Chuyên đề thực tập NHCT Hà Tây
Lời nói đầu
I. Tính cấp thiết của đề tài:
Những năm qua, đất nớc ta đã và đang trong quá trình thực hiện sự nghiệp
công nghiệp hoá - hiện đại hoá. Nền kinh tế nớc ta phát triển theo hớng đa thành
phần, môi trờng pháp lý đợc mở rộng tạo điều kiện cho thành phần kinh tế ngoài
quốc doanh phát triển. Chính vì vậy, sau hơn 10 năm đổi mới, cùng với khu vực
kinh tế quốc doanh, khu vực kinh tế ngoài quốc doanh đã có bớc phát triển
nhanh chóng và ngày càng khẳng định rõ vị trí và vai trò của mình trong nền
kinh tế.
Tuy nhiên nhìn một cách toàn diện thì khu vực kinh tế ngoài quốc doanh
chủ yếu là sản xuất nhỏ, cha phát triển mạnh, cha tơng xứng với tiềm năng. Sự
tăng trởng cũng nh khối lợng sản phẩm cha tơng xứng với khả năng mà khu vực
kinh tế năng động này có thể đạt đợc.
Bên cạnh đó, nhu cầu đầu t, nhất là đầu t đổi mới máy móc thiết bị, thay
đổi qui trình sản xuất và công nghệ là vấn đề cấp thiết đối với nền kinh tế, đặc
biệt đối với khu vực kinh tế ngoài quốc doanh.
Chính vì vậy để giải quyết các vấn đề này cần có sự hỗ trợ từ phía Nhà n-
ớc và Ngân hàng thơng mại. Thông qua nghiệp vụ tín dụng, ngân hàng thơng
mại đóng một vai trò vô cùng quan trọng đối với khu vực này trong việc phát
triển công nghệ, tăng cờng vốn cho quá trình sản xuất kinh doanh, hiện đại hoá
máy móc, nâng cao hiệu quả sản xuất, phục vụ cho quá trình CNH - HĐH.
Ngân hàng Công thơng Hà Tây là một trong ba ngân hàng thơng mại hoạt
động trên địa bàn. Hoạt động của Ngân hàng Công thơng Hà Tây góp phần phát
triển kinh tế địa phơng, chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hớng CNH - HĐH. Tuy
nhiên, hoạt động cho vay đối với khu vực kinh tế ngoài quốc doanh của Ngân
hàng công thơng Hà Tây còn nhiều vấn đề vớng mắc. Do vậy, việc đánh giá
1
Chuyên đề thực tập NHCT Hà Tây
những kết quả đạt đợc, tìm ra nguyên nhân, các giải pháp khắc phục là vấn đề
cần thiết trong tình hình hiện nay.

tế ngoài quốc doanh tại chi nhánh NHCT Hà Tây.
Chơng III: Giải pháp mở rộng và nâng cao hiệu quả cho vay đối với khu
vực kinh tế ngoài quốc doanh tại NHCT Hà Tây.
- Danh mục tài liệu tham khảo.
Đây là một đề tài tơng đối rộng và phức tạp, do nhận thức còn hạn chế và
thời gian nghiên cứu học hỏi còn ngắn, em không thể không có những thiếu sót.
Em mong đợc sự góp ý phê bình sửa chữa của các thầy cô giáo và cán bộ hớng
dẫn nhằm giúp em nhận thức tốt hơn vấn đề nghiên cứu trên. Em xin chân trọng
cám ơn sự chỉ bảo và hớng dẫn tận tình của ông Giám đốc NHCT Hà Tây
Nguyễn Đức Thắng, các thầy cô trong khoa Tài Chính-Ngân Hàng trong quá
trình học tập tại trờng, thầy hớng dẫn trực tiếp Lê Đức Lữ và ban lãnh đạo cùng
các cô chú, anh chị trong Phòng kinh doanh chi nhánh Sông Nhuệ thuộc NHCT
Hà Tây và phòng kinh doanh của chi nhánh NHCT Hà Tây đã tạo điều kiện
thuận lợi và giúp đỡ em hoàn thành chuyên đề này.

3
Chuyên đề thực tập NHCT Hà Tây
chơng I:
tín dụng ngân hàng đối với khu vực kinh tế ngoài
quốc doanh
I. Đặc điểm và vai trò của kinh tế ngoài quốc doanh.
1. Đặc điểm của thành phần kinh tế ngoài quốc doanh.
Khu vực kinh tế ngoài quốc doanh là một trong hai khu vực kinh tế lớn
của nền kinh tế. Nó góp phần không nhỏ vào sự tăng trởng và phát triển của nền
kinh tế. Chính vì vậy để nghiên cứu vấn đề tín dụng ngân hàng đối với khu vực
kinh tế ngoài quốc doanh, chúng ta cần xem xét những đặc điểm của khu vực
kinh tế này.
Thứ nhất: Các thành phần kinh tế thuộc khu vực kinh tế ngoài quốc
doanh có tính t hữu cao. Hiệu quả sản xuất kinh doanh của các thành phần kinh
tế này gắn liền với quyền lợi, lợi ích cá nhân của ngời sản xuất. Chính vì đặc

cầu thị trờng và cơ chế chính sách của Nhà nớc.
Thứ năm: Với một thị trờng lao động lớn, giá nhân công rẻ mạt, là một
thành phần kinh tế năng động, lợi ích của ngời sản xuất đợc chú trọng nên các
thành phần kinh tế này rất dễ dàng tận dụng đợc kinh nghiệm làm ăn, truyền
thống sản xuất của ngời lao động. Hơn nữa nó đợc thừa hởng thành quả và phù
hợp với xu thế phát triển của các đơn vị kinh tế trên thế giới thông qua hoạt
động liên doanh, liên kết đầu t với nớc ngoài. Điều đó đã tạo điều kiện thuận lợi
cho các thành phần kinh tế ngoài quốc doanh phát triển mạnh mẽ.
Đây là một số những đặc điểm cơ bản của thành phần kinh tế ngoài quốc
doanh. Nó phù hợp với nhu cầu phát triển kinh tế nhiều thành phần ở nớc ta. Để
khu vực kinh tế này có thể phát huy đợc mọi tiềm năng vốn có của mình, có
5
Chuyên đề thực tập NHCT Hà Tây
những đóng góp quan trọng trong sự nghiệp phát triển toàn diện của xã hội thì
đòi hỏi Nhà nớc phải có một chính sách và tạo một môi trờng thuận lợi cho khu
vực kinh tế này phát triển.
2.Vai trò của kinh tế ngoài quốc doanh.
Sự ra đời của khu vực kinh tế ngoài quốc doanh là một bớc ngoặt quan
trọng trong quá trình phát triển kinh tế, nó tạo ra một môi trờng kinh tế năng
động hơn, làm việc có tính công nghiệp hơn. Vì thế mỗi con ngời đều có thể
phát huy năng lực của mình và phải vơn lên để tồn tại, tự khẳng định mình trong
cơ chế kinh tế mới. Đây là một động lực lớn thúc đẩy xã hội phát triển trên cơ sở
pháp lý của các mối quan hệ kinh tế bình đăng tự chủ, tìm tòi các nguồn lực để
mục đích mang lại quyền lợi lớn cho mình. Do vậy có thể khăng định sự tồn tại
của khu vực kinh tế ngoài quốc doanh là tất yếu khách quan, phù hợp với xu thế
phát triển của nền kinh tế và phù hợp với nhu cầu của con ngời. Có thể nói kinh
tế ngoài quốc doanh giữa một vai trò hết sức quan trọng trong nền kinh tế :
Một là: Kinh tế ngoài quốc doanh góp phần tập trung vốn của xã hội tạo
cơ sở vật chất ban đầu cho nền kinh tế chuyển từ kinh tế tự nhiên sang kinh tế
hàng hoá, thực hiện thành công sự nghiệp CNH-HĐH theo chủ ở trơng của

nghiệp kinh tế quốc doanh không năng động, mạnh dạn đổi mới thì sẽ tự đào
thải trong nền kinh tế thị trờng. Do đó kinh tế ngoài quốc doanh trở thành một
đối thủ cạnh tranh đáng gờm đối với khu vực kinh tế quốc doanh trên chiến tr-
ờng kinh tế.
Ba là: Kinh tế ngoài quốc doanh góp phần quan trọng trong việc tăng
GDP. Kinh tế ngoài quốc doanh có mặt hầu hết trong các lĩnh vực, ngành nghề.
Trong lĩnh vực công nghiệp khối lợng sản phẩm do các công ty cổ phần, công ty
trách nhiệm hữu hạn, khu vực t nhân, liên doanh, hợp tác xã sản xuất đạt tỷ
trọng lớn trong tổng sản lợng toàn ngành công nghiệp và đợc tăng đều qua các
7
Chuyên đề thực tập NHCT Hà Tây
năm. Sự phát triển nhanh chóng của lực lợng vận tải ngoài quốc doanh trong
những năm gần đây đã góp phần thúc đẩy việc giao lu kinh tế sang các vùng một
cách thuận lợi. Trong lĩnh vực thơng nghiệp và dịch vụ thì khu vực kinh tế ngoài
quốc doanh đóng góp 90%.
Trong những năm qua kinh tế ngoài quốc doanh không chỉ đáp ứng ngày
một nhiều hơn nhu cầu tiêu dùng trong nớc, góp phần tạo thế cân đối quỹ hàng
hoá trong các địa phơng, trong cả nớc mà còn là nguồn lực chính tạo ra sản
phẩm xuất khẩu, tăng nguồn thu ngoại tệ cho đất nớc. Hiện nay kim ngạch xuất
khẩu ở nớc ta chiếm tỷ trọng khá cao trong GDP. Với chiến lợc từ nay đến năm
2010 dự báo kim ngạch xuất khẩu còn tăng nhng trớc mắt để tăng xuất khẩu
chủ yếu chúng ta vẫn cần thiết khai thác mọi tiềm năng về nông nghiệp, tiểu thủ
công nghiệp, tài nguyên khoáng sản và dịch vụ, mà chủ thể quan trọng nhất để
thực hiện quá trình này là các thành phần kinh tế ngoài quốc doanh.
Bốn là: Kinh tế ngoài quốc doanh tăng cờng thu cho Ngân sách Nhà nớc.
Thuế là nguồn thu chính của Ngân sách Nhà nớc, nguồn thu này đợc dùng để
đầu t vào các ngành kinh tế mũi nhọn hoặc xây dựng cơ sở hạ tầng, hoặc giúp
đỡ, hỗ trợ một số ngành yếu kém. Hàng năm tỷ trọng của các khoản thuế thu từ
khu vực kinh tế ngoài quốc doanh chiếm tỷ lệ khá lớn trong tổng thu Ngân sách
Nhà nớc.

Kinh tế ngoài quốc doanh là một khu vực kinh tế rộng lớn, là một bộ phận
quan trọng của nền kinh tế. Nó trở thành một thị trờng đầy tiềm năng cần đợc
khai thác của các ngành Ngân hàng. Vì theo dự đoán của các nhà kinh tế Việt
Nam và nớc ngoài nếu tốc độ tăng của khu vực kinh tế ngoài quốc doanh nhanh
hơn khu vực kinh tế quốc doanh bình quân 1%/ năm thì xu hớng biến động về tỷ
trọng của các thành phần kinh tế trong cơ cấu tổng sản phẩm nớc ta trong 15 đến
20 năm tới sẽ nh sau: Kinh tế quốc doanh chiếm 10%, còn kinh tế ngoài quốc
doanh chiếm 90%.
9
Chuyên đề thực tập NHCT Hà Tây
Tóm lại: Định hớng phát triển của nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần
của Đảng đã tạo điều kiện cho các thành phần kinh tế ngoài quốc doanh có điều
kiện tồn tại, hoạt động và phát triển. Sau hơn 10 năm đổi mới, khu vực kinh tế
này đã thể hiện rõ vị trí của mình và ngày càng có vai trò quan trọng trong nền
kinh tế. Nó tồn tại và phát triển tốt là dựa trên những điều kiện khá thuận lợi nh:
cơ chế, chính sách của Đảng và Nhà nớc...Nhà nớc cũng luôn cố gắng tạo ra một
môi trờng pháp lý bình đăng tự chủ trong kinh doanh để các doanh nghiệp có
điều kiện vơn lên. Tuy nhiên, các thành phần kinh tế ngoài quốc doanh cũng
phải đơng đầu với những khó khăn rất lớn là các thành phần kinh tế này mới đợc
hình thành và phát triển nên cơ sở vật chất kỹ thuật còn nghèo nàn lạc hậu, quy
mô còn nhỏ, hành lang pháp lý còn cha hoàn thiện. Hơn nữa trình độ quản lý tổ
chức của các thành viên trong khu vực này còn cha cao. Do vậy, để có thể đứng
vững và phát huy đợc vai trò của mình, kinh tế ngoài quốc doanh cần có sự hỗ
trợ từ phía Nhà nớc về nhiều mặt nh cơ chế chính sách, thuế, công nghệ ...đặc
biệt là vốn và pháp luật. Nhìn chung tình trạnh phổ biến ở khu vực kinh tế ngoài
quốc doanh là thiếu vốn sản xuất kinh doanh do vốn tự có còn quá nhỏ bé, họ
phải tự tìm kiếm các nguồn vốn từ bên ngoài với một chi phí lớn và không ổn
định. Nguồn vốn chính mà kinh tế ngoài quốc doanh nên tiếp cận là nguồn vay
từ Ngân hàng.
II. Vai trò tín dụng của ngân hàng đối với kinh tế ngoài quốc doanh.

mới ký sắc lệnh số 15 thành lập ngân hàng quốc gia Việt Nam để phục vụ nhu
cầu khôi phục đời sống phía bắc. Còn phía Nam thì vẫn do lính ngụy thành lập
và cũng mang tên Ngân hàng quốc gia Việt Nam. Do đó Ngân hàng quốc gia
Việt Nam phía Bắc phải đổi tên thành Ngân hàng nhà nớc Việt Nam quản lý
toàn bộ các vấn đề liên quan đến tiền tệ, ngân sách nhà nớc. Đến năm 1976,
chúng ta duy trì ngân hàng một cấp và đến năm 1988, nhà nớc chuyển đổi nền
11
Chuyên đề thực tập NHCT Hà Tây
kinh tế tập trung sang nền kinh tế thị trờng, hệ thống ngân hàng chuyển từ một
cấp sang thành hai cấp. Toàn bộ nền kinh tế có sự chuyển biến lớn. Ngày nay,
hệ thống ngân hàng thơng mại nớc ta không ngừng phát triển, mở rộng. Nó đã
khẳng định đợc vai trò và vị trí quan trọng trong nền kinh tế thị trờng.
1.2. Các nghiệp vụ chủ yếu của Ngân hàng th ơng mại.
Ngân hàng thơng mại là một doanh nghiệp kinh doanh trong lĩnh vực tiền
tệ. Vì vậy các nghiệp vụ kinh doanh chủ yếu của ngân hàng thơng mại:
* Nghiệp vụ huy động vốn: Huy động vốn là việc Ngân hàng tập trung
các nguồn tiền tệ tạm thời nhàn rỗi trong xã hội dới các hình thức khác nhau.
Các hình thức huy động vốn bao gồm:
- Vốn tiền gửi: Là số tiền khách hàng gửi Ngân hàng dới các hình thức
khác nhau.
+ Tiền gửi của các tổ chức kinh tế: gồm các khoản tiền gửi vào Ngân
hàng có thời hạn và không có thời hạn.
Tiền gửi không kỳ hạn là số tiền mà ngời gửi có thể gửi vào và rút ra một
cách linh hoạt không có cam kết trớc về kỳ hạn. Nhng cần phải phân biệt tiền
gửi không kỳ hạn và tiền gửi tạm thời. Tiền gửi tạm thời là số tiền gửi "qua đêm
hay trong một ngày". Loại tiền gửi không kỳ hạn thờng đợc tính lãi suất rất thấp.
Đặc trng của nguồn vốn này là biến động thờng xuyên và đây là nguồn vốn quan
trọng đối với hoạt động kinh doanh của Ngân hàng.
Tiền gửi có kỳ hạn là loại tiền gửi có nguyên tắc, ngời gửi chỉ đợc rút ra
khi đến kỳ hạn thanh toán đã thoả thuận (trừ trờng hợp đặc biệt). Đây là nguồn