TÀI LIỆU TẬP HUẤN CHĂN NUÔI
GÀ THẢ VƯỜN AN TOÀN SINH HỌC
ĐỀ MỤC
1.ĐẶC ĐIỂM GÀ THẢ VƯỜN
2.MỘT SỐ GIỐNG GÀ THẢ VƯỜN
2.1. Gà Ri
2.2. Gà Tam Hoàng
2.3. Gà Lương Phượng
2.4. Gà Tàu Vàng
3. PHƯƠNG THỨC CHĂN NUÔI
3.1. Thả vườn
3.2. Nuôi gà theo phương thức bán công nghiệp
4. CHUỒNG TRẠI VÀ KHU VỰC CHĂN THẢ
5. KỸ THUẬT CHỌN GIỐNG
5.1. Kỹ thuật chọn gà mới nở
5.2. Kỹ thuật chọn gà hậu bị
5.3. Kỹ thuật chọn gà mái đẻ
6. QUY TRÌNH NUÔI DƯỠNG VÀ CHĂM SÓC
6.1. Kỹ thuật nuôi úm gà con
6.2. Kỹ thuật nuôi gà thịt xuất bán
7.QUY TRÌNH PHÒNG BỆNH GÀ
8. MỘT SỐ BỆNH THƯỜNG GẶP
MỞ ĐẦU
Góp phần tổ chức lại sản xuất ngành chăn nuôi theo hướng gắn sản xuất với
thị trường, bảo đảm an toàn dịch bệnh, vệ sinh thú y, bảo vệ môi trường và cải
thiện điều kiện an sinh xã hội, nhằm nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và vệ
sinh an toàn thực phẩm theo định hướng chiến lược phát triển chăn nuôi đến năm
2020.
1. ĐĂC ĐIỂM GÀ THẢ VƯỜN
Ưu điểm
+ Dễ nuôi, ít bệnh

* Đặc điểm ngoại hình:
- Gà mái:lông màu vàng, chân vàng, da vàng, mào cờ nhiều răng cưa.
- Gà trống: lông vàng xen kẽ đỏ tía ở cổ, đuôi; chân vàng, da vàng, mào cờ
nhiều răng cưa.
* Chỉ tiêu năng suất gà bố mẹ:
- Khối lượng gà trưởng thành (4,5 tháng): trống 2,8- 3,2 kg; mái 1,7-2,1kg.
- Tuổi đẻ quả trứng đầu tiên (đẻ bói): 23-25 tuần tuổi (6 tháng).
- Sản lượng trứng/10 tháng đẻ: 140-160 trứng/mái
- Tỷ lệ ấp nở: 80%
* Chỉ tiêu năng suất gà thịt đến 12 tuần tuổi (3 tháng):
- Khối lượng:1,7-2,2kg
- Tiêu tốn thức ăn/kg tăng khối lượng: 2,8-3,3kg
- Chất lượng thịt: mềm và ngon
* Mục đích sử dụng: nuôi để lấy thịt và trứng
2.3. Gà Lương Phượng:
* Nguồn gốc: Trung Quốc
* Đặc điểm ngoại hình:
- Gà mái: lông màu vàng đốm xen kẽ màu cờ đỏ tươi, tích tai phát triển,da và
chân màu vàng nhạt.
- Gà trống: màu lông sẫm, sắc tía đỏ ở cổ, màu cánh gián ở lưng, xanh đen ở
đuôi. Mào cờ, tích tai phát triển, màu đỏ tươi, da và chân màu vàng nhạt.
* Chỉ tiêu năng suất gà bố mẹ:
- Khối lượng: gà mái 20 tuần tuổi (5 tháng): 1,9-2,1kg.
- Khối lượng: gà trống 20 tuần tuổi (5 tháng): 2,8-3,2 kg.
- Tuổi đẻ quả trứng đầu tiên (đẻ bói): 22-23 tuần
- Sản lượng trứng /10 tháng đẻ: 150-170 trứng/mái
- Tỷ lệ ấp nở: 80-85%
* Chỉ tiêu năng suất gà thịt đến 12 tuần tuổi( 3 tháng):
- Khối lượng: 2,0- 2,5 kg
- Tiêu tốn thức ăn/kg tăng khối lượng:3,0-3,2 kg

dễ bị mất, gà cũng đẽ bị mất do trộm hoặc thú khác hại gà . Không kiểm soát được
bệnh nhất là các bệnh truền nhiễm, kí sinh trùng. Gà thả tràn lan phá hoại cây trồng
khác cũng là điều kiện của phương thức nuôi gà hả vườn
* Nuôi gà theo phương thức bán công nghiệp
Do đất vườn ở nông thôn ngày càng ít và có giá nên phương thức nuôi thả
vườn không còn phù hợp , mặt khác các giống gà kiêm dụng năng suất đã được cải
thiên cho phương thức nuôi gà với mục đích sản xuất hàng hóa nên phương thức
kết hợp vừa nuôi nhốt vừa thả vườn trong giới hạn nhất định
Chuồng nuôi là chỗ cho gà trú mưa nắng và ngủ đêm, sân vườn xung quanh
chuồng được rào khoanh vùng cho phép gà được phép nhảy trong phạm vi rào.
Thức ăn được cung cấp từ 70- 100% nhu cầu dinh dưỡng phụ thuộc vào diện tích
vườn rộng hay hẹp, trong vườn có nhiều thức ăn tự nhiên, rau cỏ hay không.
- Ưu điểm: Hạn chế thất thoat trứng và gà, dễ quản lí và chăm sóc, gà có
khoảng rộng để vận động dưới ánh nắng, có thể tạo thêm nguồn thức ăn tự nhiên để
tiết kiệm thức ăn cho gà và vẫn có nhiều sản phẩm gà ta bám trên thị trường.
Có thể áp dụng thả luân phiên để hạn chế bệnh cho gà, gà không hại cây
trồng, gà làm cỏ và bới đất làm tơi xốp đất giúp cây trồng phát triển tốt hơn, khi
vừa hết cỏ trong khu vực thả chuyển gà sang khu vực khác thì trứng kí sinh trùng ,
mầm bệnh sẽ giảm đáng kể
- Nhược điểm: Tiêu tốn thức ăn cao, cần quy hoạch vườn chuồng hợp lý.
4. CHUỒNG TRẠI VÀ KHU VỰC CHĂN THẢ
Vườn thả có thể dưới tán cây ăn trái hoặc cây công nghiệp, nên giới hạn diện
tích thả , luân phiên sẽ giảm mức tiêu tốn thức ăn , làm sạch ỏ cây, không gây hại
cây, phòng bệnh cho gà.
Chuồng gà đơn giản, nên thiết kế theo kiếu lắp ghép, đễ di chuyển nhưng
phải đạt yêu cầu sau:
- Bảo vệ được đàn gà tránh nắng, tránh mưa tạt, gió lùa. Chuồng trại phải
thoáng mát, không qua nóng, không quá lạnh, nền chuồng bằng kẽm hoặc bằng tre,
gỗ sao cho buổi tối gà có chỗ nằm cao khỏi mặt đất ít nhất 50 cm.
- An toàn cho gà như chồn, cáo, mèo hại gà, trộm cắp.

5.3. Kỹ thuật chọn gà mái đẻ
Trong quá trình chăn nuôi gà mái đẻ cần chọn định kỳ để loại thải những con
đẻ kém nhằm tiết kiệm thức ăn.
- Những đặc điểm ngoại hình của gà mái đẻ tốt và kém:
Ngoại hình Gà mái đẻ tốt Gà mái đẻ kém
Mào và tích tai To, mềm, màu đỏ tươi Nhỏ, nhợt nhạt khô
Khoảng cách giữa hai
xương
háng
Rộng, đặt lọt 2-3 ngón
tay
Hẹp, chỉ đặt lọt 1 ngón tay
Khoảng cách giữa hai
xương lưỡi hái và xương
hán
Rộng, đặt lọt 3-4 ngón
tay
Hẹp,chỉ đặt lọt 2 ngón tay
Lỗ huyệt Ướt, cử động, màu nhạt Khô, bé, ít cử động
Màu sắc mỏ, chân và lông Màu vàng của mỏ và Màu ít thay đổi theo thời
chân nhạt dần theo thời
gian đẻ. Màu lông nhạt
dần
gian đẻ
6.QUY TRÌNH NUÔI DƯỠNG VÀ CHĂM SÓC
Điều quan trọng là vệ sinh chuồng trại, khu vực chăn nuôi nên có rào cách
ly, hạn chế súc vật, người lạ xâm nhập. Cửa ra vào luôn có hố sát trùng.
Áp dụng nguyên tắc:<< Cùng vao - cùng ra>>. Không nên nuôi gối đầu
trong cùng một chuồng.
Sau mỗi đợt phải dọn vệ sinh sạch phân và chất độn chuồng, rửa sạch máng

0
C
2 tuần 32
0
C 27
0
C
3 tuần 29
0
C 24
0
C
- Nhiệt độ đủ ấm thì gà phân tán đều trong chuồng, nếu không đủ ấm gà nằm
tụ dưới đèn, ăn uống ít, phân lỏng, nếu lạnh kéo dài ngày sẽ rất yếu, đễ bị bệnh và
chết nhiều .
- Nhiệt độ quá nóng gà sẽ tản xa đèn, nằm xoải cánh, thở nhanh, ăn ít nhưng
uống nước nhiều, phân lỏng. Sau 4 tuần có thể thả vườn khi trời nắng ấm, phải tập
cho gà lên xuống chuồng để tránh tai nạn cho gà, những tuần sau đó gà quen dần
với vườn dễ dàng hơn. Gà dễ định hướng theo vị trí máng ăn và máng uống nên bố
trí trên chuồng để kiểm soát đàn gà.
- Nước uống cho gà phải đảm bảo sạch sẽ, thường xuyên rửa vệ sinh máng
ăn, máng uống cho thật sạch, tránh trường hợp thức ăn dư thừa lâu ngày trong
máng gây nên nấm mốc.
6.2. Kỹ thuật chăn nuôi gà thịt xuất bán
- Thức ăn: đảm bảo nhu cầu dinh dưỡng( năng lượng trao đổi tối thiểu: 3000-
3100Kcal/kg, đạm tối thiểu: 18%), tận dụng nguyên liệu sẵn để giảm chi phí. Tận
dụng tối đa khả năng tự kiếm mồi để giảm chi phí thức ăn: Buổi sáng nếu trời
không mưa và ấm áp thì thả gà ra vườn để kiếm mồi, gần trưa cho gà ăn thức bổ
sung, chiều cho gà ăn trước khi vào chuồng.
- Quan sát và theo dõi kĩ đàn gà khi cho ăn, cho uống. Cần có biện pháp xử

40 ngày tuổi Vacxin cúm gia cầm lần 2
*
Tiêm dưới da cổ hoặc tiêm
bắp ức
2 tháng tuổi
Vacxin Niu-cat-xơn Hệ 1 Tiêm dưới da
Vacxin Tụ huyết trùng Tiêm dưới da
4,5 tháng tuổi
Vacxin đậu gà Chủng vào màng cánh
Vacxin Niu-cat-xơn Hệ 1 Tiêm dưới da
Vacxin tụ huyết trùng Tiêm dưới da
6 tháng tuổi Vacxin cúm gia cầm lần 3
*
Tiêm dưới da cổ hoặc tiêm
dưới bắp ức
Sau đó cứ bốn tháng tiêm nhắc lạ vacxin Niu- cat- xơn Hệ 1, vacxin tụ huyết trùng
và sau 5 tháng tiêm nhắc lại vacxin cúm gia cầm
*
8.MỘT SỐ BỆNH THƯỜNG GẶP
8.1.Bệnh tụ huyết trùng
* Nguyên nhân
Do vi trùng Pateurella Multocida gây ra, thường xảy ra khi gặp điều kiện môi
trường bất lợi như thời tiết thay đổi đột ngột, chuồng trại và khu vực chăn nuôi kém
vệ sinh, tác động của vận chuyển xa.
* Triệu chứng:
Mồng tím tái, cù rù, đi đứng chậm chạp khó khăn. Phân loãng trắng hoặc
xanh, có thể có máu tươi, khó thở, chảy nước mũi, cấp tính gây chết đột ngột. Á
cấp tính, gà mắt sưng viêm kết mạc, mũi sưng, viêm khớp, gà đẻ giảm đẻ hoặc
ngưng đẻ, trứng vỏ mỏng, tỷ lệ chết cao có thể lên tới 80-100%
* Bệnh tích:

8.4. Bệnh do ký sinh trùng
Thường gặp là bệnh cầu trùng, hay xảy ra ở gà con 3-6 tuần khi nuôi nền
hoặc thả vườn sớm.
* Nguyên nhân:
Thường thấy sớm nhất là ở phân sáp, màu socola, gà bệnh nặng trong phân
có lẫn máu. Khi phát hiện có phân sáp nên trôn thuốc phòng cầu trùng trong thức
ăn và tăng cường Vitamin ADE bệnh sẽ nhanh chóng qua khỏi, vấn đề vệ sinh
chuồng trại có ý nghĩa lớn để phòng bệnh, chất độn chuồng, nền chuồng khô sẽ
ngăn cản trứng cầu trùng phát triển.
Bệnh giun sán cũng thường gặp trên gà thả vườn khi chuồng trại nuôi nhiều
đợt gà liên tiếp mà thời gian trống chuồng quá ngắn. Nuôi thả vườn theo phương
thức luân phiên sẽ hạn chế được bệnh do ký sinh trùng.
8.5. Ngộ độc
Nuôi gà thả vườn cần đề phòng tình trạng ngộ độc do thuốc trừ sâu, phân hóa
học, thuốc sát trùng. Vì vậy phải chú ý loại bỏ những chất độc hại đó trước khi thả
gà ít nhất 2 tuần.
8.6. Bệnh cúm gia cầm.
* Nguyên nhân:
Do virut gây ra, bệnh truyền nhiễm nguy hiễm gây bệnh cho gà, vịt, ngang,
ngỗng, gà tây, đà điểu, các loài chim, có thể gây bệnh cho người. Lây lan rất nhanh
chóng, làm chết nhiều gia cầm, có thể gây bệnh cho người và làm tử vong.
* Triệu chứng:
Đừng tụm một chỗ, lông xù, xốt cao, ho, thở khó, chảy nước mắt, nước mũi ,
đặc biệt chảy nước dãi ở mỏ, phù đàu và mặt, da tím tai và xuất huyết ở da chân.
* Phòng bệnh:
Chỉ chọn mua gà khỏe mạnh ở những cơ sở có giống tốt, không nhốt chung
gà mới mua về với gà khỏe đang nuôi, cách ly nuôi riêng trong vòng 10 ngày.
Đảm bảo chuồng trại, khu vực chăn nuôi luôn luôn sạch sẽ và khô ráo.
Thường xuyên sát trùng chuồng gà và khu vực thả gà.
Có biện pháp ngăn ngừa, không cho gà tiếp xúc với thủy cầm, bồ câu, chim