kết quả nghiên cứu khoa học BVTV - Số 4/2008
Khảo sát khả năng phòng trừ bệnh thối nhũn Địa lan
do vi khuẩn
Erwinia carotovora
Holl. gây ra
của Plumbagin
và một số dẫn xuất
Stadies on plumbagin used to control solf rot disease on
Simbidum
sp.

Nguyễn Thanh Trà
1
, Đặng Vũ Thị Thanh
2
,
Lưu Tham Mưu
1
, Dương Anh Tuấn
1
Abstract
Plumbagin (5-hydroxy-2methyl-1,4-naphthoquinon) is a naturally occurring naphthoquinon
isolated from the root of Plumbago zeylanica L. Plumbago zeylanica is used as a traditional
medicine for the treatment of several diseases. Synthesize 4 derivative base on fomula of
plumbagin: derivetive 1: 5-axetoxy-2-methyl-1,4-naphthoquinon; derivative 2: 5-acetoxy-3-
bromo-2-methyl-1,4-naphthoquinon; derivetive3:5-hydroxy-2,3-epoxid-2-methyl-
1,4naphthoquinon; derivative 4: 5-hydroxy-8-iode-2-methyl-1,4-naphthoquinon. The
antimicrobial activity of plumbagin and 4 derivative were evaluated using the microdilution

bởi TS. Kim Biên- Viện Sinh thái và tài nguyên
sinh vật-Viện Khoa học và công nghệ Việt Nam.
Plumbagin được tách chiết từ lá, sau đó được
tổng hợp một số dẫn xuất 1, 2,3,4.
Công thức cấu tạo của plumbagin và các dẫn
xuất của plumbagin.

1. Viện Hoá học -Viện KH&CNVN.
2. Viện Bảo vệ thực vật - Viện KHNNVN

kết quả nghiên cứu khoa học BVTV - Số 4/2008
OAC
O
O
OAC
O
O
Br
OAC
O
O
I
O
O
O
OH
O
O
OH


được tính bằng công thức sau: IC= (mẫu - trắng)/
(điều khiển - trắng) x 100.
Xác định MIC ( nồng độ ức chế tối thiểu)
bằng cách đọc chỉ số độ đục tế bào so sánh với
giếng điều khiển âm (môi trường không có vi
sinh vật).
IC50 xác định bằng chương trình raw data
trên máy tính.
Xác định MBC bằng cách kết hợp phương
pháp pha loãng trong môi trường lỏng và phương
pháp cấy dung dịch sau khi đọc kết quả trên đĩa
thạch nếu có thể. MBC (tại nồng độ này) là giá trị
thấp nhất gây chết hoàn toàn vi sinh vật.
2.2. Xác định khả năng trừ bệnh thối nhũn vi
khuẩn của plumbagin trên địa lan trong nhà lưới
Các cây Địa lan đã xuất hiện triệu chứng
bệnh thối nhũn trồng ở chậu vại được dùng để
đánh giá khả năng ức chế bệnh thối nhũn vi
khuẩn của Plumbagin. Thí nghiệm có 5 công
thức, mỗi công thức 15 cây, nhắc lại 3 lần. Công
thức thí nghiệm được tiến hành phun Plumbagin
nồng độ 500 và 1000 ug/ml và Agromycin nồng
độ 500 và 1000ug/ml, công thức đối chứng phun
nước. Theo dõi diễn biến của bệnh và đếm số cây
chết sau 5 ngày, 10, 20, 25 đến 30 ngày.
Số liệu được xử lý theo chương trình SaSS.
III. Kết quả và thảo luận
1. Kết quả thử hoạt tính kháng khuẩn
invitro.
Vi khuẩn gây bệnh cây Erwinia carotovora

6 Agromycin 39,0 62,5 1000

Qua kết quả trên cho thấy plumbagin có giá trị
IC50 (ức chế 50% lượng vi sinh vật) ở nồng độ
201,7g/ml, đạt giá trị MIC tại nồng độ
500g/ml, không có giá trị MBC. Dẫn xuất 4 có
hoạt tính mạnh thể hiện ở cả 3 giá trị IC50, MIC,
MBC  4g/ml, trong khi Agromycin dùng làm
chất so sánh có hoạt tính IC50 = 39g/ml và đạt
MIC tại 62,5 g/ml, có giá trị MBC tại nồng độ
1000 g/ml.
2. Khả năng ức chế bệnh thối nhũn Địa
Lan của plumbagin trong nhà lưới
Các cây Địa lan đã xuất hiện triệu chứng
bệnh thối nhũn trồng ở chậu vại được dùng để
đánh giá khả năng ức chế bệnh của Plumbagin.
Thí nghiệm có 5 công thức , mỗi công thức 15
cây, nhắc lại 3 lần. Công thức thí nghiệm được
tiến hành phun Plumbagin và Agromycin, công
thức đối chứng phun nước. Kết quả thí nghiệm
được chỉ ra ở bảng 2.
Bảng 2. Khả năng hạn chế sự phát triển của bệnh thối nhũn địa lan
(Erwinia carotovora) của plumbagin trong nhà lưới ( Viện BVTV 2006 )
Công
thức
Chất thử
% cây chết sau phun Khả năng
hạn chế
bệnh (%)
5 ngày 15 ngày 30 ngày

42,2
a
62,2
a
0
CV(%) 15,77 9,06 5,01
LSD (%) 0,2825 0,2133 0,1324

Kết quả ở bảng 2 đã chỉ ra có sự khác biệt
giữa các công thức thí nghiệm và so với đối
chứng. Kết quả thí nghiệm cho thấy, ở công
thức đối chứng sau 30 ngày, số cây chết là
62,2%. Tỉ lệ cây chết ở công thức plumbagin
500g/ml giảm còn là 33,3%, công thức
plumbagin 1000g/ml tỉ lệ cây chết giảm còn
là 26,7%. Agromycin có khả năng hạn chế
bệnh tốt, với nồng độ 500g/ml tỉ lệ cây chết
sau 30 ngày là 22,2%, ở nồng độ 1000g/ml thì
tỉ lệ cây chết chỉ còn 15,6%. Plumbagin
500g/ml khả năng hạn chế bệnh so với đối
chứng là 46,5%, khả năng hạn chế bệnh khi
dùng plumbagin 1000g/ml so với đối chứng là
57,1%. Agromycin có hiệu lực cao hơn
plumbagin với khả năng hạn chế bệnh lên tới
64,3% và 74,9% (bảng 2).
Kết quả thí nghiệm phòng trừ bệnh trong nhà
lưới đã chỉ ra rằng plumbagin 1000g/ml có khả
năng hạn chế bệnh thối nhũn vi khuẩn trên cây
địa lan. Khi địa lan mới chớm bị bệnh dùng
plumbagin phun cho cây sẽ giảm tỷ lệ cây bị

South-East Asia. Deckhuys Publishers, Leiden.
No 12 (1).p:411
5. N. Didry, L. Dubreuil, F. Trotin, M. Pinkas.
1998. J. Ethnopharmacol. 60, p91.
6. Stuart B. Levy, " The antibiotic Paradox"
(New York: Plenum Press) 1992.4
7. Van de Vijver LM 1972. Distribution of
plumbagin in Plumbaginaceae. Phytochemistry
11, 324.
8. Villavicencio MA, Perez - Escandon BE.
1992. Plumbago feeding deterrent for three
species of Orthoptera. Entomol Mex 86: p191-
198