KỸ NĂNG TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG NHÓM
Thạc sĩ Nguyễn Thị Phương Hoa
Khoa Sư phạm Kỹ thuật
I. Khái niệm về nhóm: nhóm được hình thành bởi các nhân tố sau:
1. Tương tác: các nhóm viên giao tiếp với nhau bằng lời nói hay ngôn ngữ cơ thể. Những ngôn
ngữ này đôi khi có ý nghĩa lớn hơn lời nói cách ăn mặc, dáng đứng, nét mặt và cử chỉ phát ra
những thông điệp. Có sự giao tiếp khi người đáp ứng những thông đạt gửi đi. Tương tác phải hai
chiều, sự tham gia tích cực của cá nhân sẽ đem lại sự thỏa mãn và gắn bó với nhóm.
2. Chia sẻ mục tiêu: một tập hợp người không thể gọi là nhóm nếu họ không có cùng mục tiêu,
nhiều khi là nhiều mục tiêu, có thể rất lơn nhưng có khi tầm thường như gặp nhau để thư giãn
bằng chuyện trò trao đổi. trong lớp học mục tiêu chung là học hỏi, trong một tập thể người ta
không chia sẻ những mục tiêu giống nhau thì có sự phân hóa thành nhiều nhóm.
Mục tiêu chính là động lực là kim chỉ nam cho họat động nhóm. Mục tiêu giúp giải quyết mâu
thuẫn và xác định đánh giá lề lối nhóm. Mục tiêu phải khả thi, nhận diện được và góp phần thực
hiện mục đích lâu dài của nhóm.
Mục tiêu gắn liền nhu cầu quyền lợi của thành viên, có tính thách đố và thiết thân với họ.
Sự tham gia xây dựng mục tiêu chung sẽ đem lại hứng thú cho thành viên, nhóm trưởng giỏi là
người biết tạo sự hài hòa giữa các mục tiêu riêng và chung.
3. Hệ thống các quy tắc: đây chính là luật lệ hướng dẫn hành vi mà nhóm đặt ra. Những quy
tắc này có thể được thông báo chính thức, hoặc được nhóm viên mặc nhiên chấp nhận không
cần hình thức. Sự tuân thủ quy tắc sẽ giúp nhóm họat động tốt. Các quy tắc này có thể được áp
đặt từ bên ngòai( ví dụ nội qui trường) , hay phát triển từ nội bộ nhóm: áo đồng phục, mừng sinh
nhật thành viên…Nhóm thường có sức ép mạnh mẽ với nhóm viên và xác lập các hình thức
kiểm sóat xã hội khiến nhóm viên phải tuân thủ các luật lệ chung.
4. Vai trò: là khuôn mẫu các hành vi quen thuộc mà cá nhân phát triển để phục vụ nhóm. Các
vai trò này từ từ thành nếp tùy đặc tính về nhân cách và nhu cầu nhóm viên và đồng thời xuất
phát từ nhu cầu, đặc điểm của nhóm. Các vai trò luôn ở thế động tùy theo tình huống khác nhau.
Một người có thể đóng nhiều vai trò.
Thường trong nhóm nổi bật các vai trò sau:
• Vai trò liên quan đến công tác phải hòan thành
• Vai trò liên quan đến sự củng cố và duy trì nhóm

các yếu tố này.
Mỗi thành viên phải có kiến thức cơ bản và kỹ năng cần thiết
Mỗi thành viên tự hào và thỏa mãn với thành tích đạt được của nhóm
Các thành viên lắng nghe và khai thác các ý kiến đóng góp, đặc biệt các ý kiến khác lạ (mặt tích
cực ý kiến này thường giúp nhóm dễ dàng vượt qua trở ngại),
Các thành viên ý thức xây dựng nhóm làm việc ngày càng hiệu quả
Vai trò và nhiệm vụ của mỗi thành viên được thay đổi phù hợp với các vấn đề phải giải quyết.
Sự đóng góp của cá nhân ( dù nhỏ) được các thành viên khác và nhóm công nhận
Các thành viên phải tôn trọng và giúp đỡ nhau tạo môi trường làm việc thân thiện và cởi mở.
• Môi trường
Phương tiện làm việc ( máy móc, thiết bị, phòng, điều kiện về nhiệt độ, ánh sáng, không khí …)
Kỹ năng tổ chức hoạt động nhóm – Nguyễn Thị Phương Hoa
2
Không khí làm việc giữa các thành viên trong nhóm: sự thân thiện, giúp đỡ, tôn trọng, và
khuyến khích các thành viên họat động.
• Kỹ năng
Thuyết trình
Lắng nghe
Thương lượng, quản lý
• Trình tự làm việc
Xây dựng các bước thực hiện
Phân công trách nhiệm cụ thể
2. Yêu cầu với cá nhân:
Có sự chuẩn bị theo sự phân công của nhóm, ghi chú những vấn đề chưa rõ và trao đổi nhóm.
Có ý kiến ngắn gọn và tập trung vào vấn đề.
Phải có trách nhiệm giải thích giúp đỡ nếu thành viên trong nhóm chưa hiểu rõ vấn đề
Lắng nghe ý kiến của người khác là yêu cầu bắt buộc.
Không tự ý bỏ ra ngòai khi nhóm đang làm việc.
Không được coi thường , chỉ trích các ý kiến trái ngược, xa lạ khi người khác nói.
Nếu có ý kiến khác biệt thì cần tìm ra nguyên nhân trước khi đi đến kết luận.

thành viên trong nhóm: vấn đề có thể dưới dạng một tình huống , tốt nhất nên thời sự và liên
quan đến chủ đề phải thảo luận, tạo điều kiện để các thành viên cùng tham gia ý kiến.
Thái độ ân cần, quan tâm từng thành viên
Trong quá trình thảo luận
Điều động sự tham gia tích cực và đồng đều:
Thái độ lắng nghe, khách quan
Khuyến khích và bảo đảm an tòan cho người rụt rè
Khéo léo chặn bớt người nói nhiều, khuynh hướng lấn át người khác
Quan sát sự tham gia của các thành viên. ( lặng thinh do đồng tình hay dửng dưng hay lo ra,
hay chống đối, cười hứng thú hay châm biếm, thụ động)
Tuyệt đối không ép sự tham gia
Biết khai thác nội dung
Đặt vấn đề có tính kích thích sự suy nghĩ, dưới dạng các câu hỏi.Bằng sự chuẩn bị của chính
mình, hay của một thành viên trong nhóm đã chuẩn bị trước
Làm sáng tỏ các phát biểu bằng cách hỏi lại tóm ý để cả nhóm có sự thông hiểu giống nhau
Tóm lược lại từng phần chính
Phát hiện khác biệt, mâu thuẫn trong phát biểu cùng nhóm giải quyết
Nối kết các ý kiến trở thành hệ thống
Kết luận: là của tòan nhóm, mang tính hệ thống và xuất phát từ sự đóng góp của thành viên
trong nhóm, tạo nên chất lượng mới.
Việc kết luậnphải được sự đồng tình của nhóm viên
Nếu có biểu quyết , phải chính xác, nhanh gọn
2. Các thành viên trong nhóm
Chuẩn bị trước bằng đề cương, thu thập dữ kiện, thắc mắc
Đúng giờ
Lắng nghe, tôn trọng ý kiến người khác
Kỹ năng tổ chức hoạt động nhóm – Nguyễn Thị Phương Hoa
4
Có kỷ luật, tự chủ trong phát biểu, phát biểu đúng chỗ, đúng lúc không nói dài, diễn tả rõ
ràng xúc tích.

lấy ý kiến đóng góp của các thành viên còn lại. báo cáo kết quả tổng hợp.Tùy thời gian cho phép
có thể làm tại lớp hoặc về nhà
Kỹ năng tổ chức hoạt động nhóm – Nguyễn Thị Phương Hoa
5
Cách 2: Mỗi nhóm trao đổi một nội dung khác biệt, sau thời gian nhất định các nhóm được
thành lập lại với các thành viên của từng nhóm trước. Các thành viên báo cáo kết quả đã thảo
luận ở nhóm trước, tổng hợp . thường làm tại lớp.
Tổng kết: Đánh giá kết quả đạt được trên cơ sở Mục đích, hiệu quả làm việc và tính thực tiễn
của lời giải.
Lưu ý: MỘT VÀI VẤN ĐỀ KỸ THUẬT TRONG THẢO LUẬN NHÓM
3. Để thảo luận thành công:
Mục tiêu:
Được cả nhóm xác định rõ và cụ thể
Được giải quyết sau buổi thảo luận
Bầu không khí:
Thỏai mái, thân tình, cởi mở
Có sự bình đẳng và chấp nhận lẫn nhau của các thành viên trong nhóm.
Tâm trạng thỏa mãn của thành viên
Vì đã thu nhận được cái mới ( nội dung, thêm bạn, tình đồng đội, thay đổi thái độ)
Vì có đóng góp thực hiện mục tiêu chung ( chuyên môn, xây dựng nhóm)
Thời gian: đúng giờ, đúng chương trình ( không kéo qúa ½ - 2 giờ)
Phát hiện khác biệt, mâu thuẫn trong phát biểu cùng nhóm giải quyết
Nối kết các ý kiến trở thành hệ thống.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Ngạn Ngô và những người khác. Con đường sáng tạo. Nhà xuất bản trẻ. 2000
2. Tri thức cho thanh niên thế kỷ 21. Người dịch Đòan Như Trác. NXB Văn hóa thông
tin, Hà nội 2001.
3. GenricS.Altshuller. Trở thành nhà sáng tạo tại sao không (tập 2). Biên dịch nhóm
Eureka. NXB Trẻ, 2003.
4. Phạm Côn Sơn. Tự học bước đường đến thành công. NXB Văn hóa dân tộc, 2003.