanh. Các vị thuốc cần phải
uống lạnh thường có dược tính hàn lương, khi sắc thời gian kéo dài hơn một chút.
Nên uống vào lúc nào?
Yêu sức khỏe - Kiến thức! Chuyên tin y khoa, y dược, chuyên khoa y học dân tộc,
kiến thức sức khỏe.
Thuốc có hiệu quả hay không ngoài việc dùng đúng bệnh và sắc đúng cách còn
phụ thuộc vào thời gian uống thuốc có hợp lý hay không. Để hấp thu tốt và phát
huy tác dụng cao nhất, các thuốc tư bổ nên uống vào sáng sớm khi chưa ăn sáng;
các thuốc có công dụng kiện tỳ, tả hạ (tẩy xổ), khu trùng (trừ giun) nên uống khi
vặt phòng bệnh chữa bệnh cho gia đình, những bài thuốc chữa bệnh nhân gian.
Khi uống nên kiêng cữ ăn uống như thế nào?
Kiêng cữ về ăn uống khi dùng thuốc đông y là một điều rất cần thiết. Bởi lẽ, theo
quan niệm của y học cổ truyền, thức ăn cũng là những vị thuốc, cho nên nếu ăn
uống không hợp lý thì có thể làm ảnh hưởng đến hiệu lực của đơn thuốc và sức
khỏe của người bệnh. Tuy nhiên, do hạn chế về kiến thức, nhiều thầy thuốc bắt
bệnh nhân kiêng quá nhiều thứ, kể cả những thức rất cần thiết cho cơ thể hoặc giả
tạo nên thói quen cứ khi dùng thuốc Đông y là phải kiêng tôm, cua, ốc, thịt gà, rau
muống… một cách cứng nhắc. Trên thực tế, việc kiêng cữ về ăn uống phải tùy
thuộc vào 2 yếu tố: một là các món ăn kị với các vị thuốc đang dùng, ví dụ bạch
linh kị giấm, miết giáp kị thịt gà…; hai là các thức ăn chống lại tác dụng của thuốc,
ví dụ đang uống thuốc trị chứng hàn thì phải kiêng các thức ăn mát lạnh… Như
vậy, về vấn đề này, việc tuân thủ theo chỉ dẫn của thầy thuốc có chuyên khoa là hết
sức quan trọng.