CHUYÊN ĐỀ VĂN HÓA
TS. VŨ THẾ DŨNG
NCS. NGUYỄN ĐÌNH TRỌNG
ĐIỂM CHÍNH TRÌNH BÀY
1. Giới thiệu sơ lược về môi trường MKT toàn cầu
2. Một số nét chính về văn hóa
• Khái niệm văn hóa và tiểu văn hóa
• Một số nét chính về lý thuyết văn hóa Hofstede
• Một số nét chính lý thuyết văn hóa Trompenaars
• So sánh hai lý thuyết văn hóa Hofstede và Trompenaar
• Một số nét chính văn hóa Việt Nam
• Mối liên hệ văn hóa ảnh hưởng lên hành vi
3. Một số định hướng đề tài cho luận văn thạc sĩ nghiên
cứu về văn hóa.
I. MÔI TRƯỜNG MKT TOÀN CẦU
Global Marketing
Environment
Economic
Environment
Financial
Environment
Political/
legal environment
Cultural Environment
And Buyer Behavior
II. MỘT SỐ NÉT CHÍNH
VỀ VĂN HÓA
1. KHÁI NIỆM VĂN HÓA VÀ TIỂU VĂN HÓA
Khái niệm
văn hóa
của Hofstede
4
Linton và
cộng sự
(1936)
Nhân chủng học Văn hóa là thói quen lặp đi lặp lại nhiều
lần.
5
Unesco
(1978)
Theo hướng
tổng thể văn hóa
Quan tâm đến hai khía cạnh văn hóa vật
chất và văn hóa tinh thần.
6
Sapir
(1993)
Lịch sử học Văn hóa chính là con người, ông nâng
cao vai trò của con người trong văn hóa
7
Trần Ngọc
Thêm
(1999)
Văn hóa học Quan tâm đến mối liên hệ văn hóa vật
chất và tinh thần hướng đến văn hóa xã
hội hơn
8
Mowen và
Minor
(2000)
Văn hóa trong
Đặc điểm
văn hóa
bản sứ
người
Mỹ gốc
(Leon G. Schiffman, Leslie Lazar Kanuk in collaboration with Joseph Wisenblit. (2010),
Consumer behavior, P. 374, 375, tenth edition, Prentice Hall)
2. MỘT SỐ NÉT CHÍNH LÝ THUYẾT HOFSTEDE
• Lịch sử ra đời
• 5 khía cạnh văn hóa chính của lý thuyết
Masculinity
/Femininity
Power
distance
Collectivism/
Individualism
Uncertainty
avoidance
Long tern/
Short term
orientation
2. MỘT SỐ NÉT CHÍNH LÝ THUYẾT HOFSTEDE
Lý thuyết Hofstede thể hiện trong thực tế:
• Khoảng cách quyền lực trong gia đình, trường học,
nơi làm việc, tổ chức, hệ thống chính trị, trong tôn
giáo, hệ tư tưởng, tư tưởng
• Chủ nghĩa cá nhân và chủ nghĩa tập thể thể hiện
trong: Gia đình, tính cách cá nhân con người và hành
vi con người, ngôn ngữ, trường học, tình huống làm
việc, việc áp dụng phương pháp quản lý, hành vi
Thái độ
đối với
thời gian
Thái độ
đối với
môi
trường
sống
4. SO SÁNH HAI LÝ THUYẾT VĂN HÓA
Mục so
sánh
Hofstede Trompenaars
Định
nghĩa
Văn hóa là các chương
trình tập hợp trong tiềm
thức con người để phân
biệt các thành viên của
nhóm con người này với
các thành viên của nhóm
con người khác.
Văn hóa là cách một nhóm
người giải quyết các vấn đề và
nhất trí trong tình huống khó
xử. Không thể đưa ra một định
nghĩa chắc chắn cho văn hóa.
Quy mô
nghiên
● Chủ nghĩa cá nhân và chủ
nghĩa cộng đồng.
● Trung lập và cảm xúc.
● Đặc thù và phổ biến.
● Thành tích và quy gán.
● Thái độ đối với thời gian
● Thái độ đối với môi trường 4. SO SÁNH HAI LÝ THUYẾT VĂN HÓA
Nền tảng
của sự
khác
biệt văn
hóa
Nền tảng của sự khác
biệt văn hóa giữa
quốc gia và tổ chức là
các giá trị và các hoạt
động
Cho là bảy khía cạnh văn hóa Ông xem
xét chính là nền tảng của sự khác biệt
văn hóa
4. SO SÁNH HAI LÝ THUYẾT VĂN HÓA
4. SO SÁNH HAI LÝ THUYẾT VĂN HÓA
Vài nhận xét về hai tác giả này:
• Hofstede: Thiên hướng về lý thuyết và đánh
giá mạnh về lý thuyết, xem nhẹ thức tế, nếu
áp dụng sai người đó chưa hiểu lý thuyết.
trong nhận thức của nhiều người có định kiến cho
rằng văn hóa Việt Nam chỉ là sản phẩm của văn hóa
Trung Hoa, là bộ phận của nó. Trong khi đó vấn đề
không phải như vậy (Trần Ngọc Thêm, 1999).
5. MỘT SỐ NÉT CHÍNH VỀ VĂN HÓA VIỆT NAM
Sáu giai đoạn văn hóa Việt Nam hình thành nên
3 lớp văn hóa
• Văn hóa tiền sử
• Văn hóa Văn Lang-Âu Lạc
• Văn hóa thời chống Bắc thuộc
• Văn hóa Đại Việt
• Văn hóa Đại Nam
• Văn hóa hiện đại
5. MỘT SỐ NÉT CHÍNH VỀ VĂN HÓA VIỆT NAM
Năm đặc trưng của văn hóa Việt Nam
1. Tính cộng đồng
2. Ưa hài hòa
3. Thiên về nữ quyền
4. Tính tổng hợp
5. Tính linh hoạt
5. MỘT SỐ NÉT CHÍNH VỀ VĂN HÓA VIỆT NAM
Đặc trưng
Hệ quả (tính tốt) Hậu quả (tính xấu)
I. Tính
cộng đồng
1. Tính đoàn kết
2. Tính tập thể
3. Tính dân chủ
4. Tính trọng thể diện
phát triển
IV. Tính
tổng hợp
1. Bao quát
2. Trọng quan hệ
3. Sức mạnh quân sự, chiến tranh
nhân dân
1. Óc phân tích kém
2. Thiếu sâu sắc
V. Tính
linh hoạt
1. Dễ thích nghi
2. Sáng tạo, giỏi biến tấu
3. Sức mạnh quân sự, chiến tranh
du kích
1. Tùy tiện
2. Thiếu truyền thống pháp luật
3. Bệnh “trên bảo dưới không
nghe” 6. MỐI LIÊN HỆ VĂN HÓA VÀ HÀNH VI
• Thông qua các nghiên cứu trên thế giới: Văn
hóa ảnh hưởng lên hành vi
• Ba quan điểm của Soares (2004)
• Mô hình tương tác văn hóa và hành vi (Luna,
2001)
Sheth và Sethi (1977), Orth và cộng sự
(2007), Herrmann (2006), Laroche và cộng sự
(2002), Usunier (1996), Ford và cộng sự
(1997), Steenkamp và cộng sự (1999), Luna
và Gupta (2001), Ogden và cộng sự (2004),
Anderson và Venkatsen (1994), Samli (1995),
Manra
i và Manrai (1996), McCracken (1990),
Sjolander (1992), Cote và Tansuhaj (1989),
Xiao (2005), Tse và cộng sự (1988),
Everdingen và cộng sự (2003), Cao và cộng
sự (2007), Waal (2006), Singhapakdi và cộng
sự (1999), Huang và cộng sự (2010),
Hofstede (1988), Chen (2007)
Nguồn: Soares (2004), có bổ sung thêm