1
Luận văn
Phát triển hoạt động thanh
toán quốc tế tại Ngân hàng
Công Thương_Chi nhánh
Cửa Lò
2
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Số thứ
tự
Từ viết tắt
Nghĩa đầy đủ
Tiếng Anh Tiếng Việt
1.
ATM Automated Teller
Machine
Máy rút tiền tự động
2.
L/C Letter of Credit Thư tín dụng
3.
NH
-
Ngân hàng
4.
11.
USD United States of Dollar Đôla Mỹ
12.
TMCP
-
Thương mại cổ phần
13.
TTQT
-
Thanh toán quốc tế
14.
VND
-
Việt Nam Đồng
15.
WTO
World Trade
Tổ chức Thương mại thế
3
Organization giới
DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng Trang
B
ảng 2.1:
Tình hình thanh toán hàng xuất khẩu qua NHCT_CL 26
B
ảng 2. 2:
M ỤC L ỤC
Trang
Lời mở đầu Error! Bookmark not defined.
CHƯƠNG 1. KHÁI QUÁT VỀ NGÂN HÀNG CÔNG THƯƠNG CHI
NHÁNH CỬA LÒ Error! Bookmark not defined.
1.1. Quá trình hình thành và phát triển NHTMCP Công thương Chi nhánh
Cửa Lò. Error! Bookmark not defined.
1.2. Cơ cấu tổ chức bộ máy của NHTMCP Công thương chi nhánh Cửa
Lò. Error! Bookmark not defined.
1.2.1. Giám đốc . Error! Bookmark not defined.
1.2.2. Phòng khách hàng. Error! Bookmark not defined.
1.2.2.1. Chức năng Error! Bookmark not defined.
1.2.2.2. Nhiệm vụ . Error! Bookmark not defined.
1.2.3. Phòng kế toán giao dịch. Error! Bookmark not defined.
1.2.3.1. Chức năng. Error! Bookmark not defined.
1.2.3.2. Nhiệm vụ: Error! Bookmark not defined.
1.2.4. Phòng Tiền tệ kho quỹ. Error! Bookmark not defined.
1.2.5. Phòng tổ chức hành chính. Error! Bookmark not defined.
1.2.6.Tổ quản lý rủi ro và quản lý nợ có vấn đề: Error! Bookmark not defined.
1.2.7.Tổ điện toán: Error! Bookmark not defined.
CHƯƠNG 2. THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG THANH TOÁN QUỐC TẾ
TẠI NGÂN HÀNG CÔNG THƯƠNG CHI NHÁNH CỬA LÒ.
Error! Bookmark not defined.
2.1. Quy định về quy trình nghiệp vụ thanh toán quốc tế tại Ngân hàng
Công thương Chi nhánh Cửa Lò. Error! Bookmark not defined.
2.1.1.Quy trình thanh toán L/C nhập khẩu: Error! Bookmark not defined.
5
2.1.1.1. Tiếp nhận hồ sơ xin mở L/C: Error! Bookmark not defined.
2.1.1.2. Mở và phát hành L/C: Error! Bookmark not defined.
thương Chi nhánh Cửa Lò. Error! Bookmark not defined.
3.2.1. Định hướng phát triển của ngành Ngân hàng Việt Nam.
Error! Bookmark not defined.
3.2.2. Phương hướng phát triển của Ngân hàng Công thương Chi nhánh
Cửa Lò . Error! Bookmark not defined.
3.3. Một số giải pháp cơ bản nhằm phát triển hoạt động thanh toán quốc tế
tại Ngân hang Công thương Chi nhánh Cửa Lò Error! Bookmark not defined.
3.3.1. Các giải pháp đối với Ngân hàng Công thương Chi nhánh Cửa Lò.
Error! Bookmark not defined.
3.3.1.1. Đa dạng hoá các phương thức thanh toán xuất nhập khẩu:
Error! Bookmark not defined.
3.3.1.2. Xây dựng chiến lược phát triển thị trường thanh toán xuất nhập
khẩu phù hợp: Error! Bookmark not defined.
3.3.1.3. Ứng dụng Marketing trong hoạt động của Ngân hàng:
Error! Bookmark not defined.
3.3.1.4. Hoàn thiện nghiệp vụ thanh toán xuất nhập khẩu:
Error! Bookmark not defined.
3.3.1.5. Nâng cao trình độ nghiệp vụ của thanh toán viên: Error! Bookmark not defined
.
3.3.1.6. Thực hiện chiến lược hỗ trợ nâng cao nghiệp vụ của khách hàng:
Error! Bookmark not defined.
3.3.2. Kiến nghị đối với Nhà nước. Error! Bookmark not defined.
3.3.3. Kiến nghị đối với các đơn vị kinh doanh xuất nhập khẩu.
Error! Bookmark not defined.
3.3.3.1. Đối với đơn vị nhập khẩu: Error! Bookmark not defined.
3.3.3.2. Đối với đơn vị xuất khẩu: Error! Bookmark not defined.
Kết luận Error! Bookmark not defined.
DANH MỤC CÁC TÀI LIỆU THAM KHẢO Error! Bookmark not defined.
đây là vấn đề thu hút sự quan tâm của các nhà nghiên cứu, các nhà điều hành
Ngân hàng. Do vậy, để thực sự kinh doanh có hiệu quả, các Ngân hàng
thương mại nói chung và Ngân hàng Công Thương Chi nhánh Cửa Lò nói
riêng cần hiểu rõ các loại rủi ro và các biện pháp nhằm hạn chế rủi ro để
ngày càng hoàn thiện hơn công tác thanh toán quốc tế qua Ngân hàng.
Trong bài viết này, em chỉ xin đề cập đến một số giải pháp “ Phát triển
hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân hàng Công Thương_Chi nhánh
Cửa Lò”.
2. Mục đích nghiên cứu của đề tài.
- Khái quát về Ngân hàng Công thương Chi nhánh Cửa Lò
- Nghiên cứu và đánh giá thực trạng hoạt động thanh toán quốc tế tại
Ngân hàng Công thương Chi nhánh Cửa Lò.
- Đề ra một số giải pháp phát triển hoạt động thanh toán quốc tế tại Ngân
hàng Công thương Chi nhánh Cửa Lò.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.
- Đối tượng nghiên cứu của đề tài là các hoạt động thanh toán quốc tế diễn
ra tại Ngân hàng Công thương chi nhánh Cửa Lò giai đoạn 2005-2010.
- Phạm vi nghiên cứu của đề tài là chỉ nghiên cứu thực trạng thanh toán
quốc tế tại Ngân hàng Công thương Chi nhánh Cửa Lò và đề ra các giải
pháp nhằm phát triển hoạt động này tại Ngân hàng Công thương Chi nhánh
Cửa Lò.
4. Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp duy vật biện chứng và lịch sử
- Phương pháp thống kê toán
- Phương pháp phân tích tổng hợp
9
5. Nội dung và kết cấu của đề tài
Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo đề tài
Bình Minh, Phường Thu Thuỷ, Thị xã Cửa Lò, Nghệ An.
NHTMCP Công thương Chi nhánh Cửa Lò thành lập trên cơ sở tiền thân là
Phòng giao dịch Cửa Lò trực thuộc NHCT Nghệ An. Sau khi thị trấn Cửa Lò
tách ra khỏi huyện Nghi lộc trở thành thị xã Cửa Lò thì Phường giao dịch
Cửa Lò đi lên chi nhánh NHCT Cửa Lò cấp 2 trực thuộc NHCT Nghệ An
vào tháng 3/2005. Tới tháng 8/2006 thì Ngân hàng đi lên chi nhánh cấp 1
trực thuộc NHCTVN. Trải qua 18 năm hoạt động trên lĩnh vực tài chính, tiền
tệ có nhiều khó khăn nhưng toàn thể cán bộ công nhân viên đã một lòng
đoàn kết đưa Chi nhánh không ngừng vươn lên mặc dù chức năng và nhiệm
vụ có những thay đổi nhằm phù hợp với thị trường song về bản chất vẫn là
một NHTM quốc doanh mà hoạt động chủ yếu là trên lĩnh vực kinh tế nông
nghiệp và nông thôn.
Vào những năm đầu mới thành lập NH đã gặp không ít những khó
khăn từ nhiều nguyên do khác nhau. Phải kể đến ở đây là tình hình kinh tế
của nhân dân địa phương. Người dân ở đây chủ yếu là theo nghề đánh bắt
hải sản gần bờ, trồng lúa và chế biến thủ công các sản phẩm từ biển. Hầu hết
các hộ gia đình đều sản xuất theo kinh tế nhỏ, không mấy áp dụng các tiến
bộ khoa học kĩ thuật vào nghề nghiệp nên họ sản xuất chỉ đủ ăn. Mặt khác
điều kiện giao thông rất khó khăn, nghành du lịch chưa phát triển được như
bây giờ. Bởi vậy công tác tuyên truyền, huy động vốn đã khó khăn, công
việc cho vay càng khó khăn hơn. Việc cho vay vào thời điểm đó chủ yếu là
11
để ngư dân mua thuyền đánh cá, nông dân mua cây, con giống. Nhưng việc
cho vay dường như rất mạo hiểm. Ban đầu thì NHCT tỉnh đã hỗ trợ rất nhiều
về vốn để NH có thể hoạt động bình thường. Với nguồn vốn điều lệ ban đầu
chỉ là 7.280 triệu đồng và 23 cán bộ công nhân viên, mọi nguồn vốn và nhân
lực đều được sử dụng tối ưu để đưa NH phát triển vững mạnh cho đến ngày
nay.
Từ những khó khăn đó, Ban giám đốc NHTMCP Công thương chi nhánh
Cửa Lò có chủ trương về đối tượng phục vụ. Xác định hộ gia đình là người
công của Giám đốc, chịu trách nhiệm trước Giám đốc về các nhiệm vụ được
giao theo chế độ quy định. Bàn bạc và tham gia ý kiến với Giám đốc trong
việc thực hiện các mặt công tác của chi nhánh theo nguyên tắc tập trung dân
chủ.
Mỗi phòng nghiệp vụ ở Ngân hàng Công thương Chi nhánh Cửa Lò
do một Trưởng phòng điều hành và có một số phó phòng giúp việc. Trưởng
phòng chịu trách nhiệm trước Giám đốc toàn bộ các mặt công tác của phòng
trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ được giao.
Hiện nay bộ máy nhân sự của NHTMCP Công thương chi nhánh Cửa
Lò gồm 47 người, trong đó có 1 người có trình độ thạc sĩ, 42 người có trình
độ đại học, 1 người có trình độ cao đẳng và 3 người trình độ trung cấp, 2 bảo
vệ và 1 lái xe. Đặc biệt là 100% cán bộ cùng nhân viên được theo học các
lớp nghiệp vụ chuyên sâu theo hướng “Làm nghề nào, giỏi nghề đó” từ gia
đình giỏi đến nhân viên giỏi đủ sức vận hành bộ máy kinh doanh trong mọi
tình huống của nền kinh tế thị trường.
13
Giao
dịch
Hồng
Sơn
Tổ điện
toán
Tổ quản
lý rủi ro
và quản
lý nợ có
vấn đề
03 P.giao dịch
14
nghiệp vụ liên quan đến tín dụng, quản lý các sản phẩm tín dụng phù hợp
với chế độ, thể lệ hiện hành và hướng dẫn của NHCTVN. Trực tiếp quảng
cáo, tiếp thị, giới thiệu sản phẩm và bán các sản phẩm dịch vụ cho các doanh
nghiệp.
- Tham mưu cho Giám đốc chi nhánh dự kiến kế hoạch kinh doanh,
tổng hợp phân tích đánh giá tình hình hoạt động kinh doanh , thực hiện báo
cáo hợp đồng kinh doanh.
- Làm đầu mối trong việc thực hiện chế độ kiểm tra kiểm soát nội bộ
của chi nhánh.
1.2.2.2. Nhiệm vụ.
-Phối hợp với phòng kế toán giao dịch cân đối nguồn vốn và các
phòng giao dịch, điểm giao dịch về việc khai thác nguồn vốn bằng VND và
ngoại tệ từ khách hàng là các doanh nghiệp và cá nhân.
- Tham mưu cho Giám đốc về việc huy động vốn và có trách nhiệm
xây dựng kế hoạch hoạch định và chỉ tiêu cho các phòng rồi trình giám đốc
xem xét cụ thể.
quản lý rủi ro để thẩm định độc lập và tái thẩm định theo quy định của chi
nhánh.
-Cập nhật, phân tích thường xuyên hoạt động kinh tế, khả năng khách
hàng, đáp ứng yêu cầu quản lý hợp đồng tín dụng.
16
- Thường xuyên chấm điểm xếp hạng tín nhiệm đối với khách hàng có
nhu cầu quan hệ tín dụng và có quan hệ tín dụng với chi nhánh.
- Phản ánh kịp thời những vấn đề vướng mắc về cơ chế. Chính sách,
quá trình nghiệp vụ và những vấn đề mới nảy sinh. Đề xuất biện pháp trình
giám đốc chi nhánh xem xét, giải quyết hoặc kiến nghị lên cấp trên giải
quyết.
-Dự kiến kế hoạch kinh doanh của chi nhánh; dự kiến kế hoạch kinh
doanh cho các phòng, ban để giám đốc giao chỉ tiêu, phân tích tài chính,
phân tích đánh giá tổng hợp báo cáo tình hình hoạt động và kết quả kinh
doanh của chi nhánh.
-Làm các loại báo cáo theo quy định của NHNN,NHCTVN
-Là đầu mối nghiên cứu các đề án mở rộng màng lưới kinh doanh tại
chi nhánh, phối hợp với các phòng tổ chức hành chính để trình NHCTVN
quyết định, là đầu mối nghiên cứu triển khai các đề tài của chi nhánh.
- Khai thác các điểm chấp nhận thẻ
- Lưu trữ hồ sơ, số liệu liên quan đến nghiệp vụ của ngân hàng.
-Tổ chức học tập, nâng cao trình độ của cán bộ trong phòng.
-Thực hiện nhiệm vụ khác do giám đốc giao.
1.2.3. Phòng kế toán giao dịch.
1.2.3.1. Chức năng.
→Là phòng nhiệm vụ thực hiện các giao dịch trực tiếp với khách hàng.
→Các nhiệm vụ và công việc liên quan đến công tác quản lý tài chính chi
tiêu nội bộ tại chi nhánh.
→ Cung cấp các dich vụ ngân hàng liên quan đến nghiệp vụ thanh toán, xử
lý hạch toán các giao dịch.
chứng từ hợp lệ, hợp pháp theo quy định của Ngân hàng Nhà nước, Ngân
hàng Công thương Việt Nam, do bộ phận kinh doanh ngoại tệ chuyển sang.
→ Thực hiện nghiệp vụ thanh toán xuất nhập khẩu và kinh doanh ngoại tệ.
→Thực hiện nghiệp vụ thanh toán xuất nhập khẩu theo hạn mức được cấp:
→Thực hiện các nghiệp vụ phát hành, sửa đổi, thanh toán L/C nhập khẩu.
→Thực hiện các nghiệp vụ nhờ thu liên quan đến xuất nhập khẩu ( nhờ thu
kêm bộ chứng từ, không kèm bộ chứng tù, séc thương mại)
Phối hợp với các phòng khách hàng để thực hiện nghiệp vụ chiết khấu bộ
chứng từ, nghiệp vụ biên lai tín thác, bao thanh toán, bao thanh toán tuyệt
đối
→Xác định tỷ giá mua bán hàng ngày trình lãnh đạo phê duyệt theo thẩm
quyền để thực hiện toàn chi nhánh.
→Thực hiện nghiệp vụ liên quan để ký kết hợp đồng mua bán ngoại tệ với
tổ chức kinh tế, cá nhân.
→Hướng dẫn và quản lý nghiệp vụ với các đại lý thu đối với ngoại tệ thuộc
chi nhánh quản lý.
Hạch toán các khoản mua, bán ngoại tệ bằng chuyển khoản trên cơ sở các
chứng từ hợp lệ, hợp pháp theo quy định của NHNN, NHCTVN.
→ Thực hiện các giao dịch chuyển tiền nước ngoài: Kiểm tra hợp đồng
ngoại thương hoặc các thủ tục của các khoản chuyển tiền theo quy định của
NHCTVN.
→Thiện các công tác kế toán bù trừ, phối hợp với NHNN, các NHTM khác
trên địa bàn để thực hiện công tác thanh toán bù trừ theo đúng chức năng
quy định của NHNN và NHCTVN.
19
→Phối hợp với phòng khách hàng thực hiện công tác tiếp thị, để khai thác
nguồn vốn VND và ngoại tệ cho chi nhánh, tiếp thị khách hàng sử dụng sản
phẩm dịch vụ của NHCT.
→Khai thác nguồn vốn bằng VND từ khách hàng là các doanh nghiệp và cá
nhân.
→Tham mưu cho giám đốc về khách hàng và thực hiện quỹ tiền lương quý,
năm.
→Tính và trích nộp thuế, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và các khoản phải
nộp ngân sách. Là đầu mối trong quan hệ với cơ quan thuế.
→ Trực tiếp hướng dẫn cho khách hàng, đơn vị chấp nhận thẻ, các điểm
giao dịch thẻ của ngân hàng công thương Nghệ An.
→Làm báo cáo định kỳ hoặc đột xuất liên quan đến công tác kế toán theo
quy định của NHNN và NHCTVN.
→ Tổ chức học tập và nâng cao trình độ của cán bộ phòng, ban.
→ Làm công tác khác do giám đốc giao.
1.2.4. Phòng Tiền tệ kho quỹ.
→Chịu tránh nhiệm quản lý và sử dụng các quỹ chuyên dùng theo quy
định của Ngân hàng Công thương Chi nhánh Cửa Lò trên địa bàn.
→Thực hiện các khoản nộp ngân sách Nhà nước theo quy định.
→Chấp hành quy định về an toàn kho quỹ và định mức tồn quỹ theo
quy định.
1.2.5. Phòng tổ chức hành chính.
21
→Xây dựng chương trình công tác hàng tháng, quý của chi nhánh và
có trách nhiệm thường xuyên đôn đốc việc thực hiện chương trình đã
được Giám đốc chi nhánh phê duyệt.
→Xây dựng và triển khai chương trình giao ban nội bộ chi nhánh và
các chi nhánh trực thuộc, trực tiếp làm thư ký tổng hợp cho Giám đốc
Ngân hàng Công thương Chi nhánh Cửa Lò.
→ Là đầu mối giao tiếp với khách đến làm việc và công tác tại chi
nhánh. Trực tiếp quản lý con dấu của chi nhánh, thực hiện công tác
hành chính, văn thư, lễ tân, phương tiện giao thông bảo vệ, y tế.
→Thực hiện công tác thông tin, tuyên truyền, quảng cáo, tiếp thị theo
chỉ đạo của Ban lãnh đạo chi nhánh Ngân hàng Công thương Chi
nhánh Cửa Lò.
nhất về tín dụng chứng từ".
Sơ đồ 2.1.Quy trình thanh toán L/C:
(2)
(8) (7) (1) (3) (5) (6)
(4)
nguồn: Ngân hàng Công thương Chi nhánh Cửa Lò
Trong đó:
Ngân hàng mở L/C
Người nhập khẩu
Người xuất khẩu
Ngân hàng thông báo
23
(1) Người nhập khẩu làm đơn yêu cầu Ngân hàng mở L/C
(2) Theo đơn xin mở L/C, Ngân hàng phục vụ người nhập khẩu mở L/C tại
Ngân hàng thông báo.
(3) Ngân hàng nhập khẩu nhận được L/C, xác thực L/C và thông báo L/C
cho người xuất khẩu.
(4) Người xuất khẩu chấp nhận L/C và giao hàng cho người nhập khẩu.
(5) Người nhập khẩu lập bộ chứng từ yêu cầu Ngân hàng thông báo trả tiền
cho người xuất khẩu.
(6) Ngân hàng thông báo nhận bộ chứng từ, kiểm tra, nếu phù hợp thì thanh
toán cho người xuất khẩu.
(7) Người nhập khẩu nhận được bộ chứng từ, kiểm tra chứng từ.
(8) Ngân hàng mở L/C thông báo cho người nhập khẩu đã thanh toán cho
người xuất khẩu, đồng thời yêu cầu người nhập khẩu hoàn lại số tiền đã
thanh toán để nhận chứng từ.
2.1.1.Quy trình thanh toán L/C nhập khẩu:
2.1.1.1. Tiếp nhận hồ sơ xin mở L/C:
sửa đổi vẫn có giá trị như cũ.
25
2.1.1.4. Nhận kiểm tra chứng từ và thanh toán:
Sau khi nhận được L/C và sửa đổi liên quan phù hợp với yêu cầu của mình,
người bán sẽ tiến hành giao hàng và lập bộ chứng từ thanh toán để gửi cho
Ngân hàng Công thương Chi nhánh Cửa Lò thông qua Ngân hàng của họ.
Ngân hàng Công thương Chi nhánh Cửa Lò có trách nhiệm nhận, kiểm tra,
thanh toán và giao chứng từ cho khách hàng theo quy định.
Khi nhận được bộ chứng từ, cán bộ thanh toán phải có trách nhiệm kiểm tra
sự hoàn hảo của bộ chứng từ. Trong khoảng thời gian cho phép ( thường tối
đa là 5 ngày), nếu cán bộ thanh toán kiểm tra thấy bất kỳ một sự sai sót nào
về số lượng hoặc chứng từ phải thông báo ngay cho Ngân hàng gửi chứng
từ, đồng thời liên hệ với khách hàng của mình để chờ chấp nhận thanh toán.
Sau khi kiểm tra, nếu chứng từ phù hợp hoặc có ý kiến chấp thuận thanh
toán của người nhập khẩu (trong trường hợp có sai sót) thì cán bộ thanh toán
phải:
→ Thực hiện thanh toán cho khách hàng trong vòng 3 ngày làm việc kể từ
ngày nhận được chứng từ theo chỉ đẫn trong thư đòi tiền của Ngân hàng gửi
chứng từ (nếu là thanh toán ngay).
→ Thông báo chấp nhận thanh toán và ngày đến hạn thanh toán nếu L/C
thanh toán có kỳ hạn hoặc thanh toán chậm.
→ Giao chứng từ cho khách hàng sau khi đã hoàn tất các thủ tục cần thiết,
trong trường hợp không chấp nhận thanh toán thì phải điện báo cho Ngân
hàng gửi chứng từ và yêu cầu họ cho ý kiến để sử lý. Trên điện báo phải ghi
rõ "Chúng tôi đang gửi chứng từ và chờ sự định đoạt của các ngài" (We are
holding the documunt at your disposal). Việc thông báo cho Ngân hàng